သိင်္ခ

မြန်မာဦးဆောင်သည့် မြန်မာ့ကိုယ်ပိုင် လုပ်ငန်းစဉ်ဖြင့် ဖြေရှင်းနေမှုအပေါ် ထောက်ခံကြောင်း (၈၁)ကြိမ်မြောက် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေညီလာခံ(General Debate)တွင် ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် ပြောကြား ဝါရှင်တန်၊ စက်တင်ဘာ ၂၄ စက်တင်ဘာလ ၂၂ ရက်မှစပြီး နိုင်ငံ့ခေါင်းဆောင်တွေ၊ အစိုးရအကြီးအကဲတွေနဲ့ အဆင့်မြင့်ကိုယ်စားလှယ်တွေက ကမ္ဘာ့ရေးရာနှင့် မိမိနိုင်ငံရဲ့ မူဝါဒရပ်တည်ချက်တွေကို မိန့်ခွန်းပြောကြားတဲ့အစီအစဉ် (General Debate)ကို ကျင်းပလျက်ရှိရာ ထိုင်းနိုင်ငံဝန်ကြီးချုပ် မိန့်ခွန်းတွင် မြန်မာဦးဆောင်သည့် မြန်မာ့ကိုယ်ပိုင် လုပ်ငန်းစဉ်ဖြင့် ဖြေရှင်းနေမှုအပေါ် ထောက်ခံပါကြောင်း ပြောကြားသည်။ ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် အနုတင်က မြန်မာ့အရေးနဲ့ပတ်သက်ပြီး “ငြိမ်းချမ်းရေး၊ အမျိုးသားပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးနှင့် မြန်မာနိုင်ငံ၏ အချုပ်အခြာအာဏာ၊ နယ်မြေ တည်တံ့မှုနှင့် နိုင်ငံ့အရေးကိစ္စတို့ကို မြန်မာဦးဆောင်သည့် မြန်မာ့ကိုယ်ပိုင် လုပ်ငန်းစဉ်ဖြင့် ဖြေရှင်းနေမှုအပေါ် ထောက်ခံပါကြောင်း၊ ထို့အပြင် အာဆီယံ (ASEAN)အဖွဲ့မှတစ်ဆင့် အပြုသဘောဆောင် ချိန်ညှိ၍ ပြန်လည်ထိတွေ့ ဆက်ဆံမှုများ (constructive and calibrated re-engagement) နှင့် နိုင်ငံတကာ မိတ်ဖက်များနှင့် ပူးပေါင်းညှိနှိုင်းဆောင်ရွက်မှုများကိုလည်း ဆက်လက်လုပ်ဆောင်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း” ပြောကြားခဲ့သည်။ ထိုင်းဝန်ကြီးချုပ် အနုတင် ၏ ပြောကြားချက်နှင့် ပတ်သက်၍ Think Tank Myanmar က မြန်မာ့အရေးအား ကုလစင်မြင့်မှာ အိမ်နီးချင်းကောင်း ပီသစွာ အပြုသဘောဆောင် ပြောကြားပေးခဲ့လို့ ကျေးဇူးတင်အသိအမှတ်ပြုရပါတယ် ဟု မှတ်ချက်ပြုထားသည်။

မြန်မာနိုင်ငံအတွက် လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီပေးရေး ထိုင်းနိုင်ငံနှင့် ICRC တို့ နယူးယောက်မြို့၌ ဆွေးနွေး ၂၅. ၉. ၂၀၂၆ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ဒုတိယဝန်ကြီးချုပ်နှင့် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး ဆီဟာဆက် ဖူအာကတ်ကောင်း (Sihasak Phuangketkeow) သည် အမေရိကန်ပြည်ထောင်စု၊ နယူးယောက်မြို့တွင် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ကြက်ခြေနီကော်မတီ (ICRC) ဥက္ကဋ္ဌ မာဂျာနာ စပေါလ်ဂျာရစ် အဂ္ဂါ (Mirjana Spoljaric Egger) နှင့် တွေ့ဆုံခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံ၏ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ လိုအပ်ချက်များ၊ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ ကူညီကယ်ဆယ်ရေး ကြိုးပမ်းမှုများနှင့် ICRC နှင့် ဆက်လက်ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး ကိစ္စရပ်များကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။ အဆိုပါ တွေ့ဆုံပွဲကို ၈၁ ကြိမ်မြောက် ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေညီလာခံ အစည်းအဝေး ကာလအတွင်း ကုလသမဂ္ဂဌာနချုပ်၌ စက်တင်ဘာ ၂၃ ရက်က ပြုလုပ်ခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။ တွေ့ဆုံပွဲတွင် ဆီဟာဆက်က မြန်မာနိုင်ငံသို့ ထိုင်းနိုင်ငံ၏ လူသားချင်းစာနာထောက်ထားမှုဆိုင်ရာ အကူအညီပေးရေး ဖြစ်ပေါ်တိုးတက်မှု အခြေအနေများကို ရှင်းလင်းပြောကြားခဲ့သည်။

TPLF သူပုန်ရာပေါင်းများစွာကို သတ်ဖြတ်ခဲ့ကြောင်း အီသီယိုးပီးယားစစ်တပ် ပြောကြား ၂၅.၉.၂၀၂၆ အီသီယိုးပီးယားနိုင်ငံတွင် အစိုးရတပ်ဖွဲ့များနှင့် တီဂရေး ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်ဦး (TPLF)  တို့ အကြား တိုက်ပွဲများ ပြန်လည်ဖြစ်ပွားလာခြင်းကြောင့် ရက်စက်ကြမ်းကြုတ်သော စစ်ပွဲတစ်ခု ထပ်မံ ဖြစ်ပွားလာမည်ကို စိုးရိမ်မှုများမြင့်တက်လျက်ရှိကြောင်း သိရသည်။ TPLF သည် ၂၀၂၀ ပြည့်နှစ်မှ ၂၀၂၂ ခုနှစ်အတွင်း အီသီယိုးပီးယားစစ်တပ်နှင့် တိုက်ခိုက်ခဲ့ပြီး ထိုပဋိပက္ခအတွင်း အရပ်သားသိန်းနှင့်ချှ သေဆုံးခဲ့ရသည်။ စက်တင်ဘာလ ၂၄ ရက်တွင်မူ အီသီယိုးပီးယားတပ်ဖွဲ့များနှင့် TPLF တို့အကြား တိုက်ပွဲများ ပြင်းထန်လာခဲ့ပြီး ၂၀၂၂ ခုနှစ်က ချုပ်ဆိုခဲ့သော မခိုင်မာသည့် ငြိမ်းချမ်းရေးသဘောတူညီချက်ကို ပျက်ပြားစေမည့် အခြေအနေမျိုး ဖြစ်ပေါ်လာခဲ့သည်။

ဖူးခက်တွင် ရဲတပ်ဖွဲ့ဝင်တစ်ဦး သေနတ်ကိုင်တွယ်စဉ် မတော်တဆ ကျည်ထွက်၍ မိခင်ဖြစ်သူ ဦးခေါင်း ထိမှန်သေဆုံး သက်တံ့ ၂၅. ၉. ၂၀၂၆ ထိုင်းနိုင်ငံ၊ ဖူးခက်မြို့ရှိ နေအိမ်တစ်ခု၌ စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက်ညပိုင်းက ရဲအရာရှိတစ်ဦးသည် တာဝန်ချိန်သုံး ပစ္စတိုသေနတ်ကို ကိုင်တွယ်စစ်ဆေးစဉ် မတော်တဆ ကျည်ထွက်သွားပြီး မိခင်ဖြစ်သူ၏ ဦးခေါင်းကို ထိမှန်ခဲ့ရာမှ မိခင်ဖြစ်သူမှာ ဆေးရုံ၌ ကွယ်လွန်သွားခဲ့သည်။ ယမန်နေ့ စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက် ည ၉ နာရီ မိနစ် ၂၀ ခန့်တွင် ဖူးခက်မြို့နယ်၊ ကော့ကဲဝ် (Koh Kaew) ရှိ နေအိမ်တစ်အိမ်၌ သေနတ်ပစ်ခတ်မှုဖြစ်ပွားကြောင်း သတင်းရရှိသဖြင့် မူအန်းဖူးခက် (Mueang Phuket) ရဲစခန်းက အရေးပေါ် ကူညီကယ်ဆယ်ရေးအဖွဲ့များနှင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ကယ်ဆယ်ရေးဝန်ထမ်းများနှင့် ဆေးဘက်ဆိုင်ရာဝန်ထမ်းများ အခင်းဖြစ်ပွားရာ အိမ်သို့ အမြန်ရောက်ရှိသွားချိန်တွင် ဦးခေါင်းအလယ်တည့်တည့်၌ သေနတ်ဒဏ်ရာတစ်ချက် ထိမှန်ထားကြောင်း တွေ့ရှိရသည်။

လေယာဉ်ခဈေးနှုန်း၊ တောင်သူ့စက်သုံးဆီနှင့် ဒေသလမ်းတံတားများကို ပြည်သူ့လွှတ်တော်တွင် အဓိကမေးမြန်း (လွှတ်တော်) စက်တင်ဘာ ၂၅ တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် တတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး ပဉ္စမနေ့ကို စက်တင်ဘာ ၂၅ ရက် နံနက် ၁၀ နာရီတွင် ကျင်းပခဲ့ပြီး ကြယ်ပွင့်ပြမေးခွန်း ၁၄ ခုကို လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များက မေးမြန်းကာ သက်ဆိုင်ရာ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်းဝင်များက ပြန်လည်ဖြေကြားခဲ့သည်။ အစည်းအဝေးတွင် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌက နေရာယူခြင်း၊ အစည်းအဝေးအထမြောက်ကြောင်းနှင့် စတင်ကျင်းပကြောင်း ကြေညာခြင်း၊ ပဉ္စမနေ့အစီအစဉ် ကြေညာခြင်း၊ အစည်းအဝေးမတက်ရောက်နိုင်သည့် လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်များ၏ ခွင့်ပန်ကြားချက်များကို လက်ခံခြင်းနှင့် ကိုယ်စားလှယ်များ၏ အစည်းအဝေးတက်ရောက်မှု အခြေအနေကို မှတ်တမ်းတင်ခြင်းတို့ကို ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ကြယ်ပွင့်ပြမေးခွန်းများတွင် မြစ်ကြီးနားမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးညွန့်ဝင်းက မန္တလေး-မြစ်ကြီးနား အသွားအပြန် လေယာဉ်ခရီးစဉ်များ တိုးချဲ့ပေးရေးနှင့် လေယာဉ်ခ မှောင်ခိုဈေးကွက်ကို ထိန်းချုပ်ရေးအတွက် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ဘိုကလေးမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးစန်းမောင်က တောင်သူများအတွက် လယ်ယာလုပ်ငန်းသုံး စက်သုံးဆီများကို ဆီဆိုင်များမှ ဆီဝယ်စာအုပ်များဖြင့် ဝယ်ယူရောင်းချနိုင်ရေး အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ချောင်းဦးမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးထွန်းလွင်က ချောင်းဦးမြို့ အထွေထွေအုပ်ချုပ်ရေးဦးစီးဌာန ဝန်ထမ်းများအတွက် အမှုထမ်းအိမ်ရာများ ဆောက်လုပ်ပေးရန် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ချမ်းမြသာစည်မဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးကိုကိုဦးက ချမ်းမြသာစည်မြို့နယ်အတွင်းရှိ တန်ဖိုးနည်းအိမ်ရာကို ရပ်ကွက်ကြီး(၁၅)ရပ်ကွက်အဖြစ် တိုးမြှင့်ပေးရန် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ပြည်မဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးမျိုး(ခ) ဦးမျိုးအောင်က ပေါက်ခေါင်းမြို့နယ်ရှိ မြို့နယ်မီးသတ်စခန်းတွင် ဝန်ထမ်းလိုင်းခန်းအား မည်သည့်ဘဏ္ဍာရေးနှစ်တွင် ဆောက်လုပ်ပေးမည်ကို မေးမြန်းခဲ့သည်။ စလင်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးဇော်နိုင်က စလင်းမြို့နယ် တောစိမ့်ကျေးရွာအုပ်စု၊ တောစိမ့်အနောက်ဘက် ဦးပိုင်ရှိ ယာမြေပေါ်တွင် ကျေးရွာအမည်မရှိသည့် ရွာအား “ချမ်းငြိမ်းအေးသာယာ” ရွာအဖြစ် အမည်သတ်မှတ်ပေးရန် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ပခုက္ကူမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးလှဝင်းဦးက ပခုက္ကူမြို့၊ ကျွဲတဲကျေးစု၊ ဦးပိုင်အမှတ်(၃၀-ခ)ရှိ မြေဧရိယာ ၆၄ ဒသမ ၂၂ ဧကအား မြေလိုအပ်ချက်ရှိနေသည့် ဌာနဆိုင်ရာများ အသုံးပြုနိုင်ရေး ခွင့်ပြုပေးရန် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ ကမာရွတ်မဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးကိုကိုသင်းက ရန်ကုန်မြို့ပြအတွင်း BOT စနစ်ဖြင့် ယာဉ်ရပ်နားစခန်းများ တည်ဆောက်ခြင်းနှင့် လမ်းဘေးဈေးသည်များအား နေရာချထားပေးရေးတို့နှင့် ပတ်သက်၍ မည်သို့ဖြေရှင်းဆောင်ရွက်ပေးမည်ကို မေးမြန်းခဲ့သည်။ နောင်ချိုမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးကျော်မြင့်နိုင်က နောင်ချိုမြို့ရှောင်လမ်း စီမံကိန်းနှင့်ပတ်သက်၍ မည်သို့လျာထားစီမံထားသည်ကို မေးမြန်းခဲ့သည်။ မာန်အောင်မဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးကျော်သန်းက မာန်အောင်မြို့နယ် ဇရပ်ကုန်းခင်ရွာမှ မျှော်တော်ဦးအထိ လမ်းကို ကွန်ကရစ်လမ်းအဖြစ် မည်သည့်ဘဏ္ဍာရေးနှစ်တွင် အဆင့်မြှင့်တင်ပေးမည်ကို မေးမြန်းခဲ့သည်။ ဇီးကုန်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးကျော်မင်းထွန်းက ဇီးကုန်းမြို့နယ်နှင့် ကျေးရွာများကို ဆက်သွယ်ထားသည့် ဇီးကုန်း-သင်ကန်-ရွှေဖလားလမ်း၊ ရွှေကြို့ပင်မှ ရွှေဖလားကျေးရွာအထိ ကွန်ကရစ်လမ်းကို မည်သည့်အချိန်တွင် အဆင့်မြှင့်တင်ပေးမည်ကို မေးမြန်းခဲ့သည်။ ကျုံပျော်မဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးဇော်မင်းက ကျုံပျော်မြို့နယ် အောင်လံစုလမ်းဆုံမှ ကျုံတနီးရွာအထိ လမ်းပိုင်းအား ပြုပြင်ထိန်းသိမ်းမှု ဆောင်ရွက်ပေးရန် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ အုတ်ဖိုမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးတင်ထွေးက အုတ်ဖိုနှင့် မိုးညိုမြို့နယ်များကို ဆက်သွယ်ထားသည့် မြစ်မခမြစ်ကူးတံတား (တက်ဆွဲ) ကို မည်သည့်ဘဏ္ဍာရေးနှစ်တွင် တည်ဆောက်ပေးမည်ကို မေးမြန်းခဲ့သည်။ တနိုင်းမဲဆန္ဒနယ်မှ ဦးမြင့်ကိုက တနိုင်းမြို့နယ် နမ္မတီး-တနိုင်း-ပန်ဆောင် လမ်းမပေါ်ရှိ ကောင်းရာကျေးရွာမှ ဂျာဘူတောင်အထိ ကွန်ကရစ်လမ်း ခင်းပေးရန် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းခဲ့သည်။ အဆိုပါ ကြယ်ပွင့်ပြမေးခွန်းများကို သက်ဆိုင်ရာ ပြည်ထောင်စုအဆင့် အဖွဲ့အစည်းဝင်များက ပြန်လည်ဖြေကြားခဲ့ပြီးနောက် ပြည်သူ့လွှတ်တော်ဥက္ကဋ္ဌက တတိယအကြိမ် ပြည်သူ့လွှတ်တော် တတိယပုံမှန်အစည်းအဝေး ပဉ္စမနေ့ကို ရပ်နားကြောင်းနှင့် ဆဋ္ဌမနေ့အစည်းအဝေး ဆက်လက်ကျင်းပမည့် နေ့ရက်နှင့်အချိန်ကို ကြေညာခဲ့သည်။

ထရန့်နှင့် ရှီကျင်းပင်တို့ အိမ်ဖြူတော်​ဆွေးနွေးမှုမှ အဓိကမှတ်သားစရာ အချက်ငါးချက် အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရန့်နှင့် တရုတ်သမ္မတ ရှီကျင်းပင်တို့ စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက်က အိမ်ဖြူတော် တွေ့ဆုံဆွေးနွေးမှုအတွင်း ကုန်သွယ်ရေး၊ တရုတ်(တိုင်ပေ)အရေး၊ အမေရိကန်နှင့် တရုတ်တို့ကြား မဟာဗျူဟာမြောက် ပြိုင်ဆိုင်မှုနှင့် AI အရေးတို့က အဓိကအကြောင်းအရာများ ဖြစ်ခဲ့သည်။

တရုတ်ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်(ရေ)မှ စစ်ရေယာဉ်များ ချစ်ကြည်ရေးခရီးလည်ပတ်ရန် ရန်ကုန်မြို့ သီလဝါဆိပ်ကမ်းသို့ ရောက်ရှိ တရုတ်ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်(ရေ) 48th PLA Navy Escort Task Group မှ စစ်ရေယာဉ်များဖြစ်သည့် ဖျက်သင်္ဘော Tang Shan၊ ဖရီးဂိတ်စစ်ရေယာဉ် Da Qing နှင့် ထောက်ပံ့ရေးစစ်ရေယာဉ် Tai Hu တို့သည် ပြည်ထောင်စုသမ္မတမြန်မာနိုင်ငံတော်သို့ ချစ်ကြည်ရေးခရီးလည်ပတ်ရန်အတွက် စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက်က ရန်ကုန်မြို့ သီလဝါဆိပ်ကမ်းသို့ရောက်ရှိလာကြောင်း သိရသည်။ ထိုသို့ရောက်ရှိလာသည့် စစ်ရေယာဉ်များကို တပ်မတော်(ရေ)မှ အရာရှိကြီးများ၊ အရာရှိ၊ စစ်သည်များ၊ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာတရုတ်ပြည်သူ့သမ္မတနိုင်ငံသံရုံးနှင့် စစ်သံရုံးတို့မှ တာဝန်ရှိသူများက ကြိုဆိုနှုတ်ဆက်ကြကြောင်း သိရသည်။ အဆိုပါစစ်ရေယာဉ်များတွင် အဖွဲ့ခေါင်းဆောင်အဖြစ် Senior Captain Xu Fang ဦးစီး၍ တရုတ်ပြည်သူ့လွတ်မြောက်ရေးတပ်မတော်(ရေ) 48th PLA Navy Escort Task Group မှ အရာရှိ၊ စစ်သည်များလိုက်ပါလာပြီး ခရီးစဉ်အတွင်း ရန်ကုန်မြို့ရှိအထင်ကရနေရာများသို့ သွားရောက်လေ့လာလည်ပတ်ခြင်းနှင့် နှစ်နိုင်ငံချစ်ကြည်ရေးအားကစားပြိုင်ပွဲများ ပြုလုပ်သွားမည်ဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။

မြန်မာနိုင်ငံမှ မူးယစ်ပြစ်မှုဖြင့် အလိုရှိတရားခံပြေး ၁ ဦးအား ဗီယက်နမ်နိုင်ငံ၊ ဟနွိုင်းမြို့ Noi Bai အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်တွင် မြန်မာနိုင်ငံသို့  ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေးအပ် စက်တင်ဘာ ၂၅၊ ၂၀၂၆ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ပင်လယ်ရေကြောင်းအသုံးပြု၍ နိုင်ငံဖြတ်ကျော် မူးယစ်ပြစ်မှုကျူးလွန်ပြီး ထွက်ပြေးတိမ်းရှောင်နေသူ ၁ ဦးအား ဗီယက်နမ်နိုင်ငံမှ ဖမ်းဆီးရမိခဲ့သဖြင့် ၎င်းအား ဟနွိုင်းမြို့၊ Noi Bai အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေဆိပ်၌ မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည်လွှဲပြောင်းပေးအပ်ခဲ့ကြောင်း သတင်းရရှိသည်။ ဖြစ်စဉ်မှာ ၆-၇-၂၀၂၆ ရက်နေ့တွင် လယ်ဝေးမြို့နယ်၊ တောင်စဉ်အေးကျေးရွာအနီး၌ တရားခံ ၂ ဦးနှင့်အတူ အိုက်စ်(မက်သ်အဖက်တမင်း) ၅၀၀ ကီလိုအား ဖမ်းဆီးရမိခဲ့ပြီး ကွင်းဆက်ဖော်ထုတ်ချက်အရ ဒလမြို့၊ ရန်ကုန်မြစ်ကမ်းဘေးရှိ မိဘမေတ္တာစက်လှေပေါ်မှ တရားခံ ၁၀ ဦးနှင့်အတူ အိုက်စ်(မက်သ်အဖက်တမင်း) ၃၁၀ ကီလိုအား ထပ်မံဖမ်းဆီးရမိခဲ့သဖြင့် စုစုပေါင်းငွေကျပ် ၂၀ ဘီလီယံကျော်တန်ဖိုးရှိ အိုက်စ်(မက်သ်အဖက်တမင်း) ၈၁၀ ကီလိုအား ပင်လယ်ရေကြောင်းအသုံးပြု၍ သယ်ဆောင်ရောင်းဝယ်ခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရှိရပါသည်။

အများဆုံးကျပ်သိန်း(၅,၀၀၀)အထိရယူနိုင်သည့် ဆီစက်လုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးရေးချေးငွေလျှောက်ထားနိုင် အများဆုံးကျပ်သိန်း(၅,၀၀၀)အထိရယူနိုင်သည့် ဆီစက်လုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးရေးချေးငွေလျှောက်ထားနိုင်ကြောင်း ဆီစက်လုပ်ငန်းများဖွံ့ဖြိုးရေးချေးငွေစီမံခန့်ခွဲမှုလုပ်ငန်းအဖွဲ့က ဆီစက်လုပ်ငန်းရှင်များကို အသိပေးခဲ့သည်။ ပြည်တွင်းရှိဆီစက်များ အဆင့်မီစက်ပစ္စည်းများတိုးချဲ့တပ်ဆင်ခြင်း၊ အဆင့်မြှင့်တင်ခြင်း၊ ခေတ်မီဆီစက်အသစ်များထပ်မံတည်ဆောက်ခြင်းနှင့် လုပ်ငန်းသုံးရင်း နှီးလည်ပတ်ငွေအတွက် နိုင်ငံ့စီးပွားမြှင့်တင်ရေးရန်ပုံငွေမှ မတည်ထူထောင်ထားသည့် ဆီစက်လုပ်ငန်းများ ဖွံ့ဖြိုးရေးချေးငွေရန်ပုံငွေမှ အတိုးနှုန်းသက်သာစွာ ထုတ်ချေးပေးသွားမည်ဟု အသိပေးခဲ့သည်။ ချေးငွေလျှောက်ထားရာ၌ လက်ရှိလုပ်ငန်းလည်ပတ်လုပ်ကိုင်နေသော ဆီစက်ဖြစ်ရမည်ဖြစ်ကာ လုပ်ငန်းအမည်ပေါက် လိုင်စင်(သက်တမ်း)ရှိရမည်ဖြစ်ပြီး ချေးငွေအတွက် အာမခံအဖြစ် အမည်ပေါက်ပိုင်ဆိုင်သော မရွှေ့မပြောင်းနိုင်သည့် ပစ္စည်းများ၊ လယ်ယာမြေလုပ်ပိုင်ခွင့်လက်မှတ်(ပုံစံ-၇)များကိုပေးအပ်နိုင်ရမည်ဖြစ်သည်။

ပြည်တွင်းစက်သုံးဆီဈေးများ သိသိသာသာမြင့်တက်လာပြီး 92 အမျိုးအစားဓာတ်ဆီ ၆၂၅ ကျပ်နှင့် ဒီဇယ်ဆီ ၆၄၀ ကျပ်သို့ မြင့်တက် ပြည်တွင်းစက်သုံးဆီဈေးများ သိသိသာသာမြင့်တက်လာပြီး 92 အမျိုးအစားဓာတ်ဆီ ၆၂၅ ကျပ်နှင့် ဒီဇယ်ဆီ ၆၄၀ ကျပ်သို့ မြင့်တက်လာကြောင်းစက်သုံးဆီ တင်သွင်းသိုလှောင်ဖြန့်ဖြူးခြင်းလုပ်ငန်း ကြီးကြပ်ရေးကော်မတီက စက်သုံးဆီရည်ညွှန်းဈေးနှုန်းများအရ သိရသည်။ စက်တင်ဘာ ၂၅ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်သည့် ဈေးနှုန်းများအရ ရန်ကုန်မြို့တွင် 92 Ron တစ်လီတာ ၄၄၅၀ ကျပ်၊ 95 Ron တစ်လီတာ ၄၆၀၀ ကျပ်၊ ဒီဇယ် (HSD 500 ppm) တစ်လီတာ ၄၇၉၀ ကျပ်နှင့်ပရီမီယံဒီဇယ် တစ်လီတာ ၅,၇၉၅ ကျပ်အထိ ရှိကြောင်း သိရသည်။

ထိုင်းနိုင်ငံရောက် မြန်မာရွှေ့ပြောင်းလုပ်သားအများစုသည် မိသားစုထံပေးပို့သည့် လွှဲပြောင်းငွေအများစုကို တရားဝင် လိုင်စင်မရှိသည့် ပွဲစားများမှတစ်ဆင့် ပေးပို့နေကြကြောင်း ISP က ထုတ်ပြန် ထိုင်းနိုင်ငံရောက် မြန်မာရွှေ့ပြောင်းလုပ်သားအများစုသည် မိသားစုထံပေးပို့သည့် လွှဲပြောင်းငွေအများစုကို တရားဝင် လိုင်စင်မရှိသည့် ပွဲစားများမှတစ်ဆင့် ပေးပို့နေကြကြောင်း မဟာဗျူဟာနှင့် မူဝါဒလေ့လာရေး အင်စတီကျု (ISP) က ထုတ်ပြန်ခဲ့ကြောင်း Thai BPS World သတင်းတွင် ဖော်ပြခဲ့သည်။

ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ပြန်ဖွင့်ပေးမည်ဟု အီရန် အဆိုပြု ဟော်မုဇ်ရေလက်ကြားကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ပြန်ဖွင့်ပေးမည်ဟု အီရန်က အမေရိကန်ထံ အဆိုပြုစာတင်သွင်းထားကြောင်း အီရန် နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီး အာဘတ်စ် အာရက်ချီက နယူးယောက်ရှိ သတင်းမီဒီယာများကို ပြောကြားခဲ့သည်။ "သတ်မှတ်ချက် အချို့နဲ့ ကိုက်ညီမယ်ဆိုရင် ရေလက်ကြားကို ခုနစ်ရက်အတွင်း ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ပေးမှာဖြစ်ပြီး ဆွေးနွေးပွဲတွေကို စတင်သွားမှာဖြစ်ပါတယ်" ဟု ကုလသမဂ္ဂ အထွေထွေညီလာခံသို့ တက်ရောက်ရန် အမေရိကန်သို့ ရောက်ရှိနေသည့် အာရက်ချီက New York Times နှင့် The Guardian အပါအဝင် မီဒီယာများကို ပြောကြားခဲ့သည်။ အီရန်သည် စစ်ပွဲကို အဆုံးသတ်ရန်နှင့် ရေလက်ကြားကို ပြန်လည်ဖွင့်လှစ်ရန်အတွက် အချက် ၇ ချက်ပါ အဆိုပြုချက်များကို ယခင်ကတည်းက သတ်မှတ်ထားခဲ့သည်။

တာဝန်သိပြည်သူများနှင့် အတွင်းသတင်းပေးများ၏ ပူးပေါင်းမှုဖြင့် တပ်မတော်မှ အကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူများ၏ အခြေပြုနေရာအား ထိရောက်စွာ ချေမှုန်းနိုင်ခဲ့ စက်တင်ဘာ ၂၅၊ ၂၀၂၆