informatik_kg
Відкрити в Telegram
509
Підписники
Немає даних24 години
+27 днів
+230 днів
Архів дописів
🔥 Интернеттен видео, музыка, сүрөт жана башка файлдарды бир жерден жүктөп алыңыз!
Anything — ар бир сайт үчүн өзүнчө жүктөөчү кызмат издеп отурбай, керектүү контентти бир жерден жүктөп алууга мүмкүндүк берген ыңгайлуу сервис.
Колдонуу абдан жөнөкөй: керектүү контенттин шилтемесин көчүрүп, сервиске киргизесиз да, жүктөп алууга даяр файлды аласыз.
📥 Эмнелерди жүктөөгө болот?
🔹 YouTube жана башка платформалардагы видеолорду;
🔹 Instagram жана X тармактарындагы сүрөттөр менен видеолорду;
🔹 Музыка жана аудио файлдарды;
🔹 Башка көптөгөн сайттардагы контенттерди.
⚡️ АКЫСЫЗ!
Ар кандай файл форматтарын колдойт. Интерфейсин колдонууга бир нече секундда эле үйрөнүп алсаңыз болот.
Татаал жөндөөлөрдүн кереги жок — шилтемени көчүрүп, киргизип, файлды жүктөп аласыз.
🔗 Сактап коюңуз жана сынап көрүңүз:
https://anything.rip/
👨💻 50 пайдалуу ChatGPT командасы: эми көлөмдүү PDFтерди жана макалаларды башынан аягына чейин окуунун зарылдыгы азаят
Макаланы, документти же PDF файлды ChatGPTге жүктөп, жөн гана «кыскача мазмунун чыгар» дебестен, өзүңүзгө керектүү так форматтагы натыйжаны сурасаңыз болот.
🧠 Бир нече мүнөттө түшүнүп алуу
/executivesummary — негизги ойлор жана жыйынтыктар
/fullsummary — бөлүмдөр боюнча кеңири талдоо
/quicksummary — бир нече пункттагы кыскача мазмун
/chapterbychapter — бөлүмдөр боюнча баяндоо
/studynotes — толук конспект түзүү
/explainsimply — жөнөкөй тил менен түшүндүрүү
/glossary — негизги терминдердин сөздүгүн түзүү
/questionsanswered — материалды суроо-жооп форматына айландыруу
🗂 Материалдын түзүлүшүн көрүү
/visualsummary — мазмундун визуалдык схемасы
/mindmap — ой картасы
/conceptmap — түшүнүктөрдүн өз ара байланышы
/infographic — инфографика
/sketchnote — визуалдык конспект
/timeline — окуялардын хронологиясы
/flowchart — процесстин блок-схемасы
/comicstrip — материалды комикс форматында түшүндүрүү
💬 Эсте сактоо жана кайталоо
/flashcards — кайталоо үчүн карточкалар
/quiz — материал боюнча тест
/activerecall — активдүү эстеп калуу үчүн суроолор
/spacedrepetition — интервалдык кайталоо планы
/fillintheblanks — бош орундарды толтуруу тапшырмалары
/mockexam — сыноо экзамени
/studysheet — бир беттик кыскача шпаргалка
🔍 Тереңирээк талдоо
/argumentmap — аргументтердин картасы
/evidence — автор келтирген далилдерди чогултуу
/counterpoints — каршы аргументтерди табуу
/critique — материалдын алсыз жактарын талдоо
/biases — мүмкүн болгон бир жактуулукту аныктоо
/mythsvsfacts — пикирлерди фактылардан ажыратуу
/compareideas — бир нече булактын идеяларын салыштыруу
/deepquestions — терең талдоо үчүн суроолорду даярдоо
🚀 Окуганды аракетке айландыруу
/actionplan — кадам-кадам иш-аракет планы
/fullstudy — материалды толук өздөштүрүү цикли
/practicalinsights — практикалык жыйынтыктар
/checklist — даяр текшерүү тизмеси
/7daychallenge — бир жумалык программа
/businessapplication — идеяларды бизнеске колдонуу жолдору
/feynmanmethod — Фейнман ыкмасы менен түшүнгөнүңүздү текшерүү
/lessonplan — материалды сабактын планына айландыруу
📚 Мисалы, 200 беттик PDFти жөн гана кыскача мазмундатпастан:
→ конспектке;
→ тестке;
→ ой картасына;
→ бир беттик шпаргалкага;
→ иш-аракет планына;
→ сабак планына;
→ суроо-жоопко;
→ атүгүл комикске айландырса болот.
Баары бул материалды эмне үчүн окуп жатканыңызга жараша болот.
⚠️ Маанилүү: булар ChatGPTдеги расмий же «сыйкырдуу» /командалар эмес. Булар — ишти тездетүү үчүн түзүлгөн кыска промпт-шаблондор. Аларды өзүңүздүн максатыңызга жараша өзгөртүп, кошумча талаптарды киргизип колдонсоңуз болот.
💡 Башкы принцип:
«PDFти окуп бер» дебеңиз.
«PDFтен мага керектүү натыйжаны чыгар» деп тапшырма бериңиз.Бүгүн билим берүүдө, медицинада же технологияда мүмкүнчүлүктөрдүн айырмасы бар.
Эртең бул айырма адамдын биологиялык мүмкүнчүлүктөрүнө чейин жетсе эмне болот?
Бул жерде сөз жөн гана медицина жөнүндө болбой калат.
Бул — коомдун келечеги жөнүндө маселе.
Илимди токтотуш керекпи?
Жок дегенде бул суроого шашылыш жооп берүү да туура эмес.
Гендик инженериянын мүмкүнчүлүктөрү реалдуу медициналык көйгөйлөрдү чечүүгө жардам бериши мүмкүн. Кээ бир илимпоздор эмбриондук ген редакциялоо өтө так жана коопсуз деңгээлге жетсе, сейрек кездешүүчү ооруларды алдын алууда келечектүү болушу мүмкүн деп эсептешет.
Бирок ошол эле учурда коопсуздук боюнча суроолор али толук чечиле элек. Геномдун күтүлбөгөн жеринде өзгөрүү пайда болушу, анын узак мөөнөттүү кесепеттери жана кийинки муундарга өтүшү сыяктуу маселелер бар. Айрым адистер технологияга өтө тез өтүү коомго жалган үмүт жаратып, кооптуу практикалардын көбөйүшүнө алып келиши мүмкүн деп эскертишет.
Демек, маселе:
«Илимди токтотобузбу же токтотпойбузбу?»
деген жөнөкөй тандоодо эмес.
Негизги суроо:
«Илимди кандай эрежелер менен өнүктүрөбүз?»
дегенде турат.
ЖИ күчөгөн сайын адамдын жоопкерчилиги да күчөйт
Бул окуя бизге дагы бир чоң чындыкты көрсөтөт.
Жасалма интеллект күчөгөн сайын адамдын ролу азайбайт.
Тескерисинче, адамдын чечиминин жоопкерчилиги көбөйөт.
ЖИ бизге:
— гендерди талдоого;
— жаңы дары издөөдө жардам берүүгө;
— молекулаларды моделдөөгө;
— оорунун себептерин түшүнүүгө;
— миңдеген варианттарды салыштырууга жардам бере алат.
Бирок ЖИ өзү:
«Бул ишти кылууга адамзаттын укугу барбы?»
деген суроого акыркы жооп бербеши керек.
Анткени бул жерде математикадан да чоң нерсе бар.
Адамдын кадыр-баркы бар.
Келечек муундун укугу бар.
Жоопкерчилик бар.
Этика бар.
Бүгүн мектепте муну эмне үчүн сүйлөшүшүбүз керек?
Балким, кимдир бирөө:
«Бул чоң илим. Мектеп окуучусуна мунун эмне тиешеси бар?» — деп сурашы мүмкүн.
Түздөн-түз тиешеси бар.
Анткени бүгүнкү окуучу — эртең ушул чечимдерди кабыл ала турган инженер, дарыгер, программист, мугалим, мыйзам чыгаруучу, ишкер.
Биз аларга ЖИни колдонгонду гана үйрөтпөшүбүз керек.
ЖИнин мүмкүнчүлүгү көбөйгөн сайын анын жоопкерчилигин да түшүнүүгө үйрөтүшүбүз керек.
Окуучу:
«Муну жасай алабызбы?»
деген суроо менен гана чектелбестен,
«Муну жасоо туурабы?»
деп да сураганды үйрөнүшү зарыл.
Бул — XXI кылымдын жаңы сабаттуулугу.
Адамзат кайда баратат?
Балким, биз адамдын эволюциясына биринчи жолу өзүбүз аң-сезимдүү кийлигише турган доордун босогосунда турабыз.
Мурда табигый тандалуу адамдын биологиялык өзгөрүшүнө таасир эткен.
Эми адам өзү өзгөрүүнүн инструментине ээ болуп баратат.
Ал эми ага ЖИ кошулду.
Ошондуктан алдыдагы негизги суроо:
«ЖИ адамды алмаштырабы?»
болбой калышы мүмкүн.
Андан да маанилүү суроо бар:
«Адам өзүнүн күчөп бараткан технологиялык мүмкүнчүлүгүн кандай максатта колдонот?»Анткени адамзаттын келечегин технологиянын күчү гана аныктабайт. Аны ошол күчтү колдонгон адамдардын акылы, жоопкерчилиги жана моралдык тандоосу аныктайт. Балким, эң чоң коркунуч технологиянын өтө тез өнүгүшүндө эмес. Адамдын технологиядан тезирээк акылман боло албай калышында. Ал эми бүгүн биз баланын генин өзгөртүү жөнүндө талкуулап жатсак, эртең баланын кандай адам болуп төрөлүшүн тандоо маселеси алдыбызга келиши мүмкүн. Ошол күнгө чейин бизде бир гана технология даяр болбошу керек. Адамзаттын жообу да даяр болушу керек.
ЖИ адамдын геномун өзгөртө баштаганда: адамзат кайда баратат?
Бүгүн биз ЖИге текст жаздырып, сүрөт тарттырып, код түздүрүп жатабыз. Эртең ал адамдын төрөлө элек баласынын генин өзгөртүүгө жардам берсе эмне болот?
Бул фантастикалык фильмдин сценарийи эмес. Бул илимий лабораторияларда талкууланып жаткан бүгүнкү күндүн маселеси.
Нью-Йоркто иштеп жаткан Origin Genomics биотехнологиялык стартапы тукум куума ооруларды бала төрөлө электе эле ген деңгээлинде оңдоо мүмкүнчүлүгүн изилдеп жатат. Компаниянын негиздөөчүсү Кэти Тай адамдын эмбриондорундагы ооруну пайда кылган мутацияларды оңдоо келечекте ден соолугу чың балдардын төрөлүшүнө жардам берет деп эсептейт. Компания азырынча эмбриондорду бала жаратуу үчүн имплантациялабайт: алардан алынган клеткаларда эксперименттик ген редакторлорун сынап жатат.
Бир караганда, мунун баары адамзат үчүн чоң үмүт сыяктуу.
Тукум куума оорудан баласын жоготуп келген үй-бүлө үчүн бул технология жөн гана илимий жаңылык эмес. Бул — үмүт.
Бирок дал ушул жерде адамзаттын алдында өтө оор суроо пайда болот:
Ооруну жок кылуу үчүн адамдын генин өзгөртүүгө чейин барсак, бир күнү «оору» менен «кемчилик», «дарылоо» менен «жакшыртуу» деген түшүнүктөрдүн чек арасын ким аныктайт?
Бир генди өзгөртүү менен тарыхты өзгөртө алабызбы?
2018-жылы кытайлык окумуштуу Хэ Цзянькуй адамдын эмбриондорунун геномун өзгөрткөнүн жарыялаганда, дүйнө илимий сенсация менен гана эмес, чоң этикалык талаш менен бетме-бет келген.
Ал эмбриондордун CCR5 генин өзгөртүп, балдарды ВИЧке туруктуураак кылууну көздөгөн. Натыйжада генетикалык жактан өзгөртүлгөн балдар төрөлгөн. Кийин Кытай соту Хэ Цзянькуйду адамдын эмбриондорун мыйзамсыз гендик өзгөртүү боюнча үч жылга эркинен ажыраткан.
Ошол окуя адамзатка биринчи жолу абдан ачык суроо койду:
Биз муну кыла алабыз. Бирок кылышыбыз керекпи?
Бул эки суроо бирдей эмес.
Илим «мүмкүнбү?» деген суроого жооп издейт.
Этика болсо:
«Мүмкүн болсо да, туурабы?»
деп сурайт.
Ал эми мыйзам:
«Кайсы шартта уруксат берилиши керек?»
деген чек коёт.
ЖИ бул жерде эмнени өзгөртөт?
Эң кызыгы — геномду өзгөртүү технологиясы өзү эле жаңы эмес. Бирок бүгүн ага дагы бир күч кошулду.
Жасалма интеллект.
Origin Genomics компаниясы ЖИнин жардамы менен ген редакторлорун иштеп чыгуу багытында да иштеп жатат. Геном — миллиарддаган «тамгалардан» турган өтө татаал система. ЖИ мындай чоң көлөмдөгү маалыматтарды талдоодо, мүмкүн болгон өзгөрүүлөрдү издөөдө жана жаңы молекулалык инструменттерди долбоорлоодо жардам бере алат.
Демек, биз эки күчтүн биригишине күбө болуп жатабыз:
ЖИ — эсептөө жана үлгү табуу мүмкүнчүлүгүн күчөтөт.
Гендик инженерия — биологиялык системаны өзгөртүү мүмкүнчүлүгүн берет.
Экөө бириккенде адамзаттын мурдагыдан да күчтүү технологиялык куралы пайда болот.
Бирок күчтүү курал дайыма эле туура колдонулат деген кепилдик жок.
Балка үй салууга да, талкалоого да колдонулат.
Ал эми геномду өзгөртүүчү технологиянын «катачылыгы» бир адам менен эле бүтпөшү мүмкүн. Эгер өзгөртүү тукумга өтсө, анын кесепети кийинки муундарга да жетиши мүмкүн.
Мына ошондуктан бул жерде сөз жөн гана бир бейтап жөнүндө эмес, келечектеги адамдар жөнүндө болуп жатат.
«Ден соолугу чың бала» менен «идеалдуу бала» — экөөнүн арасы кайда?
Бул суроонун эң татаал жери ушунда.
Эгер гендик технология балага өлүмгө алып келүүчү тукум куума оорудан качууга жардам берсе, көпчүлүк муну түшүнүктүү максат деп кабыл алышы мүмкүн.
Бирок технология өнүккөн сайын кийинки суроолор чыгат:
Баланын бою узунураак болушун кааласакчы?
Эс тутумун күчөтүүнү кааласакчы?
Спорттук жөндөмүн өзгөртсөкчү?
Көзүнүн түсүн тандасакчы?
Бул жерде «ооруну дарылоо» менен «адамды жакшыртуу» ортосундагы чек бүдөмүктөнө баштайт.
Ал чек кайда токтойт?
Ким аны коёт?
Окумуштуубу?
Дарыгерби?
Мамлекетпи?
Ата-энеби?
Же акчасы бар адамбы?
Технология байлар менен кедейлердин ортосунда жаңы ажырым жаратпайбы?
Дагы бир суроо андан да олуттуу.
Эгер мындай технология бир күнү коопсуз жана мыйзамдуу болуп калса, ага кимдер жетише алат?
Эгер гендик өзгөртүү өтө кымбат болсо, анда коомдо жаңы бөлүнүү пайда болушу мүмкүн:
технологияга жеткендер жана жете албагандар.
/glowup, /faceclean сыяктуу буйруктар ChatGPTтин расмий универсалдуу slash-командалары эмес. Алар жөн гана сүрөттү иштетүү үчүн колдонулган кыскача prompt катары түшүнүлөт. Ушундай эле буйруктарды өзүңүз түзүп колдонсоңуз болот.
Мисалы:
📸 Сүрөттү оңдоо
• /enhance — сүрөттүн сапатын жакшырт
• /sharpen — сүрөттү даана кыл
• /denoise — ызы-чууну/бүдөмүктүктү азайт
• /brighten — жарыктыгын оңдо
• /colorfix — түстөрдү табигый кыл
• /restore — эски сүрөттү калыбына келтир
• /upscale — сүрөттү жогорку сапатка чыгар
🧹 Объекттерди өчүрүү/кошуу
• /removeobject — керексиз объектти алып сал
• /removebackground — фонду алып сал
• /changebackground — фонду өзгөрт
• /addobject — сүрөткө жаңы объект кош
• /replace — сүрөттөгү бир нерсени башка нерсеге алмаштыр
• /cleanup — сүрөттөгү майда керексиз элементтерди тазала
👤 Адамдын образын өзгөртүү
• /hairstyle — чач жасалгасын өзгөрт
• /haircolor — чачтын түсүн өзгөрт
• /outfit — кийимди өзгөрт
• /formal — расмий кийимге өзгөрт
• /casual — күнүмдүк кийим стилине өзгөрт
• /portrait — профессионалдык портрет кыл
• /profilephoto — профилдик сүрөткө ылайыкташтыр
🎨 Стиль
• /cartoon — мультфильм стилине өткөр
• /anime — anime стилине өткөр
• /watercolor — акварель стилинде жаса
• /oilpainting — май боёк менен тартылгандай кыл
• /sketch — карандаш эскизи кыл
• /cinematic — кинодогудай визуалдык стиль бер
• /vintage — эски сүрөт стилин бер
🖼️ Практикалык иштер
• /passport — расмий документтик сүрөткө ылайыкташтыр
• /linkedin — профессионалдык профиль сүрөтүнө ылайыкташтыр
• /instagram — Instagram үчүн композициясын жакшырт
• /thumbnail — YouTube обложкасына ылайыкташтыр
• /poster — постер кылып түз
• /productphoto — товарды профессионалдык жарнама сүрөтүнө айландыр
Эң пайдалуусу: буйруктун өзүн гана эмес, эмнени кандай кылыш керек экенин так жазуу. Мисалы:
/restore → «Бул эски сүрөттү калыбына келтир. Беттин өзгөчөлүктөрүн өзгөртпө, чийиктерди жана тактарды тазала, түстөрдү табигый кыл.»🔥 ChatGPT үчүн сүрөттөрүңүздү бир нече секундда жакшырта турган жөнөкөй, пайдалуу буйруктар
Photoshopтун кереги жок, сүрөттү сааттап оңдоп отуруунун да зарылдыгы жок. Сүрөтүңүздү ChatGPTке жүктөп, төмөнкү буйруктардын бирин жазыңыз:
🔣 /glowup — сүрөттү жакшыртып, образды таасирдүү кылуу.
🔣 /faceclean — безетки, майда бырыш жана теридеги башка майда кемчиликтерди оңдоо.
🔣 /addmakeup — макияж кошуп, образды өзгөртүү.
🔣 /outfitideas — кийимдердин жана жаңы образдардын варианттарын сунуштоо.
🔣 /makeupideas — келбетиңизге ылайыктуу макияждын варианттарын сунуштоо.
Албетте, маанисин жана илимий мазмунун сактап, табигый кыргызчага которуп бердим:
💡 Нанобөлүкчөлөр сокур чычкандардын жарыкты сезүү реакциясын кайтарды
Даниядагы Орхус университетинин окумуштуулары көздүн жарыкты кабыл алуу жөндөмүн кайра жандандырууга мүмкүндүк берген ыкманы иштеп чыгышты. Көзгө нанобөлүкчөлөр сайылат. Алар өлүп калган клеткалардын ордуна жарыкты кабыл алып, калган нерв клеткаларын активдештирүүгө жардам берет. Изилдөөчүлөр бул ыкманы «торчонун инъекциялык протези» деп аташууда.
Айрым оорулардан улам көздөгү жарыкты кабыл алган фоторецепторлор өлүп калат. Адатта дал ушул клеткалар жарыкты нервдик сигналга айландырышат. Бирок алардан сигналды мээге жеткирүүчү нейрондор тирүү бойдон калышы мүмкүн.
Окумуштуулар ушул мүмкүнчүлүктү пайдаланууга аракет кылышкан. Алар өсүмдүктөрдүн хлоропласттарынын түзүлүшүнөн шыктануу менен диаметри болжол менен 300 нанометр болгон, ичин көңдөй көмүртек нитридинен жасалган шар сымал бөлүкчөлөрдү колдонушкан.
Нанобөлүкчөлөр көзгө сайылгандан кийин торчого жайгашып, нейрондордун жанына отурат. Көк жарык тийгенде алар жарыкты кабыл алып, ошол нейрондорду активдештирүүгө жардам берет.
🔍 Ыкма сокур чычкандарда текшерилген.
Укол сайылгандан бир ай өткөндөн кийин тажрыйба жүргүзүлгөн жети чычкандын үчөө капастын караңгы бөлүгүндө көбүрөөк кармала баштаган. Бул — дени сак чычкандарда жарыктан качканда байкалган жүрүм-турум. Ал эми көзөмөл тобунда мындай өзгөрүү байкалган эмес.
Мындан тышкары, нанобөлүкчө сайылган 14 көздүн 5өөндө жарык берилгенде мээнин көрүү аймагында жооп реакциясы катталган. Көзөмөл тобунда мындай реакция 14 көздүн бирөөсүндө гана байкалган.
Бирок окумуштуулар маанилүү бир чектөөнү белгилешет: изилдөөдө жаныбарлардын саны аз болгондуктан, бул айырма статистикалык жактан далилденген деп айтууга азырынча болбойт.
Ошол эле учурда нанобөлүкчөлөрдүн таасири чочконун бөлүнүп алынган торчосунда да текшерилген. Нанобөлүкчөлөр кошулгандан кийин жарыктын таасири нерв импульстарынын жыштыгын дээрлик алты эсеге көбөйткөн.
✅ Эми изилдөөчүлөр нанобөлүкчөлөрдү торчонун алдына эмес, торчонун астына киргизип, аларды кызыл жана инфракызыл жарыкка да жооп бере тургандай кылып өнүктүрүүнү көздөшүүдө.
Эгер кийинки изилдөөлөр ийгиликтүү болсо, келечекте айрым түрдөгү көрүү жөндөмүн калыбына келтирүү үчүн татаал операциялардын ордуна бир эле укол жетиштүү болушу мүмкүн.
Здравствуйте. Если есть ученики желающие подготовиться к олимпиадам по информатике на онлайн курсе можете ознакомиться здесь
https://t.me/+eP7JZBKw4C9hZmVi
❗️ ЖИ бизди кыйроого алып баратабы?
Жасалма интеллект тууралуу сөз болгондо биз көбүнчө анын мүмкүнчүлүктөрүнө суктанабыз: бир нече секундда текст жазат, сүрөт жаратат, код түзөт, маалыматты талдайт, мугалимге сабак даярдоого жардам берет.
Бирок технология күчөгөн сайын башка суроо да улам катуураак угулууда:
Эгер бул күч туура эмес адамдардын колуна түшсө эмне болот?
Microsoftтун негиздөөчүсү Билл Гейтс NBC телеканалына берген маегинде күчтүү ЖИ адамзат үчүн өтө чоң коркунуч жарата ала турган деңгээлге жеткенин айтты.
Анын пикиринде, ЖИ азыр эле миллиарддаган адамдардын өлүмүнө алып келиши мүмкүн болгон окуялардын чынжырын баштоого жетиштүү күчкө ээ. Ал эми адамзаттын толугу менен жок болушу кыйыныраак болгону менен, жаман ниеттеги адам менен эң жаңы технологиянын айкалышы тарыхтагы эң кооптуу күчтөрдүн бирине айланышы мүмкүн.
Бул жерде маанилүү нерсе бар.
Гейтс «апаат сөзсүз болот» деп жаткан жок.
Анын кооптонуусу башкада: ЖИнин мүмкүнчүлүгү тездик менен өсүп жаткан учурда аны коопсуз пайдалануунун эрежелери да ошого жараша өнүгүшү керек.
ЖИ компанияларынын өз ыктыяры менен кабыл алган эрежелери жетиштүүбү? Же мамлекеттер да бул технологияны көзөмөлдөө үчүн милдеттүү талаптарды иштеп чыгышы керекпи?
Бул суроо эми фантастикалык фильмдердин темасы эмес. Бул — бүгүнкү күндүн суроосу.
Анткени тарыхта адамзат жаңы күчкө ээ болгон сайын бир эле мыйзам иштеп келген:
Курал күчтүү болгон сайын аны колдонгон адамдын жоопкерчилиги да чоң болушу керек.
Буу машинасы өнөр жайды өзгөрттү. Электр дүйнөнү өзгөрттү. Интернет маалыматка болгон мамилени өзгөрттү.
Ал эми ЖИ адамдын ой жүгүртүүсүнө, билимине, чыгармачылыгына жана чечим кабыл алуусуна түздөн-түз аралаша баштады.
Демек, маселе ЖИнин күчүндө гана эмес.
Маселе — ошол күчтү ким, кандай максатта жана кандай жоопкерчилик менен колдонот?
Ошондуктан мектепте баланы ЖИден коркутуу да, аны сокур ишеним менен колдонууга үйрөтүү да жетишсиз.
Биз ага башка нерсени үйрөтүшүбүз керек:
ЖИ берген жоопту текшерүүнү.
Жалган маалыматты таанууну.
Өз алдынча ой жүгүртүүнү.
Технологиянын мүмкүнчүлүгү менен чегин айырмалоону.
Эң негизгиси — күчтүү технологияны жоопкерчилик менен колдонууну.
Анткени келечекте ЖИни билбеген адам гана эмес, ЖИни жоопкерчиликсиз колдонгон адам да коркунуч жаратышы мүмкүн.
Балким, биз туура эмес суроо берип жаткандырбыз.
«ЖИден коркушубуз керекпи?»
дегенден көрө,
«ЖИни башкарууну үйрөнүүгө даярбызбы?»
деген суроо маанилүүрөөк чыгар.
Анткени технологиянын келечегин ЖИнин өзү эмес, аны колдонгон адамдын чечими аныктайт.
Мектепке жаңы жумушка кирип, «Pythonду нөлдөн баштап үйрөтүп коёсузбу?» деп кайрылган мугалимдер көп. Ошол мугалимдер үчүн ChatGPT менен туура иштеп, Pythonду бир айда нөлдөн үйрөнүүгө боло турган планды жана даяр промптторду түзүп койдум.
