روزنه

💽#ویدیو ▪️Keyvan Khosrovani's works and photos گزیده ای از آثار و تصاویر کیوان خسروانی ◼️@MAH_7ART

• بوتیک جوانان خسروانی همراه با کامران دیبا در سال‌های ۱۹۶۶–۱۹۶۷ بوتیک (Elegant 27) را راه‌اندازی کرد. بعدتر نیز بوتیک‌های (Number One و Miss Number One) را ایجاد کرد. اهمیت این بوتیک‌ها فقط اقتصادی یا تجاری نبود. آنها بخشی از شکل‌گیری فرهنگ مدرن پوشش شهری در ایران بودند. خسروانی تلاش می‌کرد لباس جوان ایرانی نه تقلیدی خام از غرب باشد و نه بازتولید لباس سنتی. بلکه زبان تازه‌ای پیدا کند که در آن عناصر ایرانی با فرم معاصر ترکیب شوند. یکی از اشتباهات رایج درباره خسروانی این است که فقط به «طراحی لباس» توجه کنیم. در واقع، بخش مهمی از پروژه او طراحی و احیای زبان پارچه بود. او به سراغ تکنیک‌هایی رفت که در ایران وجود داشتند اما هنوز به سطح تولید مدرن و (Haute Couture) وارد نشده بودند. در اینجا نقش او بیشتر شبیه یک کیوریتور، پژوهشگر و توسعه‌دهنده صنایع‌دستی می‌شود تا صرفاً طراح لباس. گفت‌وگوهای منتشرشده از او نیز نشان می‌دهد که استفاده از قلمکار، باتیک اسکو و دیگر تکنیک‌های سنتی، بخش آگاهانه‌ای از روش طراحی او بوده است. • حفاظت از عودلاجان یکی از جنبه‌های کمتر شناخته‌شده کار خسروانی، فعالیت او برای حفظ بافت تاریخی تهران است. در سال ۱۹۷۷، او برای جلب توجه عمومی به خطر نابودی عودلاجان نمایشگاهی خیابانی از طراحی‌ها و کروکی‌های معماری خود برگزار کرد. این اتفاق از لحاظ فکری اهمیت زیادی دارد. زیرا نشان می‌دهد علاقه او به سنت صرفاً زیبایی‌شناسانه نبود. او معتقد بود شهر تاریخی بخشی از حافظه فرهنگی جامعه است. بنابراین همان کسی که در طراحی مد به دنبال احیای تکنیک‌های سنتی بود، در معماری نیز برای حفظ بافت تاریخی مبارزه می‌کرد. این دو فعالیت در حقیقت یک ریشه مشترک دارند. • طرح شبستان مسجد پاریس پس از خروج از ایران و اقامت در پاریس، خسروانی همچنان به فعالیت درباره میراث معماری ایران ادامه داد. یکی از پروژه‌های مهم او طراحی پیشنهادی شبستان ایرانی در مسجد جامع پاریس بود که آن را به‌صورت داوطلبانه انجام داد. این طرح در نهایت به اجرا نرسید، اما از نظر فکری نشان‌دهنده ادامه همان تلاش او برای انتقال زبان معماری ایرانی به یک زمینه معاصر و بین‌المللی است. • پیشنهاد طراحی آرامگاه شمس تبریزی در خوی یکی دیگر از طرح‌های معماری کیوان خسروانی، پیشنهاد طراحی آرامگاه شمس تبریزی در خوی بود. ایده او استفاده از آجر قرمز دست‌ساز محلی و ساخت مجموعه‌ای از ستون‌ها به شکل پرتوهای خورشید بود. در مرکز این ترکیب، آرامگاه شمس قرار می‌گرفت و تأمین نور نیز در طرح او با انرژی خورشیدی در ارتباط بود. این طرح به‌خوبی نشان می‌دهد که چگونه در ذهن خسروانی: نماد ، معماری ، فناوری در یکدیگر ادغام می‌شوند. • موسیقی موسیقی نیز بعد دیگری از پروژه فرهنگی او بود. فعالیت خسروانی حتی به معماری و مد محدود نبود. او برای تلویزیون ایران در معرفی موسیقی کلاسیک ایرانی نیز فعالیت کرد و به‌عنوان تهیه‌کننده افتخاری، ۹ برنامه کنسرت تک‌نفره از هنرمندان موسیقی ایرانی را فراهم کرد. بنابراین، اگر آثار خسروانی را کنار هم بگذاریم، در نگاه اول با پروژه‌هایی کاملاً متفاوت مواجه می‌شویم: ـ یک مهمانسرا در نائین ـ یک کتابخانه در جنوب تهران ـ نورپردازی تخت جمشید ـ لباس فرح ـ بوتیک جوانان ـ پارچه قلمکار ـ طرح شبستان مسجد پاریس ـ حفاظت از عودلاجان و حتی برنامه موسیقی. اما زیر این تنوع، یک منطق واحد وجود دارد: او به دنبال استخراج «منطق» فرهنگ ایرانی بود، نه کپی کردن «شکل» آن. این تمایز بسیار مهم است. یک طراح سطحی ممکن است یک قوس، کاشی، نقوش اسلیمی یا پارچه سنتی را روی محصولی مدرن قرار دهد و آن را «ایرانی» بنامد. اما خسروانی بیشتر به دنبال این بود که بفهمد: چرا این فرم به وجود آمده؟ چه رابطه‌ای با اقلیم دارد؟ چه رابطه‌ای با بدن دارد؟ چه رابطه‌ای با نور دارد؟ چه رابطه‌ای با زندگی اجتماعی دارد؟ به همین دلیل، سنت در آثار او بیشتر یک روش اندیشیدن است تا یک مجموعه تزئینات. ◼️@MAH_7ART

▪️لباس‌های جشن‌های تخت جمشید یکی از مهم‌ترین مجموعه‌های کیوان خسروانی لباس‌هایی بود که برای مراسم جشن‌های تخت جمشید در سال ۱۹۷۱ طراحی کرد. بر اساس آرشیو رسمی خسروانی، او برای این مراسم ۱۹ لباس و ردا طراحی کرد. یکی از مشهورترین آنها لباس «بروکاد طلایی» است. خود خسروانی این طراحی را به‌عنوان ترکیبی از معماری گنبدهای اصفهان و (Haute Couture) توصیف کرده است. حتی نقش‌های پارچه به گونه‌ای طراحی شده بودند که در امتداد لباس کوچک و بزرگ شوند و در ترکیب نهایی با فرم بدن هماهنگ شوند. برای بافت هر نسخه نیز زمان بسیار طولانی صرف شده بود. اینجا لباس دیگر صرفاً «پوشش» نیست. لباس تبدیل به معماری بدن می‌شود. و این شاید یکی از بهترین کلیدها برای فهم زیبایی‌شناسی خسروانی باشد. ◼️@MAH_7ART

▪️لباس‌های فرح پهلوی اثر کیوان خسروانی، پروژه‌ای فراتر از طراحی لباس خسروانی حدود ۱۳ سال طراح لباس رسمی فرح پهلوی بود و بنا بر منابع موجود، این همکاری را بدون دریافت دستمزد انجام داد. اما اهمیت تاریخی این همکاری صرفاً به دربار مربوط نمی‌شود. او تلاش کرد تکنیک‌ها و مواد سنتی ایران را وارد ساختار مدرن لباس کند. از جمله: ـ سوزن‌دوزی بلوچستان ـ باتیک ابریشم اسکو ـ قلمکار ـ زری و بروکاد ـ سکمه‌دوزی ـ چشمه‌دوزی اصفهان و دیگر شیوه‌های سنتی تولید و تزئین پارچه. این‌جا یک اتفاق مهم رخ می‌دهد: صنایع‌دستی دیگر شیئی برای موزه نیست. تبدیل به ماده خام طراحی معاصر می‌شود. و این شاید مهم‌ترین میراث خسروانی در حوزه مد باشد. فعالیت او به لباس‌های فرح محدود نماند. خسروانی لباس‌های رسمی برای: ـ بانوان سفیر و وزیر ـ مقام‌های دولتی ـ شهردار تهران ـ دانشگاه فارابی ـ دانشگاه صنعتی آریامهر ـ مهمانداران و خدمه ایران‌ایر نیز طراحی کرد. این بخش را باید جدی گرفت، زیرا نشان می‌دهد او به دنبال خلق یک نظام بصری برای ایران مدرن بود. لباس رسمی در اینجا فقط لباس نیست. بخشی از هویت بصری یک نهاد است. ◼️@MAH_7ART

▪️ورود به جهان مد کیوان خسروانی، معماری پوشیدنی شاید جذاب‌ترین بخش کارنامه خسروانی همین‌جاست. او در پاریس با جهان (Haute Couture) آشنا شد و از طریق ارتباط با خانه مد (Pierre Balmain) به فضای طراحی لباس حرفه‌ای راه یافت. جالب اینکه بالمن خود نیز آموزش معماری داشت. بنابراین پیوند میان معماری و مد در تجربه خسروانی اتفاقی نبود. بعدها این تجربه را به ایران آورد. اما خسروانی نمی‌خواست صرفاً لباس اروپایی برای ایرانیان طراحی کند. او مسئله را به شکل دیگری تعریف کرد. آیا می‌توان صنایع‌دستی ایرانی را به زبان (Haute Couture) تبدیل کرد؟ و این یکی از مهم‌ترین پروژه‌های هنری زندگی او شد. ◼️@MAH_7ART

▪️ کتابخانه گود زنبورک‌خانه. اثر کیوان خسروانی ، معماری به‌مثابه کنش اجتماعی یکی دیگر از پروژه‌های مهم خسروانی، کتابخانه‌ای برای کانون پرورش فکری کودکان و نوجوانان در محله گود زنبورک‌خانه تهران بود. این پروژه از این جهت مهم است که برخلاف تصویری که ممکن است از خسروانی به‌عنوان طراح لباس درباری شکل بگیرد، او در اینجا به سراغ یکی از مناطق محروم تهران رفت و پروژه را به شکل داوطلبانه انجام داد. جالب‌تر اینکه ساختمان برای نمایش فیلم‌های آموزشی کانون طراحی شده بود و به همین دلیل پنجره‌های بسیار کمی داشت. اینجا معماری مستقیماً تابع کارکرد، آموزش و شرایط اجتماعی می‌شود. در واقع، این پروژه نشان می‌دهد که برای خسروانی معماری الزاماً وسیله‌ای برای نمایش قدرت یا ثروت نبود. می‌توانست یک مداخله فرهنگی در جامعه نیز باشد. ◼️@MAH_7ART

▪️مهمانسرای نائین. مهم‌ترین اثر معماری کیوان خسروانی اگر بخواهیم تنها یک اثر معماری از خسروانی را به‌عنوان نماینده تفکر او انتخاب کنیم، احتمالاً باید به مهمانسرای نائین اشاره کنیم. این پروژه برای وزارت جهانگردی طراحی شد و در شهر کویری نائین قرار گرفت. اهمیت آن در این است که خسروانی در آن به جای ساختن یک بنای مدرن بیگانه با محیط، از منطق معماری کویری ایران استفاده کرد. بنا با اتکا به سنت معماری محلی، استادکاران بومی و روش‌های ساخت جدید شکل گرفت و مسئله مقاومت در برابر زلزله و سازگاری محیطی نیز در طراحی مورد توجه قرار گرفت. بنابراین ایرانی بودن ساختمان در تزئینات سطحی خلاصه نمی‌شود. بلکه در منطق تولید فضا حضور دارد. به همین دلیل، این پروژه را نوعی «مانیفست» برای سازگار کردن معماری ایرانی با استفاده مدرن معرفی می‌کنند. چرا مهمانسرای نائین مهم است؟ چون در آن می‌توان سه لایه را هم‌زمان دید: سنت ، اقلیم ، تکنولوژی مدرن یعنی گذشته نه به‌عنوان موزه، بلکه به‌عنوان منبعی برای حل مسئله معاصر مورد استفاده قرار می‌گیرد. ◼️@MAH_7ART

▪️معرفی هنرمند کیوان خسروانی از چهره‌های کم‌نظیر طراحی در ایران معاصر است. هنرمندی که مرزهای متعارف میان معماری، طراحی داخلی، طراحی نور، مد، پارچه و میراث فرهنگی را پشت سر گذاشت. اگرچه نام او در حافظه عمومی بیش از همه با لباس‌های فرح پهلوی و بوتیک مشهور «نامبر وان» گره خورده، اما جایگاه تاریخی او بسیار گسترده‌تر از این است. خسروانی را می‌توان متعلق به نسلی از طراحان ایرانی دانست که مسئله اصلیشان این بود. چگونه می‌توان مدرن بود، بی‌آنکه نسبت خود را با سنت ایرانی از دست داد؟ در معماری، پاسخ او از طریق اقلیم، مصالح، حیاط، نور و ساختار فضایی معماری بومی شکل گرفت. در لباس، از طریق پارچه‌ها و تکنیک‌های صنایع‌دستی و در فعالیت‌های فرهنگی‌اش، از طریق حفاظت از میراث تاریخی و موسیقی ایرانی. ۱. آموزش، از معماری تا مرمت: خسروانی در سال ۱۹۳۸ در تهران متولد شد و تحصیلات معماری خود را در دانشگاه تهران ادامه داد. مسیر آموزشی او بعدها به فرانسه و مدرسه عالی ملی هنرهای زیبای پاریس (École Nationale Supérieure des Beaux-Arts) رسید. این بخش از زندگی او اهمیت زیادی دارد، زیرا خسروانی در فضایی آموزش دید که معماری را صرفاً به معنای ساختن ساختمان نمی‌دید. بلکه طراحی، تناسب، تاریخ هنر، ترکیب‌بندی و رابطه میان فرم و فضا در آن اهمیت داشت. در نتیجه، بعدها نیز وقتی وارد طراحی لباس شد، نگاهش اساساً نگاه یک «خیاط» یا حتی یک طراح مد صرف نبود.بلکه لباس را مانند یک ساختار فضایی می‌دید. خانه خانوادگی خسروانی در فرمانیه یکی دیگر از نمونه‌های معماری او بود که متأسفانه بعدها تخریب شد. در این خانه نیز توجه به اقلیم و محیط و مهم‌تر از آن، نحوه زیست انسان در خانه اهمیت داشت. ۲. خسروانی و طراحی نور. از معماری به تجربه بصری: خسروانی تنها معمار ساختمان نبود. در نخستین دوره‌های جشن هنر شیراز ـ تخت جمشید در طراحی نورپردازی تخت جمشید و حافظیه مشارکت داشت و برای فضاهای نمایشی جشنواره نیز طراحی انجام داد. این موضوع از نظر تاریخ طراحی در ایران بسیار مهم است. زیرا نور در نگاه او صرفاً وسیله‌ای برای روشن کردن یک بنا نیست. نور تبدیل به ماده‌ای برای ساختن تجربه فضا می‌شود. این همان نقطه‌ای است که معماری او را به صحنه، نمایش، عکاسی و حتی مد نزدیک می‌کند. ۳. معماری، جایی که ایده اصلی خسروانی آشکار می‌شود: خسروانی در معماری به دنبال تقلید ظاهری از گذشته نبود. او نمی‌خواست مثلاً یک طاق سنتی را بردارد و روی یک ساختمان مدرن بچسباند تا ساختمان «ایرانی» به نظر برسد. مسئله او عمیق‌تر بود. چه چیزی معماری ایرانی را ایرانی می‌کند؟ پاسخ او بیشتر در مفاهیمی مانند: ـ اقلیم ـ نور ـ سایه ـ مصالح بومی ـ حیاط ـ رابطه انسان و محیط و شیوه زندگی، قرار داشت. از این منظر، معماری خسروانی را می‌توان نوعی بازخوانی مدرن معماری بومی ایران دانست، نه بازسازی نوستالژیک آن. وب‌سایت رسمی او نیز بر همین ایده، یعنی تداوم سنت در کنار نوآوری و انطباق معماری ایرانی با نیازهای جدید، تأکید می‌کند. ◼️@MAH_7ART

▪️کیوان خسروانی. معماری سنت، طراحی مدرن و جست‌وجوی هویت ایرانی ◼️@MAH_7ART

▪️Keyvan Khosrovani ▪️کیوان خسروانی، معمار و طراح برجسته ایرانی، درگذشت. کیوان خسروانی زاده‌ی ۷ مرداد ۱۳۱۷ – درگذشته ۱۲ شهریور ۱۴۰۵. معمار، طراح داخلی و طراح مد، متولد تهران در ایران بود. خسروانی از چهره‌های مهم طراحی چند رشته‌ای ایران بود. از معماری و طراحی نور گرفته تا مد و پارچه و از احیای صنایع‌دستی ایرانی تا حفاظت از میراث معماری . مهمانسرای نائین، طراحی لباس‌های فرح پهلوی و پیوند دادن تکنیک‌های سنتی ایرانی با زبان مدرن، تنها بخشی از کارنامه اوست. او از نسلی بود که می‌کوشید «ایرانی بودن» را نه در تقلید از گذشته، بلکه در بازآفرینی خلاقانه‌ی آن برای جهان معاصر جست‌وجو کند. یادش گرامی. ◼️@MAH_7ART

☄#انیمیشن ▪️نقاشی مونالیزا به روایت پلنگ صورتی! این انیمیشن جذاب سال ۱۹۷۵ ساخته شده و هنوز هم دیدنش کلی ایده و خلاقیت به آدم میده. ◼️@MAH_7ART

🎼#موزیک 🎼#آلبوم ▪️Barry White Romantic Deep Soul (1973–1980) ◼️@MAH_7ART

“اَز صحبتِ ناتَمامِ بی‌خاصیتان

کُنجی و فَراغَتی و خاموشی بِه”

برای نجات از غرق شدن در روزمرگی‌هایمان، در "RifuGio" کنارِهم خواهیم بود. با بهترین‌های👇 🌀 نقاشی 🌀 ادبیات 🌀 موسیقی

🌸https://t.me/+kSgU6mpXn9E3ZTQ0

🌸https://t.me/+kSgU6mpXn9E3ZTQ0

🌸https://t.me/+kSgU6mpXn9E3ZTQ0

اودیسه 2026 آخرین اثر از کریستوفر نولان در گروه زیر آخرین پست 👇👇👇👇 https://t.me/+OAdHSxD-nfAzMzc0