باۆکــی ئیلێاس

قَالَ : « أَعْتِقْھَا ، فَإِنَّھَا مُؤْمِنَةٌ ».

📚 صحیح مسلم | ۱۱۹۹ سنن أبي داود | ۳۲۸۲ سنن النسائي | ۳٦٥۳ مسند أحمد | ۲۳۷٦۲

وەڪ بینیتان ئەو حدیثەۍ سەرەوە یەڪێڪە لە ئەحادیثۍ صیفات، وە ئەو ڪچۆڵەیەش ڪەسێڪ بووە لە عاممەۍ خەڵڪۍ، وە لە ڕووۍ پلەۍ عیلمیشەوە عالم نەبووە، بەڵام لەگەڵ هەموو ئەوەشدا ڕەسول الــلّٰــه ﷺ بە عەقیدەۍ صیفات تاقۍ دەڪاتەوە، نەڪ وەڪ ئەم زەلامەۍ ئێستا ڪە دەڵێ: ئەم بابەتە لە ناو خەڵڪیدا باس مەڪەن فیتنە دروست دەڪات! ✹ڕەسول الــلّٰــه ﷺ فەرمانۍ پێڪردووین ئەو دینە بگەیێنین تەنانەت ئەگەر ئایەتێڪیش بێ = عَنْ عَبْدِ اللَّهِ بْنِ عَمْرٍو رَضِيَ اللەُ عَنْھُمَا ، أَنَّ النَّبِيَّ ﷺ ، قَالَ : « بَلِّغُوا عَنِّي وَلَوْ آيَةً ... »◈ دەۍ عەقیدەۍ صیفات بەشێڪۍ گرنگە لەو دینە و پێویستە لەسەر ئەهلۍ سوننە بیگەیێنن هەروەڪ چۆن سەلەفمان بە ئێمەیان گەیاندووە ، نابێ لا بڪرێتەوە بەلاۍ وتەۍ ئەم زەلامە متەلەوینە و ئەمثالەڪانۍ. « هەتا پێشەوا أحمد ڪە پرسیارۍ لێ دەڪەن دەربارەۍ ڪەسێڪ نوێژ دەڪات و ڕۆژوو دەگرێت و ئیعتڪاف دەڪات ، ئایا ئەو ڪەسەت پێ باشتره یاخود ئەو ڪەسەۍ قسە لەسەر ئەهلۍ بیدە؏ دەڪات؟ لە وەڵامدا دەڵێ : ڪاتێڪ ڪەسێڪ نوێژ و ڕۆژوو و ئیعتڪاف دەڪات ئەمە تەنھا سوودۍ بۆ خۆیەتۍ ، ئەمما ئەو ڪەسەۍ قسە لەسەر ئەهلۍ بیدە؏ دەڪات ئەمەیان بۆ هەموو موسڵمانانە ئەمەیان چاڪترە » جا جێ دەستۍ موسڵمان بەوە دیارە ڪە باس لە عەقیدەۍ صیفات بڪات و پەروەردگارۍ بەو جۆرە بناسێ ڪە خۆۍ وەصفۍ خۆۍ پێڪردووە لە قورئاندا، وە ڕەسولەڪەۍ وەصفۍ ڪردووە لە حدیثدا، وە بەوەش دیندارۍ بڪەیت، نەڪ خاڵۍ بۍ لە عەقیدەۍ صیفات و گرنگۍ و بایەخت لەسەر عیبادەت و موعامەلات بێ! بۆ دەڵێم هەڵمەخەڵەتێن بە قسەۍ ئەو جۆرە ڪەسانەۍ ڪە دەیانەوێ مەسائلۍ صیفات وەڪ بابەتێڪۍ لاوەڪۍ سەیر بڪرێت و لە ناو خەڵڪۍ باس نەڪرێت،، بەڵڪو بەپێچەوانەوە مەسائلۍ صیفات بەشێڪە لە دینەڪەت هەرڪەسێڪت بینۍ تەحزیرۍ دا لەو بابەتە ئەوە موتەهەمۍ بڪەن بە خراپۍ عەقیدەۍ. والــلّٰــه الموفق. ــــــــــــــــــــــــــــــــــ

◈📚 صحیح البخاري | ۳٤٦۱ سنن الترمذي | ۲۸٦۰ سنن الدارمي | ٥٥۷ مسند ٲحمد | ٦٤۸٦

#عەقیدەۍ_صیفات_بۆ_ناو_عاممەۍ_خەڵڪۍ... ✍️سەلەف ئەگەر ڪەسێڪیان دیبووایە یاخود خەبەرۍ ڪەسێڪیان ببیستایە ڪە ئەحادیثۍ صیفات دەخوێنێتەوە و ڕیوایەت دەڪات ، وە بەیانۍ ڪوفرۍ موعتەزیلە و جەهمییەڪان دەڪات، ئەوە دڵیان پێۍ خۆش دەبوو، وە دوعاۍ خێریان بۆ دەڪرد، ئەمە تەریقۍ هەموو سەلەف بووە لە گەیاندنۍ دیندا و بە دیارۍ ڪراوۍ بابەتۍ صیفات ڪە جۆرێڪە لە جۆرەڪانۍ تەوحید و عەقیدەۍ ئەهلۍ سوننە ـیە ، ڪەچۍ لە ئێستادا تۆ ڪە عەقیدەۍ صیفات بە خەڵڪۍ دناسێنۍ ، وە حدیث و ئاثارەڪانۍ سەلەف لەو بوارەدا بڵاودڪەیتەوە خەڵڪانێڪۍ جاهل بە عەقیدە هەڵدەستنەوە دەڵێن : دانیشن ئێستا ڪاتۍ ئەوە نییە، خەڵڪۍ تووشۍ بەڵا و فیتنە مەڪەن! باس ڪردنۍ صیفاتەڪانۍ الــلّٰــه تعالۍ ڪە لە شەرعماندا هاتووە لە قورئان و حدیث، وە لە وتەۍ پێشەواڪانیشماندا هاتووە فیتنەیە، بەڵام دیفا؏ ڪردن لە موعتەزیلە و جەهمییە و ئەشاعیرە زەندیقەڪان و ناوهێنانیان بە ئیمام  فیتنە نییە!! لە ئێستادا ئەو شەخسە نورالدین عبداللە وەڕازۍ هەڵگرۍ ئاڵاۍ دیفا؏ ڪردنە لە موعەطیلەۍ صیفات، وە بەرپەرچۍ هەر ڪەسێڪ دەداتەوە ڪە مەسائلۍ صیفات باس بڪات و وتەڪانۍ سەلەف بھێنێ لەو بابەدا، لەڪاتێڪدا ئەمە واتە باس ڪردنۍ بابەتەڪانۍ صیفات لاۍ سەلەف ڪرۆڪۍ دین بووە، بەپێچەوانەۍ ئەم شەخسە ڪە پێۍ وایە فیتنەیە و سوود ناگەیێنێ! وە پێشتریش چوار مانگ لەمەوپێش ڕەدمان دایەوە ڪاتێڪ لە ڤیدیۆیەڪیدا طەعنۍ لە هەردوو ڪیتابۍ سوننەۍ پێشەوا عبدالــلّٰــه ـو پێشەوا حرب دەدا. سەلەف ئەحادیثۍ صیفاتیان خوێندووەتەوە و چاوۍ جەهمییەڪانیان پێ داخ ڪردووە، بەو حدیثانە خەمیان چەقاندووەتە ناو دڵیانەوە. ✹ئەوەتا وڪیع بن الجراح ڪاتێڪ داواۍ لێ دەڪەن حدیثۍ ڕوئیە بینینۍ الــلّٰــه ﷻ ـیان بۆ بگێڕێتەوە ؟ ئەویش دەیگێڕێتەوە، پاشان دەڵێ: بەو حدیثە جەهمییەڪان غەمبار بڪەن. دووجار واۍ وتووە.☟ 🔸قال أبو الحسن : سمعت عبداللە ، یقول : سمعت بعض أشیاخنا ، یقول : سألوا وڪیعًا عن حدیث الرؤیة؟ فحدث بھا ، قال ، ثم جعل یقول : غُمُّوا الجھمیة بھذە الأحادیث. مرتین.

📚 ڪتاب السنة لعبدالله بن أحمد | ٤٥۲

وڪیع پێشەوایە شێخۍ پێشەوا شافعي و پێشەوا أحمد ـە ئەوەتا حدیثۍ صیفات دەگێڕێتەوە و فەرمانیش دەڪات هەمووان بیگێڕنەوە و داخ بڪەنە دڵۍ جەهمییەڪان، دەۍ تۆ ڪێۍ هەتا بڵێۍ واز لەو بابەتە بھێنن! وەرە یەڪ تاقە ڪەسمان بۆ بھێنە لە سەلەف وەڪ تۆۍ وتبێ؟ ✹هەتا ڕەسول اللە ﷺ ئیمانۍ ڪچۆڵەیەڪۍ بە صیفاتۍ علوۍ الــلّٰــه تعالۍ تاقۍ ڪردووەتەوە هەروەڪ چۆن لە حدیثەڪەۍ معاویة بن الحڪم السلمي ـدا هاتووە ، لێۍ دەپرسێ : « الــلّٰــه لە ڪوێیە؟ ». ڪیژەڪە وەڵام دەداتەوە: الــلّٰــه لە ئاسمانە. ڕەسول الــلّٰــه ﷺ دەفەرموێ: «ئەمە ئیماندارە ئازادۍ بڪە »...☟ 🔹...عَنْ عَطَاءِ بْنِ یَسَارٍ ، عَنْ مُعَاوِیَةَ بْنِ الْحَڪَمِ السُّلَمِيِّ رَضِيَ اللەُ عَنْەُ قَالَ : بَيْنَا أَنَا أُصَلِّي مَعَ رَسُولِ اللەِ ﷺ إِذْ عَطَسَ رَجُلٌ مِنَ الْقَوْمِ ، فَقُلْتُ : يَرْحَمُڪَ اللَّهُ ، فَرَمَانِي الْقَوْمُ بِأَبْصَارِهِمْ. فَقُلْتُ : وَا ثُڪْلَ أُمِّيَاهْ! مَا شَأْنُڪُمْ تَنْظُرُونَ إِلَيَّ؟ فَجَعَلُوا يَضْرِبُونَ بِأَيْدِيھِمْ عَلَۍ أَفْخَاذِهِمْ ، فَلَمَّا رَأَيْتُھُمْ يُصَمِّتُونَنِي ، لَڪِنِّي سَڪَتُّ ، فَلَمَّا صَلَّۍ رَسُولُ اللەِ ﷺ ، فَبِأَبِي هُوَ وَأُمِّي ، مَا رَأَيْتُ مُعَلِّمًا قَبْلَهُ وَلَا بَعْدَهُ أَحْسَنَ تَعْلِيمًا مِنْهُ ، فَوَاللَّهِ مَا ڪَھَرَنِي وَلَا ضَرَبَنِي وَلَا شَتَمَنِي. قَالَ : « إِنَّ هَذِهِ الصَّلَاةَ لَا يَصْلُحُ فِيھَا شَيْءٌ مِنْ ڪَلَامِ النَّاسِ ، إِنَّمَا هُوَ التَّسْبِيحُ وَالتَّڪْبِيرُ وَقِرَاءَةُ الْقُرْآنِ ». أَوْ ڪَمَا قَالَ رَسُولُ اللەِ ﷺ. قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللە ، إِنِّي حَدِيثُ عَھْدٍ بِجَاهِلِيَّةٍ ، وَقَدْ جَاءَ اللَّهُ بِالْإِسْلَامِ ، وَإِنَّ مِنَّا رِجَالًا يَأْتُونَ الْڪُھَّانَ. قَالَ : « فَلَا تَأْتِھِمْ ». قَالَ : وَمِنَّا رِجَالٌ يَتَطَيَّرُونَ. قَالَ : « ذَاڪَ شَيْءٌ يَجِدُونَهُ فِي صُدُورِهِمْ ، فَلَا يَصُدَّنَّھُمْ ». قُلْتُ : وَمِنَّا رِجَالٌ يَخُطُّونَ. قَالَ : « ڪَانَ نَبِيٌّ مِنَ الْأَنْبِيَاءِ يَخُطُّ ، فَمَنْ وَافَقَ خَطَّهُ فَذَاڪَ ». قَالَ : وَڪَانَتْ لِي جَارِيَةٌ تَرْعَۍ غَنَمًا لِي قِبَلَ أُحُدٍ وَالْجَوَّانِيَّةِ ، فَاطَّلَعْتُ ذَاتَ يَوْمٍ ، فَإِذَا الذِّيبُ قَدْ ذَهَبَ بِشَاةٍ مِنْ غَنَمِھَا ، وَأَنَا رَجُلٌ مِنْ بَنِي آدَمَ آسَفُ ڪَمَا يَأْسَفُونَ ، لَڪِنِّي صَڪَڪْتُھَا صَڪَةً ، فَأَتَيْتُ رَسُولَ اللەِ ﷺ ، فَعَظَّمَ ذَلِڪَ عَلَيَّ. قُلْتُ : يَا رَسُولَ اللە ، أَفَلَا أُعْتِقُھَا؟ قَالَ : « ائْتِنِي بِھَا » ، فَأَتَيْتُهُ بِھَا. فَقَالَ لَھَا : « أَيْنَ اللَّهُ؟ ». قَالَتْ : فِي السَّمَاءِ. قَالَ : « مَنْ أَنَا؟ ». قَالَتْ : أَنْتَ رَسُولُ اللە.

الحسن البصري دەفەرمووێت: گەیشتم بە کەسانێک دڵخۆش نەدەبوون ئەگەر شتێکیان لە دونیا پێ بدرایە، وە خەمبار نەدەبوون ئەگەر شتێکیان لە دونیا لە دەست بچوایە. 📚{الزهد للإمام احمد /١٤٨٠}"

مالک بن دینار دەفەرمووێت : زۆر دەرمەچن لە ماڵەکانتان مەگەر بۆ کارێکی زەڕووڕی نەبێت، وە لە مەجلیسێك دامەنیشن کە عیلمێکی شەرعی لێوە فێر نەبێت. 📚{ترتیب المدارک ٢/٦٣}"

رسول الــلّٰــه ﷺ دەفەرمووێت: گوێڕایەڵی نیە لەسەرپێچیدا - واتە نابێت لەسەرپێچی الــلّٰــه تعالی و پێغەمبەرەکەیدا گوێڕایەڵی هیچ کەسێك بکرێت جا ئەو کەسە خەلیفە بێت یان دایك و باوکیش بێت . 📚{صحیح البخاري /٧٢٥٧}"

زیادی بکەن کەناڵی تەفسیری مجاهد بن جبر https://t.me/tafsermujahid

إسماعیل بن عبدالجبار العسقلاني ئەڵێت : إبراهیم بن أدهم ئەڵێت : (هەرکەسێک تەوقە بکات لەگەڵ بیدعەچییەکدا ئەوە هاوکاری کردووە لە ڕووخاندنی ئیسلامدا) . 📚{ذم الکلام وأهله /٩٤٦}"

هاوڕێیەتی أهلی بیده‌ع ☟☟☟☟☟ عمرو بن قیس الملائي(١٤٦هـــ) 'رەحمە الــلّٰــه' دەڵێ: ئەگەر گەنجێڪت بینی سەرەتای گەنجایەتی لەگەڵ اهلی سوننەدا بوو ئەوا ئومێدت پێی هەبێت، وە ئەگەر بینیت لەگەڵ اهلی بیدعەدا بوو ئەوا لێی بێ ئۆمێد بە، گەنج لەسەر ئەوە دەبێت ڪەلەسەرەتای گەنجایەتی لەسەری پەروەردە دەبێت. ❞عمرو بن قیس 'رەحمە الــلّٰــه' دەڵێ: گەنج لە پێگەیشتندایە، ئەگەر ڪاریگەر بێت بەوەی ڪەلەگەڵ ئەهلی علمدا دابنیشێت، ئەوا سەلامەت دەبێت، وە ئەگەر ڪاریگەر بوو بەغەیری ئەوە بەهیلاڪ دەچێت. ❞حماد بن زید(١٧٩هـــ) 'رەحمە الــلّٰــه دەڵێ: یونس 'رەحمە الــلّٰــه پێی ووتم: ئەگەر من گەنج ببینم لەسەر هەر حاڵەتێڪی خراپ، بێ ئومێد نابم لە خێری، هەتا دەیبینم هاوڕێیەتی اهلی بیدع دەڪات، ڪە هاوڕێیەتی ڪردن دەزانم بەهیلاڪ چووە.

📚◆الإبانة الصغری_ ٩٨/٩٧/٩٦.

#واجبیەتـــی_نــیــقــاب.☟☟☟☟☟☟ ❞سەحابەی بەڕێزعبد️ الــلّٰــه بن عباس 'رضی️ الــلّٰــه عنە' دەفەرمووێت: لە تەفسیری ئەم ئایەتە ﴿يَا أَيُّهَا النَّبِيُّ قُلْ لِأَزْوَاجِكَ وَبَنَاتِكَ وَنِسَاءِ الْـمُؤْمِنِينَ يُدْنِينَ عَلَيْهِنَّ مِنْ جَلَابِيبِهِنَّ﴾ «سورة الأحزاب: آیة٥۹» الــلّٰــه تعالی فه‌رمانی ڪردووه‌ به‌ ئافره‌تی ئیمانداران ڪاتێڪ ده‌رده‌چن له‌ ماڵ بۆ پێویستیه‌ڪ ده‌بێت رووخساریان دابپۆشن به‌ جەلبابه‌ڪانیان و ته‌نها یه‌ک چاویان ده‌ربخه‌ن.❝ [جلباب پۆشاڪێڪە لەتەوقی سەری ئافرەت تاوەڪو نینۆڪی پێی درێژ بۆتەوه بەیەڪ پارچە.]

📚◆موسوعة التفسیر المأثور _مـ۱٨/صـ۱۲۹.

❞تابعی محمد ـی ڪوڕی سیرین دەڵێت: پرسیارم ڪرد لە عبیدة السلمانی دەربارەی وتەی الــلّٰــه تعالی-:﴿يُدْنِينَ عَلَيْهِنَّ مِن جَلَابِيبِهِنَّ﴾ فەرمووی: دەموچاو وه سەری دادەپۆشێت وچاوی چەپی دەردەخات.❝

📚◆موسوعة التفسیر المأثور _ مـ۱٨/صـ۱۳۰.

❞دایڪی ئیمانداران عائشه 'رضي ️الــلّٰــه عنها' : ده‌رباره‌ی ئایه‌تی: ﴿وَلْيَضْرِبْنَ بِخُمُرِهِنَّ عَلَىٰ جُيُوبِهِنَّ﴾ «النور: آیة۳۱» فەرموویەتی: ڪاتێڪ ئه‌و ئایه‌ته‌ دابه‌زی ئێمه‌ له‌ دامێنی ڪراسه‌ڪانمان پارچه‌مان لێ ده‌ڪرده‌وه‌ و روخسارمان پێ دائه‌پۆشی.❝

📚◆صحيح البخاري _٤٧٥٨.

ئایا ابن تیمیة ئامادەیە بڵێ: ابن الجارود و یوسف بن أسباط خۆیان شایەنی تەکفیر کردنن ؟؟؟ یوسف بن أسباط لەگەڵ ئەبو حەنیفە ژیاوە، لە زوهد کەس شان لە شانی نادات لە سەردەمەکەی خۆی، ابن حبان دەربارەی ئەڵێ: باشترین کەسی سەردەمی خۆیەتی. پێتان وایە لە هەواوە ئەم قسەیە بکات ؟ ابن الجارود ساڵی ٢٣٠ لەدایکبووە زانایەکی ئەهلی سوننەیە، فەرموودەناسە و زانای جەرح و تەعدیلیشە، کە ئەڵێ: خیلاف هەبووە دەربارەی موسڵمان بوونی، لە هەواوە ئەم قسەیە ناکات، ووتەی زانایانی بینیوە دەربارەی ئینجا ئەم حوکمەی لەسەرداوە. ــــــ بیر لەوە مەکەرەوە ئەبو حەنیفە کافرە یان نا بیر لەوە بکەرەوە چ شتێک هۆکار بووە کە تۆ ئەم ووتانەی سەلەفت نەدیوە، کاتێک ئەیان بینی تەزوو بە گیانت دادێت و زۆر بەلاتەوە قورسە، چ شتێک هۆکار بووە کە تۆ تاکو ئێستا ئەبو حەنیفەت بە ئیمام زانیوە هەرگیز نەت بیستووە بە خراپە باس بکرێ ؟ بیر بکەرەوە هۆکاری ئەمانە چین ؟ بێگومان هۆکارەکەی کتێبەکانی خەلەف و سەردەمە کە ئەو شتانە باس ناکەن کە سەلەف باسیان کردووە، بگرە تەواو پێچەوانەی سەلەف باسی ئەکەن جا کە ئەمەت بۆ ڕوون بوویەوە ئەوکات بە جوانی لەوە تێئەگەی مەنهەجی سەلەف و خەلەف زۆر جیاوازن لە مامەڵە کردن لەگەڵ مخالف، ئیدی هیچ بەلاتەوە سەیر نابێ بۆ زانا خاوەن کوفرەکان تەکفیر نەکراون بگرە زۆر گەورە کراون. مەسەلەکە تەنها لە ئەبو حەنیفە بچووک مەکەرەوە، مەسەلەکە مەنهەجە، لەنێوان سەلەف و خەلەف ئەبو حەنیفەیە هەیە، باشترین نموونەیە تاکو بزانی مەنهەجی سەلەف و خەلەف جیاوازە.

پوختەی ووتەکەی ابن تیمیة ئەمەیە: پرسیاری لێ ئەکرێ کە ئەبو حەنیفە وتوویەتی (الله بە نەفسی خۆی لەسەر عەرشە) جا وتوویانە ئەم قسەیە کوفرە نابێ بووترێ الله استوای کردووە لەسەر عەرش، وە نابێ (نەفس) بۆ الله بەکاربێ، ئەمە ئەبێتە تەشبیه. ابن تیمية لە وەڵامی ئەم پرسیارە ئەڵێ: أبو حنيفة و مالك و الشافعي و أحمد و الثوري و النخعي و الحسن البصري وووو ... هتد ئەمانە پێشەوایانی ئیسلامن، ئوممەت ئیجماعی هەیە لەسەر پێشەوایەتی ئەمانە، بۆیە ئەوەی یەکێک لەمانە تەکفیر بکات ئەوا موخالەفەی ئیجماعی ئوممەتی کردووە، تەکفیر کردنەکەی هاوشێوەی تەکفیری ڕافیزەیە بۆ هاوەڵان، بۆیە ئەوەی ئەبو حەنیفە تەکفیر بکات خۆی لەپێشترە کە تەکفیر بکرێ. ووتم: سەیرکەن لەلای ابن تیمیة هۆکارەکە تەکفیر کردنی پێشەوایەکە کە ئیجماع لەسەر پێشەوایەتی دامەزراوە (بە حیسابی خۆی) نەک لەبەر مەسەلەی استواء لەسەر عەرش. ئێمە بۆ زاناکانی تر هەمووی هاوڕاین لەگەڵی، بەڵام بۆ ناوبردنی ئەبو حەنیفە لەگەڵ ئەم زانایانە ئەوا ابن تیمیة خۆی موخالەفەی سەلەفی کردووە.

ابن عبدالبر مالکی مەزهەبە لە سەدەی ٤ و ٥ ژیاوە، ساڵی ٤٦٣ مردووە، ئەویش وەکو خەلەف سەرەرای زانینی ڕاستیەکان بەڵام هەوڵ ئەدەن بەرگری لە ئەبو حەنیفە بکەن و بە جۆرێکی تر نیشانی بدەن کە عەقیدەی هێندە خراپ نەبووە، ئەگەرچی ابن عبدالبر بە حوکمی ئەوەی سەردەمەکەی کۆنترە هێشتا نەگەیشتووە بەو ئاستەی کە کەس جورئەت نەکات ناوی ئەبو حەنیفە بە خراپە ببات، بۆیە ئەبینین حوریەتی ئەو و الخطيب و ابن الجوزي زیاترە لە باسکردنی پۆخڵەواتی ئەبو حەنیفە، بەڵام تا کات ئەروات دۆخەکە قورستر و زەحمەت تر ئەبێ، بەڵام ابن عبدالبر بەرگریەکی ناڕەوای لە ئەبو حەنیفە کردووە لە کتێبی (الانتقاء) تۆمەتی حەسودی داوەتە پاڵ سەلەف گوایە لە حەسادەت وایان لە ئەبو حەنیفە کردووە !! سەیری ئەم عەقڵیەتە بۆ بەرگری کردن لە زانایەک هجوم ئەکەنە سەر ١٠٠ زانای تر، لایان ئاساییە هەموویان بکەوێنن بەس تاکو ١ زانا بەرز بکەنەوە، ئەگەرچی ابن عبدالبر لێرەدا بەشێک لە ڕاستیەکان ئەدرکێنی کە ئەبو حەنیفە فەرموودەی سەحیحی رەت کردۆتەوە بە رەئی خۆی، بەڵام ئەڵێ ئیرجائی دراوەتە پاڵ، وەک بڵێی ڕاست نیە کە مورجیئەیە بەڵام دراوەتە پاڵی، ئەم کارەش هەوڵێکی نەزۆکە گەر ابن عبدالبر بتوانێ ئاساری سەلەف هەمووی لەناو ببات هیچی نەهێڵێ ئەوکات بۆی هەیە قسەیەکی ئاوا بکات، بەڵام لەگەڵ هەبوونی ئەم هەموو ڕیوایەتەی سەلەف لەسەر مورجیئە بوونی ئەبو حەنیفە تۆش بڵێی دراوەتە پاڵی یان بڵێی خیلافی لەفزی بووە، ئەمە وەک قۆچدانە لە چیا هیچی تر نیە. جا سەردەم دوای سەردەم خراپتر بوو، تا وای لێهات ابن تیمیة بڵێ: ئەوەی ئەبو حەنیفە تەکفیر بکات خۆی لەپێشترە کە تەکفیر بکرێ، ئەگەرچی هەندێک لە دەروێشەکانی تەئویلی ووتەکەی ئەکەن ئەڵێن مەبەستی ئەوەیە ئەوەی تەکفیری ئەبو حەنیفە بکات بەهۆی ئیسبات کردنی سیفەتی استواء ئەوا خۆی لەپێشترە تەکفیر بکرێ، بەڵام ئەمە وانیە بگەڕێنەوە بۆ سیاقەکە دەرئەکەوێ باسی خودی ئەبو حەنیفە ئەکات و بە گەورەیی باسی ئەکات نەک تەکفیرەکە بۆ سیفەتی استواء بگەڕێنێتەوە، جا ئەمە بۆتە مەنهەج لای خەلەف کوفر و بیدعەی زاناکان پەردەپۆش ئەکەن و بە گەورە باسیان ئەکەن و ڕێزیان ئەگرن، بەڵام تەنها لەو کاتەی کەسێک لە کوفر و بیدعە و هەڵەکانی شوێنی ئەم زانایە ئەکەوێ ئەوکات دائەبەزنە سەری و ڕاستیەکان ئەڵێن، ئەوەتا ابن تیمیة تا توانی بەرگری لە ئەبو حەنیفە کرد و حیسابی بۆ قسەی سەلەف نەکرد، کەچی کاتێک لەگەڵ تاج الدین السبکي ئەبێتە موناقەشەیان لەسەر بابەتی تەڵاق و بە کتێب ڕەددی یەکتر ئەدەنەوە، تاج الدین السبكي بە ابن تیمیة ئەڵێ: تۆ ووتەی داود الظاهري بە بەڵگە ئەهێنیتەوە کە داود و مەزهەبەکەی اعتبارێکی ئاوایان نیە، ابن تیمیة لە وەڵامی ئەمە ئەڵێ: تۆش بە ئەبو حەنیفە بەڵگە ئەهێنیتەوە کە کتێبەکانی سەلەف پڕە لە تانەدان لە ئەبو حەنیفە، بە جۆرێک کە تەرک کراون کەس ریوایەتی لە ئەبو حەنیفە و هاوەڵانی نەکردووە سەیری کتێبەکانی الصحيحين و السنن بکە ناوی ئەوانی تیا نیە. ئێ باشە گەر ئەمە ئەزانی بۆچی لەشوێنەکانی تر هەر دفاعی لێ ئەکەیت و بە گەورە وەسفی ئەکەیت، بۆچی دان بەو راستیە نانێیت و بۆ خەڵکی روون ناکەیتەوە، بەڵام کاتێک ئەبێتە موناقەشەت لەگەڵ کەسێک کە استدلال بە ووتەی ئەبو حەنیفە ئەکات ئەوکات دائەبەزیتە سەری ! ئەم دژ بەیەک بوونە چیە ؟ هەر کاتێک بتەوێ ئیمامە، هەر کاتێکیش نەتەوێ ئەیکەی بە پەڕۆی بێ نوێژ، جا ئەم مەنهەجە ئەمرۆ لای زۆرینەی خەڵکی باوە، ئەڵێن فلان ئیمامە بەرێزە رحمه الله، ڕێزی لەسەر سەرمانە، بەڵام کاتێک ئەبینن خەڵکێک لە کوفر لاسای ئەو ئیمامە ئەکەنەوە ئەوکات دائەبەزنە سەری ! ئێ تۆ بە خەڵکیت ووت ئیمامە بۆیە خەڵکیش شوێنی کەوت، تۆ لە سەرەتاوە حاڵی روون بکەرەوە خەڵکیش شوێنی ناکەوێ.

#أبوحنیفه ابن عبدالبر ئەڵێ: ئەمە لەو شتانەیە کە ئەبو حەنیفەی پێ عەیبدار کرا، ئەمەش گەورەترین عەیبیەتی و توندترین تاوانیەتی لەلای ئەهلی سوننە ئەوانەی کە عەیبەکانی نەقل ئەکەن، بەهۆی پشت کردنی لە ریوایەتە سەحیحەکان و ڕەتکردنەوەیان بە ڕەئی خۆی، بەڵام ئەو ئیرجائەی کە دراوەتە پاڵی ئەوا کەسانی تر زۆر لەو زیاتر ئیرجائیان هەبوو و باوەڕیان پێی بوو، کەچی ئەهلی سوننە خۆیان خەریک نەکرد بە باسکردنی عەیبەکانی ئەم کەسانە وەک ئەوەی خۆیان خەریک کرد بە باسکردنی عەیبەکانی ئەبو حەنیفە، هۆکاری ئەمەش ئەوەیە کە باسم کرد بۆت هیچ هۆکاری تر نیە، ئەویش ئەوەیە کە بینیان ئەبو حەنیفە وازی لە فەرموودە هێناوە و ڕەتی ئەکاتەوە بە ڕەئی خۆی، مەبەستم ئەو فەرموودانەیە کە کەسانی عەدلی سیقە نەقلی ئەکەن. قال ابن عبدالبر: وهذا مما عيب به أبو حنيفة وهو أكبر عيوبه وأشد ذنوبه عند أهل الحديث الناقلين لمثالبه باعتراضه الآثار الصحاح ورده لها برأيه وأما الإرجاء المنسوب إليه فقد كان غيره فيه أدخل وبه أقول لم يشتغل أهل الحديث من نقل مثالبه ورواية سقطاته مثل ما اشتغلوا به من مثالب أبي حنيفة، والعلة في ذلك ما ذكرت لك لا غير وذلك ما وجدوا له من ترك السنن وردها برأيه أعني السنن المنقولة بأخبار العدول الآحاد الثقات.

📚[التمهيد : ٥ / ٣٢٤-٣٢٥]

#ڕێگە بەداعش و بەناو سەلەفیەخەلەفیەڪان نادەین خیانەت بڪەن ودرۆ بڪەن بەناوەی زانایانی نجد لەسەر ئەشاعیرە وحڪوم دان لەسەریان ! عبدالرحمن ی ڪوڕی قاسم ئەڵێت وأما قول الأشاعرة في نفي علو الله تعالى على عرشه فهو قول الجهمية، سواء بسواء; وذلك يرده ويبطله نصوص الكتاب والسنة، كقوله تعالى: ﴿الرَّحْمَنُ عَلَى الْعَرْشِ اسْتَوَى﴾ [سورة طه آية: ٥] ﴿ثُمَّ اسْتَوَى عَلَى الْعَرْشِ﴾ [سورة الأعراف آية: ٥٤] في ستة مواضع① وتەی ئەشعەریەڪان دەربارەی نەفیڪردنی بەرزی اللە لەسەر عەرشەکەی هەمان وتەی جەهمیەڪانە  یەکسانن لەڪوفرا وە لەبەر ئەوە ڕەت و پوچەڵی بەڵگەڪانی  قورئان و فەرموودە ئەڪەنەوە  لەسەر جێگر ڪردنی صیفات بۆ الله لەڪاتێڪا لە نۆ جێگا الله خۆیەفەرمووێت  الله لەسەر عەرشە بەرزو بڵندە وەدانیشتوە لەسەر عەرش ڪەچی ئەشعەریەڪان وەڪو چاولێڪەریان  بۆجەهمیەڪان ڕەتی ئەڪەنەوە و الله و رسول ەڪەی بەدرۆئەخەنەوە عبد الرحمن بن حسن ال الشیخ  ڪاتێڪ وەصفی ئەشاعیرە ئەڪات ئەڵێت وهذه الطّائفة التي تنتسب إلى أبي الحسن الأشعري وصفوا ربّ العاملين بصفات المعدوم والجماد، فلقد أعظموا الفرية على الله .. فجحدوا توحيد الله في الألهية وأجازوا الشّرك الذي لا يغفره الله، فجوّزوا أن يعبد غيره من دونه، وجحدوا توحيد صفاته بالتّعطيل، فالأئمة من أهل السّنة وأتباعهم لهم المصنّفات المعروفة في الرّدّ على هذه الطّائفة الكافرة المعاندة ② ئەم ڪۆمەڵەی ڪەخۆیان داوەتە پاڵ ابی حسنی ئەشعەرر وەسفی الله یان ڪردوە بەسیفەتی نەبوو وە درۆی زۆریان بەناوی الله وە ڪرد وە نڪۆڵی تەوحیدی الله دەڪەن لە عیبادەتدا و وە شەریڪدانان بۆالله یان حەڵاڵ ڪرد لەڪاتێڪدا الله لەشیرڪ خۆش نابێت ئەوان حەڵاڵیان ڪرد جگەلەالله بپەرسترێت وە نڪۆڵیان لەتەوحیدی صیفاتەڪانی الله ڪرد وەزانایانر اهل السنە چەندان پەرتوڪیان لەسەریان نوسیوە بۆڕەدانەوەی ئەم ڪۆمەڵە ڪافرە عینادە. ✍️وەصفی الله یان ڪرد بەدرۆ  وتیان الله نایەت الله قسەناڪات الله ناجوڵێت الله نابینرێت لەڕۆژی قیامەت وەوتیان ئەم قورئانەی سەر عەرز وتەی الله نیە و ڪەلامی الله نیە بەڵڪو مخلوقە بەڵام بە جۆرێڪی تر درڪاندیان بۆئەوەی خەڵڪی چەواشەبڪەن أبا بطين موفتی نەجد ئەڵێت والأشعرية لا يثبتون علو الرب فوق سماواته واستواءه على عرشه، ويسمون: من أثبت صفة العلو والاستواء على العرش مجسما مشبها، وهذا خلاف ما عليه أهل السنة والجماعة، فإنهم يثبتون صفة العلو والاستواء كما أخبر سبحانه بذلك عن نفسه، ووصفه به رسوله ﷺ، من غير تكييف ولا تعطيل. وصرح كثير من السلف بكفر من لم يثبت صفة العلو والاستواء. والأشاعرة وافقوا الجهمية في هذه الصفة، لكن الجهمية، يقولون: إنه سبحانه في كل مكان، والحلولية والأشعرية يقولون: كان ولا مكان، فهو على ما كان، قبل أن يخلق المكان③ ئەشعەریەڪان بەرزۍ الله لەسەر ئاسمانەڪان لەسەر عەڕش ناچەسپێنن وە ئەوەشی ئەوە بچەسپێنێت ناوۍ لێ دەنێن بە مەجسمە ومشبهە ئەمەش پێچەوانەی ئەوەیە ڪەاهلی سونەوجەماعەی لەسەره ڪەاهلی سونە سیفەتی بڵندی و بەرزی الله دەچەسپێنن هەروەڪ چۆن الله هەواڵی داوە بەبێ چۆنیەتی وبەبێ پەڪخستن وەزۆرێڪ لەسەلەف لێدوانیان داوە بەڪافربونی ئەوڪەسەی ڪە سیفەتی بەرزبونی  الله جێگیرنەڪات وە ئەشعەریەڪانیش هاوڕای جەهمیەڪانن لەنەفی ئەم سیفەتە بەڵام ئەوەندەیان جیاوازە لەدەر بەڕیندا !  جەهمیەڪان وتیان  الله لەهەموو جێگایەڪە وە حلولی و ئەشعەریەڪان وتیان ڪاتێڪ الله بوو مەڪان و جێگا نەبوو  وەئەوو لەهەموو جێگایەڪ بوو  پێش ئەوەی جێگا و مەڪان دورست بڪات !   ڪەواتە هەمان قسەی جەهمیەڪان دەڪەن وە سەلەف تەڪفیری هەمان وتەڪاریان ڪردوە ئەوەیشی قسەی جەهمیەڪان بڪات لەژێر هەرچی ناوێڪدا بێت ئەوە تەڪفیری سەلەف جێگیر دەبێت لەسەری ! ✍️ئەمە پوختەیەڪ بوو بۆئەوەی خوێنەر بێزار نەبێت ئەگینا وتەی زۆر زیاتریان هەیە لەسەر تەڪفیر ڪردنی ئەشاعیرە و جەهمیە  بۆیە داعشەڪان ونۆڪەرەڪانی جەهمی ناتوانن خیانەت لەم وتانەی نجدیەڪان بڪەن و ڪوفر و زەندەقە لەلای خەڵڪ ئاسان بڪەن  مەسەلەی ڕوون و ئاشڪرا بەمەسەلەی بچوڪ نیشان بدەن ! 

①الدرر السنية في الأجوبة النجدية ٣/‏٢٢٣ عبد الرحمن بن قاسم (ت ١٣٩٢) ②مجموعة الرسائل والمسائل النجدية (الجزء الأول) ١/‏٣٤٥ — مجموعة من المؤلفين ③الدرر السنية في الأجوبة النجدية ١/‏٣٦٣ — عبد الرحمن بن قاسم (ت ١٣٩٢)

چل ساڵ بە ڕۆژوو بوو خێزانیشی پێی نەزانی.!! ❞داود بن أبي هند: (40) دانە ساڵ بە ڕۆژوو بوو خێزانەڪەشی پێی نەزانی، ڪوتاڵ فرۆش بوو خواردنی لەگەڵ خۆی دەبرد لە ڕێگادا دەیبەخشی، وە ئێوارانیش دەگەڕایەوە ماڵەوە ڕۆژووەڪەی دەشکاند.

📚◆حلیة الأولیاء _ ٣ | ٩٣.

ئەم سەرددمە جـۆرێک پەیا بوونە کە بە راستی لەهیچ سەردەمێک شتی وا نەبووە کە #نــوێــژ دەکـات تەســویڕ ئەچێتە #عــەمــرە کاتی #تــەواف و پارانەوە و گریان و زکر کردن تەسویـڕ #نــیــقــاب ئەکات تەسویڕ #میوانی دێ تەسویڕ #تەسویڕ #تەسویڕ #تەسویڕ ... موسوڵمانانی سۆشیال میدیا

ئەم جۆرە ئامێرە بۆ زکر و تەسبیحات کارێکی باشە #بــــەڵام 1_ هەوڵبدە زوو زوو ژمارەکە سفر بکەیتەوە تاوەکو تووشی لەخۆبایبوون و سەرسام بوون نەبیت بەو زکرە زۆرەی ئەنجامت داوە، دواتریش ببێتە هۆی پاڵدانەوەت و ساردبوونەوەت لە عیبادەت و زکری دیکە . 2_ با ژمارە گرنگ نەبێت لەلات و چۆنیەتی گرنگە . 3_ لەشوێنە گشتیەکان و بەرچاوی خەڵکی پێویست ناکات لەپەنجەت بێت تاوەکو گرفت و کەلێن نەکەوێتە نیەتەکەت . بە کورت و پوخت، با بەس بۆ ئەوە لەپەنجەت بێت کە زکر و یادی الــلّٰــه‌ت بیربهێنێتەوە نەوەک بۆ ئەوەی حساباتی عیبادەت بکەیت لەگەڵ الــلّٰــه‌تعالی، خۆ گەر ئەویش تاوان و کەموکورتیەکانت زۆر لەسەر ورد بکاتەوە و نەهێڵێت بەسەرتەوە بچێت ئەوا لەم مامەڵەیە تۆ زەرەرمەندی یەکەمیت .

#ئۆڤەرۍ_ساڵانە... 🍖هەموو ساڵێڪ بەم درۆ شاخدارە خەڵڪۍ دەگەوجێنرێ☚❞حەیوان لە ماڵەوە سەر مەبڕن تاۍ خوێن بەربوون بڵاوبووەتەوە و تۆمار ڪراوە❝ ئێ وازحە بەرەو جەژنۍ قوربان و وەرزۍ قوربانۍ ڪردن دەچین ئیتر دەبێ ئەم مەلعونانە بڵێن حەیوان سەر مەبڕن تاۍ خوێن بەربوون مەوجوودە ، مەگەر ڪەسێڪ گەمژە و ڪۆیلە بێت بە گوێتان بڪات.

ئەم برایە کەناڵێکی داناوە بۆ مەلەفی عمومیەکان داوای کردوەبڵاوی کەینەوە ئێوەش لای خۆتان بڵاویکەنەوە https://t.me/hmumyzndiq9