Quantenphysik 🎲

Strange facts about URANUS!

هیچ‌کس تاکنون وارد سیارهٔ اورانوس نشده است. تقریباً تمام آنچه دربارهٔ این سیاره می‌دانیم، حاصل تنها یک عبور نزدیک فضاپیما از کنار آن است: وویجر ۲ در ژانویهٔ ۱۹۸۶. قطر اورانوس حدود چهار برابر قطر زمین است و می‌توان ۶۳ کرهٔ زمین را درون آن جای داد. اورانوس به پهلو می‌چرخد؛ محور چرخش آن ۹۸ درجه انحراف دارد که به احتمال زیاد نتیجهٔ برخوردی عظیم در میلیاردها سال پیش است. و بله، اورانوس بوی تخم‌مرغ گندیده می‌دهد! در سال ۲۰۱۸، اخترشناسان در لایه‌های بالایی ابرهای این سیاره، سولفید هیدروژن کشف کردند؛ همان گازی که عامل بوی تخم‌مرغ گندیده است. امروزه مأموریت «مدارگرد و کاوشگر اورانوس» (Uranus Orbiter and Probe) بالاترین اولویت را در میان مأموریت‌های بزرگ و راهبردیِ برنامهٔ ده‌سالهٔ علوم سیاره‌ای ایالات متحده (۲۰۲۳ تا ۲۰۳۲) دارد. در قسمت بعد: اگر کسی به درون اورانوس سقوط کند، چه اتفاقی برایش می‌افتد؟ صفحه را دنبال کنید تا قسمت بعدی را از دست ندهید. منابع: - ناسا، اطلاعات و حقایق مربوط به سیارهٔ اورانوس

درباره‌ی جایزه‌ی نوبل فیزیک ۲۰۲۶ نوترینوها ذرات بنیادیِ بدون بارند که به‌ندرت با ماده برهم‌کنش می‌کنند و می‌توانند تقریباً بی‌مانع از میان زمین عبور کنند. به همین دلیل تلسکوپ‌های معمولی قادر به دیدن آن‌ها نیستند. ایدهٔ آیس‌کیوب این بود که یک کیلومتر مکعب از یخ شفاف قطب جنوب به آشکارساز نوترینو تبدیل شود. هزاران حسگر نوری در اعماق یخ قرار گرفته‌اند تا اثر برخوردهای نادر نوترینوها با ماده را ثبت کنند. وقتی یک نوترینوی پرانرژی با ذرات یخ برهم‌کنش می‌کند، می‌تواند ذره‌ای باردار، مانند میون، تولید کند. اگر این ذره در یخ سریع‌تر از سرعت نور در همان محیط حرکت کند ــ نه سریع‌تر از نور در خلأ ــ تابش آبی‌رنگی به نام «تابش چرنکوف» ایجاد می‌شود. حسگرهای آیس‌کیوب زمان و الگوی این نور را ثبت می‌کنند و از روی آن، انرژی و جهت تقریبی نوترینوی ورودی را بازسازی می‌کنند. به این ترتیب می‌توان منشأ نوترینوهای کیهانی را جست‌وجو کرد و به پدیده‌هایی مانند سیاه‌چاله‌های فعال و دیگر شتاب‌دهنده‌های طبیعیِ پرانرژی در کیهان سرک کشید.

تائو چند روز پیش یه پستی گذاشته بود و توی اون همین مساله رو مثال زده بود. ملت شک کرده بودند که نکنه این مساله حل شده. تائو یه متنی نوشت و گفت: من همین‌طوری این مثال رو زدم، خبر از حل اون ندارم. https://openai.com/index/navier-stokes-solution/

خوب خوب انگار هوشواره (هوش مصنوعی) تونسته مسئله ناویر استوکس رو حل کنه!

فقط بین سال‌های ۱۹۰۸ تا ۱۹۱۲ نزدیک هزار تا اثبات براش ارائه شد که همه غلط بودند. حتی خود وایلز هم داشت کم می‌آورد. بعد از اشکالی که در اثبات اولیه پیدا شد، Weil گفته بود:

If a man wants to climb Everest and falls short of it by 100 yards, he has not climbed Everest.

زندگی در واقعیتی که تا ابد تکرار می‌شود مصاحبه با شان کارول کارول، کیهان‌شناس کوانتومی و فیلسوف در دانشگاه جانز هاپکینز در بالتیمور مریلند، در جستجوی پاسخی برای یکی از عمیق‌ترین پرسش‌های فیزیک است: گرانش و جهان کلاسیک و آشنای ما، چگونه از دل قوانین عجیب مکانیک کوانتومی پدیدار می‌شوند؟ اما برخلاف اکثر کیهان‌شناسان که کار خود را با جهانِ قابل مشاهده آغاز می‌کنند و سپس سعی می‌کنند در زمان به عقب برگردند، کارول از چشم‌انداز وسیعِ تمام احتمالات کوانتومی شروع می‌کند - و اساساً خود نظریه کوانتوم را به عنوان راهنمای خود در نظر می‌گیرد. برخلاف تصور اولیه‌اش، این رویکرد او را به سوی کیهانی سوق داده است که پیوسته منبسط می‌شود و سپس پیش از آغاز یک چرخه جدید، منقبض می‌گردد. «جهان‌های چرخه‌ای» (Cyclic universes) مفهوم جدیدی نیستند، اما پیشنهاد کارول پیچیدگی و ویژگی خاصی دارد. در بیشترِ این مدل‌ها، هر چرخه با چرخه قبلی متفاوت است. اما در مقابل، در مدل او چرخه‌ها کاملاً یکسان هستند: هر کهکشانی دوباره شکل می‌گیرد، هر زندگی‌ای دوباره جریان می‌یابد و هر گفتگویی کلمه به کلمه تکرار می‌شود.. ادامه مطلب @ScienceTodaymag

ریاضیدان: بهتره بساطم رو جمع کنم. عقل سلیم: چی شده؟ ریاضیدان: لم ۳.۴ مقاله‌ام رو AI اثبات کرد. عقل سلیم: سخت بود؟ ریاضیدان: نه خیلی، از یه قضیه سال ۱۹۸۷ استفاده کرد و لم ۳.۴ مقاله‌ام رو اثبات کرد. عقل سلیم: به اون ارجاع داد؟ خودش گشت؟ ریاضیدان: نه، ارجاع نداد. من بهش گفتم، ولی اون لم ۳.۴ رو اثبات کرد. عقل سلیم: آهان، پس تو گفتی؟ ریاضیدان: آره، ولی لم ۳.۴ رو اون اثبات کرد. عقل سلیم: اگه بساطت رو جمع کنی، کی بهش می‌گه؟ ریاضیدان: بقیه ریاضیدان‌ها. عقل سلیم: اگه همه جمع کنند بساط‌شون رو چی؟ کی بهش بگه؟ ریاضیدان: پولدارها، ثروتمندها، شرکت‌ها... عقل سلیم: چی رو بگه؟ ریاضیدان: Let f,g : [0, 1] → [0, 1] be two continuous functions. If g is non-decreasing and f ◦ g = g ◦ f, prove that f and g have a common fixed point in [0, 1]. عقل سلیم: براشون مهم هست؟ اصلا این که گفتی یعنی چی؟ ریاضیدان: نه، مهم نیست. ولی AI لم ۳.۴ من رو اثبات کرده. عقل سلیم: تو درس می‌دی، دانشجوها رو راهنمایی می‌کنی، با بقیه در خصوص ریاضیات تعامل داری، در قبال کارهات مسئولی و... ریاضیدان: ولی اون لم ۳.۴ رو اثبات کرده.



ظاهرا Jarred Sumner مهندس شرکت Anthropic از Claude خواسته که فرضیه ریمان رو حل کنه. مساله‌ای ۱۶۷ ساله در ریاضیات. خودش ریاضیدان نیست و نقش یه مشوق رو داشت برای Claude:

You got this.

البته که از پس این مساله برنیومد، ولی به دستاوردی رسید که هیچ ریاضیدانی نرسیده بود. فقط شش ماه زمان لازم بود تا به این پیشرفت برسه، از روزی که از پس مسائل ساده شمارش هم برنیومد تا روزی که مهمترین مسائل رو حل می‌کرد. اگر هدف ریاضیات اثبات قضیه‌ها باشه و AI از پس این کار برمیاد، نقش ما چیه؟ کسانی مثل Kevin Buzzard خودشون رو در اقلیت می‌بینند و خوشحال از این پیشرفت و دیگرانی نگران. کسی مثل Kirwin Hampshire می‌گه: دچار بحران روحی شدم، توی بیداری کابوس می‌بینم. همه نگران هستند، از راننده‌ تاکسی تا طراحان و این نگرانی در بین ریاضیدان‌ها هم وجود داره با این تفاوت که AI core of the work شون رو هدف قرار داده. گاورز فیلدز مدالیست می‌گه:

کل زیبایی پژوهش در ریاضیات و چیزی که اون رو رمانتیک می‌کنه، اینه که شما اولین کسی باشید که یه مساله رو حل کنید، اگه قرار باشه کارهای AI رو توضیح بِدین که دیگه جذابیتی نداره، حتی برای خود من.

گاورز که AI چند بار به مسائل پژوهشی مورد علاقه‌اش حمله کرده و اونا رو حل کرده اضافه می‌کنه:

حس خوبی نیست، حس می‌کنی زیر پات خالی شده.

کسی مثل Alex Gerko که میلیادر روسی انگلیسی و یک ریاضیدان هست و بنیانگذار شرکت معروف در زمینه معاملات مالی می‌گه:

بعضی‌ها با اعلام نتایج به دست اومده توسط AI به صورت اینکه داشته فوتبال تماشا می‌کرده و داشته از کنار سیستم‌اش رد می‌شده و چیزی نوشته و مساله حل شده، در واقع به ریاضیات و آدم‌های فعال در این حوزه بی‌احترامی کردند.

ریاضیدان‌ها بیانیه‌‌ای رو امضا کردند و گفتند که:

اگر دست روی دست بگذاریم و اقدامی نکنیم، این خطر وجود دارد که ناخواسته در حمایت از فناوری‌هایی شریک شویم که چیزی بسیار فراتر از خود فعالیت ریاضی را تهدید می‌کنند.

بعضی‌ها قاعده‌ای دارند در این شرایط و می‌گن: if you can’t beat them, join them! کاری که ژاکوب کرد. و اینکه کسی مثل Alex Gerko پیش‌بینی کرده در دو سال آینده حدودا به اندازه ۵۰ سال پیشرفت در ریاضیات اتفاق می‌افته و اونقدر ریاضیدان نداریم که همه این‌ها رو بررسی کنه و یا بفهمه. https://www.telegraph.co.uk/business/2026/08/16/mathematicians-despair-ai-breakthrough/

پست موقت دوستانی که عضو گروه Oxymoronic هستند می‌دونند که گروه احتمالا هک شده و می‌تونند وارد گروه جدید Oxymoronic بشوند. لینک گروه جدید اوکسی: https://t.me/+Q7Us71-TRlc3NmM0 تم گروه : فلسفه و هنر "من تمام ِ باورهای جهان‌شناختی ِ قبلی ِ خود را خاموش می‌کنم، دیگر آنها را به کار نمی‌گیرم." ادموند هوسرل

آخرین باری که مرکز منظومه‌ی شمسی در داخل خورشید قرار داشت ده سال پیش بود و سال بعد دوباره وارد خورشید خواهد شد! https://youtube.com/shorts/x585QtnQ8GM?is=6O8xbbLpyWVdposD