هرروز یکقدم کوتاه اما رو بهجلو
رفتن به کانال در Telegram
این بُرِشی از خوانده ها و نوشته ها و ترجمه های یک معلّم طب سابق دانشگاه است. نقل مطالب با ذکر منبع آزاد است. پیام های حاوی بی احترامی پاک می شوند. دکتر امیرعلی سهراب پور فوق تخصص گوارش و کبد🇮🇷 دانشیار مستعفی از د ع پ تهران 👉 https://zil.ink/aasohrabpour
نمایش بیشتر1 688
مشترکین
+124 ساعت
-17 روز
+5030 روز
در حال بارگیری داده...
کانالهای مشابه
ابر برچسبها
اشارات ورودی و خروجی
---
---
---
---
---
---
جذب مشترکین
ژوئیه '26
ژوئیه '26
+65
در 3 کانالها
ژوئن '26
+5
در 2 کانالها
Get PRO
مه '26
+4
در 1 کانالها
Get PRO
آوریل '26
+3
در 0 کانالها
Get PRO
مارس '26
+1
در 0 کانالها
Get PRO
فوریه '26
+1
در 1 کانالها
Get PRO
ژانویه '26
+4
در 0 کانالها
Get PRO
دسامبر '25
+3
در 1 کانالها
Get PRO
نوامبر '25
+17
در 3 کانالها
Get PRO
اکتبر '25
+9
در 1 کانالها
Get PRO
سپتامبر '25
+5
در 2 کانالها
Get PRO
اوت '25
+12
در 1 کانالها
Get PRO
ژوئیه '25
+4
در 1 کانالها
Get PRO
ژوئن '25
+3
در 1 کانالها
Get PRO
مه '25
+10
در 0 کانالها
Get PRO
آوریل '25
+20
در 2 کانالها
Get PRO
مارس '25
+35
در 3 کانالها
Get PRO
فوریه '25
+12
در 2 کانالها
Get PRO
ژانویه '25
+34
در 4 کانالها
Get PRO
دسامبر '24
+21
در 0 کانالها
Get PRO
نوامبر '24
+58
در 2 کانالها
Get PRO
اکتبر '24
+15
در 1 کانالها
Get PRO
سپتامبر '24
+36
در 0 کانالها
Get PRO
اوت '24
+32
در 3 کانالها
Get PRO
ژوئیه '24
+39
در 2 کانالها
Get PRO
ژوئن '24
+37
در 2 کانالها
Get PRO
مه '24
+50
در 1 کانالها
Get PRO
آوریل '24
+36
در 3 کانالها
Get PRO
مارس '24
+54
در 8 کانالها
Get PRO
فوریه '24
+56
در 7 کانالها
Get PRO
ژانویه '24
+34
در 2 کانالها
Get PRO
دسامبر '23
+39
در 7 کانالها
Get PRO
نوامبر '23
+28
در 1 کانالها
Get PRO
اکتبر '23
+133
در 6 کانالها
Get PRO
سپتامبر '23
+91
در 0 کانالها
Get PRO
اوت '23
+63
در 0 کانالها
Get PRO
ژوئیه '23
+77
در 0 کانالها
Get PRO
ژوئن '23
+42
در 0 کانالها
Get PRO
مه '23
+48
در 0 کانالها
Get PRO
آوریل '23
+57
در 0 کانالها
Get PRO
مارس '23
+72
در 0 کانالها
Get PRO
فوریه '23
+97
در 0 کانالها
Get PRO
ژانویه '23
+70
در 0 کانالها
Get PRO
دسامبر '22
+135
در 0 کانالها
Get PRO
نوامبر '22
+61
در 0 کانالها
Get PRO
اکتبر '22
+47
در 0 کانالها
Get PRO
سپتامبر '22
+38
در 0 کانالها
Get PRO
اوت '22
+64
در 0 کانالها
Get PRO
ژوئیه '22
+108
در 0 کانالها
Get PRO
ژوئن '22
+114
در 0 کانالها
Get PRO
مه '22
+81
در 0 کانالها
Get PRO
آوریل '22
+267
در 0 کانالها
Get PRO
مارس '22
+189
در 0 کانالها
Get PRO
فوریه '22
+122
در 0 کانالها
Get PRO
ژانویه '22
+144
در 0 کانالها
Get PRO
دسامبر '21
+146
در 0 کانالها
Get PRO
نوامبر '21
+157
در 0 کانالها
Get PRO
اکتبر '21
+407
در 0 کانالها
| تاریخ | رشد مشترکین | اشارات | کانالها | |
| 28 ژوئیه | +1 | |||
| 27 ژوئیه | +1 | |||
| 26 ژوئیه | 0 | |||
| 25 ژوئیه | +1 | |||
| 24 ژوئیه | +3 | |||
| 23 ژوئیه | +1 | |||
| 22 ژوئیه | 0 | |||
| 21 ژوئیه | +1 | |||
| 20 ژوئیه | 0 | |||
| 19 ژوئیه | +1 | |||
| 18 ژوئیه | +1 | |||
| 17 ژوئیه | 0 | |||
| 16 ژوئیه | 0 | |||
| 15 ژوئیه | 0 | |||
| 14 ژوئیه | +4 | |||
| 13 ژوئیه | +2 | |||
| 12 ژوئیه | +1 | |||
| 11 ژوئیه | +1 | |||
| 10 ژوئیه | +1 | |||
| 09 ژوئیه | +8 | |||
| 08 ژوئیه | +22 | |||
| 07 ژوئیه | +2 | |||
| 06 ژوئیه | +5 | |||
| 05 ژوئیه | +2 | |||
| 04 ژوئیه | +6 | |||
| 03 ژوئیه | 0 | |||
| 02 ژوئیه | 0 | |||
| 01 ژوئیه | +1 |
پستهای کانال
+1
💢 تغییر نگاه جهان به دو ابرقدرت؛ چین جلوتر از آمریکا؟
یک نظرسنجی جدید از مرکز پژوهشی Pew نشان میدهد که در بسیاری از کشورهای جهان، تصویر چین در افکار عمومی بهتر از آمریکا ارزیابی شده است. در ۲۵ کشور از ۳۶ کشور بررسیشده، افراد بیشتری دیدگاه مثبتتری نسبت به چین نسبت به ایالات متحده داشتهاند. {+}
این تغییر فقط داستان «محبوبتر شدن چین» نیست؛ بخشی از آن به کاهش اعتماد به سیاست خارجی آمریکا، اختلافات با متحدان و تغییر برداشت مردم از نقش دو کشور در جهان مربوط میشود. همزمان، چین با سرمایهگذاری گسترده اقتصادی، زیرساختی و دیپلماتیک توانسته نفوذ خود را در بسیاری از مناطق افزایش دهد. {+}
اما محبوبیت جهانی الزاماً به معنای پذیرش مدل سیاسی یا ارزشهای یک کشور نیست. رقابت اصلی میان پکن و واشنگتن فقط در اقتصاد و فناوری نیست؛ در میدان «قدرت نرم» و تصویر جهانی نیز وارد مرحله تازهای شده است. {+}
🆔 @HR1Ghadam
.
| 2 | محاصره دریایی روزانه حدود ۳۳۵ تا ۳۹۶ میلیون دلار به تجارت کشور صدمه میزند.
در ۱۰ روز گذشته صدمه اقتصادی حدود ۴ میلیارد دلار بوده است.
✍️ عبداله باباخانی
محاصره بنادر ایران فقط به معنای توقف نفتکشها نیست؛ بخش بزرگی از صادرات غیرنفتی، واردات مواد اولیه، کالاهای اساسی و تجهیزات صنعتی نیز از مسیر دریا انجام میشود.
هر روز محاصره کامل بنادر ایران میتواند حدود ۲۱۰ تا ۲۵۳ میلیون دلار از جریان صادرات و حدود ۱۲۷ تا ۱۴۳ میلیون دلار از جریان واردات را متوقف کند.
متن کامل و نحوه محاسبه را در وبلاگ تخصصی انرژی میتوانید مطالعه کنید.
https://open.substack.com/pub/abdolahbabakhani/p/471?r=8m4lc0&utm_medium=ios | 415 |
| 3 |  +1سازمان بهداشت جهانی، برای اولین بار برآورد جهانی بقای سرطان پستان را در هر ۱۹۴ کشور عضو منتشر کرده است.
بر اساس مطالعه جدید منتشرشده در Nature Medicine (لینک)، میزان بقای خالص ۵ ساله سرطان پستان در سراسر جهان اختلاف بسیار زیادی دارد. به طوری که این رقم در کشورهای کمدرآمد حدود ۴۲٪ و در کشورهای پردرآمد حدود ۸۸٪ است. در سطح منطقهای نیز، میانه بقای ۵ ساله از حدود ۳۹٪ در منطقه آفریقا تا ۸۸/۵٪ در منطقه آمریکا متغیر است.
نویسندگان این پژوهش با استفاده از دادههای ثبت سرطان و مطالعات بینالمللی (از جمله CONCORD، SURVCAN، NORDCAN و ABC-DO)، وضعیت بقای سرطان پستان را در سالهای ۲۰۱۷ تا ۲۰۲۱ برای تمام کشورهای عضو WHO تخمین زدهاند.
این اختلافها بازتابدهنده تفاوتهای عمیق در زمینه تشخیص زودهنگام، دسترسی به درمانهای استاندارد، داروهای ضدسرطان، رادیوتراپی و زیرساختهای ثبت سرطان هستند. نکته مهم این مطالعه این است که برای نخستین بار یک خط پایه جهانی (global benchmark) را برای پایش هدف «ابتکار جهانی سرطان پستان WHO» فراهم کرده است. هدفی که به دنبال کاهش مرگومیر سرطان پستان به میزان ۲/۵٪ در سال تا ۲۰۴۰ است.
در منطقه مدیترانه شرقی که میانه بقای ۵ ساله بیماران در آن ۶۱٪ است و ۱۶ کشور از ۲۱ کشور (۷۶/۲٪) کاملا فاقد داده هستند، ایران جزو معدود کشورهایی است که یک تخمین آماری واحد از دادههای بقا برای آن در دسترس است و میزان بقای ۵ ساله بیماران در آن بین ۵۴/۲ درصد ( بین ۳۸/۷ تا ۶۸/۷ بر اساس مطالعه SURVCAN-3 برگرفته از منطقه گلستان) برآورد شده است.
این آمار، ایران را همتراز با پاکستان و سودان (۵۰ تا ۵۹٪)، بالاتر از سومالی (۲۹/۹٪)، جیبوتی (۳۶٪)، افغانستان و یمن (۴۰ تا ۴۹٪)، اما پایینتر از کشورهایی مانند مصر، عراق، مراکش، لیبی و سوریه (۶۰ تا ۶۹٪)، بحرین، اردن، کویت، عمان، عربستان سعودی و تونس (۷۰ تا ۷۹٪) و در نهایت امارات و قطر (۸۰ تا ۸۹٪) قرار میدهد.
تصاویر پست یکی مربوط به وضعیت ثبت داده در کشورها و دیگری مربوط به وضعیت داده های بقای سرطان پستان است.
مهم: در مورد سرطان پستان و غربالگری (لینک)
سرطان پستان شایعترین سرطان در میان زنان ایران و جهان است. بر اساس آخرین آمارهای ملی، بروز خام سرطان پستان در ایران ۴۷/۷ مورد در هر ۱۰۰ هزار زن است و سالانه بیش از ۱۹ هزار مورد جدید از این بیماری در کشور ثبت میشود؛ به عبارتی، روزانه بیش از ۵۰ زن و بهطور میانگین حدود دو نفر در هر ساعت با تشخیص سرطان پستان مواجه میشوند.
سرطان پستان حدود ۲۶ درصد از کل سرطانهای زنان ایرانی را تشکیل میدهد.
اگر این بیماری در مراحل اولیه شناسایی شود، شانس درمان کامل آن بیش از ۹۰ درصد خواهد بود. تشخیص زودهنگام، درمان را سادهتر، کمهزینهتر و مؤثرتر میکند و میتواند از بروز عوارض جسمی و روحی شدید جلوگیری کند.
انجام ماموگرافی دورهای از سن ۴۰ سالگی هر یک تا دو سال تا حدود ۷۴ سالگی، از روشهای مؤثر در شناسایی زودهنگام این بیماری است. ماموگرافی دقیقترین روش برای کشف تودههای کوچک پستان است؛ تودههایی که هنوز در معاینه دستی قابل لمس نیستند و شناسایی آنها در این مرحله، درمان را سریعتر و آسانتر میسازد.
@Scientometric | 426 |
| 4 |  💢 😉
🆔 @HR1Ghadam
. | 631 |
| 5 | 💢 آیا میتوان بخشی از فواید خواب را بدون خوابیدن به دست آورد؟
✍️ امیرعلی سهراب پور
پژوهشگران دانشگاه ویسکانسین در مطالعهای که بهتازگی در Nature Neuroscience منتشر شده، به یافتهای جالب رسیدهاند: به نظر میرسد برخی از مهمترین اثرات ترمیمی خواب را بتوان در بخش کوچکی از مغز، حتی زمانی که حیوان بیدار است، ایجاد کرد. این پژوهش فعلاً فقط روی موشها انجام شده، اما میتواند نگاه دانشمندان به عملکرد خواب را تغییر دهد.
سالهاست که دانشمندان میدانند در خواب عمیق، نورونهای مغز بهطور هماهنگ بین دو حالت «فعال» و «خاموش» (ON/OFF) جابهجا میشوند. تصور میشد این الگوی فعالیت برای بازسازی مغز، کاهش فشار ناشی از بیداری، تنظیم ارتباطات بین سلولهای عصبی و تثبیت حافظه ضروری باشد.
در این مطالعه، پژوهشگران با استفاده از فناوری بسیار پیشرفتهای به نام اپتوژنتیک همین الگوی فعالیت را بهطور مصنوعی در ناحیه کوچکی از مغز موشهای بیدار ایجاد کردند. نتیجه این بود که همان قسمت از مغز، گویی بخشی از «وظایف خواب» را انجام داده است.
مهمترین یافتههای این تحقیق از این قرار بود:
- نیاز آن ناحیه از مغز به خواب (Sleep Pressure) کاهش پیدا کرد.
- ارتباطات اضافی و تقویتشده بین نورونها که معمولاً هنگام خواب بازتنظیم میشوند، کاهش یافتند.
- موشهایی که دچار کمخوابی شده بودند، پس از این تحریک مصنوعی، عملکرد حافظه بسیار بهتری نسبت به موشهای کمخواب بدون تحریک نشان دادند؛ بهطوری که در برخی آزمونها تقریباً مانند موشهای کاملاً استراحتکرده عمل کردند.
البته این نتایج به هیچ وجه به این معنا نیست که انسانها در آینده نزدیک بتوانند خواب را کنار بگذارند. پژوهشگران تأکید کردهاند که خواب فقط برای حافظه نیست؛ بلکه در تنظیم هورمونها، سلامت قلب، سیستم ایمنی، سوختوساز بدن، پاکسازی مواد زائد مغز و بسیاری از فرآیندهای حیاتی نقش دارد. مطالعه حاضر تنها نشان داده است که برخی از عملکردهای موضعی مغز ممکن است با ایجاد الگوهای خاص فعالیت عصبی قابل تقلید باشند، نه اینکه خواب بهطور کامل قابل جایگزینی باشد.
با این حال، این پژوهش یک پیام مهم دارد: شاید آنچه خواب را برای مغز مفید میکند، صرفاً «خوابیدن» نباشد، بلکه الگوی خاص فعالیت نورونها در هنگام خواب باشد. اگر در آینده بتوان این الگوها را بهصورت ایمن و غیرتهاجمی در انسان ایجاد کرد، شاید راههای جدیدی برای کاهش اثرات کمخوابی، کمک به بیماران مبتلا به اختلالات خواب، یا حتی بهبود حافظه و عملکرد شناختی در برخی بیماریهای مغزی فراهم شود. اما تا رسیدن به چنین کاربردهایی هنوز راه طولانی در پیش است و خواب طبیعی همچنان بهترین و ضروریترین راه برای حفظ سلامت مغز و بدن محسوب میشود.
منبع: {+}
🆔 @hr1ghadam
. | 569 |
| 6 | چین همچنان قدرت اول جهان در انرژیهای تجدیدپذیر
✍️ امیرعلی سهراب پور
چین در سالهای اخیر جایگاه خود را بهعنوان بزرگترین تولیدکننده برق از انرژیهای تجدیدپذیر در جهان بیش از پیش تثبیت کرده است. آمارهای جدید نشان میدهد این کشور اکنون حدود نیمی از کل ظرفیت نصبشده نیروگاههای بادی و خورشیدی جهان را در اختیار دارد؛ فاصلهای که هیچ کشور دیگری به آن نزدیک نیست.
بر اساس تازهترین گزارش جهانی انرژی، ظرفیت نیروگاههای بادی چین به حدود ۶۴۱ گیگاوات و ظرفیت نیروگاههای خورشیدی آن به بیش از ۱۲۰۰ گیگاوات رسیده است. برای مقایسه، ایالات متحده که در رتبه دوم قرار دارد، فاصله قابلتوجهی با چین دارد.
رشد چین تنها به ظرفیت فعلی محدود نمیشود. این کشور هر سال با سرعتی بسیار بیشتر از سایر کشورها نیروگاههای جدید میسازد. تنها در سال ۲۰۲۵، چین ۱۲۰ گیگاوات ظرفیت جدید برق بادی به شبکه خود اضافه کرد؛ رقمی که از کل ظرفیت نیروگاههای بادی بسیاری از کشورهای جهان بیشتر است.
در بخش انرژی خورشیدی نیز روند توسعه حتی چشمگیرتر بوده است. چین در سال گذشته ۳۱۵ گیگاوات ظرفیت جدید خورشیدی نصب کرد. این میزان تقریباً یک و نیم برابر کل ظرفیت نیروگاههای خورشیدی نصبشده در ایالات متحده است و نشان میدهد سرعت توسعه انرژی خورشیدی در چین بیسابقه است.
کارشناسان میگویند این سرمایهگذاری عظیم تنها برای کاهش انتشار گازهای گلخانهای نیست. چین با گسترش انرژیهای بادی و خورشیدی، وابستگی خود به واردات نفت، گاز و زغالسنگ را کاهش میدهد و امنیت انرژی خود را افزایش میدهد. این موضوع در سالهای اخیر به یکی از اولویتهای مهم این کشور تبدیل شده است.
از سوی دیگر، توسعه گسترده انرژیهای تجدیدپذیر باعث شده چین به بزرگترین تولیدکننده تجهیزات این صنعت، از جمله پنلهای خورشیدی، توربینهای بادی و باتریهای ذخیرهسازی انرژی، تبدیل شود. این برتری صنعتی، علاوه بر تأمین نیاز داخلی، فرصت بزرگی برای صادرات این فناوریها به سایر کشورها ایجاد کرده است.
در مجموع، روند فعلی نشان میدهد چین نهتنها در حال تغییر ساختار تولید برق خود است، بلکه نقش تعیینکنندهای در آینده انرژی پاک جهان ایفا میکند. بسیاری از کارشناسان معتقدند سرعت توسعه انرژیهای تجدیدپذیر در چین میتواند مسیر گذار جهانی از سوختهای فسیلی به انرژیهای پاک را در دهههای آینده بهطور قابلتوجهی تسریع کند.
🆔 @hr1ghadam
. | 678 |
| 7 | 🔥🔥
با OpenPaper آشنا شوید. شاهکار هوش مصنوعی!!
من یک سوال از آن پرسیدم. ظرف چند دقیقه، خروجی آن یک مقاله تحقیقاتی کامل با استنادهای واقعی و DOIهای فعال است.
این ابزار در بین ۵۰۰ میلیون مقاله جستجو میکند. واقعا حیرتانگیز است ...
امتحانش کنید:
👇
https://openpaper.dev/?ref=6RFMEW6C
🆔 @hr1ghadam
. | 4 084 |
| 8 | 💢 مطالعات جدید: هیچ مقدار الکل بیخطر نیست
✍️ دکتر امیرعلی سهراب پور
پژوهشهای جدید نشان میدهند یکی از باورهای قدیمی درباره نوشیدنیهای الکلی دیگر پشتوانه علمی ندارد. سالها تصور میشد نوشیدن مقدار کمی الکل، بهویژه شراب قرمز، ممکن است برای قلب مفید باشد. اما نتایج مطالعات جدید و دقیقتر نشان میدهد حتی مصرف مقدار کم الکل نیز هیچ فایده معناداری برای سلامتی ندارد و در عوض خطر ابتلا به سرطان، بیماریهای قلبی، بیماریهای کبدی و مرگ زودرس را افزایش میدهد.
دانشمندان میگویند دلیل شکلگیری این باور اشتباه، ضعف در پژوهشهای قدیمی بوده است. در آن مطالعات، بسیاری از افرادی که الکل مصرف نمیکردند، در واقع به علت بیماری مصرف آن را کنار گذاشته بودند. از سوی دیگر، کسانی که مقدار کمی الکل مینوشیدند معمولاً سبک زندگی سالمتری داشتند؛ مانند تغذیه بهتر، ورزش بیشتر و وضعیت اقتصادی مناسبتر. همین تفاوتها باعث شده بود که به اشتباه، فواید سلامتی به الکل نسبت داده شود.
بررسیهای جدید نشان دادهاند که با حذف این خطاهای روششناختی، اثر محافظتی الکل تقریباً از بین میرود. حتی مطالعهای بزرگ که به سفارش دولت آمریکا انجام شده است، تأیید میکند که هیچ مقدار از مصرف الکل را نمیتوان برای حفظ سلامتی توصیه کرد. متخصصان تأکید میکنند که برای پیشگیری از سرطان، تنها مقدار ایمن الکل «صفر» است.
پزشکان هشدار میدهند که هنوز بسیاری از مردم تصور میکنند شراب قرمز برای قلب مفید است یا آبجو بیخطرتر از سایر نوشیدنیهای الکلی است. در حالی که شواهد علمی جدید این باورها را رد میکنند. تحقیقات نشان داده است افرادی که الکل را برای سلامتی قلب مفید میدانند، بیشتر در معرض مصرف بیش از حد آن قرار میگیرند و کمتر از ارتباط الکل با سرطان آگاه هستند.
کارشناسان توصیه میکنند پزشکان درباره مصرف الکل با بیماران گفتوگویی صمیمانه و بدون قضاوت داشته باشند. به جای سرزنش، بهتر است درباره راههای رسیدن به زندگی سالم، مانند تغذیه مناسب، فعالیت بدنی، خواب کافی و کاهش استرس صحبت شود و جایگاه الکل نیز در همین چارچوب توضیح داده شود. هدف این است که افراد با آگاهی کامل، خودشان برای کاهش یا قطع مصرف الکل تصمیم بگیرند.
پیام نهایی پژوهشگران روشن است: علم با پیشرفت تحقیقات تکامل مییابد و توصیههای پزشکی نیز بر اساس شواهد جدید بهروز میشوند. برخلاف باور رایج سالهای گذشته، اکنون شواهد نشان میدهد هرچه مصرف الکل کمتر باشد، خطر بیماری نیز کمتر خواهد بود و بهترین انتخاب برای حفظ سلامت، مصرف نکردن الکل است.
منبع: {+}
🆔 @hr1ghadam
. | 3 551 |
| 9 | 💢 هشدار دانشمندان: شاخصهای کیفیت هوا خطر واقعی آلودگی را پنهان میکنند
✍️ امیرعلی سهراب پور
نتایج یک مقاله جدید در مجله معتبر New England Journal of Medicine (NEJM) نشان میدهد که بسیاری از شاخصهای کیفیت هوا (AQI) که امروزه در کشورهای مختلف برای اطلاعرسانی به شهروندان استفاده میشوند، بر اساس استانداردهای قدیمی طراحی شدهاند و ممکن است خطرات واقعی آلودگی هوا را کمتر از حد واقعی نشان دهند.
شواهد علمی جدید ثابت کرده است که حتی قرار گرفتن در معرض غلظتهای نسبتاً پایین آلایندهها نیز میتواند خطر ابتلا به بیماریهای قلبی، سکته مغزی، بیماریهای تنفسی، سرطان ریه و مرگ زودرس را افزایش دهد. این یافتهها باعث شده است سازمان جهانی بهداشت (WHO) در سالهای اخیر حدود مجاز آلایندههای هوا را به شکل قابل توجهی کاهش دهد.
پژوهشگران تأکید میکنند که بسیاری از سامانههای فعلی گزارش کیفیت هوا هنوز با توصیههای جدید WHO هماهنگ نشدهاند. به همین دلیل ممکن است در برخی روزها، کیفیت هوا برای عموم مردم «متوسط» یا «قابل قبول» اعلام شود، در حالی که همان سطح آلودگی برای کودکان، سالمندان، زنان باردار و بیماران قلبی و ریوی خطرناک باشد.
به گفته نویسندگان مقاله، هدف شاخص کیفیت هوا نباید تنها اعلام میزان آلودگی باشد، بلکه باید خطرات واقعی سلامت را نیز بهطور شفاف به مردم منتقل کند. آنها خواستار بازنگری در آستانههای هشدار، رنگبندیها و پیامهای بهداشتی مرتبط با شاخص کیفیت هوا شدهاند.
کارشناسان معتقدند بهروزرسانی شاخصهای کیفیت هوا میتواند به مردم کمک کند در روزهای آلوده تصمیمات آگاهانهتری بگیرند؛ از جمله کاهش فعالیتهای ورزشی در فضای باز، استفاده از ماسکهای مناسب، محدود کردن حضور کودکان در محیطهای باز و محافظت بیشتر از افراد آسیبپذیر.
آلودگی هوا سالانه عامل میلیونها مرگ زودرس در سراسر جهان شناخته میشود و یکی از بزرگترین تهدیدهای زیستمحیطی برای سلامت انسان به شمار میرود. اصلاح شاخصهای کیفیت هوا میتواند گامی مهم در کاهش پیامدهای بهداشتی این بحران جهانی باشد.
📌 پیام کلیدی پژوهش: «هوایی که امروز در بسیاری از شهرها “قابل قبول” تلقی میشود، ممکن است بر اساس دانش علمی جدید، همچنان برای سلامت انسان خطرآفرین باشد.»
منبع: {+}
🆔 @hr1ghadam
. | 1 136 |
| 10 | 💢 نخستین فضانورد افغان درگذشت
عبدالاحد مومند، نخستین و تنها فضانورد افغانستان، پس از تحمل بیماری سرطان در سن ۶۷ سالگی در آلمان درگذشت. او که از سال ۱۹۹۲ همراه خانوادهاش در شهر اشتوتگارت زندگی میکرد، یکی از شناختهشدهترین چهرههای علمی تاریخ افغانستان به شمار میرفت و نامش با نخستین حضور یک افغان در فضا گره خورده است.
مومند در سال ۱۹۸۸ در قالب مأموریت «سایوز TM-6» به ایستگاه فضایی «میر» سفر کرد و به مدت ۸ روز و ۲۰ ساعت در فضا اقامت داشت. او چهارمین فضانورد مسلمان جهان بود و نخستین مسلمانی محسوب میشد که قرآن کریم را با خود به ایستگاه فضایی میر برد و در آنجا تلاوت کرد.
این مأموریت در چارچوب برنامه اینترکاسموس و با حمایت اتحاد جماهیر شوروی انجام شد. از میان حدود ۴۰۰ داوطلب افغان، عبدالاحد مومند پس از گذراندن دورهای فشرده و موفقیت در آزمونهای دشوار، برای این سفر تاریخی انتخاب شد. وی در طول مأموریت در آزمایشهای علمی، پزشکی و اخترفیزیکی مشارکت کرد و همچنین از افغانستان تصویربرداری فضایی انجام داد.
عبدالاحد مومند در ولایت غزنی و در خانوادهای کشاورز متولد شد و پس از تحصیل در کابل، برای آموزش خلبانی به اتحاد جماهیر شوروی اعزام شد. علاقه او به آسمان و پرواز از دوران کودکی شکل گرفته بود و سرانجام این آرزو با سفر تاریخیاش به فضا تحقق یافت.
پس از بازگشت، مومند با استقبال گسترده مردم افغانستان روبهرو شد و به قهرمانی ملی تبدیل شد، اما با آغاز جنگهای داخلی در سال ۱۹۹۲ ناچار به ترک کشور شد. او در آلمان ساکن شد و سالها به عنوان حسابدار فعالیت کرد و زندگی آرامی را دور از زادگاهش سپری کرد.
مومند در سال ۲۰۱۴ برای مدت کوتاهی به افغانستان بازگشت و با استقبال مردم و مسئولان مواجه شد. او همواره بر اهمیت علم، آموزش و همبستگی ملی تأکید داشت و از نگاه بسیاری از افغانها، نماد افتخار علمی و یکی از ماندگارترین چهرههای تاریخ فضایی این کشور به شمار میرود.
منبع: (+)
🆔 @hr1ghadam
. | 864 |
| 11 | 💢 دوقطبی سیاسی در کشورهای درحال توسعه رو به افزایش است
✍️ امیرعلی سهراب پور
یک مطالعه جدید که در نشریه علمی معتبر Nature Human Behaviour منتشر شده، نشان میدهد دوقطبی سیاسی در بسیاری از کشورهای درحال توسعه، بهویژه در آمریکای لاتین و آسیا، طی دو دهه گذشته افزایش یافته است. این روند به موازات کاهش سطح دموکراسی در برخی از این کشورها رخ داده و میتواند پیامدهای مهمی برای حکمرانی و انسجام اجتماعی داشته باشد.
نویسندگان مقاله توضیح میدهند که دوقطبی سیاسی فقط به این معنا نیست که مردم دیدگاههای سیاسی متفاوتی دارند. دو نوع دوقطبی قابل تعریف است. نخست، «دوقطبی ایدئولوژیک» که در آن افراد به تدریج از مواضع میانه فاصله میگیرند و به دیدگاههای افراطیتر نزدیک میشوند. دوم، «دوقطبی عاطفی» که در آن افراد نسبت به طرفداران جناح یا حزب مقابل احساس بیاعتمادی، دشمنی یا نفرت پیدا میکنند. به گفته پژوهشگران، این نوع دوم میتواند برای جامعه و دموکراسی بسیار خطرناک باشد، زیرا باعث میشود افراد حتی حاضر به شنیدن حرفهای طرف مقابل نیز نباشند.
این مطالعه سه عامل اصلی را در افزایش دوقطبی سیاسی شناسایی کرده است. عامل نخست، شکلگیری «اتاقهای پژواک» است. منظور از اتاق پژواک فضایی است که افراد بیشتر با کسانی ارتباط دارند که شبیه خودشان فکر میکنند و اطلاعاتی دریافت میکنند که باورهای قبلی آنها را تأیید میکند. در چنین شرایطی افراد کمتر با دیدگاههای متفاوت روبهرو میشوند و به مرور زمان تصورشان از گروههای سیاسی رقیب منفیتر و اغراقآمیزتر میشود.
عامل دوم، رسانهها و شبکههای اجتماعی هستند. پژوهشگران میگویند اگرچه رسانهها میتوانند به آشنایی مردم با دیدگاههای مختلف کمک کنند، اما در عمل بسیاری از رسانهها و پلتفرمهای اجتماعی به تقویت شکافهای سیاسی دامن زدهاند. الگوریتمهای شبکههای اجتماعی معمولاً محتوایی را به کاربران نشان میدهند که با علایق و باورهای قبلی آنها هماهنگ است. به همین دلیل کاربران بیشتر مطالبی را میبینند که نظر آنها را تأیید میکنند و کمتر با نظرات مخالف مواجه میشوند. این مسئله به تدریج میتواند فاصله میان گروههای سیاسی را بیشتر کند.
نویسندگان همچنین به این نکته اشاره میکنند که در جوامع بهشدت دوقطبیشده، ارائه اطلاعات مخالف همیشه نتیجه مثبت ندارد. در برخی موارد افراد نهتنها نظر خود را تغییر نمیدهند، بلکه در واکنش به اطلاعات مخالف، بیشتر بر مواضع قبلی خود پافشاری میکنند. به همین دلیل صرفاً افزایش دسترسی به اطلاعات لزوماً به کاهش دوقطبی منجر نمیشود.
سومین عامل مهم، نقش رهبران و نخبگان سیاسی است. به گفته پژوهشگران، برخی سیاستمداران برای جلب حمایت هواداران خود از ادبیات تند، حمله به مخالفان و برجسته کردن اختلافات سیاسی و اجتماعی استفاده میکنند. چنین رویکردی ممکن است در کوتاهمدت به بسیج طرفداران کمک کند، اما در بلندمدت باعث افزایش بیاعتمادی و دشمنی میان گروههای مختلف جامعه میشود. این نوع پیامها معمولاً در شبکههای اجتماعی نیز بازنشر بیشتری پیدا میکنند و اثر آنها گستردهتر میشود.
به اعتقاد نویسندگان، افزایش دوقطبی سیاسی فقط یک مسئله انتخاباتی نیست. این پدیده میتواند اعتماد مردم به یکدیگر، به رسانهها و به نهادهای عمومی را کاهش دهد. همچنین ممکن است تصمیمگیری سیاسی را دشوارتر کند، باعث بنبست در حل مشکلات کشور شود و حتی حمایت از رفتارهای غیردموکراتیک را افزایش دهد. به همین دلیل پژوهشگران دوقطبی سیاسی را یکی از چالشهای مهم دموکراسی در جهان امروز میدانند.
در عین حال، این مطالعه چند راهکار امیدوارکننده را نیز معرفی میکند. نتایج پژوهشها نشان میدهد گفتوگو میان افرادی با دیدگاههای سیاسی متفاوت، تأکید بر هویتهای مشترک مانند هویت ملی و اصلاح برداشتهای نادرست درباره گروههای رقیب میتواند به کاهش تنشها کمک کند. تجربه برخی کشورها از جمله مکزیک، برزیل و لبنان نشان داده است که ایجاد زمینه برای تعامل و شناخت متقابل میتواند از شدت دوقطبی بکاهد.
در پایان، نویسندگان تأکید میکنند که هنوز درباره دلایل و راههای مقابله با دوقطبی سیاسی در کشورهای درحال توسعه پژوهشهای کافی انجام نشده است. آنها خواستار مطالعات بیشتری درباره نقش شبکههای اجتماعی، پیامرسانهایی مانند واتساپ و همچنین تأثیر رفتار رهبران سیاسی بر شکلگیری شکافهای اجتماعی شدهاند.
جمعبندی: این پژوهش نشان میدهد دوقطبی سیاسی فقط نتیجه اختلاف نظر میان مردم نیست، بلکه محصول نحوه گردش اطلاعات، عملکرد رسانهها و رفتار رهبران سیاسی نیز هست. از نگاه پژوهشگران، شناخت این عوامل و تلاش برای کاهش آنها میتواند به تقویت اعتماد اجتماعی و حفظ کیفیت دموکراسی کمک کند.
منبع: {+}
🆔 @hr1ghadam
. | 1 036 |
| 12 | 💢 همکاری غولهای «دانش پزشکی» و «فناوری دیجیتال» برای مقابله با اطلاعات نادرست سلامت
در این هفته سرمقالهای در مجله پزشکی نیوانگلند منتشر شد که نکته مهمی را مورد اشاره قرار داده است.
این سرمقاله به بررسی همکاری میان نهادهای علمی مستقل و شرکتهای فناوری دیجیتال (مانند گوگل، یوتیوب و مایکروسافت) برای ارتقای کیفیت اطلاعات سلامت در فضای دیجیتال میپردازد. نویسندگان تأکید میکنند که اگرچه رسانههای دیجیتال و هوش مصنوعی مولد دسترسی مردم به اطلاعات سلامت را افزایش دادهاند و مشارکت بیماران در تصمیمگیریهای درمانی را تقویت کردهاند، اما همزمان موجب گسترش اطلاعات نادرست و بالقوه آسیبزا نیز شدهاند. از این رو، ارتقای دسترسی به اطلاعات معتبر سلامت به یک اولویت مهم بهداشت عمومی تبدیل شده است.
در این میان، شرکتهای فناوری دیجیتال نفوذ زیادی بر محتوایی که کاربران مشاهده و منتشر میکنند دارند، اما به دلیل ماهیت تجاری خود نمیتوانند تنها مرجع تشخیص اعتبار اطلاعات باشند. از سوی دیگر، سازمانهای علمی مستقل از اعتماد عمومی بیشتری برخوردارند، اما دسترسی و نفوذ گسترده پلتفرمهای دیجیتال را ندارند. به اعتقاد نویسندگان، همکاری میان این دو بخش میتواند راهکاری عملی برای گسترش اطلاعات سلامت باکیفیت باشد، مشروط بر آنکه با سازوکارهای شفاف، مستقل و مبتنی بر مدیریت تعارض منافع همراه باشد.
نویسندگان دو تجربه اخیر «آکادمی ملی پزشکی آمریکا» (NAM) را تشریح میکنند. در پروژه نخست (۲۰۲۰ تا ۲۰۲۳)، کمیتهای مستقل با حمایت مالی یوتیوب، معیارهایی برای شناسایی منابع معتبر اطلاعات سلامت تدوین کرد. این معیارها بعدها توسط یوتیوب برای برچسبگذاری منابع سلامت، توسط مایکروسافت در موتور جستجوی Bing و دستیار Copilot، و همچنین توسط سازمان جهانی بهداشت مورد استفاده قرار گرفتند. طبق گزارش یوتیوب، این راهنماها در میلیونها ویدئوی سلامت با مجموع بیش از یک تریلیون بازدید به کار گرفته شدهاند.
پروژه دوم که از سال ۲۰۲۵ آغاز شده، همکاری میان NAM و گوگل برای ارزیابی کیفیت پاسخهای تولیدشده توسط مدل Gemini به پرسشهای سلامت، ابتدا در حوزه تغذیه، است. یک کمیته مستقل پاسخهای انسانی و هوش مصنوعی را از نظر دقت، ایمنی، جامعیت و کیفیت کلی مقایسه میکند. هدف این پروژه، کمک به بهبود عملکرد مدلهای زبانی بزرگ در ارائه اطلاعات سلامت و استخراج درسهایی است که بتواند برای سایر سامانههای هوش مصنوعی نیز کاربرد داشته باشد. با این حال، اعضای کمیته به محدودیت دسترسی به جزئیات فناوریهای اختصاصی شرکتها و دشواری ارزیابی کامل اثرات این ابزارها اشاره کردهاند.
پیام اصلی سرمقاله این است که همکاری میان سازمانهای علمی و شرکتهای فناوری میتواند مزایای قابل توجهی برای سلامت عمومی داشته باشد، اما تنها در صورتی که استقلال علمی، شفافیت، افشای تعارض منافع، حفظ خودمختاری کاربران و انتشار عمومی نتایج بهطور جدی رعایت شود. نویسندگان نتیجه میگیرند که در عصر هوش مصنوعی و رسانههای دیجیتال، چنین همکاریهای محتاطانه و مبتنی بر اصول میتواند مسیر واقعبینانهای برای ارتقای کیفیت اطلاعات سلامت و افزایش اعتماد عمومی باشد.
🆔 @hr1ghadam
. | 2 127 |
| 13 |  آژانس بینالمللی انرژی (IEA) به تازگی آخرین گزارش سالانه چشمانداز جهانی خودروهای برقی خود را منتشر کرده است. این گزارش برآوردی از فروش خودروهای برقی در سال ۲۰۲۵ ارائه میدهد.
از هر چهار (۲۵٪) خودروی فروخته شده در سال ۲۰۲۵، یکی برقی بوده است که بیش از دو برابر سهم آن نسبت به چهار سال قبل است.
اما تفاوتهای زیادی در نرخ پذیرش این خودروها در سراسر جهان وجود دارد. این نمودار سهم فروش جدید را بر اساس کشور نشان میدهد. در نروژ، تقریباً تمام خودروهای جدید فروش رفته، برقی است. در چین، بیش از نیمی از آنها برقی هستند، در حالی که در ایالات متحده، این رقم فقط ۱۰٪ است. | 1 080 |
| 14 | 💢 قدرت شفابخش طبیعت در کاهش استرس، اضطراب و افسردگی تأیید شد
تحقیق جهانی جدیدی که خلاصهای از آن در مجله Nature Human Behaviour منتشر شده، با بررسی بیش از ۳۸۰۰ مطالعه مشتمل بر بیش از ۱۰ میلیون نفر، نشان میدهد که ارتباط با طبیعت به میزان معنیداری علائم اضطراب و افسردگی را کاهش میدهد و باعث افزایش آرامش میشود.
این تحلیل جامع که توسط دکتر اسماعیل سعیدی رباط و همکاران انجام شده، قویترین شواهد تا امروز را برای فواید مداخلات مبتنی بر طبیعت ارائه میکند.
مداخلات مورد مطالعه شامل جنگلگردی، باغبانی، ورزش در فضای سبز، و حتی تماشای منظره طبیعی بودهاند. نتایج نشاندهنده کاهش معنادار علائم منفی روانی و بهبود وضعیتهای مثبت مانند احساس آرامش است.
جدول نتایج پژوهش حاکی از آن است که قویترین اثرات در مداخلاتی مانند جنگلگردی و باغبانی مشاهده شده و بیشترین کاهش در علائم اضطراب و افسردگی گزارش شده است. اثرات هم در حوزه روانشناختی و هم فیزیولوژیکی (مانند کاهش ضربان قلب و فشار خون) تأیید شده است.
این یافتهها پیامدهای مهمی برای سیاستگذاریهای شهری و سلامت عمومی دارد. محققان پیشنهاد میکنند که فضاهای سبز شهری گسترش یابد و «تجویز طبیعت» به عنوان یک ابزار کمهزینه و در دسترس در برنامههای سلامت روان گنجانده شود.
با این حال، پژوهشگران تأکید دارند که اکثر مطالعات موجود طبیعت را با شرایط کنترل غیرفعال مقایسه کردهاند و نیاز به آزمایشهای دقیقتر با مقایسههای فعال (مانند ورزش داخل سالن) وجود دارد تا اثرات خاص طبیعت بهتر مشخص شود.
دکتر اسماعیل سعیدی رباط، نویسنده اصلی پژوهش، با اشاره به تجربیات شخصی خود از طبیعت خشک زادگاهش، ابراز امیدواری کرده که این یافتهها به طراحی بهتر شهرها و زندگی روزمره انسانها کمک کند و طبیعت را به عنوان منبعی حیاتی برای سلامت روان به رسمیت بشناسد.
منبع: {+}
🆔 @hr1ghadam
. | 1 570 |
| 15 | 💢 قدرت شفابخش طبیعت در کاهش استرس، اضطراب و افسردگی تأیید شد
تحقیق جهانی جدیدی که خلاصهای از آن در مجله Nature Human Behaviour منتشر شده، با بررسی بیش از ۳۸۰۰ مطالعه مشتمل بر بیش از ۱۰ میلیون نفر، نشان میدهد که ارتباط با طبیعت به میزان معنیداری علائم اضطراب و افسردگی را کاهش میدهد و باعث افزایش آرامش میشود.
این تحلیل جامع که توسط دکتر اسماعیل سعیدی رباط و همکاران انجام شده، قویترین شواهد تا امروز را برای فواید مداخلات مبتنی بر طبیعت ارائه میکند.
مداخلات مورد مطالعه شامل جنگلگردی، باغبانی، ورزش در فضای سبز، و حتی تماشای منظره طبیعی بودهاند. نتایج نشاندهنده کاهش معنادار علائم منفی روانی و بهبود وضعیتهای مثبت مانند احساس آرامش است.
جدول نتایج پژوهش حاکی از آن است که قویترین اثرات در مداخلاتی مانند جنگلگردی و باغبانی مشاهده شده و بیشترین کاهش در علائم اضطراب و افسردگی گزارش شده است. اثرات هم در حوزه روانشناختی و هم فیزیولوژیکی (مانند کاهش ضربان قلب و فشار خون) تأیید شده است.
این یافتهها پیامدهای مهمی برای سیاستگذاریهای شهری و سلامت عمومی دارد. محققان پیشنهاد میکنند که فضاهای سبز شهری گسترش یابد و «تجویز طبیعت» به عنوان یک ابزار کمهزینه و در دسترس در برنامههای سلامت روان گنجانده شود.
با این حال، پژوهشگران تأکید دارند که اکثر مطالعات موجود طبیعت را با شرایط کنترل غیرفعال مقایسه کردهاند و نیاز به آزمایشهای دقیقتر با مقایسههای فعال (مانند ورزش داخل سالن) وجود دارد تا اثرات خاص طبیعت بهتر مشخص شود.
دکتر اسماعیل سعیدی رباط، نویسنده اصلی پژوهش، با اشاره به تجربیات شخصی خود از طبیعت خشک زادگاهش، ابراز امیدواری کرده که این یافتهها به طراحی بهتر شهرها و زندگی روزمره انسانها کمک کند و طبیعت را به عنوان منبعی حیاتی برای سلامت روان به رسمیت بشناسد.
منبع: {+} | 2 |
| 16 |  💢 علت مرگ انسانها چیست؟
روزانه ۱۶۵۰۰۰ نفر در جهان میمیرند. این یعنی ۶۰ میلیون نفر در سال. اما علت مرگ آنها چیست؟
در اینجا علل مرگ و میر در کل جهان به تصویر کشیده شده است. سه چهارم مرگ و میرهای جهانی ناشی از بیماریهای غیرواگیر (آبی) است. بیماری قلبی به تنهایی یک سوم مرگها را تشکیل میدهد. سرطانها تقریباً یک پنجم هستند.
۱۴ درصد موارد مرگ به علت بیماریهای عفونی (قرمز) است.
رنگ سبز که ۷ درصد را تشکیل میدهد تصادفات جادهای، غرق شدن، سقوط، خودکشی و خشونت است. و رنگ بنفش (تقریباً ۴ درصد) مربوط به مرگ نوزادان و مادران است.
در گوشه پایین سمت راست، میتوانید ببینید که ۲.۷ درصد از کل مرگ و میرها مربوط به نوزادان تازه متولد شده است. این حدود چهار برابر بیشتر از کل قتلها است که درست بالای آن در جعبه سبز نشان داده شده است.
+ منبع
🆔 @hr1ghadam
. | 873 |
| 17 |  💢 کدام کشورها جنگنده F-35 دارند؟ | 803 |
| 18 | 💢 متولدین پس از سال ٢٠٠٨ هرگز اجازه خريد سيگار در بريتانيا نخواهند داشت
قانون جدید موسوم به «قانون دخانیات و ویپ ۲۰۲۶» در بریتانیا یکی از بحثبرانگیزترین سیاستهای سلامت عمومی در سالهای اخیر به شمار میرود. این قانون با هدف ایجاد «نسل بدون دخانیات» طراحی شده و بر اساس آن، فروش سیگار و سایر محصولات دخانی به افرادی که از ابتدای سال ۲۰۰۹ به بعد متولد شدهاند، برای همیشه ممنوع خواهد بود. برخلاف رویکردهای سنتی که سن قانونی ثابتی برای خرید دخانیات تعیین میکنند، این سیاست از یک مدل تدریجی بهره میبرد که به مرور زمان دامنه ممنوعیت را گسترش میدهد.
در چارچوب این قانون، حداقل سن قانونی خرید دخانیات هر سال یک سال افزایش مییابد. به بیان دیگر، اگر سن قانونی در آغاز اجرای قانون ۱۸ سال باشد، در سال بعد به ۱۹ سال و به همین ترتیب افزایش پیدا میکند. این مکانیسم باعث میشود نسلهای قدیمیتر همچنان امکان خرید قانونی داشته باشند، در حالی که نسلهای جدیدتر هرگز به این امکان دست نخواهند یافت. این شیوه، بهعنوان یک «ممنوعیت نسلی»، تلاش میکند بدون ایجاد شوک ناگهانی در بازار، مصرف دخانیات را به تدریج از جامعه حذف کند.
این قانون علاوه بر محدودیتهای مربوط به سیگار، شامل مقررات سختگیرانهتری برای محصولات ویپ نیز میشود. از جمله این اقدامات میتوان به محدودیت در تبلیغات، کنترل طعمها و نحوه عرضه این محصولات اشاره کرد. سیاستگذاران بر این باورند که کاهش جذابیت محصولات نیکوتینی برای جوانان میتواند نقش مهمی در پیشگیری از اعتیاد زودهنگام ایفا کند.
هدف اصلی این طرح، کاهش بار بیماریهای مرتبط با مصرف دخانیات و در نتیجه کاهش فشار بر نظام سلامت بریتانیا است. بر اساس دادههای بهداشتی، مصرف دخانیات همچنان یکی از عوامل اصلی مرگومیر قابل پیشگیری در این کشور محسوب میشود. در همین راستا، این قانون بهعنوان بخشی از یک راهبرد جامع برای بهبود سلامت عمومی و افزایش امید به زندگی مطرح شده است.
با این حال، این سیاست با واکنشهای متفاوتی مواجه شده است. حامیان آن را گامی جسورانه و مبتنی بر شواهد علمی برای حفاظت از نسلهای آینده میدانند، در حالی که منتقدان نسبت به پیامدهای احتمالی آن، از جمله گسترش بازار سیاه و محدود شدن آزادیهای فردی، ابراز نگرانی کردهاند. با وجود این اختلافنظرها، اجرای این قانون میتواند بهعنوان یک الگوی جهانی برای کنترل مصرف دخانیات مورد توجه سایر کشورها قرار گیرد.
🆔 @hr1ghadam
. | 766 |
