اکنون در دسترس! پژوهش تلگرام ۲۰۲۵ — مهمترین بینشهای سال 
📚 Ibratli Hikoyalar 📚
رفتن به کانال در Telegram
Хаётий ва Ибратли ҳикоялар... Хикматлар хазинаси... Инсон такдирини аччик синовлари... Hamkorlik va reklama uchun 👇👇 @Bronzam . . . . . .
نمایش بیشتر📈 تحلیل کانال تلگرام 📚 Ibratli Hikoyalar 📚
کانال 📚 Ibratli Hikoyalar 📚 (@ibratli_sozlar) در بخش زبانی ازبکی بازیگری فعال است. در حال حاضر جامعه شامل 20 794 مشترک است و جایگاه 3 818 را در دسته دین و مذهبی و رتبه 3 857 را در منطقه أوزبكستان دارد.
📊 شاخصهای مخاطب و پویایی
از زمان ایجاد در невідомо، پروژه رشد سریعی داشته و 20 794 مشترک جذب کرده است.
بر اساس آخرین دادهها در تاریخ 02 ژوئیه, 2026، کانال فعالیت پایداری دارد. در ۳۰ روز گذشته تغییر اعضا برابر -557 و در ۲۴ ساعت گذشته برابر -27 بوده و همچنان دسترسی گستردهای حفظ شده است.
- وضعیت تأیید: تأیید نشده
- نرخ تعامل (ER): میانگین تعامل مخاطب 12.18% است و در ۲۴ ساعت نخست پس از انتشار، محتوا معمولاً 8.43% واکنش نسبت به کل مشترکان کسب میکند.
- دسترسی پستها: هر پست به طور میانگین 2 537 بازدید دریافت میکند. در اولین روز معمولاً 1 755 بازدید جمعآوری میشود.
- واکنشها و تعامل: مخاطبان بهطور فعال حمایت میکنند؛ میانگین واکنش به هر پست 21 است.
📝 توضیح و سیاست محتوایی
نویسنده این فضا را محل بیان دیدگاههای شخصی توصیف میکند:
“Хаётий ва Ибратли ҳикоялар... Хикматлар хазинаси...
Инсон такдирини аччик синовлари...
Hamkorlik va reklama uchun 👇👇
@Bronzam
.
.
.
.
.
.”
به لطف بهروزرسانیهای پرتکرار (آخرین داده در تاریخ 03 ژوئیه, 2026)، کانال همواره بهروز و دارای دسترسی بالاست. تحلیلها نشان میدهد مخاطبان بهطور فعال با محتوا تعامل دارند و آن را به نقطه اثرگذاری مهم در دسته دین و مذهبی تبدیل کردهاند.
20 794
مشترکین
-2724 ساعت
-2027 روز
-55730 روز
آرشیو پست ها
20 794
Мен зўравонлик қурбони бўлдим !
Менга поччам бошқача қарарди.. Онам ва дадам ишлаш учун Россияга кетишаётганда холамга мени ташлаб кетишди..Ёш қиз эдим..Холамнинг эрининг менга тегинишларини бошқача назар билан қарашларини тушунганимда эса анча кеч болганди..
Бир куни холам ва бувим тўйга кетишди..Уйда унинг 3 ёшли боласига қараб ўтирар эканман эшик тосатдан тақиллади..Очсам маст поччам турарди..Унинг менга бошқача нигох билан қараётганини тушуниб 2 қадам ортга юрганимни биламан тўсатдан катта қўллари белимдан тутди..
Реал воқеаларга асосланган асар ! Мутлоқ тугатилган шедевр ‼️
20 794
ХУЗУР ТЎЛА ИФТОР ТИЛАЙМИЗ..
ХУЗУРЛИ ИФТОРЛИК ИЛА ХОНАДОНИНГИЗГА ТИНЧЛИК ОСОЙИШТАЛИК БЎЛИШИНИ ТИЛАБ КОЛАМИЗ ....
💐🍃💐🍃💐🍃💐🍃💐
20 794
ОДАМНИ АЁЛИДА КЎНГЛИ БЎЛМАСА
САВОЛ: Ассалому алайкум! Менинг ёшим 25да, оила қурганимга бир йилча бўлиб қолди. Аёлим қариндошим, яъни тоғамни қизи. Аллоҳимга шукрки, Худони таниганлардан, яхши аёл, лекин битта муаммо, мен аёлимга ҳечам кўнгил қўёлмаяпман, уйга келгим келмайди. Эрталаб чиқиб кетиб, ярим тунда, онам телефон қилиб чақирганлари учунгина келаман. Бу юришдан ўзим ҳам чарчаб кетдим. Сизлардан илтимос, бир маслаҳат берсангизлар. Қандай йўл тутсам бўлади?
ЖАВОБИНИ ӮҚИБ ХАЙРАТДА ҚОЛАСИЗ👇
20 794
БАЙРАМ ЯҚИН...
(Ҳазил шеър)
Шошинг бозор томонга
Нархлар ошиб кетмоқда.
Олийжаноб эркаклар
Байрам кириб келмоқда.
Гуллар олинг ранг баранг
Кўриб қувонсин кўзлар.
Маржондай теринг текис
Мақтовли ширин сўзлар.
Ширинликлар ҳилма ҳил
Даста даста тахлансин.
Тўлиб тошиб келингда
Қўшнилар бир уялсин.
Кийим кечак модага
Мослаб тақинчоқ олинг.
Бугун байрам сенга деб
Киссага доллар солинг.
Шу куни аёллар ҳам
Ошхонадан дам олсин.
Йилда бир келар байрам
Қувончдан кўзлар ёнсин.
Кинога билет олинг
Маданий ҳордиқ олсин.
Ҳилма ҳил совғалардан
Аёлнинг кўнгли тўлсин.
Бир марта байрам сабаб
Уюштинг зиёфат.
Йил бўйи дуо қилар
Сизга тилаб даромад.
Камайиб қолмас бойлик
Озгина сарфласак.
Баъзан ҳаддимиз кетиб
Сизларни айбласак.
Чойхоналар дам олсин
8-март яқин.
Аёллар кўзларида
Қувончдан ёнсин учқун.
Шошинг бозор томонга
Нарх наво ошиб кетар.
✍ИРОДАХОН ҚОСИМОВА
20 794
- Ҳа, сиз билган ӯша ғишт. Мана, у икки кундирки бизнинг “азиз меҳмонимиз”, дам оляптилар (ғишт бу бир кимсанинг лақаби. Асл исми Мирғолиб. Ёши элликка борган. Умрининг тенг ярмини қамоқда ӯтказган. Аввалига, ӯз фаолиятини кичик-кичик ӯғриликдан бошлаган. Бир сафар, бир инсоннинг бошига ғишт билан уриб қамалди. Ӯшанда у ӯзига ғишт лақабини орттириб олган. Ҳозирги кунда учига чиққан жиноятчилардан).
Кейинги ӯтказилган тергов ӯзгача тус олди. Уддабурон Собир Аҳмедов барча кӯрсатмаларни бир-бирига боғлай олишга эришди. Натижаси ёмон бӯлмади.
- Раънохон, “касални яширсанг, иситмаси ошкор этади”, деганларидек, чалғитишга уринманг! Хабардор этай Ҳаким шу ерда. Гиёҳванд олди-соттиси бошлиқларидан бири “шеф” ҳам қӯлга олинган. Танангизга бир ӯйлаб кӯринг-да, саволларга аниқ ва тӯғри жавоб беришга ҳаракат қилинг! Яширишга уринганингиз бефойда. Бошқалари аллақачон айтиб бӯлишди. Сизнинг кӯрсатмангиз фақат айрим нарсаларга аниқлик киритиши мумкин, холос, - деди Собир Ахмедов тергов жараёнида...
Бошлиқ хонасида навбатдаги йиғилиш бӯлиб ӯтди. Унда, асосан Собир Аҳмедовнинг ахбороти тингланди. У барчанинг диққатини ӯзига тортиб қуйидагиларни сӯзлаб берди:
- Марҳумнинг хотини Раъно Фаттохова доим Ҳаким дегич йигит билан бирга шаҳар чеккасидаги қишлоқда жойлашган “нуқта”га, яъни оғуфуруш жиноятчилар йиғиладиган ҳовлига “юк” олиб бориб туришади. Олди-сотти ишлари ортидан бойиб кетадилар. Йӯқ жойдан олтину, зебу зарга ӯралиб бораётган хотинининг қинғир ишлар билан илакишиб қолаётганини сезган Носир унга халақит бера бошлаган. Бу турмуш ӯртоғигаям, қолаверса, гуруҳдагиларгаям ёқмайди. Натижада, уларда уни йӯлдан олиш нияти пайдо бӯлиб, қотил ёллашади. Қотил айнан Носир Фаттохов яшайдиган маҳалладан, яъни Мирғолиб деган кимса танланади. Унинг лақаби - “гишт”.
- Жуда яхши. Қотиллик қай йӯсинда содир этилганлиги тӯғрисида нима дея оласиз? - сӯради бошлиқ.
- Қотилликни амалга ошириш куни, вақти белгилангач, Ҳаким қотил учун шароит яратишга тушади. Раънога учраб, уни алдаб, катта миқдорда “юк” келади деб ишонтиради. Гуруҳнинг ҳийласига лаққа тушган Раъно қоронғу тушиши билан тунги қӯриқчилари бӯлмиш каттакон икки итини ҳовли чекасидаги хоналардан бирига олиб бориб қамайди. Болаларини ухлатиш учун вақтдан эртароқ ӯз хоналарига олиб бориб ухлашга ундайди. Ишларига халақит бериши мумкин бӯлган эрини эса иккинчи қаватга олиб чиқиб ётқизиб чиқади. Ӯзи эса дарвозани очиқ қолдириб супада ӯтириб “юк”ни кутади. Анча кутади. Ҳа, деганда таъминотчилар кӯринмасди. Вақт ярим кечадан ӯтавергач, телефон жиринглаб қолади. Безовта қилган Ҳаким эди. Раънонинг жавобидан сездики, ҳамма иш режа асосида кетаётир. Гуруҳдагилар Раънони алдаб қотиллик учун шароит ҳозирлагач, юкни қӯлга тушганлиги ва энди уни кутмаслигини айтишади.
- Хӯш-хӯш, давом эттиринг!- буюрди бошлиқ. Хонадагилар- нинг бор диққати Собирда эди. У яна гапида давом этиб:
- Раъно Ҳакимнинг гапини рост билиб қулфлаш мақсадида дарвоза ёнига боради. Негадир, унга бир шарпа девор устидан ошиб утиб, ҳовли ичкарисига тушгандай сезилади. Қӯрқа бошлайди. Ҳайҳотдек ҳовлининг нариги чеккасига бориб итларини қӯйиб юборишга юраги дов бермади. Ӯзини шоша-пиша уй ичкарисига уриб, болалари ётган хонага кириб ётади. Қотил эса Раънонинг дарвозани қулфлаб бӯлгунига қадар иккинчи қаватга чиқадиган зина тагига кириб яширинган. Ҳаммаёқ тинчигач, қотил қабих ниятини амалга оширади, - деб терговчи Собир Аҳмедов сӯзини якунлади...
Одил суд ишни атрофлича кӯриб чиқиб, ҳар бир жиноятчининг қилмишига яраша жазо белгилади. Марҳумнинг хотини Раъно Фаттохова ҳам жазодан бенасиб қолмади. Фотима ая суд залидан чиқаркан, терговчи Собир Аҳмедовнинг ёнига борди. Унинг елкасини қоқиб:
- Раҳмат сизга, болажон! Илоҳим, болаларингиз ҳузурини кӯринг. Яхшиям, давлат бор, ҳуқуқ-тартибот ташкилотлари бор. Йӯқса, дунёни жиноятчи босарди, - дея алқаб, унинг ҳақига дуо айлади...
Ҳабибулла Ғафур.
20 794
- Доим шундай қилишармиди?
- Йӯқ. Авваллари ҳеч бундай қилмаганлар, - жавоб қилди Гулноза. Бу жавоб Собирни таажжубга солди. “Бу ерда хотиннинг ҳам қӯли борга ӯхшайди. Қӯшниларнинг кӯрсатмасига қараганда, ӯша куни Носирнинг уйидан ҳеч қандай шовқин, ҳатто итларнинг ҳам овози эшитилмаган экан. Бу ҳолат жиноятчилар учун шароит яратиб берганини англатади”, деб кӯнглидан ӯтказди.
Ӯша куни нафақат марҳумнинг хотини Раъно, балки ундан ташқари яна бир нечовлар терговга тортилди. Бир-биридан хабар топмаслиги учун чақирув вақти турлича белгиланди. Фарқли ӯлароқ Раъно барчасидан эртароқ келиши тайинланган.
Терговчи Собир Аҳмедов қанчалик уринмасин ундан жиноятга тортадиган илмоқли гап ола билмади. Ҳа, бу хусусда у кимдандир яхшигина сабоқ олганга ӯхшайди. Ҳар бир берилган саволга ҳеч иккиланмай, дадил-дадил жавоб берарди. Уринишнинг нафи бӯлмагач, жаҳли чиқди. Қӯнғирок тугмаси босилиши билан эшик очилиб, соқчи кириб келди.
- Бу кишини олиб бориб қаманг!- буюрди терговчи. Собирнинг тӯсатдан бундай қарорга келишини кутмаган Раъно довдираб қолди. Ӯрнидан туриб бир соқчига қаради, бир терговчига.
- Нега? Қайси айбим учун? - сӯради у дудуқланиб.
- Ҳали, беайбман денг? Жиноятнинг содир этилишига шароит яратиб берганингиз айб ҳисобланмайдими? - деди Собир дӯқ уриб.
- Қанака шароит? Нима бало, ӯз эримни ӯлдириб кетишларини истабманми? - деб ҳӯнграб йиғлаб юборди Раъно.
- Нега бӯлмаса кечалари ҳайҳотдек ҳовлига қӯйиб юбориладиган итларни қамаб қӯясиз? Дарвозаям қулфланмай очиқ қолдирилган. Устига-устак қотилликни бемалол, хатосиз бажаришлари учун Носир ётган хонанинг чироғи ӯчирилмай ёниқ қолдирилади? Буларнинг барини эътиборсизликка ағдармоқчимисиз? Ёки бу ерда бошқа гап борми?
- Илтимос, ҳар хил хаёлларга борманг!- деди Раъно ҳалиям айбдор эканлигини тан олгиси келмай. Терговчи соқчига бир имо қилувди, у келиб Раънонинг қӯлига махсус мосламани кийгизди. Хона эшигидан чиқаётувдилар ҳамки,
- Айбингизни тан олиб кӯрсатма берсангиз ӯзингизга яхши бӯларди. Ахир, ёш умрингиз қамоқда ӯтмасин дейман-да, - деди Собир...
Эшик такиллаб ичкарига Ҳаким кириб келди. Терговчининг рухсати билан кӯрсатилган жойга бориб ӯтирди. Ундан ҳар қандай терговчиям осонликча гап олиши қийин. Чунки, бундан аввал ҳаётнинг аччиқ дарсини олган, қамалиб чиққан.
- Мана булар сизга!- деб Собир Аҳмедов Ҳакимга қоғоз ва қалам узатди. - Фақат, чалғитишга уринманг! Барчасидан бохабарман. Ҳозиргина Раъно Фаттоҳова тергов бериб хонамдан чиқди. Ҳойна ҳой даҳлизда кӯрган бӯлсангиз керак. Не бӯлсаям, у Носир Фаттоҳовнинг турмуш ӯртоғи. Бир ёстиққа бош қӯйишган. Ӯртада фарзандлари бор. Ҳар кимнинг ӯз ӯрни бӯлганидек, оилада Носир- нинг ҳам қадри бӯлган, албатта. Шу томонларни ӯйлаган бӯлса керак, Раъно бор гапни ошкор этди. Сиз яширган билан бошқаси айтади. Шунинг учун яширмай, чалғитмай борини қоғозга туширинг! Қуролни ҳам қаердалигини ёзиш ёдингиздан кӯтарилмасин!- деди у. Терговчи Ҳакимни кӯрсатма ёзишга ундаб, ӯрнидан турди-да, дераза томон ӯтди. Сигарет донасини охиригача чекиб улгурмасиданоқ, Ҳаким ёзиб бӯлганлигини айтиб қолди.
- Ӯз қӯлим билан ёздим деб пастки қисмига сана қӯйингда, имзо чекинг! - деди Собир секин унга яқинлаша бориб. - Нега бунча қисқа ёзибсиз?
- Борини ёздимда, ӯртоқ командир!- жавоб қайтарди Ҳаким. Собир қоғозни қӯлга олиб ӯқий бошлади. Лабини буриштириб:
- Ҳали, бегуноҳман денг. Фариштадай инсонни безовта қилибмизда? Ҳа, майли. Бир-икки кунда тилга кириб қоларсиз, - деди-да, чақирув тугмасини босди. Эшик очиб соқчи кириб келди.- Бу кишини олиб бориб қаманг! Соқчи Ҳакимнинг қӯлига мослама кийгизиб, ташқари томон юришига ундади. Собир эса уларнинг эшик ёнигача боришларини кутди. Етишгач:
- Айтгандай, бу кишини ‘Ғишт”нинг олдига олиб бориб қаманг!- деди у.
- Fишт? - деб юборди беҳосдан Ҳаким ортига ӯгирилиб......
Давоми 15:30 да
20 794
ҚО Т И Л. ( ҳикоя )
Қотил ҳам ёлланди. Эътиборли тарафи шундаки, у айнан Носирнинг маҳалласидан танланди...
Куни кеча бӯлиб ӯтган қотиллик юзасидан жиноий иш қӯзғатилди. Бӯлимда бӯлиб ӯтган бугунги йиғилишда ҳам айнан ӯша масала кӯрилди.
- Хӯш, - деб гап бошлади гуруҳ раҳбари йиғилиш сӯнгида ӯз фикрини билдириб.
- Тӯпланган кӯрсатмалар ҳали етарли эмас деб ҳисоблайман. Гумондорларнинг барисини сӯроқ қилишни давом эттирмоқ зарур. Тӯғри, анча-мунча маълумотлар тӯпланди. Лекин, қотилнинг ким эканлигини аниқ далиллар билан намоён этишимиз керак бӯлади. Марҳумнинг маъракасиям ӯтди. Энди, ишларни атрофлича ӯрганиш ва бу ишлар зудликда бажарилиши зарур. Эътиборни асосан унинг хотини Раънога қаратишимиз ва унинг ҳар бир ҳаракатини кузатишимиз талаб этилади. Марҳумнинг онасиям қотилликни айнан келинидан кӯрмоқда. Болаларига яна бир бор мурожаат қилсак мақсадга мувофиқ бӯлар.
Терговчи Собир Ахмедов марҳумнинг хонадонига ташриф буюрди. Уйда муштипар она, хотини ва болалари ӯтиришарди. Марҳумнинг ҳақига фотиҳа тортилгач, секингина онаизорга мурожаат этиб:
- Фотима ая, мени кечирасиз хизматчилик экан-да, бир-икки нарсаларни сӯраб билсам дегандим, - деди. Фотима ая кӯп йиллар мактабда ӯқитувчилик қилган. Ҳаётнинг кӯп пасту баландини анчасини бошдан ӯтказган. Тушунган аёл. Шунинг учун ҳам Собирнинг гапини тӯғриликча қабул қилиб:
- Бемалол. Болажон, қандай бӯлмасин ӯғлимнинг қотили топилса бӯлгани. Жазосини олишсин ӯша номардлар!- деди кӯзига ёш олиб.
- Рухсат берсангиз, аввалом бор набираларингиздан бошласам дегандим, - деди терговчи Собир Аҳмедов.
- Бӯлмаса, набираларимни олиб юқори қаватга чиқингизлар. Айнан қотиллик содир этилган хонада сӯроқ қилсангиз. Зора, набираларимнинг ёдига тушиб бизга айтмаган гапларни сизга ошкор этишса, - деди Фотима ая.
Аслида, ушбу уй бир вақтлар катта бир ташкилотнинг идораси эди. Ишлари орқага кетиб инқирозга дуч келган. Ӯз-ӯзини бошқара олмаганидан кейин сотувга қӯйилганди. Насиб этган экан, Носир Фаттохов ким ошди савдосида ғолиб чиқди.
Аянинг ижозати билан Собир болаларни олиб, юқори қаватга кӯтарила бошлади. Зинадан чиқиб, даҳлиз бӯйлаб юришди. Биринчи хона эшиги ёнидан ӯтаверишдики,
- Дадамни мана шу хонада отишган, - деди каттакони. Айтишмасаям, буни Собир яхши билади. Ишни бошқа томонлама ӯрганиш мақсадида, уларни тӯппа-тӯғри даҳлиз адоғида жойлашган хонага олиб борди. Ӯша куни болалар айнан мана шу хонада ухлашганди. Болаларнинг болаларча дунёсини, руҳиятини яхши билган Собир аввалига ҳар тарафдан савол-жавоб қилиб, қайси бир маънода, ӯзига яқин қилишга эриша олди.
- Гулноз, неча ёшда бӯлдинг? - сӯради Собир Ахмедов.
- Ӯнга кираяпман, - жавоб қилди қизча.
- Уканг-чи?
- Саккизда.
- Жуда яхши. Уканг-ку, ёш. Бироқ, сен ӯша кунги воқеани эслаб қолган бӯлсанг керак?
- Ҳа, - жавоб қилди Гулноза.
- Бӯлмаса, билганларингнинг барини сӯзлаб бер-чи! - деб Со- бир Аҳмедов бор диққатини Гулнозга қаратди.
- Аям бизларни ухлатиш учун шу хонага олиб чиқувдилар, - деб гап бошлади у. - Ҳеч вақт ӯтмай укам ухлаб қолди. Мен эса ҳали уйғоқ эдим. Сен ҳам ухлагин, деб аям хона чироғини ӯчириб, эшикнинг орқасидан ёпдилар. Бироз вақт ӯтгач, даҳлезда шовқин кӯтарилди. Эшикни қия очиб секин қарадим. Ҳамишагидек, дадам ичиб олган. Сӯкингани- сӯкинган. Аям эса қӯлтиқларидан кӯтариб ӯз хоналарига олиб кираётган эканлар. Қайтиб жойимга кирдим. Ухлаб қолибман. Кейин нима бӯлганини билмайман. Аямнинг додлаб, бақириб юборганларидан сӯнг, уйғониб кетдик.
- Ҳовлида бир эмас, иккита баҳайбат итларинг бор. Улар ҳовлига бегоналарни умуман йӯлатмайди. Айниқса, кечалари бӯшатилиб ӯз ҳолига қӯйилган маҳалда. Жиноятчилар қандай қилиб ҳовлига бемалол кира олди экан?
- Ётоққа кириш олдидан аям итларни ҳовли четидаги хоналардан бирига қамаб қӯйгандилар.......
Давоми 14:30 да
20 794
Овсинжонлар, агар бу йил ҳам 8-мартга совға олмасак, онамизни уйига кетамиз! 😅
20 794
Ҳамма ҳайрон. Биз эса дардимизни ичимизга ютишга мажбур эдик. “ Болалар билса мендан нафратланишади” деб қўрққан эрим, ўлими олдидан бу ҳатосини йиғлаб туриб тан ол.ди. У чиндан ҳам ўша қизга уйланиб олган экан.
Эримни сўнгги кунларини эслаш оғир. У жонини тезроқ олишини худодан ёлвориб сўрарди. Биз ўшанда осон ўлим топиш ҳам осон эмаслигини тушундик. Эрим жони узилибгина, ором олди... Шундай қизларжон, ёлғон қасам одамни касрига олади, - Умида опа сўзларини тугатиб бир нуқтага тикилганча унсиз йиғларди.
Биз қўрқиб кетдик. Қасамхўр инсонлар дунёнинг ўткинчи моли учун уқубатни тилаб олгани ёмон экан. Аммо, буни ҳамма ҳам тушунавермаслиги ундан ҳам ёмон экан.
20 794
ажага етиши учун ўзлигимдан кечдим. Ором билмадим. Наҳотки, у мени юзимга оёқ қўйса... Мени дуч келган бир аёлга алмаштирса???
-Тоҳир Комилович, дадангизмилар?- нима дейишни билмай ундан сўрадим.
- Йўқ, у мени эрим,- жавоб қилди у бамайлихотир.
Биз музлаб қолдик. Ўзимизни базўр тутиб, “ Уларга бир илтимос билан келувдик. Балки ёрдамингиз тегар” – дедим яна минг ит азобида. У бизни танимагани учун жуда хотиржам кутиб олди. Ҳатто ичкарига таклиф қилиб, чой дамлаб келди.
- Хизмат. Энди сизларни эшитаман, - деди кулимсираб.
У кулимсирган сари, мени хўрлигим ортарди.
- Ҳалиги биз Қўқон шаҳридан келгандик... Тоҳир Камолович бир танишимга ёрдам берган эканлар. Бизга ҳам сизларни манзилингизни берганди. Марказдан бир дўкон сотиб олмоқчийдик. Хўжайнингиз катта одам эканлар. Агар озгина қўллаб юборсалар 500 доллар берардик.
Ҳолида ўйланиб қолди. Аҳир бу каттагина пул-ку. Ёнимда ўтирган қизимни эса рангида ранг қолмаганди. Яхшиям бизни стол атрофига таклиф қилгани бўлмаса, диванга ўтирганимизда қизимни муштга айланган қўлларини яшириши қийин бўлармиди?
Уни аста сийпалаб, ўзини тутишга ундадим.
-Опа... Марказдан жой олиш осон эмас. Агар иш битсин, десанглар 1000 кўкидан берасиз.
- Биз розимиз...
- Бир паст кутиб туринглар. Аввал эрим билан гаплашай, кейин аниқроқ жавоб айтаман.
- Синглим, ҳадеб бу ерга келиш биз учун қийин. Бира тўла ҳал қилиб кетсак, дегандик. Балки бизни хўжайнингиз билан учраштиришга ёрдам қиласиз. Пулимиз ҳам нақд.
Эрталаб уйдан чиқаётганимизда қизимни турмушга узатсак, мебел сотиб олармиз, деб йиғиб қўйган жамғармамизни олиб, қизимни сумкасига солиб чиққан эдик. Нозима мажолсиз қўллари билан пулни стол устига қўйди. Шўрлик қизимга жуда ачиниб борардим. Уни оқарган ранги энди аламдан кўкиш тус олиб борарди. У ҳушини йўқотиб қўйишидан ҳавотир ола бошладим. Бир ёқда ўзимни ҳам бардошим тугаб борарди.
- Яхши. Унда ярим соат кутинглар.
Ҳолида пулни қўлдан чиқаргиси келмай, унга уч-тўрт назар ташлаганини сездим. -Ҳозир пулни олиб қўйиб турамиз. Иш битгач, кетаётганларингизга берарсизлар. Уларга сизларни қариндошим, деб таништираман. Йўқса қиммат нарҳ айтадилар...
Ҳуллас, Ҳолида ўз эрим билан орамизда даллол вазифасини бажарарди. Пул одамни нималар қилмайди? Пул 18 яшар қизни ўз отаси тенги одам билан яшаш имконини берибди. Бир томонда эса мен ва болаларим қақшаб ётибмиз. Бир томонда эса ҳеч қандай машаққат тортмай бир аёлнинг жони роҳатда. Юрагим лаҳзада қассобга айланиб қолди. Қассоб гўштни нозарур жойини ташлаб ирқитгандек, юрагим эримга бўлган муҳаббатим, меҳрим ва ишончимни ёмон бездек аёвсиз узиб ташлади. Мен эрим етиб келгунча ҳиссиз, туйғусиз, бешақат аёлга айланиб қолгандим.
Эшик қўнғироғи жиринглади. Ҳолида тамано билан юриб бориб эшикни очди. У эримни ичкарига киритар экан, уни бўйнидан қучиб, юзларидан ўпиб қарши олаётганини ўз кўзларим билан кўрдим.Қизимга жуда қийин бўлди. Уни бардошлари тугаб, қичқириб юборди:
- Дада.... -Нозима дод солиб йиғларди.
Тоҳир ака бизни кўрдию, типирчилаб қолди.
- Умида... Нозима...
- Уятсиз...- дедиму, йиғлаганимча уйдан чиқдим.
- Дада... Сизни кечирмайман. Сизни кечирмаймиз...
Тортган азобларимизни гапиришгина эмас, ҳатто эслаш ҳам жуда оғир. Уйга етиб борганимизда эрим машинада бўлгани учун биздан аввалроқ етиб келган экан. Эрим бизни кар, кўр, деб ўйладими? “ У аёл пойтахтдан келган. Катталарнинг бирини қизи. Илтимос қилиб чақиргани учун боргандим. Орамизда ҳеч қандай муносабат йўқ” деб бизни ишонтирмоқчи бўлди. У ҳатто худонинг қаҳридан қўрқмай, вазиятдан чиқиш учун қўлига Қуръонни олиб, ҳарчанд истамаганимизга қарамай “ Агар ўша аёл хотиним бўлса, Қуръони Карим урсин” деб қасам ичди. Оллоҳнинг муборак каломидан қўрққанимиз учун бу сир учаламиз орамизда сирлигича қолди. Аммо, орадан олти ой ўтмай эрим қуриган дарахт мисоли қуриб -қақшаб борарди. У озиб-тўзиб кетди. Докторлар ҳам, табиблар ҳам дардларига даво топиша олмади. Эримнинг баданларидан сув кетганди, дард зулук сўраётгандек вужуди қонсизланиб борарди.
20 794
ҚАСАМ УРГАН ЭР
Кўнгилга яқин аёллар муборак зиёратгоҳга дам олиш учун бордик. Соя-салқин жой. Сувларнинг шарқираган овози дилга ором беради. Саткак бува мозорини зиёрат қилиб, тушганимиздан кейин тамадди қилиш учун ҳаммамиз суппага жойлашдик. Аёл бор жойда ўз-ўзидан ким ўзарга суҳбат бошланади.
- Эримга бу йил агар тилла занжир олиб бермасангиз сизга жавоб,-дедим Дилнавоз исмли табиатан мақтончоқ аёл одатдагидек ҳаммани оғзига қаратмоқчи бўлди.
-Ишқилиб боплаб калтакламадиларми?-ҳоҳолаб кулиб, гап қотди кўзларини ката-катта очганча Маҳфуза исмли аёл.
Динавознинг эрини калтакчи эканлигини ҳамма аёллар билсада, у ҳеч қачон сир бой бергиси келмасди.
- Ғиринг десин, уйга қўйиб бўпман...
- Ўҳў...
Аёллар орасида шов-шув кўтарилди. Кимдир “Вой ўлмасам” деб лабини тишлаб, аёлнинг бу қилиғини эрига ҳурматсизлик, деб баҳоласа, бошқа кимдир унга ошкора ҳавас билан боқиб
“ Эрингизни қандай қилиб қўлга олдингиз-а” деб тажрибасини гапириб беришни сўрарди.
-Шу келин ҳам ажойиб-да. Кеча “ Эрим уйга иккита нон ҳам олиб келмайди” деб йиғлаб чиққанди. Эри тилла занжир олиб берармиш. Қон йиғламай чиққан куни ўзи Дилнавой учун катта давлат бўлса керак. Шўрлик аёл… Шуларни орзу қилиб яшаса керакда,- шивирлади ёнимдаги аёл.
-Эй ёлғонни ҳам ямламай ютадиган бўлибсиз, Дилнавоз, - дея уни оиладаги “хукмронлик” ҳақидаги эртагини бўлиб, шартаги Гулёра узиб олди. –Акамни овозини эшитиб лабингизга учиқ тошадию...
-Ишонмасангиз Қуръон урсин...
-Ҳай, тилгинанг кесилмасин. Худо урмасин, нодон. Касри ўзингга урса майлию, болаларингга урмасин...
Орамизда энг каттамиз бўлган Умида опа шундай деди-ю, ички бир алам билан йиғлаб юборди. Ҳамма оғзига толқон солгандай бир лаҳзада жимиб қолди. -Тоҳир акангизни ўлимидан олдин кўрсансиз-а, Дилнавозхон. Шундай алпқомат одам, умрларинингсўнгги кунлари қуриб-қақшаб оламдан кетдилар. Уларни тортган азобларини ҳеч бир душманимга ҳам раво кўрмайман.
Умида опани кўзларидан оқаётган ёш юзларини юварди.
- Раҳматли Тоҳир ака билан ҳаётнинг пасту- баландини бирга кечирдик. Кечалари дўппи тикиб, ўқишларига пул қилиш учун мижжа қоқмай тунни тонгга улаган кунларимни яхши эслайман. “Улар катта одам бўлсалар, болаларимга яхши. Уларга суянч. Таянч бўладилар”, деб ўйлабман. Катта рўзғорни кундузлари бозорга пишириқ пишириб сотиб, кечалари дўппи тикиб тебратардим. Яна рўзғордан қисиб-қимтиб, бегона шаҳарда мустар бўлмасинлар, деб орттирганимни уларни қўлларига тутқазардим.
Ниҳоят эрим ўқишни ҳам битириб олди. Аввал шаҳарда, кейинчалик вилоят ташкилотларидан бирида ишлай бошлади. Раҳбар лавозимига ҳам кўтарилдилар. Бир жиҳатдан улардан нолийдиган томоним йўқ эди. Рўзғоримни тўкис қилиб, кийим-кечакда ҳам бизни бировдан кам қилмасдилар. Бирин- кетин машина, кейин ховли сотиб олдик. Болаларим ҳам вояга етиб, орзу қилганимдек катта ўқишларда ўқий бошлашди.
Умида опа ҳикоясининг шу ерига етганда нафас олиши қийинлашиб, томоғига тиқилган аламни чиқара олмай оғзини маҳкам тўсиб, бир муддат кўз ёш тўкиб олди. Биз эса сўзсиз унга тикилиб ўтирардик. У ўзига келиб олгач, сўзларини давом этди:
- Бир куни катта қизим ғалати гап топиб келди. Курсдош дугонасини уйига борган экан, ўша ерда узоқдан дадасини кўриб қолибди. Дугонаси “Бу одам қўшнимизни эри”, дебди. Қизим уйга қон қақшаб йиғлаб келди. Биз аввалига бу сўзларга ишонмадик. Қандоқ ҳам ишонай? Ахир эримга ўзимга ишонгандай ишонсам. Ўша куни қизимни қатиқ койибман. “ Чолни кўриб бувам дейдиган бўлиб қолибсан” деб.
Эрим ҳеч қачон уйга кеч келганини ёки бирор кун бошқа ерда ёрда ётиб қолганини эслай олмасдим. Шу боис ҳам у менга, болаларимга ҳиёнат қилишига асло ишонмасдим. Қизимни койидиму, ўзимнинг дилим ҳира эди.Қизим ҳадеб мажбур қилавергач, уни кўнгли таскин топсин, деб Нозима билан ўша дугонасининг қўшнисини уйига кириб бордик. Ишонсангиз, у аёл қизимдан ҳатто икки ёш кичик экан. Энди 18 ёшга кирибди. Уйининг тўғрисида не кўз билан кўрайки,аёлни эримнинг елкасига бош қўйиб тушган сурати деворда осилиқ турарди. Исми Ҳолида экан. Уйидаги хориж мебеллари-ю, гиламларни кўриб оғзим очилиб қолди. Унга ҳасадим ҳам келди. Ёмон хўрлигим ҳам келарди. Ахир эримни шу дар......
Давоми 11:30 да
20 794
Хоҳ ишонинг, хоҳ ишонманг, опам уз
оқ уйқудан уйғонган одам каби бир кун хонада йиғлаб ўтирганимда пайдо бўлди. Мен уни нариги дунёдан чақириб олгандим.
— Э, Худо, бу хона нега бунчалар зерикарли, — деди биров.
Атрофга аланглаб қарадим, ҳеч ким йўқ эди. Вужудимга титроқ инди.
— Ким бор бу ерда? — дедим аранг овоз чиқариб.
— Одам ҳам ўз опасини танимайдими? Бу мен, сингилжон, қўрқма. Йиғлаб чақирганинг учун ёнингга келдим, — деди у.
Мен опамни кўрмасдим, фақат овозини эшитардим, холос. Лекин шунинг ўзи ҳам мен учун катта бахт эди. У билан суҳбатлашишни хоҳласам, кундалигимга мактуб битардим. Шунда у пайдо бўларди. Бу чинакам мўъжиза. Опам билан тонггача дардлашардик. У мен учун гўё ўлмагандай эди. Ниҳоят ҳаловатимни топгандай эдим. Ҳаётимга мазмун киргандек эди. Ўгай онамнинг зулмини айтмаса, яшашимга деярли ҳеч нарса халал бермасди. Кундан-кун яшнаб бораётганим ўгай онамга ёқмай қолди. Нима қилиб бўлса ҳам мени йўқотишни истаётганини билардим. Хуллас, ўз руҳий азобларим билан опамнинг руҳини ҳам қийнай бошладим. Изтироб уни кучсизлантириб қўяётганини сезиш қийин эмас эди. Энди ёзишимга ҳожат йўқ эди. У кўзларимдан ёш чиқиши билан пайдо бўларди.
— Отамга айт, сингилжон, ахир у сени хароб қилади, — деб менга қўшилиб изиллаб йиғларди у.
Бир куни ўгай онам бехосдан чинни идишни синдириб қўйганим учун мени ўласи қилиб калтаклади. Овозимни опам эшитмасин, деб йиғламасликка уринардим. Бундан баттар ғазаби қайнаган ўгай онам мени қўли билан эмас, ўқлов билан урди. Оғриқ зарбидан чинқириб юбордим. Шу пайт даҳшатли воқеа содир бўлди. Стол устидаги пичоқ ҳавога кўтарилди ва тўғри ўгай онамга қараб учиб келди. Чап бериб қолмаганида пичоқ унга санчилиши аниқ эди. Ранги оқариб кетган ўгай онам бир бақирди-ю, ошхонадан югуриб чиқиб кетди. Мен ким бундай қилганини билардим. Бу опам эди. Ўша кеча туш кўрдим. Тушимда онам йиғларди. У менга қараб:
— Она қизим, опангни жўнат, сени бирровга кўриб келаман, деб кетганича қайтмади, ҳаяллаб қолди. Мен хавотир оляпман. У ортига қайтмаяпти, қизим, жойи бўш ётибди. Жойида тинч ухлаганида мен ҳам тинч бўлармидим, — деди.
Шундагина опамни безовта қилиб, онамга ҳам тинчлик бермаганимни англадим. Эртасига опамга: «Кет! Сен билан ортиқ гаплашишни истамайман!» деб қувиб юбордим. Чунки у яхшиликча кетишни истамади. Боз устига, ўгай онамни қўрқитиш унга ҳузур бағишлайдиган бўлиб қолганди. Шу сабаб ўгай онам менга энди озор етказишдан қўрқарди. Опамни ҳайдаган кунимдан буён истеъдод ҳам мени тарк этди. Энди ёзолмаётганимдан изтиробдаман…
Жамила ҳикоясини тугатди-да, ўзига ўхшаган ўн беш-ўн олти ёшлар атрофидаги бир қизнинг суратини кўрсатди. Дугонам кўз ёшларини артиб, даврамиздан туриб, биздан узоқлашди. Мен унинг ортидан боришдан ўзимни тийдим. Чунки дардларидан фориғ бўлган қизга ҳозир ёлғизлик жуда зарур эканлигини тушунардим.
20 794
17 ёшимда алданиб қолдим. Мени севдим деб ваъдалар берган йигит аслида, оиламиздан ўч олиш учун мендан фойдаланган экан.
Ҳомиладор бўлиб қолганимдан кейин мени ташлаб кетди. Яхши ҳамки унинг бобоси мажбурлаб тўй қилдириб олди. Аммо илк кунданоқ менга душман қизи сифатида қарашди. Уч ой давомида эрим менга қайрилиб ҳам қарамади. Бир куни эса мени эски ҳужрага кўчиришди. Сабабини сўрасам мени шокка соладиган гап айтишди. Улар мени...
20 794
Арвоҳларни чирқиратган ўгай она
Мен ўқишга кирдим. Институтда таҳсил олиш ҳиссиёти бошқача бўларкан. Баҳайбат шаҳар, баланд иморатлар, улкан орзулар, катта болалар… Мактаб ва коллежда атрофингдаги тенгдошларинг дунёга беғубор кўзлар билан боқувчи, ҳали болалиги ортда қолмаганлар бўлса, бу ерда қатъиятли, дадил, ўз кучига ишонган, ўз йўлини топган, мақсадини аниқ биладиганлар даврасидасан. Ҳар бири ўзига хос хислатга эга алоҳида бир дунё. Уларнинг кимлигини билиш ва оламига кириш ҳам улкан завқ бағишлайди. Курсдошларим билан тезда тил топишиб кетдим, фақат бир қиздан бўлак… Жамила. Қўнғирсоч, чеҳраси беғубор қиз, бир қарашда диққатни тортадиган даражада сулув эди. Айниқса, катта-катта мунгли кўзларининг чиройи ҳавас уйғотарди. Бу қизни суҳбатга тортиш амримаҳол эди. Биз у ҳақда исмидан бўлак ҳеч нарса билмасдик. Қаердан ҳам билардик, ахир бу индамас қиз ҳеч кимга қўшилмасди. Бу, айниқса, катта танаффусда билинарди. Бир бурчакда ўйчан тенгдошимнинг мунғайибгина туриши боқувчисиз қолган мушукчани эслатарди. Унинг қўйнига қўл солиб кўриш керак, дея кўнглимдан ўтказдим. Жамила ёрдамга муҳтождай туйилди, назаримда. Унга кулишни ўргатгим келди. Бизга ўхшаб беғам, қувноқ қизга айланишини истардим. Бунинг учун у, энг аввало, биз олти дугонанинг сафига қўшилиши керак эди. Жамилани қаторга киритамиз. Бу таклифга қарши чиққанлар ҳам бўлди, бироқ ягона сабаб — унинг беозору беғубор чеҳраси қаршиларнинг шаштини қайтарди. Хуллас, Жамилани қўярда-қўймай даврамизга чорлайдиган бўлдик. Унинг бизга қўшилиб-қорилиб кетиши осон кечгани йўқ. Аммо меҳр музни эритади, тошдан гул ундиради, деганлари рост экан. Бу индамас бизга эл бўлди ва бир ажойиб кунда ёрилди.
— Икки ой аввал мен ғаройиб қобилиятимни йўқотиб қўйдим, — деди у кўзлари ёшланиб.
У бу гапни шу қадар қайғуга ботиб айтдики, гўё энг яқин одамини тупроққа қўйгандек эди. Унинг жиққа ёшга тўлган кўзларини кўриб: «Одам ҳам қўлидан келадиган ишни йўқотиб қўйганига шунча изтироб чекадими? Қандай кетган бўлса, у бир кун шундай ғойибдан пайдо бўлар. Шунга шунчами, хайриятки, онаси ўлмабди», — дедим ичимда.
У юзида қотган икки томчи ёшини артиб, давом этди.
— Мен авваллари ундан халос бўлишни истардим. У яшашимга халал беради, деб ўйлардим, бироқ адашибман. Балиқ сувсиз туролмаганидек, мен ҳам усиз яшолмас эканман. Ҳаётимга мазмун-моҳият бағишлаган нарса айнан шу қобилият эканлигини энди фаҳмладим. Уни ортга қайтариш учун ҳозир жонимни жабборга беришга ҳам тайёрман.
— Қизиқ, жонингни жабборга беришга маҳтал қилган қобилиятнинг номи нима, билсак бўладими, Жамила? — деб сўрадим сабрсизлик билан.
— Ёзувчилик. Бу қобилият ўн икки ёшимда пайдо бўлганди. Онам билан опамнинг ўлимидан кейин…
У гапиролмай қолди, менинг этларим эса жимирлаб кетди. Онаси, десам, бу қиз онаси тугул жондан азиз жигаридан ҳам жудо бўлишга улгурган экан. «Тани бошқа дард билмас», деганлари шу бўлса, керак-да. Нега бу жим юради, десам, дарди ичида экан-да. Муштдеккина қизнинг бошида шунча ташвиш, шунча ғам. Бир муддат у кўзимга орамизда энг ақли расо қиз бўлиб туйилди. Дугоналаримга боқдим, кўзларидан сизиб чиққан ёшни артаётганлар худди шундай аҳволда эдилар. Биз энди Жамилага яқинроқ келдик. Бутун вужудимиз қулоққа айлангандек эди гўё.
— Опам тузалмас дардга чалиниб, ўн беш ёшида вафот этди. Онам бу жудоликни кўтаролмади. Опамнинг ўлимидан кейин уч ой ўтмасидан онажоним ҳам бизни тарк этди. Ғамга ботган отам ёнида бўзлаб қолавердим. Онамнинг, менга доим ёрдам берадиган опамнинг ўлимига куярдим. Баъзан кечалари унинг ёнимда бўлиб қолишини хоҳлардим.
Отам уйланди. Ўгай онам менга кун кўрсатмасди. Аччиқ калтаклардан кўз очирмайдиган онамнинг зулми ҳақида отамга оғиз очай, десам, мени эшитмасди. Яқинларимиз эса оч қорним, тинч қулоғим, қабилида иш тутиб, бу можароларга аралашмасди. Хуллас, мен қалам билан овунадиган бўлдим. Аввал шеърлар, сўнг кичик-кичик ҳикоялар дафтар саҳифаларидан ўрин ола бошлади. Ҳар бир ҳикояда опамнинг қиёфасини чизар, уни тасаввуримда минг марталаб тирилтирардим. Кундалигим ҳам бор эди. У орқали ҳар кун опам билан суҳбат қурардим. Ниҳоят, мўъжиза юз берди.
Давоми 10:00 да
20 794
Она......си бор эди, ахир у томонда.
Ўғил эртага яна шу майдонда бўлади, шу панжарадан ташқарига термилиб ўтиради. Онасига далда бўлгудек умидлари билан тикилади.
Она эртага яна шу майдонни супуради, йўлакларни ювиб, тозалаб қўяди… Ахир эртага бу ерлардан болажониси ўтади.
Ваҳоб РАҲИМ
20 794
ини ўз ихтиёри билан, ўз хоҳиши билан қилган. Бутун теварак-атроф, қўни-қўшни, қариндош-уруғ ва оиласи олдида ҳамиша у ёмонотлиқ бўлиб келган.
— Уни бунга нима мажбур қилган деб ўйлайсиз? — истамайгина сўради бошлиқ.
— Ўғирликни назарда тутяпсизми?
— Ҳа.
— Фурқат бундай қилмаган. У қилмаган бу ишни.
— Яъни?!
— Бунинг энди аҳамияти йўқ, биласизми, нима?..
Аёл у ёғини гапирмади. Сумкасини титкилаб, битта увадаси чиқиб кетган мактубни олди ва уни бошлиққа тутқазди. Бошлиқ кўзойнагини тақиб, уни ўқишга тушди.
— Буларни, барибир, ҳис қилолмайсиз, сиз шунчаки, мен қалам билан белгилаб қўйган жойни ўқинг, овоз чиқариб ўқинг!
У мактубда кўрсатилган қисмини ўқишга тушди:
— Энди нима аҳамияти бор, сен онамни эҳтиёт қил! Саволингга келсак, менинг борим ҳам, йўғим ҳам билинмайди, барибир. Онамга бирор кор-ҳол бўлишини истамайман, сендан илтимос, онамни эҳтиёт қил! Доим ёнида бўл!
Бошлиқ жим бўлиб қолди. Аёлга қаради. Унинг кўзлари ёш билан тўлиб қолганди. Бу нигоҳ бошлиқни аёлдан юзини ўгиришга мажбур қилди.
— Ўғирликни Фарҳодингиз қилганми? — деб сўради сўнг.
Аёл жавоб бермади. У жавоб бера олмасди. Бошлиқ ўрнидан турди. Хонада у ёқдан-бу ёққа қатнай бошлади. Бироздан сўнг столи олдига келиб, гўшакни кўтарди:
— Бўроновни чақириб беринг!
У гўшакни қўйиб, аёлга ўгирилди. Унинг минг илтижо, илинж билан термилиб турган кўзларига бир муддат қараб, ниманидир уқиб олишга ўзида куч ҳам, илож ҳам тополмади.
— Сизга ёрдам беришга уриниб кўраман, — деди кейин синиқ овозда.
Аёлнинг юзи бирдан ёришиб кетди. Худди орзу қилган қўғирчоғига эришган қизалоқдай кўзлари чақнаб, лабларига табассум югурди.
— Раҳмат сизга, укажон, илоҳим болаларингизнинг роҳатини кўринг! — дея миннатдорчилик билдирди майин оҳангда.
Орадан йигирма олти кун ўтди.
Панжара ортидаги қуёш нурларини теваракка тақсимлай бошлайди. Икки дунёни ажратиб турган панжара. Бир томонда мис идишнинг жаранги «Ҳаёт давом этяпти», деган куйни чалса, панжаранинг бу томонидаги «Ҳали битмаган ҳаёт»ни эса супургининг шитир-шитири билан челакдаги сувга шалоб этиб тушган латтанинг овози тараннум этади. Ичкаридаги мис идишнинг жаранги ташқаридаги афсус ва надоматга йўғрилган юракнинг қалб нидоси бўлиб янграйди. Ташқаридаги шалоплаш ва шитирлаш ичкаридаги муштоқ кўнгилнинг кўз ёшию, юрагидаги хавотирга монанд шитирлайди ва бу шитирлаш хаёл ёрдамида панжарадан ташқарига қочиши мумкин-у, бироқ юракни тарк эта олмайди.
Вақт бу оламдаги бир кунлик паймонаси тўлганини англаб, этагини йиғиб олгани заҳоти теваракка қоронғилик ёйила бошлайди. Аллакимнинг юзига соғинч, аллакимнинг юзига хавотир ёйилади. Бири панжарага умидсизлик билан тикилса, яна бири туганмас умид билан мўлтирайди. Бири панжарадан ташқаридаги ҳаётга ҳавас қилиб, хаёлларга берилса, иккинчиси панжарадан ичкарига киришни орзу қилиб, ўша ерда юраги ором топишига ишонади.
— Бир юз ўн иккинчи, берироқ тур!
Қўриқчи йигитнинг назарида думи гажак катта бир чаёнга ўхшаб туйилади, овози билан заҳарлайди. Ўқтин-ўқтин талпиниш ташқи оламда қолиб кетади, бўлак-бўлак умид эса ички дунёда мўлтирайди. Бири ўз фикри, амали ва таваракдагиларнинг гапларидан озодлик истаб, ичкарига қўл силкитиб қолса, иккинчиси ҳеч қачон рўшнолигу қозоннинг қириндисичалик меҳр тополмаган ўша дунёга тағин ва тағин, устма-уст интилаверади, интилаверади. Аммо нима бўлганда ҳам ҳар иккала кўнгилда том маънода куч, чидам ва хотиржамлик бор. Холбуки, туннинг тонги, ўтмишнинг бугуни, бугуннинг эса келажаги бор. Ваҳоланки, биз истаймизми, йўқми, тонглар отаверади, кунлар ўтаверади. Ўғлига муштоқ она, демак, ҳаётнинг эртаси бор экан, ўғлининг дийдорини қайталайди. Болажониси билан дийдорлашувини таъминлайдиган супургиси ва фартугини меҳр билан силайди ва шкафнинг ичига, латтани челакка солиб қўяди.
«Эртагача, болажоним», дея шивирлайди она қўриқчиларнинг қуршовида кетиб бораётган маҳбус ўғлининг ортидан термилганча. Кейин кўз ёшларини рўмолининг учи билан артиб қўяди. Бир қўли билан дунёни тебратиб турган онасидан бехабар ўғил эса доим онасига муштоқ бўлиб, аммо ҳавода муаллақ қолиб келган қўлларини орқага қилиб, камераси томон одимлайди. Озодликда қўллари олдинга талпинарди.
20 794
Панжара ортидаги она.
Аёлнинг хўрлиги келди. Суҳбатдошининг тезроқ гаплашиб бўлишини, кейин эса ўзи ваъда қилганидек, унинг учун ҳам вақт ажратишини кутаётганди.
Ниҳоят, қамоқхона бошлиғи гўшакни жойига илди. Кейин ўрнидан турди-да, таниш меҳмон билан юзма-юз бўлиш учун столни айланиб ўтди ва унинг рўпарасига ўтирди.
— Яна ўша гапми?
Аёл миқ этмади. Унинг маъюс чеҳрасида мунгли кўзлари билан уйғунлашиб кетган тортинчоқлик, паришонхотирлик ва истиҳола бор эди.
— Ахир, опа, сизга айтдим-ку, бизга ишчи ходим керак эмас, бошқа жойга учрашинг, деб.
— Укажон, олдин қулоқ солинг, мен ишлашим керак. Шунчаки фаррошлик қилмайман, ишимни тугатгач, бошқаларга ҳам ёрдамлашаман. Ҳамма ёқни кунига икки марталаб тозалаб чиқаман.
— Бўлмайди, бу гапларингиздан наф чиқмайди.
— Уч марта ювиб, тозаласам-чи? — бирдан кутилмаган қарорга келган одамдек кўзлари чақнаб кетди аёлнинг.
— Бўлмайди, — бошлиқ ўз фикрида қатъий туриб олганди.
У ўрнидан туриб, креслосига ўтирди. Суянчиғига бошини қўйиб, бирпас хаёлга берилди. Унинг оғзига термилиб, тобора ичикаётган аёл:
— Маош керакмас, қорним тўйса, қатнашимга йўл кирам бўлса бўлди, — деди ғамгин овозда.
— Битта гапдан қолинг энди! — кескин гапирди бошлиқ ғазаб билан. — Намунча ёпишиб олдингиз, а?
Эркак шу гапни айтишга айтди-ю, аёлга қараб юраги алланечук бўлиб кетди. Аёлнинг қизғиш юзи ғамгин ва ачинарли тус олган, яна бирор қаттиқроқ гап эшитса, йиғлаб юборадигандек эди гўё.
— Сиз мендан ранжиманг, опа, — унга тасалли беришга уринди бошлиқ. — Очиғи, мендан нима исташингизни билолмаяпман. Иш сўраб келган кунингизоқ маслаҳат бердим ахир. Ўша дўконга нега бормадингиз? Сизга нимаси ёқмади, шароитими? Менга тўғрисини айтинг, опа, бу ерда бирор яқинингиз борми? Фақат ростини айтинг!
— Ҳа, — бошини қимирлатди аёл.
— Ким у?
— Катта ўғлим! Болажоним!
У ортиқ гапиролмади, йиғлаб юборди.
— Лекин сизга бундан наф чиқмайди-ку. Барибир, қамоқхонани маҳбуслар ташқарида юрганда тозалайсиз. Ўғлингиз билан бир вақтда бир жойда бўлолмайсиз. Уни кўролмайсиз ахир. Бу мумкин эмас.
— Ақалли узоқдан бўлса ҳам кўриб турсам бўлди. У юрадиган йўлакларнинг чангини ювиб тозалаб қўйсам, у овқатланадиган столнинг устини артиб қўйсам бўлди, менга шунинг ўзи кифоя.
Аёл яна кўз ёшларига эрк берди. Ўзини қўлга олишга уринди. Рўмолининг учини ғижимлаб, кўз ёшини артди, лекин… Бошлиқ «Ҳаммаси тушунарли», дегандек чуқур нафас олди. Орадан бироз вақт ўтгач, сўрашга жазм этди:
— Нимага қамашган?
Ўртага бир лаҳзалик сукут чўмди. Аёл узун, ингичка бармоқларини букиб-эгганча ўтирарди. Унинг боши эгилиб қолган, юзида эса изтироб учқунлари бор эди. Бир маҳал у кўзларини юмди-да, оҳиста сўзлай бошлади:
— Ҳаммасига ўзим айбдорман. Унга ҳеч қачон оналик қилолмадим. Раҳматли эрим билан турмуш қурганимиздан сўнг унинг олдин ҳам оиласи бўлгани, икки яшар боласини хотинига тутқазиб, ажрашганини билдим. Фарзандимиз уч ёшга тўлганида эса собиқ хотини вафот этгани ҳақида хабар келди. Эрим ўғлини уйга олиб келди. Мендан унинг учун ҳам қучоқ очишимни ялиниб-ёлворди. «Турмуш — мушт», деб барига чидай бошладим. Эрим ҳаётлигида сабрим етди. Аммо у вафот этганидан сўнг саккиз яшар ўгай ва беш яшар ўз болам этагимда қолди. Ўшандан кейин эслолмайман мен гумроҳ қачон унга — Фурқатга қучоғимни очганимни. Ҳар гал унга қарасам, йўқотган йилларимни, бахтимни ўйлардим. Бу эса тобора нафратга айланиб кетган экан. Биласизми, Фурқат оғир-босиқ, ўйлаб иш қиладиган, кўнгли очиқ ва содда бола бўлиб улғайди. Фарҳод эса бутунлай тескариси.
— Фурқат ўгай ўғлингизми?
— Ҳа… Нуқул таъна-дашномлар, даккилар остида яшади, кўзимга қадалган ниш бўлиб яшади шўрлик. Мен гумроҳлик қилдим. Ҳаммасини тушуниб етганимда эса…
— Айнан нимани?
— Шу кунгача унинг шаънига айтилиб келинган даккилар, аслида, унга эмас, Фарҳодга қаратилиши лозим экан.
Она яна йиғлаб юборди. Бошлиқ уни қандай овутишни билмай, сув қуйиб узатди. Аёл бир нуқтага тикилган кўйи давом этди:
— Шу кунгача Фарҳоднинг барча айбини, қилмишларини, хатоларини Фурқат тўғрилаб келган экан. Унинг хатолари, айблари учун жазоланиб келган, энг муҳими, у ҳеч қачон ва ҳеч кимга миқ этиб оғиз очмаган. Ҳаммас.....
Давоми 8:00 да
20 794
🌙🌹🎊РАМАЗОННИНГ 16-КУНИ, 3-ЖУМАСИ МУБОРАК БЎЛСИН АЗИЗЛАР!🌟🌙🍀
Қалбимиз тўрида иймон порласин
Мусулмон халқини Аллоҳ асрасин
Бу ғариб қалбимиз нурларга тўлсин
Жума аёмингиз муборак бўлсин!
Яратган Роббимга ҳамду санолар,
Унинг Расулига бўлсин дуолар.
Исму амалингиз Жаннатда турсин,
Жума айёмингиз муборак бўлсин!
🌙🌹РАМАЗОННИНГ 16-КУНИ ва 3-ЖУМАСИ МУБОРАК БЎЛСИН!🤲
🕋Аллоҳнинг саломи
🕋 Пайғамбар ﷺнинг дуолари
🕋Қуръоннинг нури
🕋Рамазоннинг таровати
🕋 Жуманинг баракаси сиз билан бўлсин!
20 794
ХАЙРЛИ ТУН ҚАДРДОНЛАРИМ
Аллоҳни эслаш билан юраклар таскин топади, гуноҳлар ўчирилади, ғайбларни билувчи Зот рози бўлади ва ғамлар арийди.
Ҳеч кимдан раҳмат кутманг. Сизга Аллоҳнинг савоби етади. Сизни инкор қилган, ёмон кўрган ҳасадчилардан сизга ҳеч қандай зарар етмайди.
АЛЛОҲНИНГ ПАНОҲИДА БЎЛИНГ
ХАЙРЛИ ТУН ШИРИН УЙҚУ ТИЛАЙМИЗ😴😴
