Coğrafiya Hazırlığı 🌎🌋🌊

Bu fenomen fata morgana adlanır. Müxtəlif sıxlıqdakı soyuq və isti hava təbəqələri işığı sındırır və üfüqün yerdəyişməsinə səbəb olur. Nəticədə, gəmilər səmada üzən kimi görünür.✨

Azərbaycanın çayları ❤️

Meqalopolislər✨

İkinci şans imtahanına sadəcə testlərlə hazırlaşmağınız yetərlidir📍

⚡Testlərdə çox düşən mövzular. ✅ İqlim tipləri ✅ İqtisadi rayonlar ✅ Çay və göllər ✅ Faydalı qazıntılar ✅ Əhali sıxlığı ✅ Xəritə üzrə suallar ✅ Saat qurşaqları ✅ Kənd təsərrüfatı sahələri

MÜTLƏQ TƏKRAR EDİN:

✔️ Xəritə ✔️ Rəqəmlər ✔️ İqtisadi rayonlar ✔️ Çaylar və dağlar ✔️ İqlim tipləri ✔️ Dünya ölkələri

​📉 Bu göstəricilərin ən aşağı olduğu yerlər isə xüsusilə Tropik Afrika ölkələri, eləcə də Asiyanın Əfqanıstan və Nepal kimi geridə qalmış dövlətlədir. Bu regionlarda həm istehsal səviyyəsi çox aşağıdır, həm də əhali artımı yəni demoqrafik partlayış baş verdiyi üçün mövcud gəlir əhali arasında bölünəndə adambaşına çox kiçik bir məbləğ düşür.

​🚀 Dünyada həm ümumi, həm də adambaşına düşən ÜDM həcminin ən yüksək olduğu regionlar Şimali Amerika, Qərbi Avropa ölkələri, Yaponiya və Avstraliyadır. Bundan başqa Fars körfəzinin Qətər, Küveyt, BƏƏ kimi varlı neft ölkələrində də adambaşına düşən ÜDM çox yüksəkdir, sadəcə yadda saxla ki, dərsliyə görə bu ölkələr inkişaf etmiş yox, varlı amma inkişaf etməkdə olan ölkələr qrupuna aiddir.

​🧮 İmtahanlarda qarşına çıxa biləcək hesablama qaydaları da olduqca sadədir. Adambaşına düşən ÜDM-i tapmaq üçün ümumi ÜDM-in dəyərini ölkə əhalisinin sayına bölmək lazımdır. Başqa bir qızıl qayda isə budur ki, inkişaf etmiş ölkələrin böyük transmilli şirkətləri bütün dünyada fəaliyyət göstərdiyi üçün onların xaricdən gələn gəlirləri çox olur və onlarda adətən ÜMM göstəricisi ÜDM-dən böyük olur. İnkişaf etməkdə olan ölkələrdə isə daxildə xarici sərmayə çox iş gördüyü üçün əksinə ÜDM göstəricisi ÜMM-dən böyük olur.

​📊 Bu göstəricilər coğrafiya dərsliklərində dövlətlərin iqtisadi gücünü ölçmək və onları qruplaşdırmaq üçün istifadə olunur. Ölkələri inkişaf etmiş və inkişaf etməkdə olan qruplara ayırarkən əsas meyar kimi məhz adambaşına düşən ÜDM həcmi götürülür. Eyni zamanda ÜDM-in tərkibinə baxıb ölkənin aqrar, sənaye yoxsa postindustrial mərhələdə olduğunu asanlıqla təyin etmək mümkündür.

​🎖️ Ümumi milli məhsul yəni ÜMM isə tamamilə milli mənsubiyyətə baxır. Dünyanın harasında olmasından asılı olmayaraq, yalnız və yalnız həmin ölkənin öz vətəndaşlarına və şirkətlərinə məxsus olan gəlirlərin cəmidir. Məsələn, bir Azərbaycan vətəndaşının xaricdə qazandığı pul və ya yerli şirkətimizin başqa ölkədəki fəaliyyəti bizim ÜMM-ə yazılır, amma ÜDM-ə aid edilmir.

Mövzu: ÜDM və ÜMM

​🌍 Ümumi daxili məhsul yəni qısaca ÜDM dediyimiz anlayış sırf ərazi prinsipinə əsaslanır. Bir il ərzində ölkənin daxilində, yəni sərhədlərimizin içində istehsal olunan bütün son məhsul və xidmətlərin pulla cəmidir. Burada işi görənin kimliyi önəmli deyil, istər yerli vətəndaş olsun, istərsə də ölkəmizdə fəaliyyət göstərən xarici bir şirkət olsun, əgər istehsal bizim ərazidədirsə, deməli ÜDM-ə daxildir.

Afrikanın iqtisadi regionları ✨

*Krater gölləri* (bəziləri onları vulkan gölləri adlandırır) vulkanların kraterlərində və ya kalderalarında əmələ gələn göllərdir. Onlar tektonik göllər qrupuna aiddir. Onlar ən çox atmosfer suyu vulkanın krater çökəkliyini zamanla doldurduqda əmələ gəlir. Gölün yağıntılar vasitəsilə aldığı və buxarlanma nəticəsində itirdiyi suyun miqdarı arasında tarazlıq yarandıqda, nisbətən sabit miqdarda su olan bir göl əldə edilir. Belə göllərin adaya sahib olması və demək olar ki, heç vaxt qollarının olmaması çox nadir haldır. Aktiv vulkanların üzərində əmələ gələn göllər son dərəcə turşu kimyəvi tərkibə malikdir, qazlarla doymuşdur və adətən yaşıl rəngdə olur, sönmüş vulkanların kraterlərində əmələ gələnlər isə ən təmiz şirin su ilə doludur, çünki göl hövzəsinə boş material gətirəcək qollar və digər mənbələr yoxdur. Dünyada bu tip ən məşhur göl, şəkildə ABŞ-da, Oreqon ştatında yerləşir və eyni adlı Milli Parkın mərkəzi hissəsini, Krater Gölünü təmsil edir.