es
Feedback
ИСЛАМ БУЛАГЫ

ИСЛАМ БУЛАГЫ

Ir al canal en Telegram

Адамзаттын эң биринчи биле турган нерсеси - бул таухид. Таухид- бул Исламдын булагы. ✒Автор: Нематулла Кадайев (Медина, ислам эл аралык университети)

Mostrar más
4 019
Suscriptores
-324 horas
-67 días
-3030 días
Archivo de publicaciones
ЖҮРӨГҮҢ ТАШКА АЙЛАНЫП КАЛГАН ЖОКПУ? Ааламдардын раббиси болгон Улуу Аллах Таала Өзүнүн Сөзүндө адам баласынын эң назик, ошол эле учурда эң кооптуу мүчөсү болгон жүрөк тууралуу эскертет. Куранда мындай бир касиеттүү аят бар: «…СИЛЕРДИН ЖҮРӨГҮҢӨР ТАШ СЫЯКТУУ ЖЕ АНДАН ДА КАТУУРААК БОЛУП КАЛДЫ. АНТКЕНИ ТАШТАРДЫН АРАСЫНАН СЫЗЫЛЫП АГЫП ЧЫККАН БУЛАКТАР БАР, АЛАРДЫН АРАСЫНДА ТАШТЫ ЖАРЫП ЧЫККАНДАРЫ ЖАНА АЛЛАХТАН КОРККОНУНАН ТӨМӨН КУЛАП АККАНДАРЫ ДА БАР. АЛЛАХ СИЛЕРДИН ЖАСАП ЖАТКАНЫҢАРДАН ЭЧ КАЧАН КАБАРСЫЗ ЭМЕС». (Бакара сүрөсү, 74-аят) Бул аят – жөн гана тарых эмес. Бул – бүгүнкү күндүн, ар бир доордун жана ар бир инсандын ички дүйнөсүнүн күзгүсү. Келиңиздер, бул улуу аяттын тереңине чогуу сүңгүп көрөлү. Аллахтын астында эриген таштар Жаратуучу Аллах бул аятта табияттын эң катуу, эң туруктуу затын – ташты мисал келтирет. Бирок, таң калыштуусу, ошол биз «жансыз, катуу» деп билген таштардын үч түрлүү касиетин ачып берет: Өмүр берүүчү таштар: Кээ бир таштар бар, алардын кучагынан адамдарга, жан-жаныбарларга өмүр тартуулаган тунук булактар сызылып агып чыгат. Эрки күчтүү таштар: Кээ бир таштар жарылып, ичинен улуу дарыялар оргуп чыгат. Алар айланасына береке чачат. Моюн сунган таштар: Ал эми үчүнчү түрү – Аллахтын улуулугунан, Ошол Жаратуучудан коркконунан бийик тоолордон төмөн карай кулап түшкөн таштар. Караңызчы, биз жансыз деп ойлогон таш дагы өзүн Жараткан Аллахтын улуулугун сезет, Анын астында титирейт жана моюн сунат! Таштан да катуу жүрөктүн трагедиясы Аяттын эң коркунучтуу жана ойлондурган жери – адамдын жүрөгүнүн таштан да катуу болуп калышы. Эмне үчүн таштан да катуу? Анткени эң катуу таш дагы суу менен жибийт, Аллахтын улуулугунан тоголонуп кулайт. Ал эми катып калган адамдын жүрөгүнө Курандын аяттары да, жашоонун сыноолору да, өлүмдүн акыйкаты да таасир этпей калат. Мындай жүрөк: Күнөө кылганда өкүнбөйт; Башкалардын кайгысын көргөндө сыздабайт; Жакшылыкка кубанбайт, жамандыктан тыйылбайт. Бул – адамдык касиеттин жоголушу. Жүрөктүн мындай абалга келиши – инсан үчүн эң чоң кырсык жана эң жаман оору. Анткени катып калган жүрөк Раббисинен алыстайт. Жүрөктү эмне таш кылат? Жүрөк бир заматта ташка айланбайт. Ал акырындап, байкатпай катат. Буга адамдын өзүнүн кылган амалдары себеп болот: Токтоосуз жасалган күнөөлөр: Ар бир күнөө жүрөккө түшкөн кара так. Ал тазаланбаса, убакыттын өтүшү менен жүрөктү бүтүндөй каптап, катырып салат. Аллахты унутуу (Гафлат): Жашоонун убактылуу убарасына берилип, Жаратуучуну эстебей калуу жүрөктүн өлүмүнө алып келет. Ач көздүк жана дүйнө кумарлыгы: Дүйнөнү гана ойлоп, акыретти унутуу сезимдерди соолутат. Үмүт жана Эскертүү Аяттын аягында Аллах Таала: «Аллах силердин жасап жатканыңардан эч качан кабарсыз эмес», — деп эскертет. Биздин ар бир соккон жүрөгүбүз, ички ниетибиз, жашыруун кылган ишибиз Аллахка белгилүү. Бирок бул аят бизди үмүтсүздүккө эмес, ойгонууга чакырат. Эгер жүрөгүбүз катып баратканын сезсек, анда ага «ыклас суусун» куюунун убактысы келди. Көз жаш менен кылынган тообо, Аллахты эстөө (зикир) жана Куран окуу – эң катуу жүрөктү да жибитип, андан ыймандын булактарын агызып чыгууга кудуреттүү. Оо, Аллах! Жүрөгүбүздү Өзүңдөн корккон, Сенин аяттарыңды укканда титиреген жана Сага гана моюн сунган жумшак, тирүү жүрөктөрдөн кыла көр! ➖➖➖➖➖➖➖➖ ✍ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF

КАЧУУГА МҮМКҮН БОЛБОГОН АКЫЙКАТ: ӨЛҮМ ЖАНА АНДАН КИЙИНКИ УЛУУ ЭСЕП Ар бир тирүү адамдын жүрөгүн титиреткен, ошол эле учурда бул дүйнөнүн убактылуу экенин эң таамай эскерткен бир чындык бар. Ал — өлүм. Бул тууралуу Аллах Таала Ыйык Курандын Жума сүрөсү, 8-аятында адамзатка мындай деп кайрылат: «قُلْ إِنَّ الْمَوْتَ الَّذِي تَفِرُّونَ مِنْهُ فَإِنَّهُ مُلَاقِيكُمْ ۖ ثُمَّ تُرَدُّونَ إِلَىٰ عَالِمِ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ فَيُنَبِّئُكُمْ بِمَا كُنْتُمْ تَعْمَلُونَ» «Айткын: "Силер качып жаткан өлүм сөзсүз силерге жолугат. Андан соң силер кайыпты да, көрүнгөндү да Билүүчү Аллахка кайтарыласыңар. Ошондо Ал силерге эмне кылып жүргөнүңөрдүн кабар берет"». Бул аят — тек гана эскертүү эмес, бул адам баласынын жашоосундагы эң улуу мыйзам ченемдүүлүктү ачып берген илахий акыйкат. 1. Өлүм артыбыздан куубайт, ал алдыбыздан тосот Аалымдар аяттагы «ал силерге жолугат» деген сөздүн маанисине абдан терең көңүл бурушкан. Кадимки жашоодо адам бир нерседен качса, андан узакташат. Ал эми өлүмдөн канчалык качпайлы, биз андан узактабастан, тескерисинче, ага жакындап бара жатабыз. Улуу тафсирчи аалым Имам Ибн Касир бул тууралуу мындай дейт: «Өлүм адамдын артынан куубайт, ал алдынан тосуп чыгат. Силердин ар бир таштаган кадамыңар өлүмдөн качуу эмес, тескерисинче, өлүмгө жакындашуу болуп саналат». Курандын башка аятында да бул маани бекемделет: «Кайда гана болбогула, атүгүл бекем курулган чептердин ичинде болсоңор да, өлүм силерди таап алат» (Ниса сүрөсү, 78-аят). Демек, заманбап медицина, коопсуздук чаралары же байлык адамдын өмүрүн бир секундга да узарта албайт. 2. Саляфтардын жүрөгүн титиреткен сурак Аяттын экинчи бөлүгүндө: «Андан соң силер кайыпты да, көрүнгөндү да Билүүчү Аллахка кайтарыласыңар» деп айтылат. Ислам тарыхындагы алгачкы такыба муундар (саляфтар) бул сөздөрдү окуганда денеси титиреп, өздөрүнө эсеп берип башташкан. Имам ат-Табари бул аятты чечмелеп: «Бул дүйнөгө берилип, кылган күнөөлөрү үчүн жооп берүүдөн коркуп, өлүмдү жек көргөндөр баары бир Билүүчүгө кайтарылат», – деп эскертет. Аллах пенделердин көзгө көрүнгөн ачык иштерин гана эмес, жүрөктүн түпкүрүндөгү эч ким билбеген сырларды, ниеттерди да билет. Али ибн Абу Талиб (радиаллаху анху) өмүр менен өлүмдүн байланышын мындай деп түшүндүргөн: «Адамдын ар бир дем алганы — анын өлүмгө карай таштаган кадамы». Жыйынтык: Бул аят бизди эмнеге чакырат? Жума сүрөсү, 8-аят — бул адамды үмүтсүздүккө же кайгыга салуучу аят эмес. Бул — ойгонуу аяты. Ал бизди өлүмдөн коркуп, андан качуунун ордуна, өлүмдөн кийинки улуу суракка даярдык көрүүгө чакырат. Улуу аалым Абдуррахман ас-Саади айткандай, баарыбыз бир күнү Аллахтын алдына барабыз жана Ал бизге кылган ар бир кичинекей же чоң, жакшы же жаман ишибиздин эсебин көрсөтөт. Ошондуктан, бүгүнкү өткөн ар бир күнүбүз, ар бир демибиз — акыретке жакшы амалдарды камдап алуу үчүн берилген акыркы мүмкүнчүлүк. ➖➖➖➖➖➖➖➖ ✍ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF

КЫЯМАТ КҮНҮ — АР БИР ИНСАН ӨЗҮ МЕНЕН АЛЕК БОЛГОН КҮН Кээде адам дүйнөдө: «Мен жалгыз калсам эмне болот?» деп коркот. Бирок Куран бизге андан да оор болгон бир күндү эскертет. Ал — Кыямат күнү. Ал күнү адам бүгүн өзүнө эң жакын болгон адамдардан да качат. Бул тууралуу Аллах Таала мындай дейт: «Ал күнү инсан өз бир тууганынан качат, өз энесинен жана өз атасынан, өзүнүн өмүрлүк жарынан жана балдарынан да качат. Ал күнү алардын ар бирине өз түйшүгү жетиштүү болот». («Абаса» сүрөсү, 34–37-аяттар) Ойлонуп көрөлү… Дүйнөдө сен үчүн жанын бергендей болгон ата-энең бар. Сени менен бир үйдө жашаган жубайың бар. Кучагыңа алып өстүргөн балдарың бар. Кыйынчылыкта жаныңдан табылган бир туугандарың бар. Бирок ошол күнү адам алардын эч бирине карап: «Мага жардам бер!» деп кайрыла албай калат. Анткени ар бир адамдын өзүнүн эсеби, өзүнүн коркунучу болот. АЛ КҮНДӨН БҮГҮН КОРГОНУУ КЕРЕК Адам дүйнөдө көп нерсени унутуп коёт. Намазды кечиктирет. Тообону кийинкиге калтырат. Күнөөнү кичинекей деп эсептейт. Бирөөнүн акысын жейт. Ата-энесин капа кылат. Жубайына зулум кылат. Бирөөнү ушактайт. Көзүн харамдан сактабайт. Анан: «Кийин тообо кылам» дейт. Бирок «кийин» деген убакыт бизге кепилденген эмес. Аллах Таала башка бир аятта мындай дейт: «Эй ыйман келтиргендер! Аллахтан корккула жана ар бир жан эртеңки күнгө эмне даярдаганына карасын». Куран, Хашр сүрөсү, 18-аят. Демек, акылдуу адам Кыямат күнүн күтүп олтура бербейт. Ал бүгүн даярданат. БҮГҮН СЕНИН ЖАНЫҢДА БОЛГОНДОР — АЛ КҮНДӨ СЕН ҮЧҮН ЖЕТИШТҮҮ БОЛБОЙТ Ата-энең сени сүйүшү мүмкүн. Жубайың сени сүйүшү мүмкүн. Балдарың сени жакшы көрүшү мүмкүн. Бирок булардын баары Аллахтын алдында сенин ордуңа эсеп бербейт. Аллах Таала: «Эч бир адам башка бирөөнүн жүгүн көтөрбөйт». Куран, Анъам:164. Ошондуктан бүгүн өзүбүзгө эң маанилүү суроону беришибиз керек: Мен ошол күнгө эмне даярдадым? Канчалаган күнөөлөрүм бар? Канча намазым бар? Кимдин акысын жедим? Кимди таарынттым? Кимге зулум кылдым? Кимден кечирим сурашым керек? Аллах менен болгон мамилем кандай? Кыямат күнү оор болот. Бирок Аллахтын ырайымынан үмүт үзүүгө болбойт. Пайгамбарыбыз ﷺ Кыямат күнү Аллах Өзүнүн көлөкөсүнө калкалай турган жети топ адамды айткан. Алардын арасында Аллахка ибадат кылып чоңойгон жаш, жүрөгү мечитке байланган адам, жашыруун садака берген адам, ошондой эле жалгыз калганда Аллахты эстеп, көзүнө жаш алган адам бар. Демек, бүгүнкү жалгыздыгыңда Аллахты эстеп төгүлгөн бир тамчы жаш эртең сен үчүн чоң куткарууга себеп болушу мүмкүн. Бүгүн эч ким көрбөгөн жерде окуган эки рекет намазың эртең сага пайда бериши мүмкүн. Бүгүн жашыруун берген садакаң эртең сен үчүн көлөкө болушу мүмкүн. Бүгүн эч ким билбеген күнөөңдү таштап, «Оо, Раббим, мени кечир» деп тообо кылышың — эртең сенин куткарылышыңа себеп болушу мүмкүн. АЛ КҮНДӨ АДАМГА ЭҢ КЕРЕКТҮҮ НЕРСЕ — АЛЛАХТЫН ЫРААЗЫЛЫГЫ Пайгамбарыбыз ﷺ билдирген хадисте Кыямат күнү Аллах Өзүнүн көлөкөсүнө жети түрдүү адамды калкалай турганын айткан. Ошондуктан бүгүн үйүбүзгө, кийимибизге, мал-мүлкүбүзгө, адамдардын биз жөнүндө эмне деп ойлогонуна кам көрбөйлү. Жүрөгүбүзгө кам көрөлү. Анткени бир күнү бул дүйнөдөгү бардык нерсе артта калат. Үй калат. Мал калат. Достор калат. Туугандар калат. Жада калса адамдын эң жакындары да өз түйшүгү менен алек болот. Сен болсо Аллахтын алдына жалгыз барасың. Ошол күнгө чейин сенде бир гана мүмкүнчүлүк бар: Бүгүн намазыңды оңдо. Бүгүн күнөөңдү ташта. Бүгүн ата-энеңдин көңүлүн ал. Бүгүн бирөөнүн акысын жеген болсоң, кайтар. Бүгүн Аллахка чын жүрөктөн тооба кыл. Анткени эртең келгенде «дагы бир күн берсең, оңолмокмун» деп айтууга мүмкүнчүлүк болбой калышы мүмкүн. Аллах Таала Куранда Кыямат күнүндөгү адамдардын эки түрдүү абалын сүрөттөп, айрым жүздөрдүн жарык, күлүп-кубанып турарын, ал эми башка жүздөрдү чаң басып, караңгылык каптай турганын айтат. Аллахым, ошол күнү жүзүбүздү жарык кыл. Аллахым, эсеп-китебибизди жеңил кыл. Аллахым, бизди Өзүңдүн көлөкөңө калкаланган пенделерден кыл. ➖➖➖➖➖➖➖➖ ✍ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF

САЛИХА АЯЛ — АДАМДАРДЫН КӨЗҮНӨ ЭМЕС, АЛЛАХКА ЖАККАН АЯЛ Салихалык — адамдарга көрүнүү үчүн жасалган образ эмес. Салиха аялдын эң чоң сулуулугу — анын Аллах менен болгон жашыруун байланышы. Ал эмгектенет. Үй-бүлөсүнө кам көрөт. Соода кылат, адамдар менен мамиле түзөт. Бирок дүйнөнүн түйшүгү анын жүрөгүн Аллахтан алыстатпайт. Бул тууралуу Аллах Таала айтат: «Чындыгында, мусулман эркектер жана мусулман аялдар, ыймандуу эркектер жана ыймандуу аялдар, моюн сунуучу эркектер жана моюн сунуучу аялдар… Аллахты көп зикир кылган эркектер жана аялдар үчүн Аллах кечирим жана улуу сыйлык даярдады». 📖 Ахзаб сүрөсү, 35-аят. Салиха аял Куранды белгилүү бир жерде гана окуган аял эмес. Ал мүмкүнчүлүк табылган сайын Раббиси менен болгон байланышын бекемдеген аял. Бул тууралуу Пайгамбарыбыз ﷺ: «Бул дүйнө — убактылуу пайдалануучу нерсе. Ал эми дүйнөнүн эң жакшы пайдалануучу нерсеси — салих аял». 📖 Сахих Муслим, 1467. Ошондуктан, оо, мусулман эже-карындаш! Сенин баалуулугуң — кийимиңде, телефонуңда, социалдык тармактагы катталуучуларыңда же адамдардын сен жөнүндө айткан сөзүндө эмес. Сенин чыныгы сулуулугуң — Аллах менен болгон мамилеңде. Адамдар сени көрбөгөн учурда да намазыңды сакта. Эч ким карабаган учурда да Куран оку. Жалгыз калганда да Аллахты эстеп жүр. Анткени салихалык — адамдарга көрсөтүлүүчү образ эмес. Салихалык — Аллах үчүн жасалган жашоо. Бүгүн биз көргөн жөнөкөй көрүнүш — бир аялдын соода кылып жатып, бош убактысында Куран окуп отурушу болушу мүмкүн. Бирок балким, ушул көрүнүштү көргөн бир жаш кыз: «Мен да Куранды жашоомдун бир бөлүгүнө айлантышым керек экен», — деп ойлонуп калат. Балким, дагы бирөө намазын оңдойт. Балким, дагы бирөө Аллахка кайтып келет. Сенин бир жакшы амалыңды көрүп, башка бирөөнүн жүрөгү Аллахка бурулса — бул сен үчүн кандай чоң жакшылык! Аллах Таала бизди көрүнүшү гана эмес, жүрөгү да салих болгон аялдардан кылсын. ➖➖➖➖➖➖➖➖ Нематулла Кадайев

АКЫРЕТТИ КААЛАГАН АДАМ АГА ЖЕТҮҮ ҮЧҮН АРАКЕТ КЫЛАТ Адам баласы бул дүйнөдө эмнени кааласа, ошого жараша аракет кылат. Дүйнөлүк нерсени каалаган адам анын артынан эмгектенет, убактысын коротот, кыйынчылыкка чыдайт. Ал эми Акыретти каалаган адамдын да ага жетүү үчүн жасаган аракети болушу керек. Бул тууралуу Аллах Таала мындай дейт: «Ким Акыретти каалап, ага жетүү үчүн аракет кылса жана ыймандуу болсо — мына ошолордун кылган аракеттери кабыл болуп, сыйлыкка татыктуу болот». 📖 Куран, Исра сүрөсү, 19-аят. Бул аятта Акыретти каалаган адам үчүн үч маанилүү нерсе айтылган: каалоо, аракет жана ыйман. Акыретти каалоо — жөн гана кыял эмес. «Мен Бейишти каалайм», «Аллахтын ыраазычылыгын каалайм» деп айтуу жетишсиз. Чыныгы каалоо адамды аракетке түртөт. Бейишти каалаган адам таухид илимин үйрөнөт, намазына көңүл бурат. Аллахтын ыраазычылыгын каалаган адам күнөөдөн сактанат. Акыретти каалаган адам убактысын текке кетирбөөгө аракет кылат, илим үйрөнөт, жакшы амалдарды көбөйтөт, адамдарга жакшылык кылат жана тообону үзбөйт. Анткени чын жүрөктөн каалаган нерсең үчүн аракет кылмайынча, каалооңдун чындыгы көрүнбөйт. Кээде адам дүйнөлүк максаттары үчүн таң атпай туруп аракет кылат: акча табат, үй курат, соода кылат, билим алат, келечегин камсыз кылат. Бирок намазга келгенде жалкоолонуп, Куран окууга убакыт таппай, зикирди кийинкиге калтырат. Ошондо өзүбүздөн сурашыбыз керек: Мен эмнеге көбүрөөк убакыт бөлүп жатам? Эмне үчүн көбүрөөк тынчсызданып жатам? Кайсы нерсеге жетүү үчүн көбүрөөк аракет кылып жатам? Анткени адамдын чыныгы максаты анын сөзүнөн гана эмес, күнүмдүк аракетинен да көрүнөт. Акыретке даярдануу сөзсүз чоң иштерден башталбайт. Таухид илимин үйрөнүү. Беш убак намазды өз убагында окуу. Ата-энеге жакшылык кылуу. Жубайына жакшы мамиле кылуу. Балдарына туура тарбия берүү. Гыйбаттан тилин сактоо. Харамдан көзүн буруу. Күнөө кылса, дароо тообо кылуу. Куран окуу. Пайдалуу илим үйрөнүү. Жашыруун садака берүү. Ар бир күн — Акыретке даярдануу үчүн берилген мүмкүнчүлүк. Усман ибн Аффан (радиаллаху анху) мындай деген: «Чындыгында, Аллах силерге бул дүйнөнү Акыретти издөө үчүн берди. Аны силерге бул дүйнөгө байланып, ага ыктап калууңар үчүн берген эмес». 📚 Аль-Бидая ван-Нихая, 7/241. Бул дүйнө — максат эмес, каражат. Байлык — Аллахка жакындаууга каражат. Ден соолук — ибадат кылууга мүмкүнчүлүк. Убакыт — сооп топтоого берилген аманат. Имам Ахмад (рахимахуллах): «Дүйнө — амал кылуучу жай, ал эми Акырет — сыйлык ала турган жай. Ким бул жерде амал кылбаса, ал жерде өкүнөт». 📚 Аз-Зухд, Байхакы, №282. Ойлонуп көр… Биз дүйнө үчүн канча аракет кылабыз? Ал эми Акырет үчүн канча аракет кылып жатабыз? Дүйнөдө топтогон нерселерибиздин баары бир күнү артта калат. Биз менен мүрзөгө байлыгыбыз да, үйүбүз да, аброюбуз да кирбейт. Биз менен амалдарыбыз гана калат. Ошондуктан бүгүнкү мүмкүнчүлүктү текке кетирбейли. Таухид илимин үйрөнөлү. Намазыбызды оңдойлу. Куранга кайрылалы. Тообо кылалы. Садака берели. Бирөөнү кечирели. Жакшылык кылалы. Анткени бүгүн — амал кылуучу күн, эртең — эсеп күнү. Дүйнө менен жашайлы, бирок дүйнө үчүн жашабайлы. Аллах бизди Акыретти чын жүрөктөн каалап, ага жетүү үчүн аракет кылган жана амалдары кабыл болгон пенделеринен кылсын. ➖➖➖➖➖➖➖➖ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF

МЭЭРИМДҮҮЛҮК — ҮЙДӨГҮ ЭҢ ЧОҢ БАЙЛЫК Үй-бүлөдө дайыма эле баары сен каалагандай боло бербейт. Кээде күйөө чарчайт. Кээде аялдын көңүлү чөгөт. Кээде бири ката кетирет. Кээде бир сөз жүрөккө оор тиет. Дал ушундай учурда сүйүүдөн да маанилүү нерсе — мээримдүүлүк. Буга далил Аллах Таала: «Силер жубайыңар менен тынчтык таап, көңүлүңөр жай алышы үчүн өзүңөрдөн жубайларды жаратканы жана ортоңорго сүйүү менен мээримдүүлүктү орноткону — Анын (Аллахтын) белгилеринен. Чындыгында, мында ой жүгүрткөн адамдар үчүн чоң сабактар бар». Куран , Рум: 21. Нике — жөн гана бир үйдө жашоо эмес. Жубайыңдын жанында жүрөгүңдүн тынчтык табышы — Аллахтын чоң нематы. Сүйүү — жубайыңды жакшы көрүү. Ал эми мээрим — ал кыйналганда түшүнүү, чарчаганда жардам берүү, ката кетиргенде кечирүү жана оор учурда жанында болуу. АЯЛ КҮЙӨӨСҮНӨ, ЭРКЕК АЯЛЫНА МЭЭРИМДҮҮ, БООРКЕР БОЛСУН! Бул тууралуу пайгамбарыбызﷺ: «Силердин эң жакшыларыңар — аялдарына эң жакшы мамиле кылгандарыңар». Дагы: «Ыймандуу эркек ыймандуу аялын жек көрбөсүн. Эгер анын бир мүнөзү жакпаса, башка бир мүнөзүнө ыраазы болот». (Муслим, 1469) Ошондуктан жубайыңдын бир кемчилиги анын бардык жакшылыгын жок кылбасын. ЫРАЙЫМ — АЛСЫЗДЫК ЭМЕС Бул тууралуу Аллах Таала: «Алар ачууларын тыйып, адамдарды кечиришет. Аллах жакшылык кылуучуларды сүйөт». Куран, Али Имран: 134. Үй-бүлөдө ар бир талашты жеңүү шарт эмес. Кээде унчукпай калуу — жеңиш. Кээде кечирүү — жеңиш. Кээде бир оор сөздү айтпай коюу — үй-бүлөнү сактап калуу. Бул тууралуу пайгамбарыбызﷺ: «Ырайым кылбаган адамга ырайым кылынбайт». (Бухари, Муслим) Ошондуктан жубайыңа кылган ырайымыңды кичинекей нерсе деп көрбө. Жакшы сөз айт. Кечир. Жардам бер. Сабыр кыл. Кадырын сакта. Бул тууралуу Аллах Таала: «Алар силер үчүн кийим, силер да алар үчүн кийимсиңер». Куран, Бакара: 187. Кийим адамдын кемчилигин жаап турат. Жубайлар да бири-биринин кемчилигин жаап, сырын сактап, аброюн коргошу керек. Ошондуктан өзүңдөн сура: «МЕН БҮГҮН ЖУБАЙЫМА ЫРАЙЫМ КЫЛДЫМБЫ?» Балким, сен күткөн өзгөрүү биринчи болуп сенден башталышы керек. Аллах үй-бүлөлөрүбүзгө сүйүү, ырайым, сабыр жана береке берсин. Жубайларды бири-бирине бул дүйнөдө да, акыретте да жакшылыкта жолдош кылсын. ➖➖➖➖➖➖➖➖ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF

ДҮЙНӨГӨ АЛДАНЫП КАЛБА! Аллах Таала «Аль-Хадид» сүрөсүнүн 20-аятында: «Билгиле! Чындыгында, бул дүйнө жашоосу — оюн-зоок, алаксытуу, кооздук, араңардагы мактануу жана мал-мүлк менен бала-чаканы көбөйтүү гана…» деп эскертет. Бул аят адамдын дүйнөгө болгон мамилесин өзгөртө турган улуу эскертүү. Адам бул дүйнөгө келгенде көп нерсеге умтулат: жакшы үй, кымбат кийим, байлык, атак-даңк, жакшы унаа, көп мал-мүлк, бала-чака… Алардын баары өзүнчө тыюу салынган нерселер эмес. Бирок көйгөй — адам ошол нерселерди жүрөгүнүн максаты кылып алганда башталат. Дүйнө адамга убактылуу берилген. Аллах Таала дүйнөнү жамгырга салыштырат. Жамгыр жаап, жер көгөрөт. Өсүмдүктөр өсүп, адамга суктанарлык кооз көрүнөт. Бирок бир аз убакыт өткөндөн кийин ал өсүмдүк куурайт, саргаят жана акырында майдаланып жок болот. Адамдын дүйнөдөгү жашоосу да ушундай. Бала кез — өтөт. Жаштык — өтөт. Ден соолук — өзгөрөт. Байлык — калбайт. Сулуулук — өчөт. Атак-даңк — унутулат. Жада калса адамдын өзү да бул дүйнөдөн кетет. Бүгүн биз ээлик кылып жаткан нерселердин баары бир күнү биздин колубуздан чыгат. Кээде адам бүт өмүрүн дүйнө үчүн коротот. Байлык топтойт, үй курат, мал көбөйтөт, элге көрүнүүгө аракет кылат. Бирок өлүм келгенде анын жаны менен кошо эч бир үй, эч бир унаа, эч бир байлык кетпейт. Адам менен кошо бара турган нерсе — ыйманы жана амалдары. Ошондуктан акылдуу адам дүйнөнү таштап койбойт, бирок дүйнөнү жүрөгүнө киргизбейт. Колунда дүйнө болот, бирок жүрөгүндө акырет болот. Аллах Таала аяттын акырында: «Дүйнө жашоосу — алдамчы ырахаттан башка эч нерсе эмес» деп айтат. Эмне үчүн «алдамчы» деп айтылды? Анткени дүйнө адамга: «Мына ушул нерсеге жетсең, бактылуу болосуң» — деп көрсөтөт. Адам бир нерсеге жетет — кайра башкасын каалайт. Бир үй алат — чоңураагын каалайт. Бир унаа алат — жакшыраагын каалайт. Байлык көбөйөт — дагы көбөйткүсү келет. Ошентип адамдын өмүрү каалоолордун артынан өтүп кетет. Бирок жүрөккө чыныгы тынчтыкты дүйнө эмес, Аллахка болгон ыйман жана акыретке даярдык берет. Аяттын эң таасирдүү жери — Аллах дүйнөнүн убактылуулугун эскерткенден кийин акыретти эске салат: «Акыретте катуу азап жана Аллахтын кечирими менен ыраазылыгы бар.» Демек, адамдын алдында эки жол турат: катуу азап же Аллахтын кечирими жана ыраазылыгы. Бул тандоо азыр биздин колубузда. Эгер бүгүн өлүм бизге келсе, биз эмнени даярдадык? Канча байлык топтогонубуз эмес, канча сооп топтогонубуз маанилүү. Канчалык элге көрүнгөнүбүз эмес, Аллахтын алдында кандай болгонубуз маанилүү. Канчалык дүйнө курганыбыз эмес, акыретибизди кандай курганыбыз маанилүү. Ошондуктан дүйнөдө жашап жатып акыретти унутпайлы. Үй-бүлөбүзгө кам көрөлү, адал эмгек кылалы, мал-мүлк табалы. Бирок жүрөгүбүздүн эң чоң максаты — Аллахтын ыраазылыгы болсун. Анткени дүйнө — канча узак көрүнбөсүн, бир күнү бүтөт. Ал эми акырет — бүтпөйт. Бүгүн биз дүйнөдө конокпуз. Эртең кайтып кетебиз. Ошондуктан өзүбүзгө көп суроо берели: «Мен дүйнө үчүн жашап жатамбы же акырет үчүн даярданып жатамбы?» Дүйнө бизди алдап кетпесин. Өтүп кетүүчү нерсе үчүн түбөлүктүү жашоону курман кылбайлы. Аллах Таала бизди дүйнөнүн убактылуу кооздугуна алданып калуудан сактап, акыретте Өзүнүн кечиримине жана ыраазылыгына жеткен пенделеринен кылсын. ➖➖➖➖➖➖➖➖ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF

АЯЛ ЗАТЫНЫН ЧЫН БАКТЫСЫ — АЛЛАХКА ЖАКЫНДЫГЫНДА Бисмиллахир-Рахманир-Рахим. Урматтуу мусулман эже-карындаштар! Бул дүйнөдө аял затынын сулуулугу, байлыгы же адамдардын мактоосу түбөлүктүү эмес. Жылдар өтөт, жүз өзгөрөт, дүйнөлүк нерселер артта калат. Бирок Аллах үчүн жасалган амалдар гана түбөлүк калат. Аялдын эң чоң кооздугу — анын ыйманы, уяты жана жакшы мүнөзү. Кийимдин кооздугу эмес, жүрөктүн тазалыгы адамды көркөм кылат. Аллах Таала аялды ардактуу кылып жаратты жана ага үй-бүлөнүн берекесин сактоо, муун тарбиялоо сыяктуу чоң жоопкерчиликти берди. Кээ бир аялдар өз бактысын адамдардын көңүлүнөн, байлыктан же дүйнөнүн убактылуу ырахаттарынан издешет. Бирок чыныгы тынчтык — Аллахты эстөөдө. Буга далил Аллах Таала айтат: «Билип койгула! Жүрөктөр Аллахты эскерүү менен гана тынчтык табат.» (Раад сүрөсү, 28-аят) Урматтуу эже-карындаш! Сенин көз жашыңды да, жашыруун кайгыңды да, сабырыңды да Аллах билет. Адамдар түшүнбөгөн нерсени Аллах билет. Ошондуктан кыйынчылык келгенде үмүтүңдү үзбө. Сабыр кылган пенделерди Аллах жакшы көрөт. Эгер сен эне болсоң — балаңдын жүрөгүнө ыйман себүү сенин чоң сообуң. Эгер сен жубай болсоң — үй-бүлөңө жакшылык кылууң ибадат. Эгер сен жалгыз болсоң — Аллах сени эч качан жалгыз калтырбайт. Өзүңдү дүйнөнүн өлчөмү менен эмес, Аллахтын алдында болгон даражаң менен баала. Бүгүнкү күн — тообо кылууга, жакшы амал баштоого берилген мүмкүнчүлүк. Оо, мусулман эже-карындаш! Намазыңды сакта. Жүрөгүңдү көрө албастыктан, тилиңди жамандыктан сакта. Уятыңды жана ар-намысыңды корго. Анткени сенин эң чоң байлыгың — Аллахтын ыраазычылыгы. Бул дүйнөдө жакшы аял болууга аракет кыл, анткени жакшы аял — үйдүн берекеси, балдардын тарбиячысы жана коомдун пайдубалы. Аллах Таала бардык мусулман аялдарды ыймандуу, сабырдуу жана Бейиш ээлеринен кылсын. ➖➖➖➖➖➖➖➖ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF

ТИЛИҢДИ ГЫЙБАТТАН ЖАНА ЖАЛААДАН САКТА! Бисмиллахир-Рахманир-Рахим. Адамдын эң чоң сыноолорунун бири — тилин сактоо. Анткени тил аркылуу адам көп сооп табышы мүмкүн, ошондой эле көп күнөөгө да батышы мүмкүн. Ислам дини мусулмандын аброюн сактап, анын артынан жаман сөз айтпоого чоң көңүл бурулат. Буга далил Аллах Таала мынтип айткан: «Бири-бириңерди аңдыбагыла жана бири-бириңерди артыңардан жамандабагыла. Силердин бирөөңөр өлгөн бир тууганынын этин жегенди каалайт белеңер? Албетте, муну жек көрөт элеңер. Аллахтан корккула. Чындыгында, Аллах — тооболорду кабыл кылуучу, Ырайымдуу.» («Хужурат» сүрөсү, 12-аят) Хасан Басрий (рахимахуллах) гыйбаттын үч түрү бар экенин айткан: 1️⃣ Гыйбат (ушак). 2️⃣ Ифк (жалган жалаа). 3️⃣ Бухтан (жалаа жабуу). 1. Гыйбат — бир тууганыңда бар болгон кемчиликти анын артынан айтуу. Мисалы: адамдын мүнөзүндөгү, көрүнүшүндөгү же башка кемчилигин ал укпаган жерде айтуусу. 2. Ифк — бирөө жөнүндө уккан нерсени тактабай туруп айтып таратуу. Адам өзү билбеген нерсени: «мен уккам» деп башкаларга жеткирсе, бул жалган сөзгө жана күнөөгө себеп болушу мүмкүн. 3. Бухтан (жалаа) — адамда жок нерсени ага таңуулап айтуу. Бул эң оор күнөөлөрдүн бири. Анткени адамдын аброюна шек келтирип, адилетсиздик кылат. Бул тууралуу Пайгамбарыбыз ﷺ айткан: «Ким Аллахка жана Акырет күнүнө ыйман келтирсе, жакшы сөз сүйлөсүн же унчукпасын.» (Сахих аль-Бухари, Сахих Муслим) Мусулман адам ар бир сөзүнө жооп берерин унутпашы керек. Кээде бир эле айтылган сөз бирөөнүн жүрөгүн оорутуп, адамдардын ортосунда душмандыкты пайда кылат. Ошондуктан сүйлөөрдөн мурун өзүбүздөн сурайлы: «Бул сөзүм Аллахка жагымдуубу? Бул сөздө бирөөгө зыян барбы? Эгер бул сөздү мен жөнүндө айтышса, мага жагат беле?» Эгер жооп терс болсо — анда унчукпай коюу жакшы. Аллах Таала бизге тилибизди сактоону, бир туугандарыбыздын аброюн коргоону жана жакшы сөздөрдү гана сүйлөөнү насип кылсын. Амин. ➖➖➖➖➖➖➖➖ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF

ТУУЛГАН КҮНДҮ МАЙРАМДООДОН САКТАН! Бисмиллахир-Рахманир-Рахим. Урматтуу мусулман бир тууган! Аллах Таала бизди бул дүйнөгө бекер жараткан эмес. Бизге өмүр берди, акыл берди жана туура жолду көрсөтүү үчүн пайгамбарларды жиберди. Ошол туура жолдун эң акыркысы жана толугу — Пайгамбарыбыз Мухаммад ﷺ алып келген Ислам дини. Аллах Таала айтат: ﴿الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ﴾ «Бүгүн силер үчүн диниңерди толук кылдым жана силерге берген нээматымды толуктадым.» (Маида сүрөсү, 3-аят) Эгер дин толук болсо, анда мусулман адам динге жаңы майрамдарды жана жаңы жолдорду кошууга муктаж эмес. Туулган күндү майрамдоо — Исламдан келген амал эмес Бүгүнкү күндө көп адамдар туулган күндү кадимки эле салт катары көрүшөт. Бирок мусулман адам ар бир ишинде: «Бул иш Пайгамбарыбыз ﷺ жана сахабалардан келгенби?» — деп карашы керек. Пайгамбарыбыз 23 жыл бою үммөтүнө динди үйрөттү. Бирок ал ﷺ өзүнүн туулган күнүн белгилеген эмес. Анын эң жакын сахабалары — Абу Бакр, Умар, Усман, Али (радиаллаху анхум) жана алардан кийинки улуу муундар (салафтар) да мындай ишти кылышкан эмес. Эгер туулган күндү белгилөө Аллахка жакындатуучу жакшы амал болгондо, алар бизден мурда аны кылышмак. Анткени алар Аллахты эң көп тааныган жана Пайгамбарыбыздын ﷺ жолун эң жакшы карманган адамдар эле. Бидаттан сактануу — динди сактоо болот Пайгамбарыбыз ﷺ айткан: «Ким биздин бул ишибизге (динибизге) андан болбогон нерсени киргизсе, ал кайтарылат.» (Бухари, Муслим) Дагы бир хадисте: «Чындыгында, силерден ким көп жашаса, көптөгөн айырмачылыктарды көрөт. Ошондо менин сүннөтүмдү жана туура жолдогу халифаларымдын сүннөтүн кармангыла. Аны азуу тиштериңер менен тиштеген сыяктуу бекем кармагыла. Жаңы киргизилген иштерден сактангыла. Анткени ар бир бидат — адашуу.» (Абу Дауд, Тирмизи) Бидаттын коркунучу — адам аны жакшы иш деп ойлойт. Бирок Аллахтын алдында кабыл боло турган амал — Пайгамбарыбыз ﷺ көрсөткөн жолго ылайык болгон амал. Чыныгы сүйүү — сүннөттү карманууда Пайгамбарыбызды ﷺ сүйгөн адам анын туулган күнүн белгилөө менен эмес, анын буйруктарын аткаруу, сүннөтүн кармануу жана тыюуларынан сактануу менен сүйүүсүн көрсөтөт. Аллах Таала: ﴿قُلْ إِن كُنتُمْ تُحِبُّونَ اللَّهَ فَاتَّبِعُونِي يُحْبِبْكُمُ اللَّهُ﴾ «Айткын: Эгер Аллахты сүйсөңөр, анда мени ээрчигиле. Ошондо Аллах силерди сүйөт.» (Аали Имран сүрөсү, 31-аят) Эй мусулман бир тууган! Өмүрүбүздүн ар бир күнүн Аллахтын ыраазычылыгы үчүн өткөрөлү. Сүннөткө жабышалы, бидаттардан сактаналы. Анткени кутулуу — Пайгамбарыбыздын ﷺ жолунда. Аллах Таала бизди акыйкатты таанып, аны ээрчиген жана адашуулардан сактанган пенделеринен кылсын. ➖➖➖➖➖➖➖➖ Нематулла Кадайев ▶️ YouTube: 👉https://youtu.be/6ZepES2xVGc?si=HmZWwRrYjScMNTMF