MPSC рдЪрд╛рд▓реВ рдШрдбрд╛рдореЛрдбреА тЬЕ 27 рд╕рдкреНрдЯреЗрдВрдмрд░ 2026
рдЖрд╢рд┐рдпрд╛рдИ рдХреНрд░реАрдбрд╛ рд╕реНрдкрд░реНрдзрд╛ реирежреирем: рд╕реБрд╡рд░реНрдг рдЖрдгрд┐ рдирд╡реАрди рд░рд╛рд╖реНрдЯреНрд░реАрдп рд╡рд┐рдХреНрд░рдо ЁЯеЗ
ЁЯеЗрднрд╛рд░рддреАрдп рдкреБрд░реБрд╖ рдЖрдгрд┐ рдорд╣рд┐рд▓рд╛ рдХрдмрдбреНрдбреА рд╕рдВрдШрд╛рдВрдиреА рд╕реБрд╡рд░реНрдгрдкрджрдХреЗ (Gold Medals) рдЬрд┐рдВрдХрд▓реА. рдкреБрд░реБрд╖ рд╕рдВрдШрд╛рдиреЗ рдЕрдВрддрд┐рдо рд╕рд╛рдордиреНрдпрд╛рдд рдЗрд░рд╛рдгрдЪрд╛ рекрежтАУрейрек, рддрд░ рдорд╣рд┐рд▓рд╛ рд╕рдВрдШрд╛рдиреЗ рдЗрд░рд╛рдгрдЪрд╛ рейрентАУрейрек рдЕрд╕рд╛ рдкрд░рд╛рднрд╡ рдХреЗрд▓рд╛. рдкреБрд░реБрд╖ рд╕рдВрдШрд╛рдЪреЗ рд╣реЗ рдЖрд╢рд┐рдпрд╛рдИ рдХреНрд░реАрдбрд╛ рд╕реНрдкрд░реНрдзреЗрддреАрд▓ репрд╡реЗ, рддрд░ рдорд╣рд┐рд▓рд╛ рд╕рдВрдШрд╛рдЪреЗ рекрдереЗ рдХрдмрдбреНрдбреА рд╕реБрд╡рд░реНрдгрдкрджрдХ рдард░рд▓реЗ.
ЁЯПГRecord: рднрд╛рд░рддреАрдп рд▓рд╖реНрдХрд░рд╛рдЪрд╛ рдзрд╛рд╡рдкрдЯреВ рд╕рд╛рд╡рди рдмрд░рд╡рд╛рд▓ (Sawan Barwal) рдпрд╛рдиреЗ рдкреБрд░реБрд╖рд╛рдВрдЪреНрдпрд╛ рекреи.резрепрел рдХрд┐рдореА рдореЕрд░реЗрдереЙрдирдордзреНрдпреЗ реи:резрез:рейрен рдЕрд╢реА рдирд╡реАрди рд░рд╛рд╖реНрдЯреНрд░реАрдп рд╡рд┐рдХреНрд░рдореА рд╡реЗрд│ рдиреЛрдВрджрд╡реВрди рд░реМрдкреНрдпрдкрджрдХ рдЬрд┐рдВрдХрд▓реЗ. рд╣реА рддреНрдпрд╛рдЪреА рд╡реИрдпрдХреНрддрд┐рдХ рд╕рд░реНрд╡реЛрддреНрддрдо рд╡реЗрд│рд╣реА рдЖрд╣реЗ.
ЁЯУМ рд╕рд╛рд╡рди рдмрд░рд╡рд╛рд▓рдЪреЗ рд░реМрдкреНрдпрдкрджрдХ рд╣реЗ рдЖрд╢рд┐рдпрд╛рдИ рдХреНрд░реАрдбрд╛ рд╕реНрдкрд░реНрдзреЗрддреАрд▓ рдореЕрд░реЗрдереЙрдирдордзреНрдпреЗ рднрд╛рд░рддрд╛рдЪреЗ рекрек рд╡рд░реНрд╖рд╛рдВрдирдВрддрд░рдЪреЗ рдкрд╣рд┐рд▓реЗ рдкрджрдХ рдард░рд▓реЗ.
ЁЯУМ рдЧреЛрд│рд╛рдлреЗрдХреАрдд рддрдЬрд┐рдВрджрд░рдкрд╛рд▓ рд╕рд┐рдВрдЧ рддреВрд░рдиреЗ реиреж.ремрек рдореАрдЯрд░рдЪреНрдпрд╛ рдлреЗрдХреАрд╕рд╣ рд░реМрдкреНрдпрдкрджрдХ, рддрд░ рекрежреж рдореАрдЯрд░ рдзрд╛рд╡рдгреНрдпрд╛рдЪреНрдпрд╛ рд╢рд░реНрдпрддреАрдд рдкреНрд░рд╛рдЪреА рдЪреМрдзрд░реАрдиреЗ релрей.реирез рд╕реЗрдХрдВрджрд╛рдВрдЪреНрдпрд╛ рд╡реЗрд│реЗрд╕рд╣ рдХрд╛рдВрд╕реНрдпрдкрджрдХ рдкрдЯрдХрд╛рд╡рд▓реЗ.
FIDE рдЪреЗ рдирд╡реАрди рдЕрдзреНрдпрдХреНрд╖ рдЖрдгрд┐ рдЙрдкрд╛рдзреНрдпрдХреНрд╖ тЩЯя╕П
ЁЯФ╣ рдЬрд╛рдЧрддрд┐рдХ рдмреБрджреНрдзрд┐рдмрд│ рд╕рдВрдШрдЯрдиреЗрдЪреНрдпрд╛ (FIDE) рдЕрдзреНрдпрдХреНрд╖рдкрджреА рддреИрдореВрд░ рддреБрд░реНрд▓реЛрд╡реНрд╣ (рдХрдЭрд╛рдХрд╕реНрддрд╛рди) рдпрд╛рдВрдЪреА рдирд┐рд╡рдб рдЭрд╛рд▓реА рдЕрд╕реВрди, рднрд╛рд░рддрд╛рдЪреЗ рд╡рд┐рд╢реНрд╡рдирд╛рдерди рдЖрдирдВрдж рдпрд╛рдВрдЪреА рдЙрдкрд╛рдзреНрдпрдХреНрд╖ (Deputy President) рдкрджреА рдирд┐рдпреБрдХреНрддреА рдЭрд╛рд▓реА рдЖрд╣реЗ.
CBSE рдЪреНрдпрд╛ рдирд╡реАрди рдЕрдзреНрдпрдХреНрд╖рдкрджреА рдордирджреАрдк рдХреЗ. рднрдВрдбрд╛рд░реАЁЯСд
ЁЯФ╣рд╡рд░рд┐рд╖реНрда рдкреНрд░рд╢рд╛рд╕рдХреАрдп рдЕрдзрд┐рдХрд╛рд░реА рдордирджреАрдк рдХреЗ. рднрдВрдбрд╛рд░реА рдпрд╛рдВрдЪреА рдХреЗрдВрджреНрд░реАрдп рдорд╛рдзреНрдпрдорд┐рдХ рд╢рд┐рдХреНрд╖рдг рдордВрдбрд│рд╛рдЪреНрдпрд╛ (CBSE) рдирд╡реАрди рдЕрдзреНрдпрдХреНрд╖рдкрджреА рдирд┐рдпреБрдХреНрддреА рдХрд░рдгреНрдпрд╛рдд рдЖрд▓реА рдЖрд╣реЗ.
рднрд╛рд░рддрд╛рдЪреНрдпрд╛ рек рдкреНрд░рдореБрдЦ рдмрдВрджрд░рд╛рдВрдирд╛ 'рдореЗрдЧрд╛ рдкреЛрд░реНрдЯреНрд╕' (Mega Ports) рджрд░реНрдЬрд╛ тЪУ
ЁЯФ╣ 'рднрд╛рд░рддреАрдп рдмрдВрджрд░ рдХрд╛рдпрджрд╛, реирежреирел' (Indian Ports Act, 2025) рдЪреНрдпрд╛ рдХрд▓рдо ренрей рдЕрдВрддрд░реНрдЧрдд рдХреЗрдВрджреНрд░реАрдп рдмрдВрджрд░реЗ рд╡ рдЬрд▓рдорд╛рд░реНрдЧ рдордВрддреНрд░рд╛рд▓рдпрд╛рдиреЗ рджреЗрд╢рд╛рддреАрд▓ рек рдмрдВрджрд░рд╛рдВрдирд╛ рел рд╡рд░реНрд╖рд╛рдВрд╕рд╛рдареА 'рдореЗрдЧрд╛ рдкреЛрд░реНрдЯреНрд╕'рдЪрд╛ рдЕрдзрд┐рдХреГрдд рджрд░реНрдЬрд╛ рджрд┐рд▓рд╛.
ЁЯУН рдпрд╛рдордзреНрдпреЗ рджреАрдирджрдпрд╛рд│ рдмрдВрджрд░ (рдХрд╛рдВрдбрд▓рд╛), рдЬрд╡рд╛рд╣рд░рд▓рд╛рд▓ рдиреЗрд╣рд░реВ рдмрдВрджрд░ - рдорд╣рд╛рд░рд╛рд╖реНрдЯреНрд░), рдкрд╛рд░рд╛рджреАрдк рдмрдВрджрд░ (рдУрдбрд┐рд╢рд╛) рдЖрдгрд┐ рдореБрдВрджреНрд░рд╛ рдмрдВрджрд░ (Adani Ports, рдЧреБрдЬрд░рд╛рдд) рдпрд╛рдВрдЪрд╛ рд╕рдорд╛рд╡реЗрд╢ рдЖрд╣реЗ.
ЁЯУМ рдореЗрдЧрд╛ рдкреЛрд░реНрдЯрдЪрд╛ рджрд░реНрдЬрд╛ рдорд┐рд│рд╡рдгреНрдпрд╛рд╕рд╛рдареА рдмрдВрджрд░рд╛рдЪрд╛ рдорд╛рдЧреАрд▓ рдЖрд░реНрдерд┐рдХ рд╡рд░реНрд╖рд╛рддреАрд▓ рдкреНрд░рддреНрдпрдХреНрд╖ рдорд╛рд▓рд╡рд╛рд╣рддреВрдХ (cargo throughput) рдХрд┐рдорд╛рди резрелреж рджрд╢рд▓рдХреНрд╖ рдореЗрдЯреНрд░рд┐рдХ рдЯрди (MMT) рдХрд┐рдВрд╡рд╛ рдХрдВрдЯреЗрдирд░ рд╡рд╛рд╣рддреВрдХ рдХрд┐рдорд╛рди рен.рел рджрд╢рд▓рдХреНрд╖ TEU рдЕрд╕рдгреЗ рдЕрдирд┐рд╡рд╛рд░реНрдп рдХрд░рдгреНрдпрд╛рдд рдЖрд▓реЗ рд╣реЛрддреЗ.
CSIR рдЪрд╛ реорел рд╡рд╛ рд╕реНрдерд╛рдкрдирд╛ рджрд┐рд╡рд╕ рдЖрдгрд┐ 'рд╡рд┐рдЬреНрдЮрд╛рди рдХреНрд╖рд┐рддрд┐рдЬ' рдорд╛рд╕рд┐рдХрд╛рдЪреЗ рдкреНрд░рдХрд╛рд╢рдиЁЯУЪ
ЁЯФ╣ рд╡реИрдЬреНрдЮрд╛рдирд┐рдХ рдЖрдгрд┐ рдФрджреНрдпреЛрдЧрд┐рдХ рд╕рдВрд╢реЛрдзрди рдкрд░рд┐рд╖рджреЗрдЪреНрдпрд╛ (CSIR) реорел рд╡реНрдпрд╛ рд╕реНрдерд╛рдкрдирд╛ рджрд┐рдирд╛рдирд┐рдорд┐рддреНрдд, рдХреЗрдВрджреНрд░реАрдп рдордВрддреНрд░реА рдбреЙ. рдЬрд┐рддреЗрдВрджреНрд░ рд╕рд┐рдВрд╣ рдпрд╛рдВрдиреА CSIR-NIScPR рддрд░реНрдлреЗ рел рдкреНрд░рд╛рджреЗрд╢рд┐рдХ рднрд╛рд╖рд╛рдВрдордзреНрдпреЗ рдирд╡реАрди рд╡рд┐рдЬреНрдЮрд╛рди рдорд╛рд╕рд┐рдХрд╛рдВрдЪреЗ рдкреНрд░рдХрд╛рд╢рди рдХреЗрд▓реЗ.
ЁЯУМ рдХреГрддреНрд░рд┐рдо рдмреБрджреНрдзрд┐рдорддреНрддреЗрдЪрд╛ (AI) рд╡рд╛рдкрд░ рдХрд░реВрди рдЕрдиреБрд╡рд╛рджрд┐рдд рдЭрд╛рд▓реЗрд▓реНрдпрд╛ рдпрд╛ рдорд╛рд╕рд┐рдХрд╛рдВрдордзреНрдпреЗ 'рд╡рд┐рдЬреНрдЮрд╛рди рдХреНрд╖рд┐рддрд┐рдЬ' (рдорд░рд╛рдареА), 'рд╡рд┐рдЬреНрдЮрд╛рди рд▓рд╣рд░' (рдЖрд╕рд╛рдореА), 'рд╡рд┐рдЬреНрдЮрд╛рди рд╡реГрддреНрддрд╛рдВрдд' (рдмрдВрдЧрд╛рд▓реА), 'рдЕрд░рд┐рд╡рд┐рдпрд╛рд▓ рдЕрд░реАрдХреНрдХреИрдпрд╛рд▓рд░' (рддрдорд┐рд│) рдЖрдгрд┐ 'рд╡рд┐рдЬреНрдЮрд╛рди рд╡реЗрд▓реБрдЧреВ' (рддреЗрд▓реБрдЧреВ) рдпрд╛рдВрдЪрд╛ рд╕рдорд╛рд╡реЗрд╢ рдЖрд╣реЗ.
ЁЯУЦ CSIR рдЪреА рд╕реНрдерд╛рдкрдирд╛ реирем рд╕рдкреНрдЯреЗрдВрдмрд░ резрепрекреи рд░реЛрдЬреА рдЭрд╛рд▓реА; рднрд╛рд░рддрд╛рдЪреЗ рдкрдВрддрдкреНрд░рдзрд╛рди рдпрд╛рдЪреЗ рдкрджрд╕рд┐рджреНрдз рдЕрдзреНрдпрдХреНрд╖ рдЕрд╕рддрд╛рдд рдЖрдгрд┐ рдбреЙ. рдПрди. рдХрд▓рд╛рдИрд╕реЗрд▓реНрд╡реА рд╡рд┐рджреНрдпрдорд╛рди рдорд╣рд╛рд╕рдВрдЪрд╛рд▓рдХ рдЖрд╣реЗрдд.
рднрд╛рд░рддрд╛рддреАрд▓ рдкрд╣рд┐рд▓рд╛ рдмрдВрджрд░-рдЖрдзрд╛рд░рд┐рдд рдИ-рдорд┐рдереЗрдиреЙрд▓ (e-Methanol) рдкреНрд░рдХрд▓реНрдк тЫ╜
ЁЯФ╣ рднрд╛рд░рддрд╛рддреАрд▓ рдкрд╣рд┐рд▓реНрдпрд╛ рдмрдВрджрд░-рдЖрдзрд╛рд░рд┐рдд 'рдИ-рдорд┐рдереЗрдиреЙрд▓' рдЙрддреНрдкрд╛рджрди рдкреНрд░рдХрд▓реНрдкрд╛рдЪреА рджреАрдирджрдпрд╛рд│ рдмрдВрджрд░ рдкреНрд░рд╛рдзрд┐рдХрд░рдг (рдХрд╛рдВрдбрд▓рд╛, рдЧреБрдЬрд░рд╛рдд) рдпреЗрдереЗ рдкрд╛рдпрд╛рднрд░рдгреА рдХрд░рдгреНрдпрд╛рдд рдЖрд▓реА.
ЁЯПв рд╣рд╛ реирейрежреж рдХреЛрдЯреА рд░реБрдкрдпрд╛рдВрдЪрд╛ рдкреНрд░рдХрд▓реНрдк рджреАрдирджрдпрд╛рд│ рдмрдВрджрд░ рдЖрдгрд┐ рдЖрд╕рд╛рдо рдкреЗрдЯреНрд░реЛ-рдХреЗрдорд┐рдХрд▓реНрд╕ рд▓рд┐рдорд┐рдЯреЗрдб (APCL) рдпрд╛рдВрдЪрд╛ рд╕рдВрдпреБрдХреНрдд рдЙрдкрдХреНрд░рдо рдЖрд╣реЗ.
ЁЯУМ Important Fact: рдпрд╛ рдкреНрд░рдХрд▓реНрдкрд╛рдЪреА рдЙрддреНрдкрд╛рджрди рдХреНрд╖рдорддрд╛ резрелреж рдЯрди рдкреНрд░рддрд┐рджрд┐рди (TPD) рдЕрд╕реВрди, рдЖрд╢рд┐рдпрд╛-рдпреБрд░реЛрдк рдорд╛рд░реНрдЧрд╛рд╡рд░реАрд▓ рдЬрд╣рд╛рдЬрд╛рдВрдирд╛ рд╣рд░рд┐рдд рдЗрдВрдзрди (Green Marine Fuel) рдкреБрд░рд╡рдгреЗ рд╣реЗ рдпрд╛рдЪреЗ рдореБрдЦреНрдп рдЙрджреНрджрд┐рд╖реНрдЯ рдЖрд╣реЗ.
реп рд╡рд╛ рдЗрдВрдбрд┐рдпрд╛ рдЗрдВрдЯрд░рдиреЕрд╢рдирд▓ рд╡реЙрдЯрд░ рд╡реАрдХ (IIWW) реирежреиремЁЯТз
ЁЯФ╣ рдирд╡реА рджрд┐рд▓реНрд▓реАрддреАрд▓ рднрд╛рд░рдд рдордВрдбрдкрдо рдпреЗрдереЗ реиреи рддреЗ реирем рд╕рдкреНрдЯреЗрдВрдмрд░ рджрд░рдореНрдпрд╛рди реп рд╡реНрдпрд╛ 'рдЗрдВрдбрд┐рдпрд╛ рдЗрдВрдЯрд░рдиреЕрд╢рдирд▓ рд╡реЙрдЯрд░ рд╡реАрдХ' рдЪреЗ рдЖрдпреЛрдЬрди рдХрд░рдгреНрдпрд╛рдд рдЖрд▓реЗ.
ЁЯОп Theme: "рд╣рд╡рд╛рдорд╛рди рд▓рд╡рдЪрд┐рдХ рдЬрд▓ рд╡реНрдпрд╡рд╕реНрдерд╛рдкрди" (Climate Resilient Water Management).
ЁЯУМ рдЬрд▓рд╢рдХреНрддреА рдордВрддреНрд░рд╛рд▓рдпрд╛рдиреЗ рдЖрдпреЛрдЬрд┐рдд рдХреЗрд▓реЗрд▓реНрдпрд╛ рдпрд╛ рдкрд░рд┐рд╖рджреЗрдд 'рдиреЗрджрд░рд▓рдБрдбреНрд╕' рдЖрдгрд┐ 'рдЬрд░реНрдордиреА' рд╣реЗ рджреЗрд╢ рдЕрдзрд┐рдХреГрдд рднрд╛рдЧреАрджрд╛рд░ (Partner Countries) рд╣реЛрддреЗ.
'рддрд░рдВрдЧ рд╢рдХреНрддреА реирежреирем' рдЪреА рджреБрд╕рд░реА рдЖрд╡реГрддреНрддреА рдЬреЛрдзрдкреВрд░рдордзреНрдпреЗ рд╕реБрд░реВтЬИя╕П
ЁЯФ╣ рднрд╛рд░рддреАрдп рд╣рд╡рд╛рдИ рджрд▓рд╛рдЪрд╛ (IAF) рдмрд╣реБрд░рд╛рд╖реНрдЯреНрд░реАрдп рдпреБрджреНрдзрд╕рд░рд╛рд╡ 'рддрд░рдВрдЧ рд╢рдХреНрддреА реирежреирем' (Tarang Shakti 2026) рдЪреНрдпрд╛ рджреБрд╕рд▒реНрдпрд╛ рдЖрд╡реГрддреНрддреАрд▓рд╛ реирем рд╕рдкреНрдЯреЗрдВрдмрд░ рд░реЛрдЬреА рдЬреЛрдзрдкреВрд░ (рд░рд╛рдЬрд╕реНрдерд╛рди) рдпреЗрдереЗ рд╕реБрд░реБрд╡рд╛рдд рдЭрд╛рд▓реА.
ЁЯУМ рдпрд╛ рд╕рд░рд╛рд╡рд╛рдд рдЕрдореЗрд░рд┐рдХрд╛, рдлреНрд░рд╛рдиреНрд╕, рдЬрд░реНрдордиреА, рдСрд╕реНрдЯреНрд░реЗрд▓рд┐рдпрд╛, рдмрд╛рдВрдЧрд▓рд╛рджреЗрд╢, рд╢реНрд░реАрд▓рдВрдХрд╛ рдЖрдгрд┐ UAE рд╣реЗ рен рджреЗрд╢ рд╕рд╣рднрд╛рдЧреА рдЖрд╣реЗрдд. рдЕрдореЗрд░рд┐рдХреЗрдЪреЗ 'F-35' рд▓рдврд╛рдК рд╡рд┐рдорд╛рди рдкрд╣рд┐рд▓реНрдпрд╛рдВрджрд╛рдЪ рднрд╛рд░рддрд╛рд╕реЛрдмрддрдЪреНрдпрд╛ рдпреБрджреНрдзрд╕рд░рд╛рд╡рд╛рдд рд╕рд╣рднрд╛рдЧреА рдЭрд╛рд▓реЗ рдЖрд╣реЗ.
рджрд░рд░реЛрдЬрдЪреНрдпрд╛ рдЪрд╛рд▓реВ рдШрдбрд╛рдореЛрдбреАрд╕рд╛рдареА рдЬреЙрдЗрди рдХрд░рд╛ ЁЯСЗ
@chalughadamodi