Available now! Telegram Research 2025 — the year's key insights 
646
Subscribers
+324 hours
-27 days
+1330 days
Posts Archive
646
Repost from GRANTSTAR'S🏆| BIOLOGY UBT
https://drive.google.com/drive/folders/1bqSPYVnRon6zyi3j2f_6ZfK_6Fezb6lO
7,8,9,10,11 сыныптар бойынша базалар жинағы❤️🩹
Пайдаларыңа жарап қалар, НАҒЫЗ ҰБТ-ға дайындығымызды күшейтейік🫶🏻
646
9 сынып 2бөлім
F-бүлдіруші
Br-сасық
I- күлгін
HCN -көгілдір (Шееленің өліміне себеп)
NaCl -тағамға консервант
KCl -бағалы минералды тыңайтқыш
ZnCl -шіруден сақтау(ағашқа сіңіріледі)
As -тәбетті арттыру үшін
Аs -күшті у
Аs -жүрек,қантамырды зақымдайды
Флотация-күкіртті алу
Сарымсақ иісін тудыраты- аллицин
Демеркуризация -сынапты күкірт арқылы жинау
SO2 -бактерияны жояды,жемістерді шіруден сақтайды.
Н2S -нәруыз шірігенде түзіледі
Н2S -ревматизм,тері ауруын емдеу.
FeSO4,CuSO4 купорасы-ағаштарға антисептик
MgSO4•7H2O -іш жүргізетін дәрі
Азотфиксация -N2 топырақта жиналады
Аммонификация -NH3 түзілу
Нитрификация -NO3 ке айналу
Денитрификация -N2 атмосфераға тарайды.
BN -алмаздан қатты 20 зат құрамына кіреді
NH3 -юпитер бұлты құрамында
NH3 -хош иіс береді гүлдерге
NH4OH -гүл түсін өзгертеді
НNO3 -күңгірт шыныдан жасалған ыдыста сақталады
H2SO4 -зертханада газды кептіру үшін
AgNO3(ляпис) -терідегі сүйелді емдейді
АgNO3 0,05%-гастрит емдеу
Метгемоглабин -NO3 түскен ,оттек тасымалдамайтын қан.
Р -жарық тасушы
Р ақ -CS2 мен этанол да жақсы ериді
Р ақ-сарымсақ иісті
Р ақ-жарқырайды,күшті у
РН3 -шіріген балық иісті
Р қызыл-сіріңке өндірісінде
Р ақ-түтінді шымылдық жасауда
Р ақ-зәрдің құрғақ қалдығынан алынды
Са3(РО4)2 -үй жануарына арналған дәруменнің құрамына кіреді
Fe жоқ болса-өсімдік жапырағы ,сабағы ағарады
СО(NH2)2 -несепнәр
Са3(РО4)2-сүйек ұны,апатит,фосфорит
Са(Н2РО4)2 -қос суперфосфат
К2СО3(поташ,сақар)- өсімдік күлінде
Са(ОН)2/СаСО3-қышқыл топырақтың қасиетін жақсарту үшін.
Si- қалақай,бамбукта
SiC(карборунд)-қырнауыш,қайрақ,пломба,протез егуде
Si -күн батареяларын жасауда
Si көп-қышқыл,ыстыққа төзімді болат алуда.
Si қосылыстары-силикоз(өкпе)ауруын тудырады.
Асбест -Н4Mg2Si2O6
Органогендер -N,H,C
Se -ерте қартаюға,жасушаның бұзылуына ,обыр жасушаның көьеюіне жол бермейді.
Са-қанның қышқылдығын азайтуда
Fe артық -сидероз(өкпе,көз) ауруына .
Hg -мишық ,ми қыртысын бұзады:мелшиіп қозғалмай,кеңістікті бағдарлай алмау,көрудің төмендеуі
Pb -сүйектегі Са-ді алмастыруға бейім
646
ТЕТРАХЛОРМЕТАН- фреондар жасауда
Цилиндрлерге сынап оксидтері тұрып қалмас үшін ДИХЛОРЭТАНДЫ бензинге қосады
БРОМХЛОРМЕТАН/БРОМФТОРМЕТАН - өртсөндіргіштерді толтырады
ЭТИЛХЛОРИД- газ, тез сұйыққа айналады, анестезия үшін қолданылады, тез буланады денені қатты суытады, “ингаляциялық наркозда” пайдаланады
ХЛОРОФОРМ(ТРИХЛОМЕТАН)- наркозда қолданылады, көп мөлшері тынысты тоқтатады
ЙОДОФОРМ- антисептикалық зат, сыртқа пайдаланылады дәрі немесе жақпамай ретінде қолданылады
ФТОРОТАН- наркоз, күшті “есірткі” зат
ТРИХЛОРЭТИЛЕН- қысқа мерзімді наркоз
ТЕТРАФТОРЭТИЛЕН- тефлонды полимерлеуде
ПЕРФТОРАН- көгілдір қан
ХЛОРФТОРКӨМІРТЕКТЕР- түссіз, иіссіз, суда ерімейтін, жанбайтын, эфирдің иісіндей иісі бар газдар. тоңазытқыш, аэрозольдарда қолд.
646
2(IIA) топ элементтерінің қолданылуы:
•Магний — жеңіл құймалар алуда кеңінен қолданылады. Мысалы: Электрон құймасы. Бұл құйма автокөліктер мен ұшақтар жасауда қолданылады.
•Күйдірілген магнезия (MgO) — отқа төзімді кірпіш алуда, медицинада қолданылады.
•Магний силикаты (MgSiO3) — тальк (3MgO•4SiO2•H2O) пен асбестің (3MgO•2SiO2•2H2O) беріктігіне байланысты өзіндік қолдану аясы бар
•Асбест (3MgO•2SiO2•2H2O) — құрылысы талшықтық, сондықтан одан жоғары температураға төзімді арнайы киімдер тігеді
•Кальций — Никель, Мыс және таттанбайтын болат алу процестерінде тотықсыздандырғыш болып табылады
•Кальцийдің Қорғасынмен құймасы (Ca-Pb) — аккумулятор батереяларында, подпишник құймаларында қолданылады
•Сөндірілген әк (Ca(OH)2) — құрылыста байланыстырушы зат ретінде және сылақ әзірлеуге кеңінен қолданылады
•Ca(OH)2 судағы қаныққан ерітіндісі — Әк суы
•Ca(OH)2 судағы жүзгіні - Әк сүті
•Әк сүті — қант өндірісінде оны бөгде қоспалардан тазарту үшін пайдаланылады
•Әк суы — көміртек (IV) оксидіне реактив болып табылады және судың кермектілігін кетіру үшін қолданылады
•Хлорлы әк (CaOCl2) — Ағартқыш және залалсыздандырғыш ретінде қолданылады
•Ғаныш, Гипс (CaSO4•2H2O) — Құрылыста пайдаланылады, медицинада сынған сүйектерге таңғыш ретінде пайдаланылады.
•Таза Алебастр (CaSO4•0,5H2O) — қолөнер бұйымдарын жасайды, медицинада ғаныш таңғыштары ретінде қолданылады
•Әк, құм және сумен алебастрдың қоспасы — сылайтын зат ретінде қолданылады.
#from@chemb10💓
646
Бейметалдар туралы ең белгілі 10 дерек:
1. Оттек — жерде көп таралған
2. Астат — жердегі ең сирек элемент
3. Сутек — Ғаламда көп таралған
4. Азот — ауада ең көп таралған
5. Алмаз (көміртек) — ең қатты
6. Гелий — оңай балқитын
7. Графит (көміртек) — қиын балқитын
8. Фтор — күшті бейметалл
9. Бром — жалғыз сұйық бейметалл
10. Йод, бор — ең қысқа атаулар
646
💡 Ақ бояудың негізгі құрамбөлігі — мырыш оксиді ZnO
💡 Жасыл бояудың негізгі құрамбөлігі — хром (ІІІ) оксиді Cr2O3
💡 Ашық қызыл бояудың негізгі құрамбөлігі - қорғасын (ІІ) ортоплюмбаты Pb3O4
646
ҚАЗАҚСТАН ТАРИХЫ - НҰСҚА ТАЛДАУЛАР
ЕЖЕЛГІ ЗАМАН - 140 СҰРАҚ - ЕРМҰХАМЕД АҒАЙ
https://www.youtube.com/live/vf7UePb1Am0?si=JSJlIWpY3rcmYAO_
ОРТА ҒАСЫР - 140 СҰРАҚ - ӘДІЛЕТ АҒАЙ
https://www.youtube.com/live/Car1QHOGO1E?si=6spMIZqYZEl7sBEJ
ҚАЗІРГІ ЗАМАН - 140 СҰРАҚ - АБАЙ АҒАЙ
https://www.youtube.com/live/p6OIsi1RJTo?si=Als6wcHmdlMOTtb1