دین و اندیشه ایبنا

نویسنده «شمع محفل» در سالگرد رحلت آیت‌الله مجتبی تهرانی مطرح کرد؛ 🔻داستان عشق و علاقه به همسر تا نسبت خانوادگی با جلال آل‌احمد 🔹نویسنده کتاب «شمع محفل» گفت: وقتی اصرارها برای پذیرش مسئولیت در جمهوری اسلامی جدی‌تر شد، حاج‌آقا مجتبی خدمت امام خمینی‌(ره) رفت و گفت: «اگر امرتان ارشادی است، بگذارید من به کارم برسم اما اگر امرتان مولوی است. این یک بحث دیگری است.» متن کامل گفت‌و‌گو @Ibnahumanities

گفتاری از ابراهیم فیاض در شرح سخنرانی معروف حاج قاسم؛ 🔻سخنرانی سردار سلیمانی در کنگره شهدای گیلان، مانیفست انقلاب و دفاع مقدس است 🔹ابراهیم فیاض، عضو هیئت علمی دانشگاه تهران معتقد است سخنرانی معروف سردار شهید قاسم سلیمانی در کنگره شهدای گیلان در اردیبهشت سال ۹۵ را می‌توان مانیفست حاج قاسم و مانیفست دفاع مقدس و انقلاب دانست که بر اساس سه عنصر اصلی «هجرت، جهاد و شهادت» شکل گرفته است. متن کامل گفتار @Ibnahumanities

در نشست بررسی کتاب «اختراع بازار» مطرح شد؛ 🔻اسمیت، نماد خوشبینی و هگل نماد بدبینی به بازار آزاد است 🔹حسین درودیان گفت: آنچه ما در این کتاب می‌بینیم، تقابل بین دیدگاه آدام اسمیت و هگل است. این دو فیلسوف به‌عنوان پیشگامان دو ایده متفاوت شناخته می‌شوند. اسمیت را می‌توان نماد خوش‌بینی به بازار آزاد دانست در حالی که هگل، هرچند بازار آزاد را انکار نمی‌کند اما نگاه بدبینانه‌تری به آن دارد. گزارش کامل نشست @Ibnahumanities

در نشست «فلسفه، دانشگاه و اجتماع» مطرح شد؛ 🔹نصرالله حکمت: با قرائت سنتی از اصالت وجود صدرایی به دار آویخته شدیم / باید به عدم بپردازیم 🔻ما با وجود، به ویژه در فلسفه اسلامی و بیشتر با آن قرائت سنتی حوزوی مبتنی بر ملاصدرا خفه شدیم و به دار آویخته شدیم. باید اعلام کنیم وجود اصیل است، باشد حق با شما. دیگر وجود را کنار بگذاریم. اما با رجوع به فارابی و ابن‌سینا ضرورت پرداختن به مسئله عدم به ویژه در پهنه وجود انسان مطرح می‌شود. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

در نشست رونمایی از کتاب «اخلاق‌شناسی و مرزهای فلسفه» مطرح شد؛ 🔹کارهایی که فلسفه می‌کند خیلی کم‌تر از کارهایی است که نمی‌تواند بکند 🔻مصطفی ملکیان گفت: ویلیامز معتقد است فلسفه کارهایی می‌کند اما اینها نسبت به کارهایی که نمی‌تواند بکند خیلی کم هستند. یکی از آن کارها در زمینه فلسفه اخلاق است. از فلسفه انتظار داشتیم در زمینه فلسفه اخلاق کارهای بسیاری برای ما انجام دهد اما نمی‌توانیم آن‌چه انتظار داریم را برآورده کنیم. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

عبدالله نصری در گفت‌وگو با ایبنا مطرح کرد؛ 🔹گفت‌وگو با سروش درباره فقه، معنای محصلی ندارد 🔻تصوری که ما از دین داریم با تصوری که دکتر سروش از دین دارد، از زمین تا آسمان فرق می‌کند. ما دین را یک امر وحیانی می‌دانیم که تجلی آن در کتاب الهی ارائه شده است که مصون از خطاست. برای آقای دکتر سروش با توجه به مبانی کلامی ایشان، اصلاً دین به این معنا مطرح نمی‌شود و ایشان از یک آیین دیگر و یک کتاب بشری سخن می‌گوید. متن کامل گفت‌و‌گو @Ibnahumanities

نشست «کارکرد اجتماعی عرفان» برگزار شد؛ 🔹عارف کسی است که تولد ثانوی پیدا می‌کند 🔻استاد صدوقی سها گفت: علمِ به عرفان، عرفان نیست. متاسفانه بسیاری وقتی عرفان می‌گویند آن را منحصر در ابن‌عربی می‌کنند. ابن عربی بسیار فرد بزرگی است اما چنین نیست که عرفان منحصر در او باشد. ابن‌عربی اولاً فیلسوف است. او فیلسوفِ عرفانی است. ابن‌عربی فیلسوفی است که مشرب عرفانی دارد. او عالمِ به عرفان است. عالم به عرفان بودن با تحقق عرفان متفاوت است. نمی‌گویم او محقق به حقایق عرفانیه نیست، هست اما چیزی که از او دیده می‌شود علم عرفان است. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

نشست «نقد و بررسی کتاب تاریخ و آخرت‌شناسی: حضور ابدیت» برگزار شد؛ 🔹سکولاریزاسیون درونی در الهیات شیعی اتفاق نمی‌افتد 🔻زانیار ابراهیمی گفت: در الهیات شیعی سکولاریزاسیون درونی اتفاق نمی‌افتد. چون منطق شیعی منطقی است که انتظار را به تعویق می‌اندازد و انتظار، ابطالِ تاریخی نمی‌شود. در مسیحیت، تاریخ، انتظار را ابطال می‌کند. در الهیات شیعی هم سکولاریزاسیون اتفاق می‌افتد اما ویژگیِ immanent ندارد. اهرمِ فشارهایی از بیرون موجب روی‌آوری به جهان می‌شود. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

محمدتقی طباطبایی در نشست «کانت و جهان معاصر» مطرح کرد؛ 🔹بر خلاف دکارت، تصویر کانت از علم استاتیک نیست 🔻تصور دکارت و تصور کلاسیک از علم، درخت است که ریشه در زمین دارد و جا به جا نمی‌شود. این تصور از دانش استاتیک است. اما تصویر کانتی، تصویری است که مانند فهم از سیستم است. یک سامانه پویا که مانند کشتی‌ای در دریاست و هر موجی که می‌آید به سمتی متناسب با قواعد کشتی، سکان را حرکت می‌دهد تا ثابت بماند و غرق نشود. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

سید محمدرضا بهشتی در نشست «کانت و جهان معاصر» مطرح کرد؛ 🔹پرداختن به اندیشه‌های کانت گریزناپذیر است 🔻کانت یکی از برجسته‌ترین فیلسوفان در مغرب زمین است. پرداختن به اندیشه‌های کانت گریزناپذیر است. از کنار کانت نمی‌شود عبور کرد البته از سوی دیگر در کانت متوقف هم نباید شد. ▪️متن کامل گزارش @Ibnahumanities

حسین غفاری در نشست «کانت و جهان معاصر» مطرح کرد؛ 🔹قضیه ترکیبیِ پیشینی، در فلسفه ابن‌سینا هم هست 🔻این فرمولِ قضیه ترکیبیِ پیشینی در منطق اشارات ابن‌سینا هست و هیچ‌یک از تکلفات فرضیه‌های کانت را هم ندارد. این یک مطلب قطعی است و بنده با تمام وجود از این مطلب دفاع می‌کنم. ▪️متن کامل گزارش @Ibnahumanities

حمید طالب‌زاده در نشست «کانت و جهان معاصر» مطرح کرد؛ 🔹آرمان کانت مابعدالطبیعه به منزله علم است 🔻کانت می‌گوید با ویران شدن علّیت توسط هیوم، متافیزیک کلاسیک فرو ریخته است و فرقی میان ارسطو و دکارت در این ماجرا وجود ندارد. با فروریختن اصل علّیت نظام علم و متافیزیک از بین می‌رود و انقلاب دیگری نیاز است که بر اساس آن ما به نقطه‌ای برویم که آن نقطه مجدداً امکانِ احراز علم باشد. ▪️متن کامل گزارش @Ibnahumanities

نشست «عصر نصرالله» (۳)؛ 🔹سیدحسن نصرالله تنها چهره ملی لبنان از ابتدای تأسیس این کشور است 🔻یامین‌پور گفت: من چرا می‌گویم تنها چهره ملی سید حسن نصرالله است؟ حزب‌الله با ارتشی می‌جنگد که از زمان تشکیل در ۱۹۴۸ تا آن روز بیش از ۵۰ سال بود که در هر جنگی که شرکت داشت، پیروز شده بود. نمونه اعلای این پیروزی‌ها جنگ ۶ روزه ۱۹۶۸ بود. در این جنگ چهار ارتش مصر، اردن، سوریه و عراق ظرف ۶ روز با چند ده هزار کشته شکست می‌خورند. برای نخستین بار از زمان تشکیل رژیم صهیونسیتی، حزب‌الله اولین شکست قابل ملاحظه و عقب‌نشینی تمام‌عیار را بر رژیم صهیونسیتی تحمیل می‌کند. از عقب نشینی رژیم در میِ سال ۲۰۰۰ به عنوان فرار یاد می‌شود. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

نشست «عصر نصرالله» (۲)؛ 🔹جهان بر روی اتحادیه‌ها تکیه می‌کند اما برای ما مسلمانان از ناسیونالیسم سخن می‌گویند 🔻بیژن عبدالکریمی گفت: غربی‌ها در حالی ما را به ناسیونالیسم دعوت می‌کنند که خود اتحادیه اروپا را تشکیل دادند. به این سبب که می‌دانند یک ملت کوچک نمی‌تواند در برابر هژمونی آمریکا مقاومت کند. آن‌ها ناچار بودند اتحادیه اروپا را تشکیل دهند. در حالی که جهانیان همه بر روی اتحادیه‌ها تکیه می‌کنند برای ما مسلمانان از ناسیونالیسم و وطن‌خواهی سخن می‌گویند. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

نشست «عصر نصرالله» با حضور اصحاب اندیشه و علوم انسانی به همت پژوهشکده فرهنگ و هنر اسلامی، در سالن سوره حوزه هنری، برگزار شد (۱)؛ 🔹تعهد به آرمان فلسطین موافقِ ارزش‌هایِ قدیم‌العهدِ فرهنگ ماست 🔻سعید زیباکلام گفت: چند وقتی است برخی این سؤال به‌غلط‌ صورت‌بندی‌شده را طرح می‌کنند که چه کسی وظیفه دفاع از آرمانِ آزادی فلسطین را بر دوش ما گذاشته است؟ این سؤال اساساً غلط طراحی شده است. زیرا اعلان نشده پیش‌فرض گرفته که آن وظیفه را فردی یا سازمانی بر دوش ما گذاشته است. براستی برای کدام کشور مستقل این سوال را می‌شود مطرح کرد؟ جواب فلان فرد یا فلان نهاد نیست بلکه این تعهد را ملتِ ایران، موافقِ ارزش‌هایِ قدیم‌العهدِ موروثیِ مستحکمیِ که در فرهنگ غنی خود در قرون متمادی داشته و کماکان دارد، ایجاد کرده است. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

نشست «امتداد اجتماعی فلسفه؛ چیستی، چرایی و چگونگی» برگزار شد؛ 🔹مساهمت‌های حکمت در تبیین بایدها و نبایدها 🔻حجت‌الاسلام وکیلی گفت: یکی از سؤالات مهمی که در فلسفه اخلاق با آن مواجه هستیم این است که ما چگونه سلسلۀ هست‌ها و نیست‌ها را به بایدها و نبایدها گره بزنیم؟ علامه طباطبایی بحثی در این رابطه دارند که به گمان بنده متقن‌ترین پاسخ است. ایشان می‌گویند که ما یک گزارۀ پایه «باید» داریم که این گزاره حلقه اتصال سلسله «باید» ها به «هست و نیست‌» ها است. آن گزاره پایه این است: «هر آن‌چه که سعادت و لذت برتر است، باید انجام شود». متن کامل گزارش @Ibnahumanities

‌نشست «سرنوشت فلسفه یونان در جهان اسلام و جهان غرب» برگزار شد؛ 🔹فلسفه اسلامی بر خلاف فلسفه‌ای که ارسطو و افلاطون ارائه می‌کنند، «طریقۀ زیستن» است 🔻محمد ایلخانی، استاد بازنشستهٔ گروه فلسفه دانشگاه شهید بهشتی گفت: فلسفه اسلامی بر خلاف فلسفه‌ای که ارسطو و افلاطون ارائه می‌کنند، طریقۀ زیستن است. فلسفه اسلامی فنی نیست که ما آن را با یک‌سری مفاهیم یاد بگیریم. ما قواعد فلسفه اسلامی را می‌نویسیم. فلسفه‌ای که قاعده‌ای باشد فلسفه نیست بلکه یکسری حفظیات، مانند گرامر و علم نحو است. نزدِ متفکرین و فلاسفه ما فلسفه، طریقه زیستن است. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

نشست «مدرنیته و تجربه زوال نظم» برگزار شد؛ 🔹زانیار ابراهیمی: مدرن نشدیم چون «نظم» در سنت شرقی-اسلامی زائل نمی‌شود پژوهشگر اندیشه سیاسی گفت: غزالی تحت تأثیر اندیشه اشعری است و او هم شکِّ رادیکال کرده است. سؤال مهم این است که چگونه شکِّ رادیکال دکارت به سوژه ختم می‌شود اما غزالی عامل زوال ماست؟ چرا با وجود اینکه در اندیشه‌های غزالی و دکارت مؤلفه‌های مشترکی حضور دارد، راه‌های متضادی را نسبت به هم طی می‌کنند؟ پاسخ، «زوالِ نظم» است. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

«خون‌آورد» روایتی شورانگیز از فلسفه تاریخ شیعی به دست می‌دهد؛ 🔷نظر دکتر شریعتی درباره شهادت اسماعیل هنیه 🔻دکتر شریعتی در سخنرانی خود در این جلسه بحثی درباره‌ی کلمه‌ی «ثوره» انجام می‌دهد. او معتقد است که پیامبر (ص) فرم نظام قبیلگی را با محتوای نو و انقلابی متحول کرد. از جمله این سنت‌ها، سنت «خون‌خواهی» قبیلگی است که شریعتی تحول آن را به میانجی بحثی جالب و شورانگیز توضیح می‌دهد. متن کامل گزارش @Ibnahumanities

چرا ناشران غیردانشگاهی میدان‌دار جریان عمومی علم شده‌اند؟-۱ 🔶ناشران دانشگاهی ما درگیر بروکراسی دولتی و اداری شدند 🔻محسن صبوریان، عضو هیئت علمی دانشکده علوم اجتماعی دانشگاه تهران گفت: انتشارات دانشگاهی هم به لحاظ توزیع و پخش، قیمت زدن و کیفیت چاپ از انتشارات غیردانشگاهی ضعیف‌تر هستند. متن کامل گفت‌و‌گو @Ibnahumanities