OcoderX

#Iqtibos_91 - HOKIMIYAT VA BOYLIK QILMISHDORLARNI QANDAY HIMOYA QILADI: AYRIM MISOLLAR Mening fikrim shu: hokimiyat va pul insonni o'z qilmishlari uchun og'ir oqibatlarga duch kelishdan asraydi. Sababi oddiy — odamlar pul va hokimiyatga yaqin bo'lishni istaydi, shuning uchun ularga ega bo'lganlarni yo kechirishga, yo ularning qilmishlaridan ko'z yumishga tayyor turadi. Biroq bu da'voni shunchaki aytib qo'yish yetarli emas, unga hech bo'lmasa ishonarli dalillar keltirishim kerak. To'g'ri, qudratlilar qilgan qilmishlar va ular ko'rgan (yoki ko'rmagan) oqibatlarning to'liq ro'yxati menda yo'q. Lekin qudratlilarning jazodan, ayniqsa ijtimoiy jazodan qutulib ketgani haqidagi misollar son-sanoqsiz. Prokurorlar nega jim? Boshlang'ich nuqta ProPublica muxbiri, Pulitser mukofoti sovrindori Jessi Ayzingerning The Chickenshit Club ("Qo'rqoqlar klubi") kitobini olaylik. Kitobda ijtimoiy o'zgarishlar prokurorlarning "oq yoqali" jinoyatchilarga qarshi kurashish qobiliyati va istagini qanday yemirgani tahlil qilinadi. Ayniqsa, 2008 yilgi moliyaviy inqirozdan keyin nega birorta jiddiy jinoiy ish qo'zg'atilmagani diqqat ajablanarlidir. Ayzingerning mantig'i juda oddiy: bugun prokuror bo'lib ishlayotganlarning ko'pchiligi ertaga himoya tomoniga, ya'ni advokatlik firmalariga o'tib ketadi. Demak, ular hozirdanoq o'zlarini raqiblari bilan bir toifadan deb his qiladi. Kitobga yozilgan bir taqrizda aytilganidek:

Stol qarshisida o'tirgan prokuror va advokat tobora bir xil odamlarga aylanib bormoqda — ular shunchaki karyerasining turli bosqichlarida turibdi. Biror rahbarga nisbatan jinoiy tergov boshlash faqat xavfli emas. Bu nufuzli yuridik firmada kelajakdagi sherikligingizni xavf ostiga qo'yadi, chunki o'sha nufuzli firma o'sha prokurorni qachondir ishga oladi-da. Qarg'a o'z sherigini ko'zini boshqa turdagi mavjudod uchun nega cho'qisin?

Bu mantiq prokuror–advokat munosabatidan ancha kengroq. Qudratli odamlar bir xil davralarda yuradi — ijtimoiy tadbirlar, xayriya kechalari, konferensiyalar. Ular bir sohaning boshqa qudratli vakillari bilan bir xil anjumanlarda uchrashadi, bir xil tijorat va notijorat tashkilotlarining kengashlarida o'tiradi. Bevosita yoki bilvosita bo'lgan bu aloqalar muqarrar ravishda ikki narsani so'ndiradi: birinchidan, "o'zimizdan" bo'lganlarning qilmishiga g'azabni, ikkinchidan, ularni jazolash istagini. Natijada, begonalarni hayratga soladigan bir manzara yuzaga keladi: "kelishib ket, yonma-yon ket" madaniyati hukmron bo'lib, qudratlilarni nima qilgan bo'lishidan qat'i nazar, yomon oqibatlarning ko'pidan yoki hammasidan omon qiladi. ©️Hokimiyatning 7 qoidasi | Tarjimada OcoderX