Янка | Janka ❤️‍🩹

Bel: Такім і падзяліцца не шкада 🥺 Цяпер хачу зрабіць відэа пра драўляныя хаты й разьбяныя ўпрыгожаньні на іх. А ў вас была такая хатка ў вёсцы? Аўтарка: vm.tiktok.com/ZMjWCqG8X/ Рус: Таким и поделиться не жаль 🥺 Теперь хочу сделать видео про деревянные дома и резные украшения на них. А у вас был такой домик в деревне?

Bel: Адна зь традыцыйных абрадавых страў на Дзяды — клёцкі з душамі. Бульбяныя шарыкі з начыньнем зь мяса ці сала — такія гатавалі на сьвяты. Вось архіўнае відэа, дзе расказваюць, як у Докшыцкім раёне гатавалі гэтыя клёцкі й праводзілі Дзяды. Рус: Одно из традиционных обрядовых блюд на Дзяды — клёцки с душами. Картофельные шарики с начинкой из мяса или сала — такие готовили по особым дням. Вот архивное видео, где рассказывают, как в Докшицком районе готовили клецки и проводили Дзяды.

Bel: Учора 4 гадзіны гатаваў і здымаў відэа пра Дзяды. Абавязкова паглядзіце яго: instagram.com/reel/CzKVBoSKKRM, калі яшчэ ня бачылі. Па мне гэта вельмі важнае сьвята, таму што яно заклікае нас успомніць продкаў, а разам зь імі й успомніць хто мы самі. Рус: Вчера 4 часа готовил и снимал видео про Дзяды. Обязательно посмотрите: instagram.com/reel/CzKVBoSKKRM, если ещё не видели. По мне это важный праздник, потому что он призывает нас вспоминать предков, а вместе с ними и вспомнить кто мы сами.

Bel: Здымаў новае відэа й заразом адзначыў адзін зь найстаражытнейшых памятных дзён беларусаў. Які? Рус: Снимал новое видео и заодно отметил один из древнейших памятных дней беларусов. Какой?

Bel: Вы не паверыце, але сёньняшняе #МесцаДня — могілкі ў Клічаўскім раёне. Менавіта тут ёсьць унікальная хата сьмерці. Гэта водгаласак той самай хаты на курыных ножках, раней яны былі папулярным спосабам пахаваньня ў гэтых краях Рус: Вы не поверите, но сегодняшнее Место Дня — кладбище в Кличевском районе. Именно здесь осталась уникальная хата смерти. Это отголосок того самого дома на курьих ножках, — раньше они были популярных способом захоронения в этих краях. Канал о Беларуси: @JANKABEL

Bel: Як я даведаўся, не ва ўсіх у Беларусі працуе гук у гэтым відэа, таму дублюю. Рус: Я узнал, что не у всех работает звук в этом видео в Беларуси, поэтому дублирую.

Bel: Не пасьпеў учора падзяліцца гэтым відэа ў тэлеграме: instagram.com/reel/CzAEMhRocw7 Апісаньне пад ім таксама пачытайце. У ноч з 29 на 30 кастрычніка 1937 году ў Менску расстралялі 132 (а можа й больш) дзеяча культуры й навукі Беларусі. Яны былі абвешчаны «ворагамі народа». Шмат хто зь іх быў рэабілітаваны ў 50ых і 80ых, але да жыцьця, як вы разумееце, гэта іх не вярнула. Расстрэлы працягваліся аж да лета 1941 і сталі ня толькі асабістай трагедыяй, але й непапраўнай стратай для беларускай мовы й культуры. #гісторыя Рус: Не успел вчера поделиться этим видео в телеграмме: instagram.com/reel/CzAEMhRocw7 Описание под ним тоже почитайте. В ночь с 29 на 30 октября 1937 года в Минске было расстреляно 132 деятеля культуры и науки Беларуси. Они были объявлены «врагами народа». Многие из них были реабилитированы в 50ых и 80ых, но к жизни, как вы понимаете, это их не вернуло. Расстрелы продолжались вплоть до лета 1941 и стали не только личной трагедией, но и непоправимой утратой для беларуского языка и культуры.

Bel: #МесцаДня — таксама мае дачыненьне да Льва. У 1619 годзе ён атрымаў у валоданьне й перабудаваў Быхаўскі замак. Некалі шыкоўны й моцны з 19 стагодзьдзя замак бурыцца. Апошнія дзесяцігодзьдзі падымаюцца пытаньні пра яго рэканструкцыю, але пакуль аднавілі толькі дзьве вежы. Рус: Сегодняшнее Место Дня так же имеет отношение ко Льву. В 1619 году он получил во владение и перестроил Быховский замок. Некогда шикарный и мощный с 19 века замок разрушается. Последние десятилетия проводятся попытки его реконструкции, но пока восстановили только две башни. Мой канал про Беларусь: @JankaBel

Bel: Калі нехта вам скажа, што ў беларускай гісторыі няма выбітных людзей — успомніце Льва Сапегу. Сапегі — магнацкі род, што вядзе свой пачатак са Смаленскай зямлі. Пачынаючы сваю кар’еру з самых ніжніх ступеняў, Леў дайшоў да пасады Вялікага гетмана Літоўскага. А адным з галоўных дасягненьняў яго працы стала прыняцьце Статута Вялікага Княства Літоўскага 1588 году. Напісаны на старабеларускай мове, Статут стаў фактычна канстытуцыяй, якая вызначала дзяржаўнае упарадкоўваньне Княства й замацоўвала яго сувэрэнны статус ў складзе Рэчы Паспалітай. Статут дзеяў аж да 1840 году да яго скасаваньня расейскім імпэратарам Мікалаем І. Апроч Статута Леў Сапега арганізаваў першы суд — Галоўны Трыбунал, зьбіраў гістарычныя дакумэнты й вылучаў грошы на будаваньні храмаў і тэатраў па ўсёй краіне. #Асобы —— Рус: Если кто-то вам скажет, что в беларуской истории нет великих людей — вспомните Льва Сапегу. Сапеги — магнатский род, ведущий своё начало со Смоленской земли Великого Княжества. Начиная свою карьеру с самых нижних ступеней, он дошёл до должности Великого гетмана Литовского. А одним из главных его достижений стало принятие Статута Великого Княжества Литовского 1588 года. Написанный на старобеларуском языке, Статут стал своего рода конституцией, которая определяла государственное устройство Княжества и закрепляло его статус суверенного государства в составе Речи Посполитой. Статут действовал почти 300 лет, вплоть до 1840 года до его отмены российским императором Николаем I. Кроме Статута Лев Сапега организовал первый суд — Главный Трибунал, собирал исторические документы и выделял деньги на строительства храмов по всей стране.

Bel: Цікавае пытаньне: хто на вашу думку адзін з самых выбітных дзеячоў беларускай гісторыі? Кьм беларусы могуць ганарыцца? Rus: Иниересно, кто по-вашему мнению один из самых великих людей в беларуской истории? Кем беларусы могут гордиться?

Bel: Сёньнешняя #МесцаДня — даволі сціплая сядзіба Рэйтанаў у Грушаўцы. Адзін зь яе найвядомых жыхароў Тадэвуш Рэйтан. А хто ведае чым ЁН адметна вядомы? Рус: Сегодняшнее Место Дня — довольно скромная усадьба Рейтанов в Грушевке. Один из её самых известных жителей — Тадэуш Рейтан. А кто знает, чем ОН особенно известен?

Bel: Цікавыя мапы меж расьсяленьня беларусаў па працам этнографаў Карскага й Доўнар-Запольскага. Важна помніць, што мапы ня могуць быць прычынай тэрытарыйных прэтэнзыяў да іншых у 21 стагодзьдзі, але могуць быць адказам для тых, хто кажа, што Беларусі падарылі Усход, напрыклад. Рус: Интересные карты границ расселения беларуского народа по работам этнографов Карского и Довнар-Запольского. Важно помнить, что карты не должны быть причиной территориальных претензий к другим в 21 веке, но могут быть ответом для тех, кто говорит, что Беларуси подарили Восток, например.

Bel: Сёньня я шмат чытаў пра сваіх продкаў з Расонскага раёна, таму #МесцаДня для вас — малавядомая неагатычная сядзіба «Станіславова» у Расонах. Рус: Сегодня я много читал про своих предков из Россонского района, поэтому Место Дня для вас — малоизвестная неоготическая усадьба «Станиславово» в Россонах.

Bel: Сёньняшняе #МесцаДня — найстары праваслаўны сабор сьвятога Пятра й Паўла ў Менску на Нямізе. У сярэдзіне 19 стагодзьдзя ён быў перабудаваны ў маскоўскай традыцыі, але стагодзьдзе апасьля сабору вярнулі выточны выгляд. Рус: Сегодняшнее Место Дня — старейший православный собор святого Петра и Павла в Минске на Немиге. В середине 19 века он был перестроен в московской традиции, но век спустя собору вернули первоначальный вид.

Bel: Гісторыя й культура — гэта не заўсёды проста. Адна з самых цяжкіх тэм сярод беларусаў — русыфікацыя альбо расеізацыя. Гэты працэс ня толькі моўны, але й архітэктурны. Так, напрыклад, у 19-20 стагодзьдзі й нават у 21 шмат якія старажытныя цэрквы й саборы Беларусі былі зьменены: іх перабудоўвалі ці да іх дабудоўвалі купалы-цыбуліны якія былі зусім не характэрныя для мясцовай праваслаўнай ці уніяцкай традыцыі. Так зьмянялася аблічча гарадоў, зьнішчалася ўнікальнасьць мясцовай царквы й культуры й стварался чын гістарычнага рэлігійнага адзінства. #гісторыя Рус: История и культура — это далеко не всегда просто. Одна из самых тяжелых тем — русификация. Этот процесс бывает не только языковой, но и архитектурный. Так, например, в 19-20 веке и даже в 21 (!) многие старинные церкви и соборы Беларуси были изменены: их перестраивали или к ним достраивали купола-луковицы которые были совершенно не характерны для местной православной традиции. Так менялся облик городов, стиралась уникальность местной церкви и культуры и создавался образ исторического религиозного “единства”.

Bel: Дасёньня шмат хто думае (асабліва сярод замежнікаў), што гістарычна Беларусь — краіна бедных сялян і драўляных хат, але гэты лякальны палац Булгакаў у Жылічах Магілёўскай вобласьці — адзін з прыкладаў высокага роўня жыцьця й культуры краіны. #МесцаДня Рус: По сей день многие думают (особенно среди иностранцев), что исторически Беларусь — страна только бедных крестьян и деревянных хат, но этот локальный дворец Булгаков в Жиличах Могилевской области — один из примеров высокого уровня жизни и культуры страны.

Bel: Цікавы факт: адзін зь першых тэкстаў з рысамі беларускай мовы — «Полацкае Эвангельле» 12 стагодзьдзя. Паступова праз амаль тысячагодзьдзе праз росквіт і зьнішчэньне тая мова сфармавалася ў сучасную. Rus: Интересный факт: один из первых текстов, который содержит черты беларуского языка, — «Полоцкое Евангелие» 12 века. Постепенно через почти тысячелетие, через расцвет и вытеснение тот язык сформировался в современный.

Bel: Хто казаў, што беларуская мова грубая й не мілагучная? Не такі новы, але такі шыкоўны кавер на Confessa Чэлентана: youtu.be/N65N3SnhV7Y Rus: Кто говорил, что беларуский язык грубый и немелодичный? Не такой новый, но такой шикарный кавер на Confessa Челентано.