Faculty of Engineering
Open in Telegram
👈ارائه معلومات مفید انجینیری 👈ارائه مواد درسی: 👈کتاب های PDF 👈سلوشن ها #اطلاعیهها #حلمشکلات #دایرکردنصنوفتقویتی #ویدیوهایآموزشی @mansour786
Show more596
Subscribers
No data24 hours
-57 days
-1130 days
Posts Archive
محصلان عزیز از لینک زیر جهت ثبت نام برای تجدید نظر استفاده نمایید.
عرایض تجدید نظر صرفا از همین طریق پذیرفته میشود.
تا شنبه ۱۴۰۳/۱۱/۰۶ ، ساعت ۷ صبح میتوانید ثبت نام نمایید.
تجدید نظر صنوف اول، ساعت ۱۰ تا ۱۱ صبح روز شنبه تاریخ ۱۴۰۳/۱۱/۰۶ میباشد.
تجدید نظر صنوف دوم، ساعت ۱۱ تا ۱۲ صبح روز
شنبه تاریخ ۱۴۰۳/۱۱/۰۶ میباشد.
تجدید نظر صنوف سوم، ساعت ۱۲ تا ۱ بعد از ظهر روز شنبه تاریخ ۱۴۰۳/۱۱/۰۶ میباشد.
تجدید نظر صنوف چهارم، ساعت ۲ تا ۳ بعد از ظهر روز شنبه تاریخ ۱۴۰۳/۱۱/۰۶ .
در صورت عدم حضور برای تجدید نظر در ساعات متذکره به هیچ وجه تجدید نظر دوباره صورت نمیگیرد.
ترجمه دقیق و کامل محتوای اسلایدهای فایل ارائهشده (فصل 2) به فارسی:
فصل ۲: ساختارهای زمینشناسی
زمینشناسی مهندسی
• ترم: پنجم
• تعداد واحد: ۳
مقدمه:
دو ویژگی اصلی که هنگام تغییر شکل لایههای زمین توسط حرکات زمین ایجاد میشوند عبارتند از:
1. چینخوردگیها (Folds): که در آن لایهها خم شده و سطحی موجی ایجاد میکنند.
2. گسلها (Faults): که در آن شکستگیهایی رخ میدهد و لایههای زمین در دو طرف گسل جابجا میشوند.
ساختارهای زمینشناسی:
• چینخوردگیها
• گسلها
چینخوردگیها (Folds):
اجزای اصلی چینخوردگیها:
1. شیب واقعی (True Dip): بیشترین زاویهای که یک لایه سنگ به طرف سطح افقی شیب دارد.
2. شیب ظاهری (Apparent Dip): زاویهای کمتر از شیب واقعی که جهت آن بین شیب واقعی و جهت راستای لایه قرار دارد.
3. راستا (Strike): جهتی که لایههای شیبدار در آن امتداد دارند و عمود بر شیب واقعی است.
انواع ساده چینخوردگی:
• آنتیکلاین (Anticline): لایهها به سمت بالا خمیدهاند (محدب).
• سینکلاین (Syncline): لایهها به سمت پایین خمیدهاند (مقعر).
ویژگیهای چینخوردگیها:
1. خط قله (Crestal Line): خطی که بالاترین نقاط آنتیکلاین را به هم وصل میکند.
2. خط ناودان (Trough Line): خطی که پایینترین نقاط سینکلاین را به هم وصل میکند.
3. محور (Hinge): خطی که بیشترین انحنا در آن وجود دارد.
4. صفحه محوری (Axial Plane): صفحهای که چین را به دو نیمه تقسیم میکند و از محور عبور میکند.
5. دامنه (Limb): قسمتهایی از چین که بین دو محور قرار دارند.
6. دامنه زاویهای: زاویه بین دو دامنه چین.
• چینهای ملایم: زاویه بیشتر از 120 درجه.
• چینهای باز: زاویه بین 70 تا 120 درجه.
• چینهای بسته: زاویه بین 30 تا 70 درجه.
• چینهای تنگ: زاویه کمتر از 30 درجه.
• چینهای همشیب (Isoclinal): دامنهها موازی هستند.
انواع چینخوردگیها:
1. متقارن (Symmetrical): دامنهها در دو طرف صفحه محوری به طور مساوی قرار دارند.
2. نامتقارن (Asymmetrical): دامنهها به طور مساوی توزیع نشدهاند و صفحه محوری شیب دارد.
3. چینهای واژگون (Overfolds): دامنهها و محور به یک سمت اما با زوایای متفاوت شیب دارند.
4. چین خوابیده (Recumbent Fold): یک دامنه کاملاً وارونه شده و محور و دامنهها زاویه کمی دارند.
5. تکشیب (Monocline): لایهها به طور ناگهانی شیبدار میشوند.
6. چینهای همشیب: دامنهها و صفحه محوری موازی هستند.
7. چین بادبزنی (Fan Fold): هر دو دامنه تاخورده هستند.
ارتباط لایهها در چینخوردگیها:
1. چینهای موازی: ضخامت لایهها ثابت باقی میماند.
2. چینهای مشابه: شکل چین در عمق ثابت باقی میماند.
3. چینهای نامتجانس: لایههای نرم و سخت واکنش متفاوتی به فشار نشان میدهند.
گسلها (Faults):
گسلها شکستگیهایی در لایههای پوسته زمین هستند که جابجایی در امتداد آنها رخ داده است.
• جابجایی میتواند از چند میلیمتر تا صدها کیلومتر متغیر باشد.
اجزای گسل:
1. صفحه گسل: زاویه بین گسل و سطح افقی را نشان میدهد.
2. دیوار آویزان (Hanging Wall): بخش بالایی گسل که جابجایی در آن رخ داده است.
3. دیوار پا (Foot Wall): بخش پایینی گسل.
4. پرتاب (Throw): جابجایی عمودی در امتداد گسل.
5. جابجایی افقی (Heave): جابجایی در راستای افقی.
طبقهبندی گسلها:
1. بر اساس جهت حرکت:
• گسل شیبلغز (Dip-Slip)
• گسل امتدادلغز (Strike-Slip)
• گسل مایللغز (Oblique-Slip)
2. بر اساس حرکت نسبی:
• گسل نرمال: دیوار آویزان به سمت پایین حرکت کرده است.
• گسل معکوس: دیوار پا به سمت پایین حرکت کرده است.
• گسل امتدادلغز (Wrench): حرکت دیوارها به صورت افقی است.
3. بر اساس الگوی گسلها:
• گسلهای موازی
• گسلهای شعاعی
• گسلهای محیطی
• گسلهای پلکانی
ناپیوستگیها (Discontinuities):
ناپیوستگیها سطوح ضعف در داخل توده سنگ هستند که معمولاً مقاومت کششی ندارند.
انواع ناپیوستگیها:
1. سطوح لایهبندی: مرز بین دو لایه رسوبی.
2. درزهها: شکستگیهایی که امکان جابجایی را فراهم میکنند.
3. صفحات شیستوزیته: در سنگهایی مانند شیست، سطوح صاف و موازی تشکیل میشود.
4. شکافها (Fissures): شکستگیهایی که جداشدگی مشخصی دارند.
توصیف تودههای سنگی ناپیوسته:
• الگوی ناپیوستگیها تأثیر زیادی بر مقاومت و تغییرشکلپذیری توده سنگ دارد.
• در سنگهای رسوبی، سطوح لایهبندی معمولاً ناپیوستگیهای غالب هستند.
این متن ترجمهای دقیق و کامل از تمام اسلایدهای فصل دوم فایل شما است. اگر به اصلاحات یا توضیحات بیشتری نیاز دارید، لطفاً اطلاع دهید!
ترجمه کامل متن فایل شامل توضیحات بسیاری است. این کار ممکن است کمی زمانبر باشد، اما من تمام متن را به صورت دقیق ترجمه خواهم کرد.
فصل ۱: انواع سنگها و چینهشناسی
زمینشناسی مهندسی
• ترم: پنجم
• تعداد واحد: ۳
علوم مرتبط با زمینشناسی:
• زمینشناسی
• زمینریختشناسی (ژئومورفولوژی)
• سنگشناسی (پتروگرافی)
• دیرینهشناسی (پالئونتولوژی)
• زمینشناسی اقتصادی
• ژئوفیزیک و زلزلهشناسی
• زمینشناسی مهندسی
ساختار زمین:
• ۰ تا ۱۰۰ کیلومتر: پوسته و لیتوسفر
• ۱۰۰ تا ۶۷۰ کیلومتر: گوشته بالایی
• ۶۷۰ تا ۲۹۰۰ کیلومتر: گوشته پایینی
• ۲۹۰۰ تا ۳۱۵۰ کیلومتر: هسته بیرونی
• ۳۱۵۰ تا ۶۳۷۰ کیلومتر: هسته داخلی
سنگهای آذرین (Igneous Rocks):
سنگهای آذرین زمانی تشکیل میشوند که مواد مذاب داغ به نام ماگما جامد شوند.
ماگما زمانی ایجاد میشود که ذوبشدن در پوسته یا زیر پوسته (مانتو) رخ دهد.
این سنگها عمدتاً از مواد معدنی سیلیکاتی تشکیل شدهاند.
انواع سنگهای آذرین:
بر اساس موقعیت:
1. درونی (Intrusive)
• بزرگ (پلوتونیک)
• کوچک (هایپابیزال)
2. بیرونی (Extrusive)
ساختار سنگهای آذرین:
کریستالی یا شیشهای:
• کاملاً کریستالی (Holocrystalline)
• کاملاً شیشهای (Holohyaline)
اندازه:
• کریپتوکریستالین (Cryptocrystalline): نیاز به بزرگنمایی بالا
• میکروکریستالین (Microcrystalline): نیاز به بزرگنمایی کمتر
• آفانیتیک (Aphanitic): بلورهایی که با چشم غیرمسلح قابل مشاهده نیستند
• فانروکریستالین (Phanerocrystalline):
• دانه ریز: کمتر از ۱ میلیمتر
• دانه متوسط: ۱ تا ۵ میلیمتر
• دانه درشت: بیش از ۵ میلیمتر
رنگ:
• فلسیک (Felsic): روشن
• مافیک (Mafic): تیره
سنگهای رسوبی (Sedimentary Rocks):
سنگهای رسوبی لایه خارجی پوسته زمین را تشکیل میدهند. این لایهها حدود سهچهارم مناطق قارهای و بیشتر کف دریاها را پوشش میدهند.
عوامل تشکیلدهنده:
• هوازدگی
• حمل و نقل توسط رودخانه، باد، یا یخ
انواع سنگهای رسوبی:
1. ماسهها و ماسهسنگها: مخلوطی از ذرات معدنی و خردهسنگها، معمولاً غنی از کوارتز.
2. سیلتها: رسوبات دانهریز، عمدتاً از کوارتز تشکیل شدهاند.
3. خاک رس و سنگرسها: شامل رسوبات دانهریز از مواد معدنی رسی و کوارتز.
4. سنگهای آهکی و دولومیتی: سنگهایی با کربنات کلسیم یا کربنات منیزیم.
سنگهای دگرگونی (Metamorphic Rocks):
این سنگها از تغییرات معدنی، بافتی و ساختاری سنگهای پیشین ناشی میشوند. این تغییرات به دلیل عوامل زیر رخ میدهند:
• دما
• فشار
• تغییرات شیمیایی ناشی از محلولها و گازها
انواع دگرگونی:
1. دگرگونی حرارتی یا تماسی (محلی)
2. دگرگونی ناحیهای (گسترده)
3. دگرگونی دینامیکی: ناشی از تنشهای بالا
چینهشناسی و لایهبندی (Stratigraphy and Stratification):
چینهشناسی شاخهای از زمینشناسی است که به مطالعه و تفسیر سنگهای لایهلایه میپردازد.
موضوعات کلیدی:
1. شناسایی و توصیف واحدهای چینهای
2. توالی عمودی و افقی لایهها
3. نقشهبرداری و همبستگی (Correlation)
این ترجمه کلیه اسلایدهای فایل ارائهشده را پوشش داد. در صورت نیاز به اصلاحات یا جزئیات بیشتر، لطفاً اطلاع دهید.
ترجمه کامل متن فایل شامل توضیحات بسیاری است. این کار ممکن است کمی زمانبر باشد، اما من تمام متن را به صورت دقیق ترجمه خواهم کرد.
فصل ۱: انواع سنگها و چینهشناسی
زمینشناسی مهندسی
• ترم: پنجم
• تعداد واحد: ۳
علوم مرتبط با زمینشناسی:
• زمینشناسی
• زمینریختشناسی (ژئومورفولوژی)
• سنگشناسی (پتروگرافی)
• دیرینهشناسی (پالئونتولوژی)
• زمینشناسی اقتصادی
• ژئوفیزیک و زلزلهشناسی
• زمینشناسی مهندسی
ساختار زمین:
• ۰ تا ۱۰۰ کیلومتر: پوسته و لیتوسفر
• ۱۰۰ تا ۶۷۰ کیلومتر: گوشته بالایی
• ۶۷۰ تا ۲۹۰۰ کیلومتر: گوشته پایینی
• ۲۹۰۰ تا ۳۱۵۰ کیلومتر: هسته بیرونی
• ۳۱۵۰ تا ۶۳۷۰ کیلومتر: هسته داخلی
سنگهای آذرین (Igneous Rocks):
سنگهای آذرین زمانی تشکیل میشوند که مواد مذاب داغ به نام ماگما جامد شوند.
ماگما زمانی ایجاد میشود که ذوبشدن در پوسته یا زیر پوسته (مانتو) رخ دهد.
این سنگها عمدتاً از مواد معدنی سیلیکاتی تشکیل شدهاند.
انواع سنگهای آذرین:
بر اساس موقعیت:
1. درونی (Intrusive)
• بزرگ (پلوتونیک)
• کوچک (هایپابیزال)
2. بیرونی (Extrusive)
ساختار سنگهای آذرین:
کریستالی یا شیشهای:
• کاملاً کریستالی (Holocrystalline)
• کاملاً شیشهای (Holohyaline)
اندازه:
• کریپتوکریستالین (Cryptocrystalline): نیاز به بزرگنمایی بالا
• میکروکریستالین (Microcrystalline): نیاز به بزرگنمایی کمتر
• آفانیتیک (Aphanitic): بلورهایی که با چشم غیرمسلح قابل مشاهده نیستند
• فانروکریستالین (Phanerocrystalline):
• دانه ریز: کمتر از ۱ میلیمتر
• دانه متوسط: ۱ تا ۵ میلیمتر
• دانه درشت: بیش از ۵ میلیمتر
رنگ:
• فلسیک (Felsic): روشن
• مافیک (Mafic): تیره
سنگهای رسوبی (Sedimentary Rocks):
سنگهای رسوبی لایه خارجی پوسته زمین را تشکیل میدهند. این لایهها حدود سهچهارم مناطق قارهای و بیشتر کف دریاها را پوشش میدهند.
عوامل تشکیلدهنده:
• هوازدگی
• حمل و نقل توسط رودخانه، باد، یا یخ
انواع سنگهای رسوبی:
1. ماسهها و ماسهسنگها: مخلوطی از ذرات معدنی و خردهسنگها، معمولاً غنی از کوارتز.
2. سیلتها: رسوبات دانهریز، عمدتاً از کوارتز تشکیل شدهاند.
3. خاک رس و سنگرسها: شامل رسوبات دانهریز از مواد معدنی رسی و کوارتز.
4. سنگهای آهکی و دولومیتی: سنگهایی با کربنات کلسیم یا کربنات منیزیم.
سنگهای دگرگونی (Metamorphic Rocks):
این سنگها از تغییرات معدنی، بافتی و ساختاری سنگهای پیشین ناشی میشوند. این تغییرات به دلیل عوامل زیر رخ میدهند:
• دما
• فشار
• تغییرات شیمیایی ناشی از محلولها و گازها
انواع دگرگونی:
1. دگرگونی حرارتی یا تماسی (محلی)
2. دگرگونی ناحیهای (گسترده)
3. دگرگونی دینامیکی: ناشی از تنشهای بالا
چینهشناسی و لایهبندی (Stratigraphy and Stratification):
چینهشناسی شاخهای از زمینشناسی است که به مطالعه و تفسیر سنگهای لایهلایه میپردازد.
موضوعات کلیدی:
1. شناسایی و توصیف واحدهای چینهای
2. توالی عمودی و افقی لایهها
3. نقشهبرداری و همبستگی (Correlation)
این ترجمه کلیه اسلایدهای فایل ارائهشده را پوشش داد. در صورت نیاز به اصلاحات یا جزئیات بیشتر، لطفاً اطلاع دهید.
مثال از قانون دارسی (مثال دوم):
• اطلاعات:
• فاصله بین رودخانه و کانال: 2000 فوت
• ارتفاع آب در رودخانه: 120 فوت و در کانال: 110 فوت
• ضخامت سازند: 30 فوت
• K = 0.25 فوت/ساعت
• محاسبات:
• مساحت: 30 × 1 = 30 فوت مربع
• K = 0.25 × 24 = 6 فوت/روز
• دبی جریان: Q = K × A × (h1 - h2) / L
Q
ترجمه کامل اسلایدها:
معرفی به هیدرولوژی
• آبهای زیرزمینی:
آبهایی که زیر سطح زمین قرار دارند و فضای بین دانههای رسوب یا ترکها و شکافهای موجود در انواع سنگها را پر میکنند.
• منبع: بارش باران و برف که بخشی از آن به زمین نفوذ کرده و به آب زیرزمینی تبدیل میشود.
وقوع آب زیرزمینی
• آبخوان (Aquifer):
سازند زمینشناسی اشباعشدهای که مقادیر قابلتوجهی آب را در شرایط عادی ذخیره و منتقل میکند.
• سنگ: رسوبات غیرجامد.
• آببند (Aquiclude):
سازندهایی که آب را نگه میدارند اما مقادیر قابلتوجهی را منتقل نمیکنند.
• آببند نفوذناپذیر (Aquifuge):
سازندی که نه آب نگه میدارد و نه انتقال میدهد.
• لایه نیمهنفوذپذیر (Aquitard):
سازند اشباعشده با نفوذپذیری کم که به راحتی آب را به چاه منتقل نمیکند (مانند خاک رسی شنی).
آبخوانها
• آبخوان غیرمحصور:
آبخوانی که به سطح زمین متصل بوده و سطح آب در آن میتواند بالا و پایین برود.
• آبخوان محصور (آرتزین):
آبخوانی که بهطور کامل با آب تحت فشار پر شده و توسط لایهای غیرقابل نفوذ مانند شیل از سطح زمین جدا شده است.
سیستمهای ویژه آبخوان
• آبخوان نیمهمحصور:
لایهای که آب را از بالا از طریق لایهای نیمهنفوذپذیر به آبخوان زیرین منتقل میکند.
• آبخوان معلق:
زمانی رخ میدهد که یک منطقه آب غیرمحصور روی لنزی از خاک رسی قرار گیرد و از آبخوان اصلی زیرین جدا باشد.
تخلخل (Porosity):
• نسبت فضای خالی به حجم کل خاک یا سنگ.
• فرمول:
N = (vt - vs) / vt = vv / vt
Vt = حجم کل خاک یا سنگ
Vs = حجم مواد جامد در نمونه
Vv = حجم فضای خالی
ذخیره خاص (Specific Retention):
• نسبت حجم آبی که بعد از اشباع شدن تحت نیروی جاذبه باقی میماند به حجم کل.
• فرمول:
Sr = Vr / Vt
Vr = حجم آبی که باقی میماند
Vt = حجم کل خاک
بازده خاص (Specific Yield):
• نسبت حجم آبی که بعد از اشباع شدن میتواند تحت نیروی جاذبه تخلیه شود به حجم کل.
• فرمول:
Sy = Vy / Vt
Vy = حجم آب تخلیهشده
Vt = حجم کل خاک
قانون دارسی و جریان
• قانون دارسی امکان تخمین موارد زیر را فراهم میکند:
• سرعت یا نرخ جریان آب در آبخوان.
• زمان متوسط حرکت آب از ابتدای آبخوان تا نقطهای در پاییندست.
• قانون دارسی بیان میکند:
جریان آب از طریق یک سازند قابل نفوذ متناسب با اختلاف ارتفاع بین بالای ستون خاک و پایین آن است.
• فرمول:
V = – K (∆h / ∆L)
Q = – kA (∆h / ∆L)
که در آن:
• V: سرعت دارسی
• Q: دبی جریان
• K: هدایت هیدرولیکی (ثابت تناسب)
• ∆h: افت ارتفاع
• ∆L: فاصله طولی
هدایت هیدرولیکی (Hydraulic Conductivity):
• هدایت هیدرولیکی، توانایی مواد متخلخل برای انتقال آب را اندازهگیری میکند.
• مقادیر هدایت هیدرولیکی برای مواد مختلف:
• شن: 0.1 تا 1 سانتیمتر بر ثانیه
• ماسه: 10^-2 تا 10^-3 سانتیمتر بر ثانیه
• سیلت: 10^-4 تا 10^-5 سانتیمتر بر ثانیه
• رس: 10^-7 تا 10^-9 سانتیمتر بر ثانیه
انتقالپذیری (Transmissivity):
• تعریف:
نرخ انتقال آب از عرض واحد آبخوان تحت یک گرادیان هیدرولیکی واحد.
• فرمول:
T = Kb
که در آن:
• T: انتقالپذیری (واحد: سانتیمتر مربع در روز)
• K: هدایت هیدرولیکی
• b: ضخامت اشباع آبخوان
همگنی و ناهمگنی (Homogeneity and Heterogeneity):
• واحد همگن:
ویژگیهایی مانند هدایت هیدرولیکی، بازده خاص، و ذخیره خاص در تمام نقاط آن یکسان است.
• واحد ناهمگن:
ویژگیهای هیدرولیکی به صورت فضایی تغییر میکنند.
همسانگردی و ناهمسانگردی (Isotropy and Anisotropy):
• همسانگرد (Isotropic):
نفوذپذیری یا هدایت هیدرولیکی در تمام جهات یکسان است.
• ناهمسانگرد (Anisotropic):
نفوذپذیری یا هدایت هیدرولیکی در جهات مختلف متفاوت است.
سرعت نفوذ (Seepage Velocity):
• سرعت دارسی (Darcy Velocity):
سرعت فرضی که جریان را در تمام سطح مقطع مواد فرض میکند.
• رابطه:
Vs = Vd / n
که در آن:
• Vs: سرعت نفوذ
• Vd: سرعت دارسی
• n: تخلخل
مثال از قانون دارسی (مثال اول):
• اطلاعات:
• آبخوان محصور با K = 50 متر/روز، n = 0.2
• فاصله دو چاه: 1000 متر
• ارتفاع پیزومتریک چاهها: 55 متر و 50 متر
• ضخامت آبخوان: 30 متر
• عرض جریان: 5 کیلومتر
• محاسبات:
• مساحت مقطع عرضی: 15 × 10^4 متر مربع
• گرادیان هیدرولیکی: (55 - 50) / 1000 = 0.005
• دبی جریان: Q = K × A × ∆h / ∆L
Q = 37,500 متر مکعب در روز
• سرعت دارسی: V = Q / A = 0.25 متر/روز
• سرعت نفوذ: Vs = V / n = 1.25 متر/روز
• زمان حرکت برای 4 کیلومتر: t = 4000 / 1.25 = 3200 روز یا 8.77 سال
برآورد تبخیر
• بودجه آب
• بودجه انرژی
• تکنیکهای انتقال جرم
• پانهای تبخیر
مدرس: مودی 1403
آتمومتر
اندازهگیری تبخیر در پانها
• این روش کمهزینهترین روش است.
• پانهای تبخیر استاندارد (کلاس A) از آهن گالوانیزه بدون رنگ ساخته شدهاند و عمق آنها 10 اینچ است و بر روی پلتفرمی به ارتفاع 12 اینچ از سطح زمین قرار دارند. قطر آنها 4 فوت است.
مدرس: مودی 1403
پان تبخیر
• تبخیر از یک سطح آب باز (E) معمولاً از تبخیر پان (EP) به صورت زیر برآورد میشود:
E = K ⋅ EP
که در آن K ضریب پان (ضریب منطقهای، معمولاً حدود ~0.7) است. عبارات مشابهی نیز در عمل برای برآورد پتانسیل تبخیر-تعرق از دادههای پان استفاده میشود.
مدرس: مودی 1403
• EA = (E0 - EA) ⋅ 0.88 ⋅ (0.42 + 0.0029 ⋅ UP)
• EA = تبخیر پان به میلیمتر در روز
• E0 - EA = تفاوت فشار بخار معادله 5.17
• UP = سرعت باد 150 میلیمتر بالای لبه پان
مدرس: مودی 1403
پان تبخیر
Δ S / Δ t = (P + Q + Qr + Qs) - (Q0 + Qd + E)• P - EP = Δ S ⇒ EP = P - Δ S • Δ t تبخیر - E • Δ t بارش - P • ورودی - Q • رواناب سطحی - Qr • رواناب زیرسطحی - Qs • خروجی - Q • نشت زیرسطحی - Qd کنترل تبخیر 1. ذخیرهسازی آب در مخازن پوشیده 2. استفاده بیشتر از ذخیرهسازی زیرزمینی 3. کنترل رشد گیاهان آبزی 4. ساخت مخازن ذخیره با حداقل سطح 5. استفاده از مواد شیمیایی (هگزادکانول و اکتادکانول) 6. انتقال در کانالهای بسته به جای کانالهای باز مدرس: مودی 1403 عوامل مؤثر بر تعرق • دما دماهای بالاتر اختلاف فشار بخار را افزایش میدهند و این امر باعث ایجاد تفاوت بیشتری در پتانسیل آب بین گیاه و هوای اطراف میشود که منجر به افزایش نرخ تعرق میگردد. • رطوبت سطوح پایین رطوبت در هوای اطراف گیاه باعث میشود که بخار آب سریعتر از برگهای گیاه منتشر شود و این امر نرخ تعرق را افزایش میدهد. • باد حرکت باد به حمل بخار آب کمک میکند و این امر باعث ایجاد یک گرادیان غلظت بیشتر و تسریع نرخ تعرق از برگهای گیاه میشود. مدرس: مودی 1403 تعرق • از تمام آبی که گیاه جذب میکند، بیش از 95-99% به صورت بخار آب به هوا منتقل میشود. • یک هکتار ذرت حدود 3000 تا 4000 گالن (11,400 تا 15,100 لیتر) آب در روز آزاد میکند. • تعرق استوماتال مدرس: مودی 1403 پتانسیل تبخیر-تعرق • نرخی که ET در شرایط تأمین نامحدود آب، پوشش یکنواخت گیاهی، بدون باد یا اثرات ذخیرهسازی حرارتی اتفاق میافتد. • مقدار واقعی که از سطح با توجه به شرایط جوی و زمینی موجود از دست میرود. مدرس: مودی 1403
عوامل مؤثر بر تبخیر
دمای هوا
دمای بالاتر انرژی جنبشی متوسط مولکولهای آب را افزایش میدهد و این امر باعث میشود که مولکولها راحتتر از فاز مایع جدا شده و به حالت گازی وارد شوند.
رطوبت
سطوح پایینتر رطوبت در هوای اطراف اجازه میدهد که بخار آب بیشتری جذب شود و این امر باعث ایجاد تفاوت بیشتری در فشار بخار میشود و تبخیر سریعتری را به دنبال دارد.
باد
حرکت هوای بیشتر به حمل بخار آب کمک میکند و این امر باعث ایجاد یک گرادیان غلظت بیشتر میشود و فرآیند تبخیر را تسریع میکند.
مدرس: مودی 1403
مدرس: مودی 1403
تبخیر
مقدمهای بر هیدرولوژی
مدرس: مودی 1403
فصل 5: تبخیر و تعرق
• تعریف تبخیر و تعرق
• اندازهگیری تبخیر
• تبخیر پتانسیل
• تبخیر و تعرق پتانسیل
تعریف
• تبخیر: فرآیندی است که طی آن آب از زمین و تودههای آبی زمین به جو منتقل میشود.
• تعرق: فرآیندی است که در آن رطوبت خاک توسط گیاهان جذب شده و در نهایت از طریق روزنههای گیاه به حالت بخار در میآید.
• تبخیر و تعرق ترکیب شده (تبخیر و تعرق) بزرگترین بخش از اتلافات در زنجیرههای بارش-جریان را تشکیل میدهند.
مدرس: مودی 1403
مدرس: مودی 1403
میانگین سالانه تبخیر (اینچ)
