Hayitbek Yusupov - IT Blog
Open in Telegram
56
Subscribers
No data24 hours
-27 days
-330 days
Posts Archive
Osonku Dev Podcast
Episode #1
Mavzu: React Server Components
Do'stlar, fikrilar juda ham muhim. Nasib qilsa bu podkastni davom ettiramiz, kamchiliklarini to'g'irlaymiz. Keyingi sonlariga nasib qilsa mehmonlarni chaqiramiz. Youtube, Spotify va boshqa shunga o'xshash platformalarga yuklash niyat bor
https://github.com/zed-industries/zed/pull/23987
Zed vanihoyat icon themelar uchun supportni e'lon qildi π
Javascriptda Object.defineProperty orqali property qo'shilsa u by default "hidden" bo'lar ekan, masalan objectni ichidagi value, keylarini iteratsiya qilgan paytingizda yokida spread operatorini ishlatgan paytingizda ko'rinmas ekan. Buning uchun enumerable: true berish kerak ekan:
const o = {};
Object.defineProperty(o, "a", {
value: 1,
enumerable: true,
});Yana bir gap. Low codechilar yoppasiga chiqib olib necha yillik ilmni inkor qilmoqchi bo'lishyapti fikrimcha. Gapirilaverib siyqasi chiqqan mavzular, OOP, FP kabi tushunchalar chiqqaniga kamida 50 60 yil bo'lgan. Misol uchun 1958-yilda LISP dasturlash tili functional programmingni olib kirgan. Ammo undan ham oldin 1938-yilda lambda calculus o'ylab topilgan va bu functional programming uchun asos bo'lgan. Sal kam bir asr bo'libti bunga!
OOPni tarixi esa 1960-yillarga borib taqaladi.
Low codechilar esa yoppasiga chiqib olib kod yozish shart emas, kod yozmasdan ham ishni qilsa bo'ladi deyishyapti. Necha yillardan beri necha minglab, millionlab dasturchilar adashgan ekanda unda... Low codeni o'zini o'rni bor. Ishlatilishi foyda beradigan joylari bor. Asl muammo balansni yo'qotishda. Qaysi paytda low code ishlatish, qaysi paytda ishlatmaslikni bilsangiz, qandingizni uring. Ammo, nima bo'lsa low code, low code deyotgan bo'lsangiz, menimcha adashyapsiz
#rant
Bugun low code/no code instrument ishlatadiganlar keltirgan bir argumentga ko'zim tushib qoldi: "Low code bu yangi texnologiya, yangi dasturlash tillari chiqyapti, yangi frameworklar chiqyapti. Low code ham shunday yangi narsa baribir bir kun kelib uni o'rganasiz"
Xo'sh, dasturlash tillari yangi chiqqani bilan, dasturlash tillari bir-biriga o'xshash. Shu joyida Clean Architecture kitobidan iqtibos keltiraman:
"Agar 1968-yildagi dasturchini 2024-yilga olib kelinsa 24 soat shok holatida bo'ladi, keyin o'rganib ketadi. Xuddi shunday 2024-yildagi dasturchini 1968-yilga olib kelinsa 24 soat shok holatida bo'ladi, keyin majburlikdan o'rganib ketadi"
Xo'sh bunga sabab nima? Bunga sabab shundaki, dasturlash tillari bir nechta bo'lgani bilan ulardagi fundamental tushunchalar bir-biriga o'xshash. Shu sababdan, o'sha fundamental bilimlarni bilgan dasturchi bir dasturlash tilidan ikkinchisiga o'tishda qiynalmaydi
Xo'sh, low code ham yangi dasturlash tilidek gapmi? Tasavvur qiling birorta low code instrumentni 2-3 yil ishlatdingiz (xuddi men Javascriptni 2-3 yildan beri ishlatib kelayotganim singari). Endi u low code instrumentdan o'zingiz yoqtirgan dasturlash tiliga qaytmoqchisiz, yokida shu dasturlash tiliga vakansiyalar ko'payib ketti siz low codeda ishlash xohishingiz yo'q. Siz low code instrumentdan dasturlash tiliga qaytishingiz qanchalik oson bo'ladi?
Yokida xuddi shunga o'xshash holat: bir low code instrumentdan ikkinchisiga o'tish xuddi dasturlash tilini almashtirgandek bo'ladimi? Yo'q! Dasturlash tillarida necha yillardan beri standard bo'lib kelgan sikllar, o'zgaruvchilar, funksiyalar, obyektlar degan tushunchalar bor. Birida sal boshqacha, ikkinchisida sal boshqacha, lekin asli ikkisi ham bitta vazifa uchun xizmat qiladi. Lekin bir low code instrumentdan boshqa low code instrumentga o'tganingizda ikkita umuman bir-biriga o'xshamagan instrumentlarni o'rganishingizga to'g'ri keladi.
Xo'sh, low code chilarning "Low code ham yangi dasturlash tillari, frameworklaridek yangi soha" degan argumentlari o'rinlimi? Menimcha yo'q. Low code yangi yo'nalish ekanligi turgan gap. Lekin dasturlash tillari bilan bir qatorga qo'shish to'g'ri emas nazarimda
#rant
Bu kanal aslida dasturlash sohasiga oid kanalim edi, ammo, afsuski so'nggi kunlarda mavzuga aloqador bo'lmagan kontent ulashib kelyapman. Xatoni to'g'irlash uchun alohida kanal ochdim, bundan buyog'iga shaxsiy rivojlanish bo'yicha maqolalar quyidagi kanalga joylab boriladi:
https://t.me/hayitbekyusupov
Bu kanal esa dasturlash sohasiga oid kontentlar bilan yuritiladi
J.K.Rowling - Harry Potter kitobining muallifi
Matt Pocock - dasturchi, Total Typescript kitobi va kursining muallifi
Bill Gates - Microsoft kompaniyasi asoschisi
Elon Musk - SpaceX, xAI kompaniyalari asoschisi, Tesla, X (Twitter) ning egasi
Christopher Nolan - Inception, Interstellar, The dark knight va boshqa bir qancha mashhur kinofilmlar muallifi
Rodri Ernandez - Ispaniyalik futbolchi, 2024-yilgi Oltin to'p sovrini sohibi
Bu ro'yxatni yana davom ettirish mumkin, albatta. E'tibor bering, bu insonlar turli xil toifadagi, turli xil yoshdagi insonlar. Ammo nega ularni ismlarini birga keltirib o'tdim? Ularni nima bog'lab turishi mumkin?
- J.K.Rowling Harry Potter kitobini yozish vaqtida ijtimoiy tarmoqlardan yo'qolib qolgan
- Matt Pocock o'zining Total Typescript kitobi va onlayn kursini yozish vaqtida ijtimoiy tarmoqlarda aktiv bo'lmagan
- Bill Gates, Elon Musk - Bu ikki inson dunyodagi katta kompaniyalarni asoschilari, egalari. Izlanishlarga qaraganda, bu ikkisi doimiy ravishda dunyodan uzilib, o'z g'oyalari haqida fikr yuritish uchun o'zini tashqi olamdan izolyatsiya qiladi. Masalan, Bill Gates doimiy ravishda shahar chekkasidagi kichkinagina kabinasiga borishi va u yerda o'z g'oyalari haqida izlanishi aniqlangan
- Christopher Nolan - juda ko'pchilik tomonidan sevib tomosha qilinadigan filmlar muallifi bir necha bora o'z intervyularida telefon ishlatmasligi, email ni yoqtirmasligini ta'kidlagan. Sababi so'ralganida esa, u bu narsalar insonni juda ham oson chalg'itishi mumkin degan
- Rodri Ernandez - ispaniyalik futbolchi, Angliyaning Manchester City futbol klubi va Ispaniya futbol terma jamoasining haqiqiy yuragiga aylangan futbolchi, 2024-yilgi Oltin To'p sovrini sohibi ijtimoiy tarmoqlarni ishlatmaydi
Bu misollardan nimani o'rganamiz? O'zingizga savol bering. Qancha umringiz qolganini noma'lum. Shu qolgan umringizni samarali o'tkazmoqchimisiz, biron bir jiddiyroq ish qilmoqchimisiz? Eng birinchi qilishingiz kerak bo'lgan ishlardan biri nima ekanligini menimcha anglab yetdingiz. Cal Newportning Deep Work (Diqqat) kitobi bu g'oyani yana ham kengroq va batafsilroq ochib beradi
Deep Work (inglizcha, original)
Diqqat (o'zbekcha, tarjima)
