خلیل الرحمن سعید

دیپلوم اسلام شناسی سال ۲۰۲۳ تا را با یک دست آورد بزرگ به پایان برسانید! • زمان ثبت نام: از ۱۶ الی ۲۷ اکتوبر ۲۰۲۳ • آغاز دوره: ۲۸ اکتوبر • مدت دوره: ۳ ماه صرف برای هموطنان بیرون از کشور برای ثبت نام به شماره‌ی واتسپ ما پیام بگذارید: +93731 49 56 49

(اینکه این عمل را پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم یا اصحاب وی انجام نداده‌اند؛ در این مورد بارها توضیحاتی ارائه کرده‌ایم، و در آخرین مورد با نشر نوار صوتی به تبیین این مورد پرداخته‌ایم. دوستان می‌توانند با مراجعه به لینک ذیل: https://fb.watch/nk_5RwSphQ/?mibextid=Nif5oz جویای موضوع گردند.) اما در نهایت اسامی برخی از علمای که قائل به جواز بلکه استحباب تجلیل از میلاد النبی ذریعه‌ی انجام اعمالی خیری چون دعوت، ارشاد، ختم و خیرات بودند را ذکر می‌نماییم، باشد برای آنانی‌که به علم و علما ارج قائل هستند، مفید و مثمر واقع شود. -شیخ الاسلام ابن حجر عسقلانی/ چنانچه امام سیوطی در کتاب الحاوی للفتاوی از وی نقل قول نموده ‌است. -حافظ جلال الدین سیوطی که در کتاب مذکور به تفصیل در این مورد بحث کرده است. - ملا علی قاری حنفی/ رجوع شود به "حسن المقصد فی عمل المولد"؛ بلکه وی کتابی را در این مورد با نام "المولد الروي في المولد النبوي" تالیف نموده است. - حافظ قسطلانی/ کتاب المواهب اللدنية -امام زرقانی در شرح خویش بر مواهب اللدنیه - حافظ ابن شامه، شیخ امام نووی در کتاب خویش "الباعث علی انکار البدع" _شیخ الاسلام ابن حجر الهيثمي / در کتاب "الفتاوى الحديثية و نیز سایر علمای چون امام سخاوی، امام مناوی، حافظ ناصر الدین دمشقی و بسی دیگر از بزرگانی که نه تنها به جواز تجلیل میلاد النبی حکم نموده‌اند؛ بلکه در این مورد کتاب‌های قطوری نیز تالیف کرده‌اند. از معاصرین بزرگانی چون امام زاهد الکوثری، شیخ محمد بخیت المطیعی، امام یوسف القرضاوی، امام رمضان البوطی، علامه محمد الحسن الددو، شیخ عبدالله بن بیه، شیخ محمد علوی المالکی، مولانا علی جمعه، شیخ عبدالفتاح ابوغده، شیخ الاسلام محمود الافندی و سایر علمای بزرگ امت بر جواز تجلیل از میلاد پیامبر صلی‌الله‌علیه‌وسلم و استحباب اعمال خیر در این روز حکم نموده‌اند. بهر صورت آنچه گفته آمد به منظور دفع یک شبهه و رفع غلط فهمی بود، و الا علمای زیادی پیرامون جواز تجلیل میلاد النبی تالیفات گرانسنگی را تحریر نموده‌اند و خواننده‌ی دانا جهت پیگیری موضوع می‌تواند به آنها رجوع نماید. اندکی پیش تو گفتم غم دل ترسیدم که دل آزرده شوی ورنه سخن بسیارست والله‌اعلم خلیل‌الرحمن‌سعید

از ایشان می‌پرسیم که اگر میلاد النبی را فرصتی برای تذکیر خیر و انجام اعمال مستحب و واجب بدانیم؛ آیا میتوان یک عالمی از علمای معتبر مذهب حنفی نیز پیدا نمود که با آن مخالف باشد؟ بلکه آیا کسی از اهل سنت را سراغ می‌توانیم که انجام دعوت و ارشاد، اظهار فرح و خوشحالی و نیز انجام خیرات و صدقات در این روز مبارک را بدون هیچ دلیلی شرعی منع نماید. اعمالی که در واقع اصل آن یا واجب است، یاهم در درجه‌ی سنت و مستحب قرار می‌گیرد. بلی! باید تذکر داد که تمامی اعمالی خیری که در روز میلاد النبی از سوی علما و محققین جایز و نیکو دانسته شده است، هیچ کدام از دایره‌ی وجوب و سنت خارج نمی‌شود؛ اعمالی چون ختم قرآن‌کریم، دعوت و ارشاد، ذکر پیامبر و مطالعه سیرت و شمایل وی صلی‌الله‌علیه‌وسلم. بنابر همین سبب است که امام سیوطی در مقام جمع اقوال موافقین و مخالفین، مجمل و قاطع بیان می‌کند: "أن أصل عمل المولد الذي هو اجتماع الناس وقراءة ما تيسر من القرآن ورواية الأخبار الواردة في مبدأ أمر النبي - ﷺ - وما وقع في مولده من الآيات، ثم يمد لهم سماط يأكلونه وينصرفون من غير زيادة على ذلك هو من البدع الحسنة التي يثاب عليها صاحبها، لما فيه من تعظيم قدر النبي - ﷺ - وإظهار الفرح والاستبشار بمولده الشريف."/ الحاوي للفتاوي ج.٢، ص.٥٢٨ اما اگر بگویند که چرا این اعمال را فقط به این روزها تخصیص داده‌اید؛ و هر آیینه تخصیص بدون دلیل بدعت شمرده می‌شود. در جواب می‌گوییم که نخیر! اولاً چنین اعمالی را فقط به این مواسم خیر محدود نکردیم و بلکه هر وقت با اغتنام از فرصت‌های مختلف به دعوت و ارشاد، ختم و خیرات و اعطای صدقات می‌پردازیم، اما فرضاً اگر تخصیصی نیز در کار باشد، باید طالب علم دینی حداقل تفاوت میان تخصیص شرعی و تخصیص عرفی را بداند، و درک نماید که هر تخصیصی مشروط بر اینکه شرعی تلقی نگردد، بدعت شمرده نمی‌شود. مگر چنین نیست که روزی را برای دهقان، استقلال، معلم و.. تعیین نموده‌ایم و نه در گذشته‌ و نه در حال، هیچ یک از علمای معتبر با این نام‌گزاری‌ها مخالفت ننموده‌اند. جالب است که نویسنده‌ی محترم در سطور نخستین نیز مدعی می‌شود که برخی از علما تجلیل از میلاد النبی را عبادت عظیم دانسته اند. گویا ایشان گروهی از علمای را کشف کرده که برای میلاد النبی فضلیت‌های را از جانب خود تراشیده‌اند و در نتیجه آن‌ را عبادت بزرگ دانسته‌اند. در حالی‌که چنین ادعای گزاف و نادرست است، حقیقتاً هیچ یکی از علمای معتمد و معتبر قایل به تجلیل از میلاد النبی، تجلیل این مناسبت را عبادت بسیار عظیم نگفته اند، بلکه امامانی بزرگی چون ابن شامه شیخ امام نووی، ابن حجر، سیوطی، ابن الحاج، ابن حجر هیثمی، حافظ عراقی و دیگران استقبال از میلاد النبی را با اعمالی خیری چون خیرات و دعوت و ارشاد جایز و فاعل آنها را مثاب دانسته اند؛ نه اینکه برای آن اجر و پاداشی بتراشند و آن‌را همچون ایام عید صاحب جایگاه شرعی بدانند. در اخیر، نویسنده‌ی محترم با استناد به اصول مذهب احناف، مدعی می‌شود که هرگاه حکم یک مسئله میان بدعت و وجوب محل بحث و نزاع افتید، باید به ترک آن ارجحیت داده شود. باری؛ از نویسنده‌ی محترم سوال می‌کنیم که آخر چی کسی از بزرگان مذهب حنفی پیرموان بدعت بودن و سنت بودن میلاد النبی اختلاف کرده است؟ آیا می‌توان فرد معتبری از اهل علم و متمسک به مذهب حنفی را دریافت که مجالس میلاد النبی را ناجایز و بل حتی مکروه گفته باشد؟! وقتی قاعده‌ی از علمای اصول مذهب حنفی می‌باشد؛ شایسته است که اختلاف را نیز در دایره‌ی همین مذهب مورد اهتمام و توجه قرار دهیم و تحقیق نماییم که آیا کسی از علمای معتبر و معتمد مذهب بر بدعت بودن مراسم میلاد النبی حکم کرده‌اند یا خیر؟ اما بدتر از همه اینکه، گویا نویسنده‌ی محترم اصل این استدلال خویش را از کتاب تاج الدین عمر بن علی فاکهانی مالکی اخذ کرده است؛ فاکهانی با نوشتن "المورد فی عمل المولد" برای بار نخست اینگونه استدلال را مطرح نمود و کتاب وی نزد قائلین به تحریم مجالس میلاد النبی مشهور گردید، و به سختی می‌توان باور کرد که نویسنده محترم از این کتاب آگاه نباشد، و استدلال خویش را از آنجا اخذ نکرده باشد. آن‌هم در صورتی که در سراسر این مقاله هیچ ارجاع، استناد و حتی اشاره‌ی به کتاب فاکهانی نمی‌نماید! به هرصورت، برای این برادر و سایر دوستان هم‌فکر ایشان می‌گوییم که نباید مباحث علمی را با چنین بحث‌های غیر ضروری که هیچ ارتباطی به محل نزاع ندارد، و بل تحریف و تسخیف و انتحال مباحث علمی شمرده می‌شود، به سخره بگیریم؛ و این‌گونه بر عصای ناتوان و چوبین تکیه نماییم. عصای که سخت بی‌تمکین است و در برابر برهان و منطق اهل علم، مقاومت و پایداری چندانی نخواهد داشت.

● توضیح ضروری جهت رفع یک غلط‌فهمی! هرچند بحث تجلیل از میلاد پیامبر‌ اکرم‌صلی‌الله‌علیه وسلم و عدم تجلیل آن موردی نیست که در شرایط فعلی، کشور و ملت ما به آن شدیداً نیازمند باشند و یا ضرورت و اولویت مردم و مخاطبین ما تلقی شود. اما هرگاه تندروی و سخت‌گیری ناشی از ناآگاهی و مملو از کینه‌ی برخی از دوستان را در برابر تجلیل‌کنندگان میلاد پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وسلم می‌بینم، انگشت حیرت بر زبان می‌گیرم و چاره‌ی جز بیان‌ حقیقت و دفع شرارت نمی‌بینم. براستی که دعوتگر، طالب علم شرعی و عالم دین مکلف است تا حتی المقدور کج‌فهمی و شبهات را از دامن مسائل شرعی دور نموده، مکلفیت خود را ادا نماید، ولو اگر تعدادی عمداً یا سهواً به نصح ناصحین ارجی قایل نشوند و التفاتی به شنیدن سخن حق نکنند. به تعبیر مولانای روم قدس‌الله‌سره العزیز که: می‌شنیدم فحش و خر می‌راندم رب یسر زیر لب می‌خواندم از سبب گفتن مرا دستور نی ترک تو گفتن مرا مقدور نی هر زمان می‌گفتم از درد درون اهد قومی انهم لا یعلمون .... در تازه‌ترین مورد مقاله‌ی یکی از دوستان با عنوان درشت "حکم محافل میلاد النبی صلی الله علیه و سلم در پرتو فقه حنفی" را مرور نمودم، به این گمان که لابد صاحب مقاله کشفی جدیدی را انجام داده‌اند و تکلیف سرور و شادی به مناسبت تولد پیامبر محبوب صلی‌الله علیه‌وسلم را معلوم نموده‌اند! عجیب است، صاحب مقاله که می‌خواهد پیرامون میلاد پیامبر اکرم صلی‌الله‌علیه‌وسلم و حکم تجلیل آن از دید مذهب حنفی بحث کند و عنوان مقاله‌ی خویش را "حکم محافل میلاد النبی صلی الله علیه وسلم در پرتو فقه حنفی" گذاشته است، در سراسر نبشته‌ی خویش حتی قول یک عالم حنفی مرتبط به تجلیل میلاد النبی را ذکر نمی‌کند. نه اینکه فراموش کرده باشد؛ بلکه وی خود به نیکی می‌داند که نمی‌تواند قول هیچ عالم معتبر و معتمد مذهب احناف را در نقد و نقض تجلیل میلاد النبی صلی‌الله‌علیه‌وسلم دریابد؛ تا مگر آن‌را درج مقاله‌ی خویش گردانیده و سخن خویش را به آن مستند و مستدل سازد. اما حقیقتاً آخر چگونه کسی چنین ادعای بزرگ و درشتی می‌نماید، در حالی‌که از اقوال بزرگانی چون امام سرهندی، علامه بدر الدین عینی، ملا قاری حنفی، علامه ابن عابدین شامی، علامه زاهد کوثری، شیخ محمد بخیت مطیعی و بسی دیگر از علمای بزرگ مذهب حنفی پیرامون این مسئله غافل باشد. مگر نه اینست که همه‌ی این بزرگان به تجلیل و تحلیل میلاد النبی اتفاق نظر دارند، و در جاهای مختلف به آن پرداخته اند و شبهات مخالفین را طرد و نقد نموده‌اند. ( از آنجائیکه اقوال این بزرگان برای همه‌ی اهل علم معلوم و هویدا است، بناء بابت جلوگیری از اطاله‌ی کلام از ذکر آنها خود‌داری می‌شود. صرف به عنوان نمونه به کلام علامه ابن عابدین اشارتی می‌نماییم که می‌فرماید: "اعلم أن من البدع المحمودة عمل المولد الشريف من الشهر الذي ولد فيه رسول الله صلى الله عليه وسلم- فالاجتماع لسماع قصة صاحب المعجزات عليه أفضل الصلوات وأكمل التحيات أعظم القربات لما يشتمل عليه من المعجزات وكثرة الصلوات" رجوع شود به: شرح ابن عابدین علی مولد ابن حجر) بدتر از آن اینکه، صاحب مقاله در حالی‌که موضوعیت بحث را بکلی فراموش نموده و از محل نزاع به فرسنگ‌ها دور می‌رود، یکبارگی به بیان تعریف احکام تکلیفی (فرض، واجب، سنت و مستحب) و آن‌هم با استناد به کتب ابتدایی اصول مذهب حنفی می‌پردازد و آنگاهی مدعی می‌شود که تجلیل از میلاد النبی صلی‌الله‌علیه‌وسلم چون در یکی از این مراتب جا ندارد، بناء بدعت بوده و یا علی الاقل تجلیل آن جایز نیست. باید قابل تعجب باشد که نویسنده‌ی این مقاله تا هنوز محل نزاع را تشخیص نداده، و آب را نادیده به فکر غواصی افتاده است. باید برای وی و سایر دوستان هم‌فکر ایشان بگوییم که مراد از تجلیل میلاد النبی صلی‌الله‌علیه‌وسلم در کلام بزرگانی چون ابن الحاج، ابن عابدین، ابن شامه، ابن حجر، سیوطی و سایر علما نه اختراع و ابداع کدام عبادت جدید، بلکه به معنای غنیمت شمردن این مناسبت فرخنده جهت انجام عبادات و اعمال محموده است. در واقع همه‌ی این بزرگان اتفاق دارند که میلاد النبی را فرصت و وسیله‌ی برای انجام اعمال خیر گردانیدن، و در این ظرف زمانی عباداتی چون دعوت، ارشاد، ختم و خیرات و سایر اعمالی نیکو را انجام دادن، نه تنها که هیچ ممانعت شرعی ندارد، بلکه چون مصادف به روز بزرگ و تاریخی نیز است، بناء مستحسن و نیکو شمرده می‌شود. گویا حیثیت مجالس میلاد النبی ذیل قاعده‌ی اصولی "ما لا یتم المندوب الا به فهو ایضا مندوب" و صرف من باب یک وسیله‌ی خیر و نه لذاته قابل تفهیم و تحقیق است.

اما میلاد سرور اکرم صلی‌الله‌علیه‌وسلم بزرگترین حادثه‌ی خلقت بشمار می‌رود. چه آنچنانی‌که معلوم است، محمد بن عبدالله‌ صلی‌الله‌علیه‌وسلم بزرگترین و محبوب‌ترین مخلوق خداوند شمرده می‌شود، و با خلقت وی بزرگترین‌ صنعت خداوند در عالم مخلوقات به ظهور رسیده است. به همین اساس، علما تالیفاتی زیادی را در مورد میلاد نبی اکرم‌ صلی‌الله‌علیه‌وسلم نوشته کرده‌اند، و شاید جامع‌ترین آنها کتاب "جامع الآثار في مولد النبي المختار" از حافظ ابن ناصر الدین دمشقی رحمه‌الله‌تعالی باشد، که در سه مجلد تحریر یافته و مسایل مهمی در آن اشارت رفته است. #صلی‌الله‌علیه‌وسلم

https://fb.watch/ni9PSkCm3t/?mibextid=Nif5oz از رسول الله صلی الله علیه و آله وسلم معذرت می‌خواهیم؟

https://fb.watch/nek8SVLlMD/?mibextid=Nif5oz ▪️ مستند "ما امید را به افغانستان برمی‌گردانیم" #پرورشگاه_آیت، مکانی برای پرورش نسل طلایی افغانستان شماره‌ی ارتباطی: 0093(0)780900927

https://fb.watch/nek66IyIeM/?mibextid=Nif5oz ▪️ مستند "ما امید را به افغانستان برمی‌گردانیم" #پرورشگاه_آیت، مکانی برای پرورش نسل طلایی افغانستان شماره‌ی ارتباطی: 0093(0)780900927

https://fb.watch/n8Tqo5D-1N/?mibextid=Nif5oz ● در هنگام‌ پیروزی... ◇ خلیل‌الرحمن سعید

https://fb.watch/n6m6dIDnug/?mibextid=Nif5oz ● هرگاه قرآن‌کریم از دست ما بیافتد! ◇ خلیل‌الرحمن سعید

https://fb.watch/n6lVf8JTpi/?mibextid=Nif5oz ● هرگاه قرآن‌کریم از دست ما بیافتد! ◇ خلیل‌الرحمن سعید

https://fb.watch/n6lVf8JTpi/?mibextid=Nif5oz هرگاه قرآن‌کریم‌ از دست ما بیافتد!