تالار آینه

📚 جانِ کَلامِ شیْخِ أَجَل سَعْدی دَرْبارۀ حُکْمْ‌رانی و مَشْروعیَّتِ سیاسی: شَهی که پاسِ رَعیَّت نِگاهْ می‌دارَد حَلال باد خَراجَش که مُزْدِ چوپانیسْت وگَر نَه راعیِ خَلْقَسْت، زَهْرِمارَش باد! که هَرْچه می‌خورَد او جِزْیَتِ مُسَلْمانیسْت! #سعدی #قطعات اَز بَرایِ اِطِّلاعِ بیشْتَر نَظَر فَرمایید به: بوسْتان به مَثابَتِ سیاسَتْ‌نامه (مَباحِثی چَنْد دَرْبارۀ میراث و اَنْدیشۀ سیاسیِ سَعْدیِ شیرازی)، جویا جَهانْبَخْش، چ: ۱، ۱۴۰۴ هـ.ش.، صص ۵۳۱ ـ ۵۴۱. @talar_ayne

📚 ضیاءُ‌الشِّهاب       شرح فارسی شِهاب‌الأخبارِ قاضیِ قُضاعی        صفحهٔ ۳۶۵ ✍️ جویا جهانبخش و ...

#سحرگاهی «تا دَفْعِ مَضَرَّتِ دُشْمَنْ به نِعْمَتْ می‌تَوان کَرْد، خُصومَت رَوا نَباشَد؛ که خون از مال شَریفْ‌تَرَسْت، و عَرَبْ گویَد: السَّیْفُ آخِرُ الْحِیَل، یَعْنی: مَصاف وَقْتی رَوا باشَد که تَدْبیرِ دیگَر نَمانَد. به هَزیمَتْ پُشْتْ‌دادَنْ بِهْ که با شَمْشیرْ مُشْتْ‌زَدَنْ.» . #سعدی #نصیحةالملوک @talar_ayne

«حَوادِث از فَلَک و روزْگار نیسْت عَجَب فَلَک هَمیشه چُنین بود و روزْگار چُنین باری، اَز تازِشْ‌هایِ اِسْکَنْدَرِ مَقْدونی و سَرْدارانَش و نیز أَقْوامِ شِمالِ شَرْقی دَر پیش از إِسْلام بگیرید، تا حَمْلۀ کِشْوَرْگُشایانِ مُسَلْمان دَر سَدۀ نَخُسْتِ هِجْری، تا تازِشْ‌هایِ صَحْرانَوَرْدان و أَقوامِ تُرْکْ‌تَباری که دَر دورانِ إِسْلامی اَز شِمالِ شَرْقِ ایران به فَراخْنایِ این پَهْنۀ تَمَدُّنی دَرْمی‌آمَدَنْد، دَر هَمۀ این مَوارِد، با شَواهِدِ کافی می‌تَوان نِمونه‌هایِ مُبادَرَتِ عُنْصُرِ مَآل‌اندیشِ ایرانی را دَر سازْگاری نِمودَن با مُهاجِمان و پیشْ‌گیری اَز اَفْزایشِ قَتل و نَهْب و تَخْریب و تالان نِشان داد. به دیگَرْ سُخَن، دَر هَمۀ این مَیادینْ، هَمیشه کَسانی بوده‌اَنْد که - به اِصْطِلاحِ شایِع: - "راهِ‌حَلْ‌هایِ دیپْلُماتیک" و تَدابیرِ مُصالَحَتْ‌جویانه را به میان آرَنْد و خِرَدْمَنْدانه و با هَمان بُرْدْباریِ سیاسی و مُداراتی که دَر فَرْهَنْگِ کُهَنِ ما هَمْ‌زادِ خِرَدْمَنْدی به شُمار می‌رَوَد، أوضاعِ آشُفْته را سَر و سامانی دِهَنْد و چَنْدان که مَقْدور افْتَد دَر بَرابَرِ خَطَری که پَدیدار گَرْدیده اَسْت، اَز مَنافعِ عُمومی و مَصالِحِ هَمَگانی پاسْ‌داری کُنَنْد. تَکْرارِ این تَجارِب دَر فَرْهَنْگ و اِجْتِماعِ ایرانی، جایْگاهِ اُسْتُوار و پایْگاهِ راسِخی بدینْ گونه اَز تَدْبیرِ سیاسی بَخْشیده بود، چُنان که دَر واقِعۀ هائِلۀ حَمْلۀ مُغولان، بی هیچ هَم‌انْدیشیِ پیشین، شُماری اَز نُخْبگانِ زَمان، با وَرْزیدگی و کارافْتادگیِ نِمایان، هَرْیک دَر موقِعیّ و مَقامی، هَمین ایسْتار را پیش گِرِفْتَنْد، و دَسْت و پایی کَرْدَنْد و تَقَلّائی، و به جان کوشیدَنْد تا اَز حدَّت و شِدَّت و زیانْ‌باریِ این ضَرْبَتِ مُهْلِکِ ناگَهانی بکاهَنْد؛ و دَر این کار توفیقِ چَشْمْ‌گیری هَم یافْتَنْد. دَر بَرابَرِ سَیْلِ حَوادِثِ گَزایَندۀ دَرْدآور و أَمواجِ پُرْگَزَنْدِ هول و هَراسْ‌هایِ نالِشْ‌خیزی که اَز پَیِ یکْدیگَر بَر ماتَمْکَده‌ای فُرود می‌آمَد که میهَنِ ماسْت، اینان، راسْت چونان پیشینگانِ سَربُلَنْدِشان، با چَشْمانی باز و اَنْدیشه‌ای روشَن، گُزینۀ تَحَمُّل و تاب‌آوریِ هُشْیارانه و نَسْتوهانه را اِخْتیار ‌کَرْدَنْد، و خِرَدْمَنْدانه اَز دَرآویخْتَنِ بیهوده، و اَز شِتافتَنِ سَبُکْسارانه به سویِ شِکَسْتِ حَتْمی دَر مُواجَهَه، ‌پَرْهیخْتَنْد.» (بوسْتان به مَثابَتِ سیاسَتْ‌نامه ـ مَباحِثی چَنْد دَرْبارۀ میراث و اَنْدیشۀ سیاسیِ سَعْدیِ شیرازی ـ، جویا جَهانْبَخْش، چ: ۱، ۱۴۰۴ هـ.ش.، صص ۳۲۳ ـ ۳۲۶). #احوال_ملک_دارا @talar_ayne

🟣 أَحْداثِ* زَمانه را چو پایانی نیسْت وَ احْوالِ جَهان را سَر و سامانی نیسْت چَنْدین غَمِ بیهوده به خود راهْ مَدِهْ؛ کاین مایهٔ عُمْر نیز چَنْدانی نیسْت! #کمال‌الدین_اسماعیل‌_اصفهانی #سور_سخن * أَحْداث: رُخْ‌دادها، پیش‌آمَدها؛ سختی‌ها، بَلاها. @talar_ayne

#سحرگاهی مَقامات از دو بیرون نیسْت فَرْدا: بِهِشْتِ جاودانی یا جَهَنَّم بِکار امْروز تُخْمِ نیکْ‌نامی که فَرْدا بَر خوری؛ وَاللهُ أَعْلَم #سعدی #قصاید @talar_ayne

🟣 نَزدیکِ تو چه تُحْفه فِرِستیم ما زِ دور؟ دَر دَستِ ما هَمین "صَلَوات"ست وَالسَّلام! #کمال‌الدین_اسماعیل‌_اصفهانی #سور_سخن #خاک‌بوس_درگاه_مصطفوی (دیوانِ خَلّاق‌الْمَعانی أَبوالْفَضل کَمال‌الدّین إِسماعیلِ اِصْفَهانی ـ به ‌اِنْضِمامِ: رِسالَة القَوس ـ، به‌ اِهْتِمامِ: دکتر حُسَیْنِ بَحْرالْعُلومی، چ: ۱، تِهْران: اِنْتِشاراتِ کِتابفُروشیِ دِهْخُدا، ۱۳۴۸ هـ.ش.، ص ۳، ب ۳۵). @talar_ayne

#سحرگاهی ... بَسی بَرآیَد و بی‌ ما فُرورَوَد خورْشید بَهارْگاه* و خَزان باشَد و دی و مُرْداد بَرینْچه می‌گُذَرَد دِلْ مَنِهْ؛ که دجْله بَسی پَس از خَلیفه بِخواهَد گُذَشْت دَر بَغْداد گَرَت زِ دَسْت بَرآیَد، چو نَخْل باش کَریم وَرَت زِ دَسْت نَیایَد، چو سَرْوْ باش آزاد ... بَسی به دیدهٔ حَسْرَت زِ پَس نِگاهْ کُنَد کَسی که بَرْگِ قیامَت** زِ پیشْ نَفْرِسْتاد هَمین نَصیحَتِ مَن پیش گیر و نیکی کُن که دانَم از پَسِ مَرْگَم کُنی به نیکی یاد نَداشْت چَشْم بَصیرَت که*** گِرْد کَرْد و نَخورْد بِبُرْد گویِ سَعادَت که*** صَرْف کَرْد و بِداد ... #سعدی #قصاید *بَهارْگاه: فَصْلِ بَهار، رَبیع. **‌بَرْگ: أَسْبابِ خانه و لَوازِمِ زِنْدگی، وَسیلۀ گُذَران و مایۀ مَعیشَت، ساز و نَوا، زاد و توشه. ... "بَرْگِ قیامَت"، زاد و توشۀ روزِ رَسْتاخیز اسْت که هَمانا إیمان باشَد و عَمَلِ صالِح. ***که: کَسی که. @talar_ayne

🔶🔹🔸 🖋 اَز اُسْتادِ عَلّامۀ أَجَل، جَلالُ‌الدّینِ هُمائیِ اِصْفَهانی، مَنْقول اسْت که فَرْموده بود: «با این سِه مَعْنی که اِتِّفاقًا هَرْسِه با حَرْفِ "ع" شُروع می‌شَوَد، شوخی نَکُنید: عِلْم و عِشْق و عِرْفان»؛ و شِگِفْتا که دَر روزْگارانِ أَخیرِ تاریخِ ما، این هَرْسِه چه بسْیار بازیچۀ غوغا و دَستْ‌خوشِ هَزّالان و مِلْعَبَۀ رَجّاله و آلَتِ دَسْتِ حَشَر شُده اَسْت! (آینۀ پِژوهش، ش ۲۱۵ و ۲۱۶، ص ۴۸۰ / از مَقالۀ «کَلْپَتْرَه‌هایِ آکادِمیک دَر کِتابِ سَعْدی دَر زَبان و أَدَبیّاتِ اَرْمَنی» به قَلَمِ: جویا جَهانبَخش). #پند_پیران @talar_ayne

🟣 چرا به یک نَیِ قَندَش نَمی‌خَرَند آن کَس که کَرد صَد شَکَرافشانی از نَیِ قَلَمی؟! #حافظ یادداشتی که از استاد دکتر محمّدِ دهقانی دربارهٔ میزانِ برخورداری / نابرخورداری‌شان از حقوقِ آثارِ قلمیِ خویش، انتشار یافته و در «رایاسپهر» (فضایِ مَجازی) هم انعکاسِ وسیعی پیدا کرده است، تَذکارِ واقِعیّتِ تلخی است که همواره فرهنگ‌آفرینانِ این بوم و بَر با آن دست به گِریبان بوده‌اند و گاه از آن تعبیر به «نَکبَتِ علم و ادب» یا مانندِ این کرده‌اند. مسأله بسیار بسیار عمق و وسعت دارد و دربارهٔ آن یک سینه سخن هست که شَرح‌دادنَش در یک یادداشتِ کوتاه شدنی نیست. از شما چه پنهان بارها بر سر آن شده‌ام که در این باره کتابی مبسوط بپردازم و نامش را «فلاکت‌نامه» بگذارم؛ لیک از دیگر سوی ترسیده‌ام که با این کار در شمارِ کسانی درآیم که همین زُمرهٔ اندک‌شُمارِ طالبانِ دانش و آگاهی را نیز دِل‌سَرد می‌کنند و بر آتشِ تیزِ پویائی‌شان گِل می‌نِهَند. نَمی‌دانَم. ... باشد که روزی در این سرزمین ستارهٔ بختِ اهلِ هنر و فرهنگ بلندی و فروزندگی گیرد! ... ایدون باد! در این زمینه سال‌ها پیش نامهٔ تنبّه‌برانگیزی از استاد عبّاسِ اقبالِ آشتیانی در یغما (۱۳۳۹ ه.ش.) به چاپ رسیده است که در همین کانالِ تلگرامی و به دنبال همین یادداشت می‌آوریمَش. ... خواندنی است و این که بعض اطّلاعاتِ جُزئی‌اش در بابِ سوانحِ احوالِ استاد مینُوی یا ... صحیح و موردِ تأییدِ خودِ ایشان نبوده باشد، به اصلِ مطلب و واقعیّتِ اوضاع و احوالِ منعکس در نامه لَطمه‌ای نَمی‌زَنَد. ج.ج. #نان_و_قلم @talar_ayne

#سحرگاهی ... گَر خَلْق تَکْیه بَر عَمَلِ خویش کَرْده‌اَنْد، ما را بَسَسْت رَحْمَت و فَضْلِ تو مُتَّکا* یٰا رَب! خِلافِ أَمْرِ تو بسْیار کَرْده‌ایم و امّید بَسْته از کَرَمَت عَفْوِ مامَضیٰ** چَشْمِ گُناهْکار بُوَد بَر خَطایِ خویش ما را زِ غایَتِ کَرَمَت چَشْم دَر عَطا یٰا رَب! به لُطْفِ خویش گُناهانِ ما بِپوش روزی که رازْها فِتَد از پَرْده بَر مَلا هَمْواره از تو لُطْف و خُداوَنْدی*** آمَدَه‌سْت وَزْ ما ـ چُنان که دَرْخورِ ما ـ فِعْلِ ناسَزا ... #سعدی #قصاید *مُتَّکا: تَکیه‌گاه، آنْچه بِدان تَکیه کُنَنْد. **مامَضیٰ: آنْچه گُذَشْته اَسْت، آنْچه قَبْلًا رُخ داده اَسْت. ***خُداوَنْدی: بُزُرْگْواری، آقائی. @talar_ayne

👆قصیدهٔ منسوب به سعدی به زبان شهرهایِ گوناگون که به تصریحِ آقایِ فیروزبخش تردیدی هم در نادرستیِ انتسابش به سعدی نیست. این چند کلمه را در توجّه‌دادن بدین قصیدهٔ مَنحول چونان تکمله‌ای بر آنچه در مقالهٔ «کلپتره‌های آکادمیک ...» نوشته بودم، قلمی کردم تا باز تأکید کنم هژده‌زبانگیِ سعدی و لاتین‌دانیِ او هیچ سندِ معتبری ندارد. از دانشمندِ جوان، آقای منوچهرِ فروزنده‌فر، بسیار سپاس‌گزارم که مرا به لزومِ این یادکرد (و فروبستنِ بابِ لغزشِ مُحتَمَل بر ساده‌دلانِ مَحَل!) تنبیه فرمودند. ج.ج. @talar_ayne

✅ به اشارهٔ حضرت دوست در پیامی تلگرامی، که: کتاب «زبان فارسی افغانستان» کتابی «بسیار ارزنده» است، سری زدم به کتابفروشی‌های مجازی که آن را بخرم. همه، این کتاب دو‌ جلدی چاپ ۱۳۹۲ فرهنگستان زبان را، بالای دو‌ میلیون تومان قیمت زده بودند. در این میان دیدم که کتابفروشی اینترنتی «دی‌دی‌بوک» هم، کتاب را دارد و قیمت زده: ۹۶۰۰۰ تومان!!! إِنَّ هذا لَشَيْ‌ءٌ عُجابٌ. قبلاً چندین بار از این فروشگاه خرید کرده بودم و‌ شمارهٔ واتساپ مدیرش، خانم «فاطمه پرنژاد» را داشتم. همان ساعت ده شب پیام دادم که: «آیا این کتاب با این قیمت واقعاً موجود است؟» چند دقیقه بعد جواب دادند که: «بله! سایت به‌روز است، اگر موجوده خرید بزنید. کد تخفیف دارید؟» و من در کمال ناباوری نوشتم: نه. و ایشان یک کد تخفیف ده درصدی هم برایم فرستادند!!! کلاً گیج شده بودم. هیچی، خلاصه اینکه دو‌ دورهٔ موجود را خریدم، یک دوره برای خودم و یک دوره هم برای هدیه به دوستی که استاد ادبیات فارسی است و کتابها چند روز بعد رسیدند. در این وانفسایی که «پول همه چیز است» و تحصیل ریالی بیشتر آرزوی همه است، این رفتار «سرکار خانم پرنژاد» برایم بسیار آموزنده بود. https://didibook.ir/

📚 ضیاءُ‌الشِّهاب       شرح فارسی شِهاب‌الأخبارِ قاضیِ قُضاعی        صفحهٔ ۴۰۶ و ۴۰۷ ✍️ جویا جهانبخش و ...

📚 ضیاءُ‌الشِّهاب       شرح فارسی شِهاب‌الأخبارِ قاضیِ قُضاعی        صفحهٔ ۴۰۱ ✍️ جویا جهانبخش و ...

عدالت، محور اصلی اندیشه سیاسی سعدی و رکن رکین حکمرانی است - خبرگزاری حوزه https://share.google/4ywGxxdxUEncSJm5U