Hayot va ta'lim! Surayyo Qodirova bilan
Open in Telegram
Ta'lim va tarbiya🕊Яхши одамларнинг яхши кўрган канали бу! Сафимиз садоқатлилар билан ризқлансин
Show more835
Subscribers
-124 hours
-47 days
-1530 days
Posts Archive
#tungi_tafakkur
120 tezlikda avariya boʻlganimizdagi holatda omon qolish imkonimiz 10% boʻlganmi shunda? Agar moshinani 3 marta agʻdarilib daraxtlarni sindirganini inobatga olsak yanayam tushib ketsa kerak bu foiz koʻrsatkichi. Hayotning ta’limi qattiq, Allohning mehribonligi esa cheksiz! ALHAMDULILLAH!
#bahs
“ОНА ТИЛ” МИ Ё “ОНА ТИЛИ”?
Тил халқнинг тарихий хотираси, тафаккури, руҳияти ва миллий ўзлигини мужассам этган маънавий ҳодисадир. Шу сабабли тил номи билан боғлиқ ҳар бир сўз ва қўшимча ортида муайян маъно ётади.
Баъзан эса битта қўшимчанинг қўлланиши ҳам ифодаланаётган тушунчанинг моҳиятини ўзгартириб юбориши мумкин. Шу нуқтаи назардан “она тил” ва “она тили” шаклларини бир-бирининг оддий вариантлари сифатида қабул қилиш масалани соддалаштириб юборади.
“Она тили” дейилганда, аввало, онанинг тили, яъни муайян бир онага тегишли тил тушунчаси грамматик жиҳатдан юзага келади. Чунки -и қўшимчаси ўзбек тилида эгалик муносабатини ифодаловчи грамматик воситалардан биридир. “Она тили” шаклида “она” ва “тил” ўртасида эгалик муносабати кўринади.
“Она тил” бирикмасида эса бундай муносабат мавжуд эмас. Бу ерда “она” сўзи тилнинг эгасини эмас, унинг моҳияти ва инсон учун қадрини белгилайди. “Она” — бу ўринда биологик шахс номи эмас, балки туғилиш, манба, меҳр, илдиз ва муқаддаслик тимсолидир. Шунинг учун “она тил” деганда “онанинг тили” эмас, инсоннинг она каби азиз ва туғма тили англашилади.
Бу фарқ ўзбек тилининг бошқа табиий бирикмаларида ҳам яққол кўринади. Биз “она Ватан”, “она замин”, “она ер” деймиз. Бу бирикмаларда “она” кейинги сўзнинг эгасини билдирмайди. У Ватан, замин ва ерга нисбатан инсоннинг чуқур маънавий муносабатини ифодалайди. Демак, “она” сўзининг бундай қўлланишида унинг семантик вазифаси эгаликдан кўра кенгроқ: у азизлик, туғмалик ва муқаддаслик маъноларини юклайди.
“Чет эл” бирикмаси ҳам ўзбек тилидаги аниқловчи–аниқланмиш муносабатининг содда ва табиий кўринишларидан биридир. “Чет” сўзи “эл”ни аниқлайди, бироқ “чет эли” шаклига эҳтиёж туғдирмайди. Худди шунингдек, “чет тил” бирикмасида ҳам “чет” сўзи “тил”нинг белгисини аниқлаб келади.
Шундай экан, “она тил” шаклида қўшимчанинг йўқлигини грамматик нуқсон сифатида баҳолаш шошма-шошарлик бўлади. Тилнинг барча бирикмалари бир хил синтактик қолип асосида тузилмайди. Ўзбек тилида аниқловчи ва аниқланмишнинг битишув асосида боғланиши кенг тарқалган ҳодиса. “Она тил” ҳам шу имконият доирасида талқин қилиниши мумкин.
Масаланинг энг муҳим томони шундаки, “она тил” шакли фақат грамматик ихчамликни эмас, маъно аниқлигини ҳам таъминлайди. “Она” сўзи “тил”га эгалик қилувчи шахсни эмас, тилнинг инсон ҳаётидаги мақомини белгилайди. Бу — инсон туғилган муҳитдан, оиладан, халқдан ва миллий тафаккурдан сингиб келадиган тил. У инсон учун она каби яқин, она каби азиз. Шу сабабли бу ерда масалани фақат “қўшимча керакми ёки керак эмасми?” тарзида қўйиш етарли эмас. Асосий савол бошқача: қўшимча қўшилганда дастлабки маъно сақланадими?
Агар -и эгалик маъносини юзага чиқарса, “она тили” шакли “она” ва “тил” ўртасидаги муносабатни эгалик йўналишида ифодалайди. “Она тил” эса тилни муайян бир онага тегишли нарса сифатида эмас, инсоннинг энг яқин, энг табиий ва муқаддас тили сифатида тасвирлайди.
Демак, масала биргина қўшимчани тушириш ёки қўшиш билан ҳал бўладиган техник масала эмас. Бу сўзнинг шакли билан маъноси ўртасидаги муносабат масаласидир. Тил меъёрини англаш учун унинг ташқи қолипинигина эмас, ички семантик ва синтактик мантиғини ҳам кўра билиш керак.
“Она тил” деган икки сўзда эса катта бир маънавий мазмун мужассам: она — илдиз, тил — ўзлик. Уларнинг қўшилишидан халқнинг тарихий хотираси, миллий руҳи ва авлодлар давомийлигини ифодаловчи тушунча пайдо бўлади. Бу фикрни атоқли шоир, тилшунос, этимолог Эшқобил Шукурнинг қуйидаги мисралари ниҳоятда теран ифодалайди:
Она Тил, Она Юрт, азиз Она Ер -
Аждодлар руҳи бу, авлодлар шони!
Бу жаҳон мулкида ҳазрат Алишер
Маъно оламининг Ўзбекистони.
Ибодулла МИРЗАЕВ,
Самарқанд давлат университети ўзбек тили ва адабиёти кафедраси мудири, профессор.
🔵 Kibr boshqa, Qadr boshqa...
Kamtarlik — insonni yuksaltiradigan fazilat. Lekin kamtar bo‘lish — o‘zingizni qadrsiz sanash degani emas.
Hayotda ikki muhim narsani unutmang:
1️⃣ Haddan tashqari kibrli inson hech🔵 Kibr boshqa, Qadr boshqa...
Kamtarlik — insonni yuksaltiradigan fazilat. Lekin kamtar bo‘lish — o‘zingizni qadrsiz sanash degani emas.
Hayotda ikki muhim narsani unutmang:
1️⃣ Haddan tashqari kibrli inson hech qachon hurmatga erishmaydi.
2️⃣ O‘zining qadrini bilmagan odamni esa boshqalar ham qadrlamaydi.
Shuning uchun
Kamtar bo‘ling, lekin hech qachon qadringiz yerga urilishiga yoʻl qoʻymang.
⚡️Яхши хабарлар ҳам бор: Ўзбекистон PISA рейтингида 32 поғона юқорилади
Ўзбекистон дунёнинг 91 та давлат ва таълим тизими қаторида PISA 2025 халқаро тадқиқотида иккинчи бор иштирок этди.
Энг катта ижобий ўзгаришлардан бири табиий фанлар бўйича қайд этилди. Ўзбекистонлик ўқувчилар 438 балл тўплаб, 91 та давлат ва таълим тизими орасида 48-ўринни эгаллади.
Таққослаш учун, PISA 2022’да бу кўрсаткич 355 балл ва 80-ўрин эди. Яъни уч йил ичида натижа 83 баллга яхшиланди, Ўзбекистон рейтингда 32 поғона юқорилади.
#фарзанд_тарбияси
Болам сочиқни олиб кел, эмас,
Болам қўлимни артмоқчиман, денг.
Дарсингни қил, эмас,
Ақлли, тиришқоқ бўлишингни истайман, денг.
Китоб ўқи, эмас,
Дунёқарашинг кенг бўлишини истайман болам, денг.
Овқатингни егин, эмас,
Соғлом бўлишингни истайман, денг.
Болажонларимизга буйруқ тарзида муносабатда бўлсак, у фақат буйруқ бажарадиган, кейинги буйруқ берилишини кутадиган шахсга айланади.
У эркин, ўзи фикрлайдиган ва ўз ишини билиб қилишини истасак, унга бўлган муносабатимизни ўзгартиришимиз зарур!
❗️Бола тарбияни аввало оилада, ота-онадан олади. Ўзимиз тарбия кўрган бўлишимиз зарур.
Кечки овқатдан кейин эр-хотин тарвуз еб, мазза қилиб гаплашиб, романтика қилиб ўтирувдик.
Бирдан телефоним жиринглаб қолди. Ярим кечаси фақат уйдагиларим телефон қилиши мумкин. Бу эса бегона номер.
Кўтардим. Овоз эгасининг катта ёшли эркаклиги билиниб турарди. Громкида бўлгани учун хўжайиннинг қоши чимирилди.
— Ассалому алайкум. Алло, эшитаман.
— Миссежми?
Бир муддат миямда сўз-словаримни варақлаб чиқдим.
— Кечирасиз, тушунмадим?
— Миссежми?
Нимагадир менга инглиз тилида гапираётгандек туюлди.
— Excuse me, are you English?
— Миссежми, дейман? — деди қайтариб.
Бирдан миям урди. Шевада гапираяпти!
— Номеримни қаердан олдиз , амаки? — дедим.
— Истаграмдан!
Хотя, Инстаграмга номер бириктирмаганим аниқ.
— Амаки, яхшилаб ўқинг: массаж эмас, ўлик ювиб, кафанлаб берувчи фирмамиз.
Рўйхатга ёзиб қўяйми? Қайси кунга мўлжал қилгансиз?
Қайси тарифни танлайсиз?
Оддий, арзони бор — 3 метр сурпга ўраладиган.
Қиммат, шоҳона тариф бор. Как положено, 12 метр сурпга ўраб, ароматный ҳидли совун, шампунлар чўмилтириб , ха майли бонусига массаж хам қилиб қуйишади .
Йиғловчилар керакми? Қабристонни салқин шаббадали жойи хам шу таьрифда .
Фақат пулини ҳозир тўлаб, ёздириб қўйишингиз керак. Сентябрь, октябрга скидка қиламиз. Улгуриб қолинг. Клиент кўп. Қишга совуқ тушса, қиммат бўлади.
— десам, тақ этиб қўйиб қўйди. Лекин гапимни охиригача эшитдилар .
Манимча ёмон таклиф этмадим .
Нима дейсизлар амаки яна телефон қилармикан ?
Ҳулкар Бакаева саҳифасидан
Repost from OYINA.UZ
Kabinetda o‘ylab topilayotgan atamalar – atamashunoslikdagi xaoslar haqida Mengliyev tahlili
Til siyosatida ma’muriy buyruqbozlik va quruq taqiqlar hech qachon kutilgan natijani bermaydi. Inson o‘zi uchun tushunarli, ixcham va ifodali bo‘lgan so‘zni tabiiy ravishda tanlaydi.
Batafsil: https://oyina.uz/uz/article/5001
Rasmiy sahifalarimiz👇
Telegram | Instagram | X | YouTube
#boʻlarkan
Ҳокимни уйда хотини ва болалари интиқ бўлиб кутмоқда….ё ойлиги каттами ҳокимларни?😃
#tafakkur
Hurmatli ustozlar! Raqobatbardosh kadrlar ishlab chiqishda HORMANG!
Repost from Kun.uz | Расмий канал
“Тўй таклифномаси” – Telegram’да зарарли APK файллари кўпаймоқда
Ўзбекистонда кибержиноятларнинг катта қисми зарарли APK файллари билан боғлиқ. Бунда турли бонус ва ютуқлар ваъдаси, тўй ёки байрам таклифномаси, умуман, қизиқувчанликка асосланган ҳар қандай чақирув тузоқ вазифасини бажармоқда.
APK файлларни очиш уйга тушаётган ўғрига хонадон калитини бериб, “истаган нарсангизни олиб чиқиб кетаверинг”, дейишдай гап. Чунки, киберфирибгарлар айнан фойдаланувчининг рухсати (файлни очиши) билан ўғриликни амалга ошира олади.
Ўғирланган нарсалар шахсий маълумотлар, аккаунт ёки банк картаси бошқаруви, ундаги пул маблағлари бўлиши мумкин.
👉 https://kun.uz/kr/92357155
Kun.uz расмий канали
#tafakkur
АҚШ. 25 августдаги операция натижаси. Дунёнинг 12 та давлатидан ўғирланган болалар. Биргина Флорида штатидаги ҳолатда 160дан ортиқ бола топилган. Энг кичиги -2 ойлик чақалоқ.
Repost from Ta'lim nazorati
⚡️ Ta’lim darajasi yuqori bo‘lmagan maktablarga pedagoglarni saralash mezonlari o‘zgardi
Vazirlar Mahkamasining 2021-yil 15-oktyabrdagi 646-son qarori bilan tasdiqlangan Ta’lim darajasi yuqori bo‘lmagan maktablarga ta’lim berish uchun boshqa hududlardan o‘qituvchi-pedagoglarni jalb etish tartibi to‘g‘risidagi nizomga o‘zgartirish va qo‘shimchalar kiritildi.
Unga ko‘ra, vakant soatlar bo‘yicha bir o‘ringa ikki yoki undan ortiq nomzod bo‘lgan taqdirda, o‘qituvchilar kasbiy bilim va ko‘nikmalar, pedagogik mahorat hamda psixologik qobiliyat yo‘nalishlarida suhbatdan o‘tkaziladi.
🔹 Suhbat 100 ballik tizim asosida o‘tkaziladi. Bunda nomzodning kasbiy bilim va ko‘nikmalari 40 ball, pedagogik mahorati 30 ball hamda psixologik qobiliyati 30 ball bilan baholanadi.
Nomzodlar har bir ishchi guruhi a’zosi tomonidan mustaqil ravishda baholanadi. Yakuniy ball ishchi guruhi a’zolari tomonidan qo‘yilgan ballarning o‘rtacha arifmetik qiymati asosida aniqlanadi.
Suhbat yakunlariga ko‘ra eng yuqori ball to‘plagan nomzod tegishli vakant soat uchun o‘qituvchi sifatida tanlab olinadi.
❗️Ballar teng bo‘lib qolgan taqdirda esa nomzodlar amaldagi malaka toifasi darajasi, pedagogik ish staji hamda tegishli milliy yoki xalqaro sertifikatining mavjudligi va darajasiga ko‘ra saralanadi.
Shuningdek, saralash jarayoni onlayn tarzda ham amalga oshirilishi mumkin.
Batafsil baholash mezonlari yuqoridagi jadvalda keltirilgan.
✅Taʼlim nazorati rasmiy kanali
#tafakkur
Besh kunda bolaning ishonchiga kirib noma’lum tomonga olib ketdi aslida notanish odam. Kecha xorijda katta yuk moshina to’xtatilganda, qulflangan yukxonadan 400ga yaqin turli yoshdagi(orasida chaqaloqlar ham bor) qoʻllari bogʻlangan bolalar topildi. Hamma tomon kamera boʻlsa-da, yanada sergaklik talab etilayotgan davrda yashayapmiz. Alhamdulillah, yurtimiz posbonlari bu borada juda sergak, baraka topishsin. Ammo, biz ham e’tiborli boʻlishimiz kerak.
USTOZLAR, KELAJAK SOATI VA BOSHQA DARSLARDA OʻQUVCHILARGA OʻRGATING, EHTIYOT BOʻLISHSIN!
Repost from Kun.uz | Расмий канал
Китоб ўқимай қўйган жамият қандай ўзгаради? — Илм, тарбия ва зиёлилик ҳақида суҳбат
Китоб ўқишдан воз кечган жамиятнинг келажаги қандай бўлади? Инсонга яхши яшаш учун фақат касбий билимнинг ўзи етарлими? Гуманитар фанлар, бадиий адабиёт ва фалсафа жамият ҳаётида қандай ўрин тутади?
Илк суҳбатда иқтисодчи Жамшид Муслимов ва шифокор Одилхон Алимхонов ношир ва файласуф Хуршид Йўлдошев билан китобхонлик маданияти, илмга муносабат ва бола тарбияси ҳақида суҳбатлашди.
Суҳбат давомида болалар ва катталарнинг китоб ўқишга қизиқиши нега пасайгани, ота-онанинг фарзанд таълимидаги ўрни, касбий билим билан умумий билим ўртасидаги фарқ, аниқ ва гуманитар фанларнинг аҳамияти, жамиятдаги этик стандартлар ҳамда «яхши ҳаёт кечириш учун яхши ўқишнинг ўзи етарлими?» деган саволлар муҳокама қилинди.
PS: Подкастнинг мақсади — илм, китобхонлик ва тафаккур маданияти ҳақида очиқ суҳбатлар орқали жамиятда интеллектуал муҳитни кучайтириш.
📹ТЎЛИҚ СУҲБАТНИ ТОМОША ҚИЛИНГ
Ҳамма гуноҳларнинг асоси учтадир.
1. Кибр. Иблиснинг бошига тушган кўргиликлар шундан бўлган.
2. Ҳирс. Одам алайҳиссаломни жаннатдан шу чиқарган.
3. Ҳасад. Одам алайҳиссаломнинг бир фарзанди инисини ўлдиришига етаклаган иллат мана шудир.
Ким мана шулардан сақланса, ёмонликнинг ҳаммасидан сақланибди. Куфр кибрдан, гуноҳ ҳирсдан, жабр ва зулм эса ҳасаддандир.
Тафаккур қилинг!
🌐https://t.me/manguzar_jome_masjidi
