بوطیقای فضا

🔴 در وصف بزرگیِ آلوارو سیزا همین بس که استیون هال (از بزرگ‌ترین معماران حال حاضر جهان) می‌گوید: «همیشه آرزو داشتم بتوانم فقط ۵دقیقه با سیزا هم‌صحبت شوم.» @PoeticsofSpace‌ | بوطیقای فضا

⭕️ ژوزه ساراماگو (برندۀ نوبل ادبیات سال ۱۹۹۸)، در وصفِ آثار آلوارو سیزا ویرا، معمار سرشناس پرتغالی و برندۀ جایزه پریتزکر۱۹۹۲ می‌گوید: ‌ 📚📖 «حتی در دوران مدرن که دیوارها، جایشان را به گشودگی‌هایی داده‌اند که تقریباً نفی‌شان می‌کنند و در ترکیب شیشه‌ای مسخره‌ای گم می‌شوند که حجم‌شان را از طریق بازتاب‌های رنگارنگ تضعیف می‌کند، باز هم چشم انسان، به دنبال تکیه‌گاهی که به آن نیاز دارد، با نگرانی در جستجوی محلی استوار می‌گردد که رویش اتکا کند و به آن بنگرد. ‌ در کارهای سیزا ویرا، در نگاه اول، آن دیوارهای ازلیِ طویل و بسته به‌مانندِ دشمنانِ سازش‌ناپذیرِ نور، بالا رفته‌اند. اما دیوار در معماریِ سیزا، مانعی در مقابل نور نیست، بلکه فضایی برای تماشاست؛ جایی که مصالح در مقابل نور دارای منفذ می‌شوند، نگاه‌مان از دیوار سخت عبور می‌کند و به آنچه بیرون است، می‌پیوندد و هم‌چنین به آنچه درون زیبایی‌شناسی و آگاهی احساسی نهفته است. اینجا، تیرگی، شفاف می‌شود. فقط یک نابغه می‌تواند چنین هماهنگ، این دو متضادِ ناسازگار را در هم ادغام کند.» ◼️- برگرفته از کتاب «نوت‌بوک»، ژوزه ساراماگو. @PoeticsofSpace‌ | بوطیقای فضا

تفاوت دیدگاه‌ها در یک پروژۀ طراحی، به روایت کریستوفر الکساندر. برگرفته از: Alexander, Christopher, The Oregon Experiment, 1975, p. 44. @poeticsofspace

🔺🔺برای زادوز چارلز جنکز

⭕️ درختوارۀ مشهورِ «چارلز جنکز» از سیرِ تحولاتِ معماریِ قرن بیستم. ◾️Charles Jencks's "The Century is Over, Evolutionary Tree of Twentieth-Century Architecture" with its attractor basins, scanned from Architectural Review, July 2000, p. 77. @PoeticsofSpace

🔴◼️چارلز جنکز اغلب به‌عنوان نظریه‌پرداز آمریکایی، طراح منظر و تاریخ‌نگار معماری شناخته می‌شود که بیش از سی کتاب در این زمینه تألیف کرده است. در این پست اما به وجه دیگری از زندگیِ جنکز پرداخته شده که مربوط به سال‌های پایانیِ زندگی اوست: بنیان‌گذاری، طراحی و ساخت مراکز مراقبت از بیماران سرطانیِ «مگی». @PoeticsofSpace‌ | بوطیقای فضا

⭕️ شمایی کلی از پدیدارشناسی معماری. ◼️دیاگرامی که بر مبنای نظریات یوهانی پالاسما ترسیم شده و (با اندکی تغییر) برگرفته است از مقالۀ: - Architectural Phenomenology: Exploring the Experiential Potentiality of Architecture. ‌@PoeticsofSpace‌

#هزار_و_یک_یادداشت_معماری ‌ 🔴 چند روزی از طرح‌هایتان کاملاً فاصله بگیرید تا بتوانید با ذهنی تازه و نگرشی متفاوت به آن‌ها بنگرید. در این صورت راحت‌تر می‌توانید از آن‌ها دل بکنید. آنچه طراحی‌ها را دل‌پذیرتر می‌کند، چکش‌کاری‌های دوباره و دوبارۀ آن‌هاست. معمار در بازطراحی‌های متوالی‌اش است که به اوجِ پختگی دست می‌یابد چراکه طراحی اولیه، معمولاً دم‌دستی‌تری طرحی است که به ذهن می‌رسد. ‌ ◼️🔶 زها حدید می‌گفت: «معماری از این لحاظ شبیه نوشتن است که باید طراحی خود را بارها و بارها ویرایش کنید تا به مطلوب‌ترین نتیجۀ ممکن برسید.» @PoeticsofSpace‌

⭕️ بازنویسی برنامۀ معماری - لویی کان ◼️شاید بگویید که وظیفۀ معماری، انتظام‌بخشیدن به فضاها یا تعیین عرصه‌های آن‌هاست. [اما] اگر برنامه را بگیریم و همان را به کارفرما تحویل دهیم، انگار داریم داروهای تجویزشدۀ پزشک را تحویل می‌دهیم. برنامۀ اولیه معمولاً برنامه‌ای مُرده است که حسِ تازگی و خواستی برای زندگی‌کردن ندارد. وظیفۀ ما به‌عنوان معمار حرفه‌ای این است که برنامۀ کارفرما را به فضاهایی نهادی ترجمه کنیم که ساختمان باید در خدمتشان باشد. ‌ 🔶من هرگز برنامۀ پروژه‌هایم را کلمه‌به‌کلمه نمی‌خوانم. چون مربوط به این است که چقدر پول دارید، و فضاها کجا باید قرار بگیرند، و چه تعداد فضا نیاز است. ربطی به ماهیت مسئله ندارد. پس باید ابتدا به ماهیت توجه کرد. پس از تأمل در ماهیت، اولین کار بازنویسی برنامه است. سپس تفاسیر به آن ضمیمه می‌شود. برنامه به‌تنهایی معنا ندارد، زیرا ما با فضا سروکار داریم. بنابراین خطوط اولیه‌ای را که حاوی افکارمان دربارۀ ماهیت است، ضمیمه می‌کنیم. ‌ 🔶همواره فضای بیش‌تری ازآنچه در برنامه آمده لازم است، زیرا برنامه‌ای که غیرمعمار بنویسد همیشه تقلیدی از بناهای دیگر است. مثلاً نامه‌ای به پیکاسو بنویسیم و بگوییم: «من یک نقاشی پرتره می‌خواهم ... دو چشم روی آن باشد ... و یک بینی ... و فقط یک دهان». ما چنین نامه‌ای نمی‌نویسیم، زیرا با یک هنرمند مواجهیم. در معماری، با فضاهایی سروکار دارید که الهام می‌شوند، پس معمار باید نیازهای ماهیت محیط را درنظر بگیرد که الهام‌بخش فعالیت‌های نهاد انسان است. معمار در طراحی مدرسه یا اداره، کلیسا یا کارخانه یا بیمارستان، نهاد انسان را می‌بیند. ‌ 🔶در طراحی مجلس داکا، مسجد را ورودی کردم. من به ماهیت آن عمل کردم، زیرا متوجه شدم که مردم آنجا روزانه پنج بار نماز می‌خوانند. برنامه گفته بود که باید نمازخانه‌ای به مساحت ۲۸۰مترمربع و گنجه‌ای برای نگهداری سجاده‌ها طراحی شود. من آن را تبدیل به مسجدی به‌عنوان ورودی کردم که ۲۸۰۰مترمربع مساحت داشت و سجاده‌هایش همیشه روی زمین بود. وقتی طرح را برای مسئولان توضیح دادم، بلافاصله پذیرفتند. ‌ 📚 - برگرفته از کتابِ لویی کان: گفتگو با دانشجویان. @PoeticsofSpace‌

🔴 پیتر زومتور در کتابِ «اتمسفر» فاکتورهای نُه‌گانه‌ای را مطرح می‌کند که می‌توانند اتمسفرهای معماری را پدید آورند. از نظر زومتور، در آفرینش اتمسفرها این عوامل نسبت به فرم در معماری اولویت می‌یابند. @PoeticsofSpace‌