جشن‌های ایرانی

✅ جشن اسفندگان، تجلی واقعی آرمان زن، زندگی، آزادی. ✍ شاهین سپنتا 🌸جشن اسفندگان (سپندارمذگان) یکی از جشن‌های ایرانی است که طبق تقویم رسمی و قانونی کشور در روز ۵ اسفندماه (روز اسفند از ماه اسفند) برگزار می‌شود. 🌸 «اسفند» یا «اسپند» در فارسی، «سپندارمت» یا «سپندارمذ» در پهلوی و «سپَنتَ آرمَیتی» در گات‌ها یکی از فروزه‌های اهورامزدا و در اوستای‌نو نام یکی از امشاسپندبانوان است که در جهان مینُوی نماد بردباری و فروتنی اهورامزدا و در این جهان نگهبان زمین و زایش و سرسبزی آن است. 🌸 در گاه‌شماری ایرانی، دوازدهمین ماه از سال و پنجمین روز از هر ماه «اسفند» نام دارد، از این‌روی در روز اسفند از ماه اسفند یا پنجم اسفندماه، در آستانه بهار طبیعت و نوشدن زمین «جشن‌اسفندگان» برپا‌می‌شود. 🌸 اسفندگان جشنی بهاری است که در آستانه نوروز برگزار می‌شود. ابوریحان بیرونی در آثارالباقیه از این جشن با عنوان «عید زنان» نام می‌برد و نام دیگر این جشن را «مزدگیران» برمی‌شمارد. 👈 اگرچه این روزها شعار زن، زندگی آزادی با انگیزه‌های سیاسی از هر سو به گوش می‌رسد اما نیاکان ما در عمل به این مفاهیم پایبند بودند. مزدگیران نامیدن این جشن، پیامی ژرف و نمادین در خود دارد که کمتر به آن توجه شده است. منظور از «مزد» در این عبارت، در اصل «حق و حقوق» است. به سخن دیگر، مفهوم «مزدگیران» ناظر بر حقوق زنان است و در اینجا منظور همانا حقوق طبیعی زنان است که از بدو تولد با هر انسانی زاده می‌شود؛ همچون حق آزادی در انتخاب همسر، حق آزادی در انتخاب محل زندگی و‌ شغل و‌ سفر، حق آزادی در انتخاب باور، اندیشه و بیان، حق آزادی در انتخاب پوشش، و همه حقوق طبیعی و اجتماعی که زنان به عنوان یک انسان آزاد باید از آن برخوردار باشند. 🌸 در جشن اسفندگان، زنان خود را می‌آراستند و در طول روز به پایکوبی و شادی می‌پرداختند و همچنین نیایش می‌کردند. دختران نیز از این جشن سهمی داشتند چون برخی این جشن را ویژه «عروسان نادیده‌شوی» یعنی «دختران شوهرنکرده» دانسته‌اند؛ پس دختران نیز جشن می‌گرفتند و به کام‌دل شادی می‌کردند. دختران و زنان در جشن دسته‌های گل به دست می‌گرفتند. 🌸 پختن و خوردن آش اسفندی یا «دانکو» یا «هفت‌دانه» یا «دونی» از سنت‌های جشن اسفندگان است. 🌸 در فرهنگ ایران، هر یک از روزهای ماه را گلی ویژه است و گل ویژه سپندارمذ یا جشن اسفندگان، طبق متون پهلوی گل «پلنگ‌مشک» است که برخی به اشتباه «بیدمشک» می‌نامند ولی در فرهنگ‌نامه‌های گیاه‌شناسی از گل پلنگ‌مشک و درخت بیدمشک به عنوان دو گونه گیاهی متفاوت نام برده می‌شود. 🌸 جشن اسفندگان نه از نظر زمانی و نه از نظر محتوا و مفاهیم و فلسفه برگزاری و سنت‌ها هیچ شباهتی به جشن ولنتاین ندارد. 🌸 جشن اسفندگان روز مادر زمین، روز گرامی‌داشت زن، زندگی، زایش و جشن آزادی زنان است و نامیدن آن با عنوان‌های ساختگی مثل «روز مهر ایرانی» یا «روز عشق ایرانی» و انطباق ساختگی آن با ولنتاین نادرست است. 🌸 همه جشن‌ها و آیین‌های زیبا در همه فرهنگ‌ها و از همه ملت‌ها شایسته احترام هستند و اگر پیامی انسانی در آن‌ها هست که مردم و به ویژه جوانان می پسندند، پس می‌توان و باید آن‌ها را به عنوان میراث مشترک فرهنگ بشری گرامی‌داشت و جشن ولنتاین نیز اینچنین است. 🌸 به جای ستیز با ولنتاین بهتر است همه توان خود را برای معرفی بهتر جشن مهرگان (روز مهر و پیمان /جشن مهرورزی) و جشن اسفندگان (روز زن و زمین) به مردم ایران و جهان به‌کارگیریم. @JASHNHA2 @SHAHINSEPANTA

🌿 ایران، سرزمین زنانی است که در گذر تاریخ همواره در راه آرمان آزادی از جان خود گذشته‌اند. روز اسفندگان، پنجم اسفندماه، روز زن ایرانی بر همه بانوان آزاده ایران زمین گرامی باد. 🌸🙏

🐓 جشن بهمنگان امسال ۱۴۰۴ در باشگاه فرفره کاشان پس از پخش سرود ای ایران و خوش آمدگویی با ضرب زورخانه مرشد اصغر مهندس و اجرای برنامه توسط ورزشکار نوجوان زورخانه نیرومند آغاز شد. در ادامه فرهمند فرزانگان درباره اهمیت برگزاری جشن ها در زمان های مصیبت و گرفتاری ایرانیان سخن گفت. سپس آقای مازوچی، عکاس و فعال محیط زیست از گونه های جانوری و رفتار صحیح با جانداران سخن گفت. در پایان از قهرمان دومیدانی آسیا و ایران، بانوی مدال‌آور ایران در دومیدانی، خانم دکتر ریحانه مبینی آرانی با اهدای نشان خروس سپید، تجلیل شد و نشان خروس سپید بین همه مهمانان توزیع شد. اجرای سرود خون ارغوان و اجرای موسیقی از دیگر برنامه‌ها بود. @jashnha2

🌿 دختران دانش‌آموز دبستان نیک‌دخت در ملک‌شهر اصفهان با راهنمایی معاون خوش ذوق سرکار خانم شهباز، جشن بهمنگان ۱۴۰۴ را در کنار خوان بهمنگان برگزار کردند. @jashnha2

‍ ‍ ‍ ‍ ‍ 🌿 ۱۴ دی‌ماه، سیرسور یا جشنِ سیر گرامی‌باد ✍️ شاهین سپنتا @JASHNHA2 ☘️ سیر سور یا جشن سیر، پیش و پس از اسلام در نواحی مختلف ایران در روز چهاردهم دی‌ماه برگزار می‌شده است. به نوشته ابوریحان بیرونی در کتاب «آثارالباقیه»، ایرانیان جشن سیر یا «سیر سور» را در «روز چهاردهم» یا «روز گوش» از دی ماه برگزار می‌کنند و در این جشن که از «زمان جمشید» بازمانده، خوراک‌هایی با سیر می‌خورند تا «اندوه و بیماری‌ها» را از خود دور کنند و خود را «شفا» بخشند. ☘️☘️ انجمن تغذیه ایران، روز ۱۴ دی‌ماه همزمان با سیرسور را به عنوان «روز ملی تغذیه و سلامت» نام‌گذاری کرده است. ☘️☘️☘️ سیر «گیاه تندرستی» نامیده‌ می‌شود. پژوهش‌های پزشکی نوین، روشن ساخته است که مصرف سیر اثر قابل توجهی در کاهش کلسترول کل (TC) و تری گلیسرید خون دارد و به ویژه نوع کلسترول LDL یا به اصطلاح چربی بد خون را کاهش می‌دهد و از سوی دیگر مصرف سیر میزان کلسترول HDL یا چربی خوب خون را به سطح قابل ملاحظه‌ای بالاتر می‌برد. البته پزشکان توصیه می‌کنند که در رژیم غذایی افزون بر سیر از روغن زیتون، میوه‌ها و سبزی‌ها نیز به مقدار کافی استفاده شود تا در کاهش کلسترول بد خون موثرتر باشد. مصرف سیر همچنین میزان گلوکز خون را پایین می‌آورد و اثرات ضد سرطان، آنتی اکسیدان و تنظیم سیستم ایمنی هم از سیر به اثبات رسیده است. ☘️☘️☘️☘️ بهترین شیوه مصرف سیر، جویدن سیر تازه یا ریختن سیر کوبیده یا له شده در خوراک می‌باشد. البته بهتر است سیر را در آخرین مراحل پخت خوراک به آن افزود تا خواص آن حفظ شود. برخی از غذاهای سنتی ایرانی که با سیر درست می‌شوند و در جشن سیرسور می‌توان نوش‌جان کرد: «میرزا قاسمی»، «کشک و بادمجان»، «سیرابیچ»، «سوپ سیر و سیب زمینی»، «سبزی پلو»، «سیر قلیه» «ماهی سیره داغ»، «قلیه ماهی»، « بورانی سیر»، «آبگوشت سیر»، « خورش گوجه فرنگی و سیر»، «سیر چخرتمه»، «ترشی سیر» و «سیر و سداب». 👈 متن کامل این پژوهش را در ایران‌نامه بخوانید: https://drshahinsepanta.blogsky.com/1390/10/14/post-734/ @shahinsepanta

🔹نمایندگی افراز در استان آذربایجان غربی با همکاری موسسه مهرایران گنزک برنامه جشن یلدا (جشن چله) را برگزار کرد. ▫️در این برنامه که شب جمعه ۲۸ آذرماه برگزار شد ابتدا بانو ندا طاهری شاهنامه‌خوان برجسته شهرستان به سخنرانی درباره اهمیت جشن یلدا و آیین‌های آن پرداخت و در پایان صحبت‌های خود نونهالان و نوجوانان را به خواندن شاهنامه توصیه کرد. ▫️سپس نوجوانان نوازنده به بزم آرایی و هنرنمایی پرداختند و نونهالان شاهنامه‌خوان فاطیما شهبازی و یسنا رحیمی ابیاتی از شاهنامه را خواندند. ▫️پذیرایی و بازدید از آثار هنری نمایشگاه ویژه یلدا پایان بخش برنامه بود. #نمایندگی_آذربایجان_غربی @anjomanafraz http://www.anjomanafraz.com

پندهایی از شاهنامه، به بهانه‌ی شب چله روایت‌گر: فاطیما شهبازی #نمایندگی_آذربایجان_غربی @anjomanafraz http://www.anjomanafraz.com

💠 هفتم دی‌ماه، روز بزرگداشت کمال‌الدین اسماعیل اصفهانی گرامی باد. کمال‌الدین اسماعیل اصفهانی معروف به خلاق‌المعانی، شاعر نیمۀ نخست سدۀ هفتم هجری در قصیده‌ای که به پیشواز اتابک سعد بن زنگی پنجمین حکمران از اتابکان فارس به هنگام ورود به اصفهان سروده، به «طالعِ سعدِ سپاهان» اشاره کرده است: تا برو، موکبِ منصور تو را رهگذر است همه سرمه‌ست کنون خاکِ سپاهان یکسر بُرج قوس است سپاهان را طالع در اصل زیبـد ار مشـتری‌اش آمــد سـعد اکبــر در این دو بیت، از نظر شاعر، مشتری یا «سعد اکبر» استعاره از «اتابک سعد» است و سخن شاعر با اتابک این است: تا بر او (اصفهان) رهگذر موکب منصور توست (اکنون که موکبِ منصور تو از اصفهان می‌گذرد یا تو قدم بر اصفهان می‌گذاری و خواهان یا مشتریِ اصفهان شده‌ای)، خاک سپاهان که از رهگذر تو برمی‌خیزد، سُرمۀ چشمان من است. گرچه طالعِ سعد سپاهان بُرج قوس است، اما آمدنِ تو (اتابک سعد) به اصفهان نیز همچون درآمدنِ سیارۀ مشتری(سعدِ اکبر) به خانۀ خود در برج قوس، فرخنده است. منبع: کتاب «نماد اصفهان»، شاهین سپنتا، ص۵۴، در انتظار انتشار. @shahinsepanta

🌿 آیین شب چله ۱۴۰۴ در کودکستان شهر پروانه‌ها در تهران @jashnha2

یلدا شبی برای جشن گرفتن پایان تاریکی و رفتن به سوی روشنایی است. در این بزم شادمانه، نوای زیبای سرنای محسن کیهان‌نژاد و کمانچه‌ی نوش‌آفرین کشوری، پیش‌کش دوستان و هم‌میهنان گرامی باد. خانه فرهنگ جاودان t.me/javdan_ngo http://javdan.org http://instagram.com/javdanngo

منبع: نهاد کتابخانه‌های عمومی کشور https://search.app/?link=https://www.iranpl.ir/photo/63139/%25D8%25A8%25D8%25B1%25DA%25AF%25D8%25B2%25D8%25A7%25D8%25B1%25DB%258C-%25D8%25A2%25D8%25A6%25DB%258C%25D9%2586-%25DB%258C%25D9%2584%25D8%25AF%25D8%25A7%25DB%258C-%25D8%25A7%25D9%2582%25D9%2588%25D8%25A7%25D9%2585-%25D8%25A7%25DB%258C%25D8%25B1%25D8%25A7%25D9%2586-%25D9%2585%25D9%2586-%25D8%25A8%25D9%2587-%25D9%2587%25D9%2585%25D8%25AA-%25D8%25A7%25D8%25AF%25D8%25A7%25D8%25B1%25D9%2587-%25DA%25A9%25D9%2584-%25DA%25A9%25D8%25AA%25D8%25A7%25D8%25A8%25D8%25AE%25D8%25A7%25D9%2586%25D9%2587-%25D9%2587%25D8%25A7%25DB%258C&utm_source=dsdf,sharefoc,,sh/x/discover/m1/4&utm_campaign=dsdf,sharefoc,,sh/x/discover/m1/4

🌿 ترمه بهنیا دانش‌آموز دبستان نیک‌دخت در ملک‌شهر اصفهان جشن شب چله ۱۴۰۴ را در کنار خانواده و خوان  چله برگزار کرد. @jashnha2

🌿 دختران دانش‌آموز دبستان نیک‌دخت در ملک‌شهر اصفهان جشن شب چله ۱۴۰۴ را در کنار خانواده و خوان  چله برگزار کردند. @jashnha2

🌿 دختران دانش‌آموز دبستان نیک‌دخت در ملک‌شهر اصفهان جشن شب چله ۱۴۰۴ را در کنار خانواده و خوان چله برگزار کردند. @jashnha2

🌿 دختران دانش‌آموز دبستان نیک‌دخت در ملک‌شهر اصفهان با راهنمایی معاون خوش ذوق سرکار خانم شهباز، جشن شب چله ۱۴۰۴ را در کنار خوان چله نیز برگزار کردند. @jashnha2

🌿 دختران دانش‌آموز دبستان نیک‌دخت در ملک‌شهر اصفهان با راهنمایی معاون خوش ذوق سرکار خانم شهباز، جشن آذرگان ۱۴۰۴ را در کنار خوان آذرگان برگزار کردند. @jashnha2

‍ ✅ جشن خرم‌روز، یکم دی‌ماه فرخنده باد. ✍ شاهین سپنتا 👈 واژه «ددوش» در زبان اوستایی، در پهلوی «داتار» و در فارسی امروز «دادار» یا «دی»، صفت اهورامزدا و به معنی «آفریدگار» است. 👈 در گاهشماری ایرانی روزهای ۸ و ۱۵ و ۲۳ هرماه و دهمین ماه سال نامزد به «دی» هستند. 👈 چهار جشن اصلی که در دی‌ماه برگزار می‌شوند، عبارتند از: 1⃣ جشن خرم‌روز 2⃣ جشن دی‌گان یکم 3⃣ جشن دی‌گان دوم 4⃣ جشن دی‌گان سوم 🌞 جشن خرم‌روز: نخستین جشن که در روز اورمزد (دادار/دی) یا یکمین روز از دی‌ماه (خورماه) یعنی نخستین روز پس از جشن چله یا یلدا برگزار می‌شود، «دی‌دادار جشن» یا «جشن خرم‌روز» یا «خور روز» (روز خورشید)، و یا «نود روز» (۹۰ روز تا نوروز) نام دارد. 🌼 جشن دی‌گان یکم: روز هشتم از دی‌ماه یا روز «دی به آذر»، نخستین جشن دی‌گان برگزار می‌شود که ابوریحان بیرونی در کتاب «قانون مسعودی» از این جشن با عنوان «عید دی الاول» نام برده است و «کوشیار» از آن با نام «دی‌جشن» نام برده است. 🌻 جشن دی‌گان دوم: در روز پانزدهم از دی‌ماه یا روز «دی به مهر» جشن دی‌گان دوم (دیبگان/بتیکان) برگزار می‌شود که نامزد به «جشن دی دوم» نیز هست. ☀️ جشن دی‌گان سوم: در روز بیست و سوم از دی‌ماه یا روز «دی به دین»، سومین جشن دی‌گان برگزار می‌شود. @JASHNHA2