Shams Aghajani | شمس آقاجانی

* تعاریف متعدد و دقیقی از شعر زبان در کتاب" پست مدرن" پل هوور برگردان علی قنبری آمده است از جمله: شعر زبان به گسست از وجوه سنتی  نظیر روایت تاکید دارد و سطر بندی و خاتمه پذیری ، نشان دهنده ی به چالش کشیدن سلسله مراتب روایت هاست پ.ن. کلمات داخل کروشه از قلم افتاده بودند که با اجازه‌ی آقای باباچاهی به متن اضافه شدند.

متن ارسال شده توسط آقای باباچاهی: دیر بماندم در این سرای کهن من تا کهنم کرد صحبت دی و بهمن سلام و درود بر دوستان شاعر و نویسنده واهل قلم که به یاد شاعر و منتقد برجسته شمس آقاجانی دورهم جمع شده اند   تا از ارزش های ادبی این زنده نام سخن بگویند باتوجه به بیتی از ناصر خسرو که در آغاز خواندم خطاب به شمس می گویم :  به واقع نوبت رفتن من بود ، تو اما بازیرکی فیلسوفانه ای ، گذاشتی و رفتی ؛ سفری  بی باز گشت! بعد از کوچ عزیزان خاطره ها ازعمق بر سطح حافظه می آیند، از این رو من هم به بیان   یکی دو خاطره ی باشمس بودن را در اینجا بیان می کنم: در سال های بعد از سال های ۷۵بود که چند سفر ادبیاتی با آن زنده یاد به چند شهر داشتم! می گویند اگر می خواهی دوستت را بشناسی یا بااو همسایه باش یا همسفر! من اما تنها در سفر نبود که او را شناختم ، بلکه در میز گردی که در خانه ی فرخنده حاجی زاده  شاعر و نویسنده  تشکیل شد،  در کنار شمس بودم‌ و بیشر او را شناختم.  وبگویم که ماحصل آن گپ و گفت های میزگردی ی (دور همی ) در مجله ی بایا ، دوره ی پنجم ، شماره ی ۴۱ چاپ شد! در این نشست مظفر رویایی و یزدان سلحشور نیز حضور داشتند عنوان این تبادل نظرها " حدس بزن چه کسی برای شعر حجم می اید؟ غرض این که در آن مکان و زمان به ژرف نگری ها و نکته سنجی های شمس آقاجانی پی بردم!  ۲-از میان آثار متعددی که شمس در زمینه شعر و نقد شعر نوشته ، کتاب " سخن رمز دهان" را بر می گزینم و تنها بر مقوله ی زبان درشعر درنگ می کنم. شمس آقاجانی می نویسد : از من خواسته اند مطلبی تحت عنوان " شعر زبان"  در یکی از دانشگاه های کشور ارائه کنم‌ . شمس می افزاید :  من حقیقتا نمی دانم شعر زبان چگونه شعری ست ، مگر شعر غیر زبانی هم داریم؟ ۳- شمس که تعلق خاطری عمیق به استادش  زنده یاد دکتر رضا براهنی شاعر و منتقد نامدار دارد به تصریح و با تاکید می نویسد: در دهه ی هفتاد خورشیدی  با ترجمه ی انبوه مباحث نظری متاخر جهانی و آثار مشاهیر و جریان سازان این حوزه ( شعر زبان)  رواج چشمگیری داشت، به ویژه که با تکیه بر" زبانیت زبان"[و با توجه به خصوصیات و امکانات زبان فارسی] به یک جریان فراگیر تبدیل شد  و با شعر و نام دکتر رضا براهنی گره خورد شمس می افزاید: [تاکید بر]زبان ، زبان محوری ، شعر زبان و.‌‌...اصلا حرف جدیدی نیست ، شعر از بدو تولدش همواره شعر زبان بوده است. ( در پرانتز )  لازم به ذکر این نکته هستم- گرچه شمس عزیز بهتر از من می داند- هدف  از شعر زبان  - اشتباه اگر نکنم- باید " زبان شعر  " باشد ، چرا که شعر زبان مقوله ای جداست برنادت مایر‌ شاعر آمریکایی در خصوص  شعر زبان می نویسد: شعر زبان ، سامان مندی زبان را تخریب می کند و.........language  poetry نامیده می شود. برنادت مایر شاعر در مورد  " اصول مهم دبستان زبان شعر مطالب تعیین کننده ای بیان می کند نگاه کنید : گونه های نو آوری در شعر معاصر ایران* بگذریم! شمس آقاجانی برای نشان دادن نقش شعر زبان به سعدی و حافظ و .‌‌...روی می آورد؛ نیز به شاعرانی که اسم و رسمی در شعر امروز ایران ندارند ۴- هوش و حواس شاعر و منتقد ما در مورد" شعر زبان" ( زبان شعر؟) کاملا جمع است ! او دربسط مقوله ای که پیش رو دارد ، از رودکی و حافظ و ایرج میرزا ، شیمبورسکا و اوکتاویو پاز نام می برد شمس در جای دیگری از کتاب" سخن رمز دهان" می نویسد: رابطه ی هستی شناسانه ی بین شعر و زبان به گرایش و رویکر خاص وابسته نیست و براین قول است که:  این رابطه ای ژنریک و ازلی- ابدی است شعر همواره به برجسته شدن  زبان منجر می‌شود و از برجسته شدن آن حاصل می گردد ۵- برمی گردم سر سطر! واقعیت امر این است که من شمس آقاجانی را همواره " در زبان" به خاطر می آورم و به عینه می بینم که " درخانه ی زبان" سکنا گزیده است! او هم اکنون می بیند که " منء لبخند" اش در زبان شعر ، گفتمانی را با من بر قرار می کند که به تعبیری " سرشار از ناگفته هاست" و ای دریغا در فرصت هایی که از دست رفت، دیدار بیشتر این شاعر و منتقد برجسته را به زمان دیگری که وجود ندارد، حواله کرد! شمس، ساده زیست ، زیستی ساده اما عمیق وپربار! شمس شایسته ی شهرتی رشک انگیز بود ممکن است  دوستان بر من خرده بگیرند که از شهرت گفتن در این میان سزا نیست ، اما عرقریزی روح، فاکنر را در عرصه ی ادبیات داستانی پدید آورد شمس اما اگر در رفتن عجله نداشت، بی گمان در کنار " یگانه ترین یارش" رویا تفتی شاعر معاصر، قله های بیشتر و بلند تری را در شعر و نقد شعر فتح می کرد اکنون نیز نامش در ادبیات معاصر ایران ثبت است اری ، او خود را به ثبت رسانده است و من نیز در این متن ، به تحسین آراء و عقاید ادبی- هنری  او  پرداخته ام

گزارش تصویری از مراسم یادبود شمس آقاجانی | بخش دوم به تاریخ ۱۹ آبان ۱۴۰۲ در فروشگاه کتاب فرهنگان قریب با سپاس از تک‌تک عزیزانی که قدم رنجه کرده و آمدند. عکس ها از حمید راد و آمن حسینی

به یاد شمس با حضور: علی‌باباچاهی، مظفر رویایی، فرزین هومانفر، فرخنده حاجی‌زاده، عباس حبیبی بدرآبادی، علیرضا بهنام، علی قنبری، مظاهر شهامت، فرزانه قوامی و.... زمان: جمعه 19 آبان 402 - ساعت 15 مکان: کتابفروشی فرهنگان قریب- انتهای بلوار کشاورز- نبش خیابان دکتر قریب- پایین‌تر از نصرت- بین کوچه‌های اولیا و سوسن. سپاس از زحمات رضا روزبهانی و حجت بداغی عزیز برای هماهنگی و سپاس از ناصر نصیری برای طراحی پوستر

این شعرخوانی در 9 مردادماه 1402 ضبط شده. شعر "جای خالی‌اش" از مجموعه "راوی دوم شخص" ‌ سپاس از آقای میلاد زنگنه برای ارسال آن.

شمس آقاجانی ( 4 تیر 1347 فریدونکنار - 17 شهریور 1402 تهران) مهندس برق(گرایش مخابرات)/ دانشگاه شیراز آثار: 1-مخاطب اجباری(مجموعه‌شعر)/ نشر خیام/ 1377(چاپ دوم و بعد: انتشارات بوتیمار/1393) 2- شکل‌های ناتمامی(تئوری و نقد ادبی)/ نشر ویستار/ 1384 3-گزارش ناگزیری(مجموعه‌شعر)/ انتشارات بوتیمار/ 1391(چاپ دوم: انتشارات بوتیمار/1393) 4- سخنِ رمزِ دهان: جلد اول(تئوری و نقد ادبی)/ انتشارات سرزمین اهورایی/ 1392(چاپ دوم: آماده‌ی انتشار) 5- راوی دوم شخص(مجموعه‌شعر)/ انتشارات بوتیمار/ 1394 6- چرا آخرین درنا بازمی‌گردد(و متن‌هایی برای مطالعه‌ی بیش‌تر)(مجموعه‌شعر)/ انتشارات بوتیمار/ 1395 7-درس‌های ادبی(تئوری و نقد ادبی)/ انتشارات مانیاهنر/ 1399 8-سخنِ رمزِ دهان: جلد دوم(تئوری و نقد ادبی)/ انتشارات سرزمین اهورایی/ 1399 9-براهنی و نظریه‌ی «زبانیت»(تئوری و نقد ادبی)/ نشر آفتاب(نروژ)/ 1400 خورشیدی (2021 میلادی) در دست انتشار: 10-چهار کتاب اول(مجموعه‌شعرها)/ انتشارات مانیاهنر/ 11ـ سخنِ رمزِ دهان: جلد سوم(تئوری و نقد ادبی)/ انتشارات سرزمین اهورایی/ 1402 آماده‌ی انتشار: ـ بازگشت مجبوری(مجموعه شعر) ـ ویروس کهن(مجموعه شعر) و...

آه از این رفتگان بی‌برگشت... بر آنیم که صفحات مجازی‌‌ شمس آقاجانی در تلگرام، فیسبوک و اینستاگرام را پا بر جا نگه‌داریم. از دوستان عزیزی که در مورد شمس، آثار شمس و یا مراسم او عکس یا ویدئویی گرفته‌اند و یا مطلبی قلمی کرده‌اند، خواهشمندیم در صورت تمایل، آن را به تلگرام رویا تفتی @roya_tafti یا بامداد آقاجانی @bamagha بفرستند تا در صفحاتش بازنشر شود. پیشاپیش از همراهی شما بسیار سپاسگزاریم.

✅یک استاد دانشگاه در محکومیت اخراج اساتید برجسته خاک بر سر وزیر علوم که قدر بزرگان نمی‌داند! آبتین گلکار، مترجم سرشناس و استاد گروه زبان روسی دانشگاه تربیت مدرس، در واکنش به اخراج اساتید معترض در حساب اینستاگرام خود نوشت: «تکلیف طایفه اشقیا که مشخص است ولی خاک باید بر سر کرد وزیری را که در حد بز اخفش هم نمیتواند به افتضاحی که در موسسات زیر دستش به پا شده واکنش نشان دهد. خاک باید بر سر کرد آن دانشگاه مادر را که بزرگانی چون میلاد عظیمی و وحید عیدگاه طرقبه را قدر نمی‌شناسد و خاک باید بر سر کرد آن صاحب ژن معیوب را که علی شریفی زارچی را خار چشم بداند. @Sahamnewsorg

.... رسم ما کمی فرق دارد نظرش را می‌چرخانیم می‌بریمش به جاهای دیگری رفتار دیگری سرسام دیگری در روش‌های ما که آخر ندارد به هدر می‌رویم کنار یک ساعت همیشه در حال تخفیف چشم‌ها کاهش لب‌ها اصل تعویق، کنار زدن با همین دست‌ها و آخرش گریه می‌کنیم چون تو هر بار باز می‌گردی اما به جای دیگری .... https://www.instagram.com/p/CwYdFxZKPnW/?igshid=MTc4MmM1YmI2Ng==

🎥 شکار لحظه‌ها با تله‌دوربین در منطقه شکار ممنوع 🔹آنچه می‌بینید فیلم‌های دوربین تله‌ای از منطقه شکار ممنوع سواد کوه است که تنوع جانوری در این منطقه را نشان می‌دهد. 🔹این ویدیو توسط محیط‌بان علی‌اکبر ایمانی ضبط شده است. isna.ir/xdPtJj @isnamediaa @isna94

. گفته بود: ...اصلا یک مقدار از برجستگی‌های ماها که می‌گویند برجسته هستیم به خاطر فرورفتگی‌های اطراف است. ... در موارد متعددی جزو اولین‌ها و در عین‌حال بهترین‌ها بود. تاثیرش بر سینما و ادبیات مداوم بود. به گمان من، درک عمیق #فروغ از #نیما و توجه ویژه‌اش به نیما - که برای شعر ما بسیار مهم و حیاتی است - تحت تاثیر او بود. و... . نام و یادش با ما خواهد ماند: #ابراهیم_گلستان https://www.instagram.com/p/CwTNPl5qKxV/?igshid=MTc4MmM1YmI2Ng==