ایرانگرد

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) حسرت 200 ساله بعد از دیدن آبشار آسیاب خرابه دوباره راه افتادم به سمت شرق و سعی میکردم تا قبل از تاریکی هوا خودم را به اردبیل برسانم. ولی مگر دیدنیهای این منطقه یکی دوتا بود که بشه از کنارشون زود گذر کرد. همانطور که پابه پای رود ارس به سمت دریای کاسپین حرکت میکردیم باهم، با حسرت به آنطرف رود نگاه میکردم و آنقدر حسرت خوردم که بعد از 130 کیلومتر رسیدم به پل حسرت. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) آبشار آسیاب خرابه آبشار مسیر رفت و برگشتش جداست یعنی از یکطرف میری و از طرف دیگه در میایی، که تابلو داره و سعی کن خلافش رو نری. از یک طرف میری اول سرچشمه اش رو میبینی و دوست داشتی توی یک آلاچیق میشینی چای و ناهار سفارش میدی بعد میری توی دره و همینطور مسیرش رو ادامه میدی تا برسی به انتهاش که دوباره از پلکانی میایی بالا و خداحافظی میکنی با آبشار و برمیگردی. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) آبشار آسیاب خرابه آبشارش هم مثل دیگر آبشارها نیست بخاطر اینه که وقتی اونجا رفتین انتظار نداشته باشین که مثل دیگر آبشارها یکهویی هورت زیادی از آب از اون بالا بالاها بیاد پایین و شما لذتشو ببرین. نه آقا جان، آبشار اینجا ریز ریز و قطره قطره از روی خزه ها و سبزه های روی دیوار سر میخوره و مثل دوش حموم میاد پایین و میتونی بری زیرش و دوش بگیری مخصوصا توی گرمای تابستون که عجیب میچسبه. در ضمن اینقدر پهن هست که میتونه همزمان به هزار نفر سرویس بده و زیر دوش اون برن و دوش بگیرن. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) آبشار آسیاب خرابه بعد از خوردن ناهار دوباره راه افتادم به سمت شرق در امتداد رود ارس. و باز هم 40 کیلومتر نگذشته بود که رسیدم به آبشار آسیاب خرابه. این آبشار نه آبشارش مثل آبشارهای دیگه هست و نه آسیابش حتی از نوع خرابه اش. واقعیتش اینه که در زمانهای قدیم آسیابی در اینجا بوده که الان نبوده حتی مدل خرابش. و الان جاش رو امکانات تفریحی گرفته ولی اسمش همچنان روش مونده مثل پل چوبی تهران که ازش خبری نیست ولی همچنان میگوییم پل چوبی. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) دیزی مخصوص جلفا بعد از دیدن سد ارس دوباره 40 کیلومتر برگشتم تا دوباره رسیدم به جلفا و چون ظهر شده بود رفتم توی بازار روسهای جلفا و یک دیزی فروشی دیدم و سفارش دیزی دادم.قیمتش از دیزی فروشیهای دیگر همون منطقه کمی بیشتر بود و بهش گفتم چرا؟ گفت میتونی جای دیگه بری ولی اگه اینجا دیزیشو بخوری متوجه میشی چرا. من هم قبول کردم و سفارش یک دیزی دادم و انصافا پولش حلالش باشه . تیکه های گوشتش بیشتر از نخود و سیب زمینیهاش بود اونهم گوشت گوسفندهای اون منطقه. جایتان خالی آنقدر هم زیاد بود که من به تنهایی نتونستم همشو بخورم پس نون تیلید کردم توی آب گوشت و خوردم و بعدش، گوشت و نخود و سیب زمینی هاشو با گوشت کوب خوب کوبیدم و اونها رو توی یک نون محلی ساندویچ درست کردم و با خودم بردم تا شب بخورمشون. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای ننه مریم قبل از رسیدنم به سد ارس یک پاسگاه مرزی بود که تابلوی کلیسای ننه مریم توجه من رو به خودش جلب کرد. من چند سال قبل در شهر ارومیه هم یک کلیسای ننه مریم دیده بودم و حالا در کنار رود ارس هم یکی دیگر میدیدم. میخواستم به سمتش بروم و از نزدیک عکس و فیلم بگیرم که نگهبان پاسگاه مرزی داد زد و گفت ممنوعه از همان جا لب جاده میتونی ببینی و عکس بگیری، منم هول شدم و گفتم اطاعت جناب سروان. طفلکی این ننه مریم غریب افتاده بود و کسی جرات نمیکرد بره پیشش. به این منطقه و منطقه ای که کلیسای سنت استپانوس قرار داره میگن دره شام. حالا وجه تسمیه این نام چیه و آیا احتمالا ربطی به شام منطقه سوریه داره یا نه بنده خبر ندارم و فقط همین رو میدونم که تاریخ ساختش 1517 میلادی یعنی در زمان شاه عباس بزرگ هست که این منطقه پر از ارمنییان مسیحی بودند ولی بعد ها بخاطر جنگ و کمبود کوچ کردند به سمت تبریز ویا ایروان ارمنستان. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) سد ارس پلدشت پس از دیدن کلیسای سنت استپانوس میخواستم برگردم به سمت پارس آباد مغان تا از آنجا راهی اردبیل و سپس تهران شوم اما دلم نیامد حالا که تا 40 کیلومتری سد ارس رسیده ام آنرا نبینم. پس راهی دیدن این سد شدم. در مسیرم از استان آذربایجان شرقی از طریق یک پل آهنی کوچک وارد آذربایجان غربی شدم. این سد در حوزه تقسیمات شهرستان پلدشت قرار دارد و در زمان پهلوی و اتحاد جماهیر شوروی ساخته شده بود. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا کلیسای سنت استپانوس در دوره‌های مختلف مرمت و بازسازی شده است. هاکوپ جوقاتیسی، خلیفه اعظم وانگ استپانوس مرمت این بنا را در طی سال‌های ۱۰۵۳ تا ۱۰۶۶ هجری قمری انجام داد. در دوره‌ صفوی نیز بازسازی‌هایی در این کلیسا صورت گرفت و در عصر قاجار هم سنت استپانوس مورد توجه بود. چنانچه بر اساس کتیبه سنگی به خط نستعلیق که بالای در نصب شده است، در سال ۱۲۴۵ هجری قمری به فرمان عباس میرزا ولیعهد قاجار قریه‌ای در دره شام خریداری و وقف کلیسا می‌شود. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا در ساحل شمالی رود ارس کلیسایی وجود دارد که قرینه کلیسای سنت استپانوس است. قرینه بودن این دو کلیسا این احتمال را به وجود می‌آورد که هم‌زمان و توسط یک قدرت واحد که بر هر دو طرف رودخانه حکومت می‌کرد، ساخته شده‌اند. برخی منابع تاریخی مانند سفرنامه تاورنیه نیز آن را متعلق به دوره صفویه می‌دانند؛ اما شیوه معماری و تزیینات آن نشان می‌دهد این کلیسا بین قرن‌های چهار تا ۶ هجری قمری برابر با ۱۰ تا ۱۲ میلادی بنا شده است. سبک معماری کلیسا، تلفیقی از شیوه‌های معماری دوره‌های اورارتو، اشکانی و رومی است. بعد از ساخت بناهایی چون سنت اچمیادزین، طاطائوس، آختامار و سنت استپانوس این شیوه معماری به سبک معماری ارمنی شناخته شد. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا کلیسای سن استپانوس، یا کلیسای استفانوس مقدس دومین کلیسای مهم ارامنه ایران است که از نظر اهمیت بعد از قره‌کلیسا قرار می‌گیرد این بنا در استان آذربایجان شرقی در ۱۷ کیلومتری غرب شهر جلفا و در فاصله ۳ کیلومتری کرانه جنوبی رودخانه ارس در محلی به نام قزل وانک (صومعه سرخ) واقع شده‌است. این کلیسا در سده نهم میلادی ساخته شده‌است ولی به علت زلزله دچار آسیب‌های جدی شده بود که در دوران صفویه مورد مرمت و بازسازی قرار گرفت. کلیه محوطه کلیسا در قلب کوه‌ها و در میان طبیعت سبز منطقه مرزی جلفا و جمهوری آذربایجان قرار گرفته‌است. این کلیسا مورد احترام تمام مسیحیان و تقریباً تمامی ادیان است اما در واقع به شاخه مسیحیان گریگوری (پیروان گریگور روشنگر) که ساکن ارمنستان هستند تعلق دارد. در یک روز از سال هزاران نفر از ارمنیان در این نقطه گردهم می‌آیند تا ضمن زیارت، مراسم و مناسک خاص خود را به‌جای آورند. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا قدمت دقیق کلیسای سنت استپانوس مشخص نیست. قدیمی‌ترین منبعی که در آن به کلیسای سنت استپانوس اشاره شده، مربوط به سال ۶۴۹ میلادی است. عده‌ای این کلیسا را به اوایل میسحیت نسبت می‌دهند. برخی نیز معتقدند در در سال ۲۶۶ هجری قمری برابر با ۹۷۶ میلادی و در زمان سلطنت آشوت باگرادونی پادشاه ارمنستان، کاتالیکوس خاچیک، رهبر مذهبی ارمنیان اسقف اعظم بالکن را به سرپرستی وانگ استپانوس مقدس انتخاب کرد و او با هزینه پادشاه کلیسایی در این محوطه بنا کرد. @irantizement

ادامه دارد ...

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا در دوره‌های معاصر نیز طی چندین دوره کلیسای سنت استپانوس مرمت و بازسازی شده است. در مرمتی که در سال ۱۳۸۴ انجام گرفت، بقایای استخوانی کشف شد که طبق روایت‌های تاریخی آن‌ها را به حواریون و قدیسان مسیح نسبت داده‌اند. این استخوان‌ها از میان دو طاق کلیسا به دست آمدند. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا کلیسای سنت استپانوس همچنین به‌دلیل قرار گرفتن در روستای متروکه‌ای به نام دره شام به این نام نیز خوانده می‌شود. از آنجایی که این کلیسا در دامنه ارتفاعات ماغارد یا ماقارات بنا شده در منابع ارمنی به آن دیر ماغارد نیز گفته می‌شود. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا کلیسای سنت استپانوس از بخش‌های مختلفی چون نمازخانه، برج ناقوس، نمازخانه بوعوس پطرس یا اجاق دانیال، صحن کلیسا یا حیاط کلیسا، پیشخوان ورودی اصلی مجموعه، هشتی ورودی، حیاط دیرها، کلیسای قدیمی، سالن‌های آموزش طلاب یا استنساخ کتب، محل اسکان راهب و مسافران یا انبار و محل ذخیره آذوقه و طویله‌های مجموعه تشکیل شده است. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا سنت استپانوس یا سنت استفان اولین شهید راه مسیحیت است که در ۲۶ دسامبر سال ۳۶ میلادی در اورشلیم توسط یهودیان سنگسار شد. کلیسای سنت استپانوس علاوه بر محل عبادت مسیحیان، مکان اجتماع هنرمندان، فلاسفه، مورخان، دانشمندان و مکانی برای آموزش و تعلیم و تربیت کشیشان و راهبان مسیحی بوده است. این کلیسا به‌دلیل سبک بنا و جنبه فرهنگی از مراکز مشهور دینی و فرهنگی ارمنیان به شمار می‌رود. خوش‌نویسان و خطاطان زیادی در این وانگ حضور داشتند و به نوشتن کتاب می‌پرداختند. نقاشان و تهذیب‌کاران نیز با هنر خود بر زیبایی کتاب‌ها می‌افزودند و به این دلیل به‌عنوان یکی از مراکز خوش‌نویسان ارمنی شهرت دارد. در حال حاضر نیز تعداد زیادی از کتاب‌های نوشته شده در این کلیسا در کتابخانه‌های جمهوری ارمنستان و ایتالیا نگهداری می‌شود. @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا در ادامه سفرم، یکی از جاهایی که خیلی دوست داشتم بروم وببینم کلیسای سنت استپانوس بود که در نزدیکی غرب شهر جلفا در آذربایجان شرقی قرار دارد. حالا بفرمایین بگین چرا؟ شاید براتون عجیب باشه که بگم کشور ایران اولین کشور در جهان بوده که دین مسیحیت را قبول کرد. آنهم در زمانی که تیرداد حاکم ارمنستان بود و ارمنستان جزو خاک ایران محسوب می شد. برای همین قدیمی ترین کلیساهای جهان در اروپا و آمریکا نیست دوستان بلکه در ایران وارمنستان قرار دارند. شاید داستان سه مغ رو همتون شنیده باشین که با دیدن شهابی درخشان در آسمان که بسوی اورشلیم میرفت این سه مغ هم که بعضی ها میگویند در آتشکده ای در ساوه بوده و بعضی هاهم می گویند که در آتشکده کوه خواجه سیستان که مشهور است به کک کهزاد رهسپار شهر اورشلیم میشوند و این خبر خوش را به مادر مسیح حضرت مریم میدهند. بله دوستان باورش سخته اما ما ایرانیان هم اولین قومی بودیم که خبر تولد مسیح را به دیگران دادیم و هم اولین کشوری بودیم که دین مسیحیت را پذیرفتیم و هم اولین کلیساهای دنیا را در کشورمان داریم . @irantizement

سفر پابه پای ارس (از پلدشت تا پارس آباد مغان) کلیسای سنت استپانوس جلفا دوستان خوبم اگر یادتون باشه داشتم سفرنامه رود ارس رو براتون مینوشتم که بخاطر ضرورت کار اونو کنار گذاشتم و سفرنامه سیستان و بلوچستان رو شروع کردم . حالا که وقت کافی دارم میریم به ادامه سفرنامه رود ارس. اگر یادتون باشه در مورد سرزمینهای شمالی رود ارس گفتم که بخاطر ضعف پادشاهان کشورمان که بعد از نزدیک به 100 سال جنگهای داخلی، توسط روسهای تازه به قدرت رسیده و تشنه جهانگشایی از ایران جدا شدند و رود ارس شد مرز ایران. روسهایی که بعد از قرنها تحت سلطه مغولها و تاتارها بودن، حالا آمده بودند که دق دلشون رو سر ایرانیها در بیارند. روسهایی که قرنهابرای کشتیرانی بر روی رودخانه خودشان ولگا مجبور بودند به مغولها و تاتارها باج بدهند تا بهشون اجازه بدند روی رودخانه خودشان کشتیرانی کنند. و اگر یادتون باشه در مورد شهر جلفا و پل مرزی آن گفتم که سه ژاندارم جان برکف ایرانی تا آخرین فشنگشان و آخرین قطره خونشان بر روی پل ماندند و یک لشکر روس را برای چند روز فلج کردند تا نتوانند وارد خاک پاک میهمنمان شوند. @irantizement

سفر عمان مسجد سلطان قابوس نمایی از گلکاری های زیبای اطراف مسجد @irantizement

سفر عمان مسجد سلطان قابوس توی مسجد سلطان قابوس علاوه بر سبکهای اسلامی و ایرانی شما سبکهای اروپایی رو هم میبینید . مثلا همین پنجره های بلند با نقش و نگاره های روی شیشه هایش به سبک کلیساهای اروپایی قرون وسطی مثل کلیسای نوتردام پاریس هست. @irantizement