اطلاع رسانی موسسه مادران امروز (مام)

سیزده‌به‌در در ایران و کشورهای متاثر از فرهنگ ایرانی، روز سیزدهم فروردین ماه هر سال مردم از خانه‌ها بیرون می‌روند و از بام تا شام به گردش و شادی می‌گذرانند. این روز که اصطلاحا «سیزده‌به‌در» نامیده می‌شود، یکی از مشهورترین آیین‌های نوروزی است و هیچ سابقه‌ی مکتوبی در منابع ادبی و تاریخی قدیمی ندارد. در باورهای باستانی ایرانیان روز «سیزدهم» تیرماه بدشگون بوده و از سوی دیگر بنا بر اقوال و احادیثی روز «سیزدهم» همه‌ی ماه‌های ایرانی بد و نحس است. برای در امان ماندن از زیان‌های این روز و راندن نحسی آن، به دشت و باغ می‌رفتند و تفرج می‌کردند. منبع: ایران‌مگ #موسسه_مادران_امروز #سیزده_بدر #عیدنوروز #فرهنگ_ایرانی #آیین_های_نوروزی

#موسسه_مادران_امروز #نوروز_۱۴۰۴ #نوروز_باستانی

#موسسه_مادران_امروز #عید_نوروز #دیدار_نوروزی

چهارشنبه‌سوری جشن آتش و تطهیر چهارشنبه‌سوری از آیین‌های کهن ایرانی است که با آتش، نور، روشنی، گرما و پاکیزگی گره‌خورده است. دیرپایی و ماندگاری آن در دوری گزیدن از پلیدی‌ها، استقبال از نیکی‌ها و آماده شدن برای سال نو نهفته است. این جشن آیینی فرهنگی است که به ما یادآوری می‌کند در زندگی به چه چیزهایی توجه کنیم: از پاکیزه کردن منزل و محله تا برافروختن نور و گرما و آتش؛ از گردآوردن خانواده و اقوام در کنار یکدیگر تا هم‌سفره شدن با همسایگان و خویشان، همه‌چیز در این شب نمادی است از نو شدن، از تطهیر جسم و جان و رهایی از دغدغه‌های سالی که گذشت. این جشن باستانی، درسی است از مقاومت و حفظ پیوندهای اجتماعی. اگر بتوانیم سنت‌های نیکو و اصیل آن را با آگاهی درآمیزیم و آن را از آسیب‌ها ایمن بداریم، می‌توانیم با گرامی داشت آن، روح همبستگی و امید را در جامعه تقویت کنیم. یادداشتی از سهیلا طاهری، کارشناس موسسه مادران امروز #موسسه_مادران_امروز #چهارشنبه_سوری #جشن_آتش #جشن_باستانی

هفت سین در قدیم، به‌عنوان شگون، هفت «سینی»(۱) از دانه‌هایی که برکت به سفره‌ها می‌آورد، می‌رویاندیم و بر خوان نوروزی می‌نهادیم. به احتمالی، هفت «سین» می‌تواند بازمانده‌ی همین هفت «سینی» باشد و یا نمادی از «سبزه» و «سرسبزی». اگر در درازای زمان هفت «سینی» با هفت میوه یا گل یا سبزی که با «سین» آغاز می‌شوند و هر یک نشانه‌ای از باروری و تندرستی هستند تلفیق شده است، در آن باید جای پای ذوق لطیف ایرانی را جستجو کرد. آن چیزهایی که امروزه- افزون بر آنچه تا به حال گفتیم- خوان ما را زینت می‌بخشند و همه‌ی اهل خانه را به جهانی از شادی و سرسبزی فرامی‌خوانند چیست؟ «سبزه»‌ی نودمیده است و «سنبل» خوش‌بر و خوش‌بو؛ «سیب» که میوه‌ای بهشتی نام گرفته است و نمادی از زایش است؛ «سمنو» این مائده‌ی تهیه شده از جوانه‌ی گندم که بخشی از آیین‌های باستانی پیش‌گفته را یادآوری می‌کند؛ «سنجد» که بوی برگ و شکوفه‌ی درخت آن محرک عشق و دلباختگی است؛ «سیر» که از دیرزمان به‌عنوان دارویی برای تندرستی شناخته شده است؛ دانه‌های «سپند» (= اسفند) که نامش به معنی «مقدس» است و دانه‌های به رشته کشیده‌ی آن زینت‌بخش خانه‌های روستایی و دافع چشم بد. ما بر این خوان آیینه می‌گذاریم که نور و روشنایی می‌تاباند؛ شمع می‌افروزیم که روشنایی و تابش آتش را به یاد می‌آورد؛ تخم‌مرغ که تمثیلی از نطفه و باروری است(۲)؛ کاسه‌ی آب زلال به نشانه‌ی همه آب‌های خوب جهان و ماهی(۳) زنده در آب، به نشانه‌ی تازگی و شادابی؛ نقل و شیرینی و دیگر چیزهایی که بنا به رسم خاص هر شهر و روستا و خانواده‌ای بر این خوان افزوده می‌شود. در بسیاری از خانه‌ها گذاشتن نمونه‌ای از غلات و حبوبات و همچنین شیر و فرآورده‌های شیری به نشانه‌ی تضمین برکت خانه، متداول است. در برخی خانواده‌ها و به‌ویژه در میان هم‌میهنان زردشتی، هفت «شین» نیز معمول است که باید ناشی از شبیه‌سازی «شین» با «سین» باشد و همچنین شاید به این دلیل که شهد و شکر از دیرباز از بنیادی‌ترین مائده‌های این خوان بوده‌اند. (۱). «سینی» معرب «چینی» است که در قدیم به طبق‌های بزرگی که از چین آورده بودند، گفته می‌شد. (۲). در اسطوره‌های ایران باستان، آسمان و زمین همچون تخم‌مرغی توصیف شده‌اند که زمین همسان زرده در میان آسمان قرار دارد که همسان سفیده می‌باشد. (۳). ماه اسفند برابر با برج «حوت» است که به معنی «ماهی» است. برگرفته از مقاله‌ی تاریخچه‌ی نوروز، دکتر ژاله آموزگار مجله‌ی فرهنگی-‌هنری بخارا، فروردین ۱۴۰۰ #موسسه_مادران_امروز #هفت_سین #نوروز #ایران_باستان

پیام‌آوران نوروز (بخش سوم) چارشنبه خاتون: از نمونه‌های حضور ایزد بانوان در زیر زمین و نوزایی طبیعت می‌توان به چارشنبه خاتون اشاره‌کرد. در شمال ایران به باور مردم گیلان فرشته‌ای در چاه‌های کهنه زندگی می‌کند. مردم گیلک معتقدند چارشنبه خاتون فرشته‌ی زیبای آرزوست که در شب آخرین چهارشنبه‌ی سال به خانه‌ی روستاییان فرود می‌آید و اهل خانه را به مرادشان می‌رساند. باورهای مختلفی در باره این پری آرزوها وجود دارد. در برخی نقاط معتقدند اگر خانه تمیز نباشد، چارشنبه خاتون به آن خانه پا نمی‌گذارد. برخی معتقدند در آخرین چهارشنبه‌ی سال باید نوار پارچه‌ای تمیز و آب نخورده‌ای را به دور قاشقی چوبی ببندند و آخر شب در نقطه‌ای دور از چشم بگذارند. اگر مهر خاتون با اهالی آن خانه باشد نوار را از دور قاشق باز کرده و دوباره می‌پیچد و آرزوهای آنان را برآورده می‌کند. در برخی نقاط معتقدند که چارشنبه خاتون در چاه‌های کهنه باغ‌ها زندگی می‌کند و اگر کسی که مشکلی دارد سر و تن را با آب چاه کهنه بشوید و جرات کند و خاتون را صدا بزند، آب چاه قل قل می‌کند و خاتون از چاه بالا می‌آید و راه حل مشکل را به او می‌گوید. در آذربایجان شرقی اسفند را ماه عید می‌نامیدند و هر چهارشنبه اسم مخصوص خودش را داشت. چهارشنبه‌ی اول چهارشنبه‌ی باد، چهارشنبه‌ی دوم چهارشنبه‌ی خاک، چهارشنبه‌ی سوم چهارشنبه‌ی آتش و آخرین چهارشنبه را چهارشنبه آب یا چهارشنبه آخر می‌نامیدند. در آخرین چهارشنبه سال هدایایی برای نو‌عروسان پیشکش می‌شد. کودکان ونوجوان‌ها از روزنه‌های خانه شالی به درون می‌فرستادند و اهالی خانه نقل و شیرینی یا تخم مرغ رنگ شده‌ای به پر شالشان می‌بستند. زنان در آخرین چهارشنبه‌ی سال بر در ورودی خانه با باقیمانده خمیرنان نقوشی بر دیوار خانه رسم می‌کردند. و در زیر همه‌ی آن‌ها نقش «چارشنبه ننه» یا همان خاتون چارشنبه را به شکل زنی زیبا (شبیه نقش خورشید خانم) می‌کشیدند. گاهی این نقاشی بر دیواره‌ی تنور یا سیلوی گندمشان انجام می‌شد تا خاتون چارشنبه به تنور یا انبار غله آنان برکت دهد. گاهی نیز بر دهان خاتون دانه‌ای کشمش می‌گذاشتند به رسم خوش یمنی و شیرینی؛ تا زندگی در سال نو به کامشان باشد. کشف تندیس زنی در ظرف نگهداری غله که مربوط به هشت هزار سال پیش است، می‌تواند مربوط به باور خاتون چارشنبه در آیین‌های نوروزی منطقه آذربایجان باشد که نمادی برای برکت خانه و مواد غذایی است. برگرفته از پژوهش لیلا کفاش زاده، سایت کتابک #موسسه_مادران_امروز #چهارشنبه_خاتون #جشنهای_ایرانیان #رویش_طبیعت

پیام‌آوران نوروز (بخش دوم) جشن اسفندی و تَوِش (Tavesh): در فرهنگ سنتی کاشان مراسم نوروز با جشن اسفندی آغاز می‌شود. جشن اسفندی نخستین روز اسفند است که مانند آیین نوروز با تهیه‌ی غذا و شیرینی، پوشیدن لباس نو و دادن هدیه اسفندی همراه است. البته آنها در نوروز هم مانند دیگر نقاط کشور مراسم سال نو را به جا می‌آورند. در حقیقت کاشانی‌ها یک بار به شکل محلی و یک بار به شکل ملی مراسم نوروز را به‌جا می‌آورند. به باور مردم این منطقه توش فرشته کوچکی است که اول زمستان به زیر زمین می‌رود و آب چشمه‌ها را گرم نگه می‌دارد و از ریشه درختان در برابر سرما محافظت می‌کند تا بهار برسد و دوباره سبز شوند. وظیفه توش روز اول اسفند ماه به پایان می‌رسد تا زمستانی دیگر برسد. مفهوم رستاخیز که در بهار رخ می‌دهد و گیاهان و نباتات و زمین از مرگ به حیات دوباره می‌رسند، بن مایه‌ی خلق این اساطیر است. #موسسه_مادران_امروز #نوروز #جشن_اسفندی #جشنهای_ایرانیان #رویش_طبیعت

پیام‌آوران نوروز (بخش نخست) نوروز از دیرباز از مهم‌ترین جشن‌های ایرانیان بوده است. هم‌زمانی سال نوی ایرانیان با نخستین روز بهار و پیوند آن با این پدیده‌ی طبیعی اهمیت آن را دوچندان کرده است. در ایران مقدمه چینی و پیش‌درآمد، بخشی از یک پدیده فرهنگی است؛ مانند پیش‌درآمد شعر، پیش‌درآمد موسیقی. مردم هم با «آیین‌های پیش بهاری» به استقبال نوروز می‌رفتند. امید به زنده شدن خاک و رویش دوباره‌ی طبیعت زمینه‌ی اصلی این جشن‌ها بوده است. اسفندی، تَوِش و چارشنبه خاتون از جمله جشن‌های استقبال نوروز است که در این‌ جا به آن می‌پردازیم. #موسسه_مادران_امروز #نوروز #جشنهای_ایرانیان #رویش_طبیعت

خانه تکانی نوروز هميشه و همه جا با هيجان و آشفتگی و درهم‌ريختگی آغاز می‌شود. ايرانيان باستان، نا‌آرامی را ريشه‌ی آرامش و پريشانی را اساس سامان می‌دانستند و چه بسا در پاره‌ای از مراسم نوروزی، آن‌ را به‌عمد به‌وجود می‌آوردند. خانه تكانی هم به اين نكته اشاره دارد؛ نخست درهم‌ريختگی، سپس نظم و نظافت. تمام خانه برای نظافت زير و رو می‌شد. در بعضی نقاط ايران رسم بود كه حتی خانه‌ها را رنگ می‌كردند و اگر ميسر نمی‌شد، دست كم همان اتاقی كه هفت‌سين در آن چیده می‌شد را سفيد می‌کردند. ظرف‌های مسين را به رویگران می‌سپردند. نقره‌ها را جلا می‌دادند. گوشه‌ و کنار خانه را از گرد و غبار پاك می‌كردند. تيرگی‌های يك ساله را از فرش و‌گلیم‌ها می‌زدودند و باور داشتند ارواح مردگان در اين روز‌ها به خانه و كاشانه‌ی خود باز‌می‌گردند. اگر خانه را تميز و بستگان را شاد ببينند خوشحال می‌شوند و برای بازماندگان خود دعا می‌فرستند و اگر نه، غمگين و افسرده بازمی‌گردند. از اين رو چند روز مانده به نوروز در خانه مُشك و عنبر می‌سوزاندند و شمع و چراغ می‌افروختند. منبع: ایران مگ #موسسه_مادران_امروز #خانه_تکانی #عید_نوروز #ایرانیان_باستان

ادبیات کلاسیک ادبیات کلاسیک، داستان‌های ساده و خوش‌خوانی هستند که از اصل وحدت سه گانه‌ی موضوع، زمان و مکان پیروی می‌کنند و در اکثر موارد دانای کلی وجود دارد که راوی قصه است. آموزه‌های این داستان‌ها تاریخ ‌مصرف ندارند و از آن‌جا که عموما به مسائل اساسی انسانی می‌پردازند، مختص تمام دوره‌ها و جوامع هستند. با توجه به سن نوجوانان بهتراست که این کتاب‌ها به این ترتیب خوانده شود: - آثار جین وبستر: بابالنگ دراز و دشمن عزیز - زنان کوچک اثر لوییزا ام آلکوت - قصر آبی اثر لوسی ماود مونتگمری - جین‌ایر اثر شارلوت برونته - آثار جین آستن شامل کتاب‌های اما، غرور و تعصب، عقل و احساس و ترغیب - بلندی‌های بادگیر اثر امیلی برونته - دزیره اثر آن ماری سلینکو و .... #موسسه_مادران_امروز #معرفی_کتاب #رمان_کلاسیک #عاشقانه_کلاسیک #نشر_افق #جین_وبستر #جین_آستن #شارلوت_برونته #امیلی_برونته #لوییزا_ام_الکوت #لوسی_ماود_مونتگمری @ofoqkidsandteens @L_Bahari

خانواده، کودک و درخت‌کاری (بخش دوم) — با مشارکت دادن کودکان در کاشت درخت، می‌توانید اهمیت حفظ محیط زیست و نقش درختان در زندگی انسان‌ها را، به‌طور غیر مستقیم به آن‌ها آموزش دهید. کودکان با مشاهده رشد درخت، مفهوم صبر، مراقبت و احترام به طبیعت را یاد می‌گیرند. — زمانی که خانواده در کنار یکدیگر درخت می‌کارند، لحظه‌های شاد و معناداری را تجربه می‌کنند که به تقویت پیوندهای خانوادگی می‌انجامد. — گذراندن وقت در طبیعت و مشارکت در فعالیت‌هایی مانند درخت‌کاری، استرس را کاهش می‌دهد و به بهبودی و سلامت روان کمک می‌کند. — هر درختی که خانواده‌ها می‌کارند، در بهبود کیفیت هوا، کاهش آلودگی، ایجاد سایه در گرمای تابستان و حفظ منابع طبیعی نقش دارد. این کار به کودکان می‌آموزد که حتی اقدامات کوچک می‌توانند تاثیراتی بزرگ بر محیط پیرامونشان داشته باشد. بهتر است خود کودکان در انتخاب محل کاشت، حفر گودال و آبیاری مشارکت کنند. عکاسی و یادداشت‌برداری از مراحل رشد درخت و ثبت و آرشیو آن‌ها نیز برای کودک لذت‌بخش خواهد بود. یادداشتی از گروه محیط زیست #موسسه_مادران_امروز #درختکاری #اهمیت_درختان #میراث_سبز #مراقبت_از_درخت #کودکان

خانواده، کودک و درخت‌کاری (بخش نخست) درباره‌ی اهمیت درختان، به‌ویژه در سرزمین‌های خشک مانند کشورمان، بسیار شنیده و خوانده‌ایم. می‌دانیم درخت‌داری، یعنی حفظ درختان موجود، مقدم بر درخت‌کاری است. ضروری است درختان بومی هر سرزمین را به‌درستی بشناسیم و فقط گونه‌‌های مناسب هر منطقه را بکاریم. درخت‌کاری را می‌توان به یک سنت خانوادگی تبدیل کرد. درختی که امروز می‌کارید، می‌تواند به نمادی از خانواده‌ی شما تبدیل شود و برای نسل های آینده باقی بماند. با کاشت درختان، خانواده‌ها می‌توانند میراثی سبز برای آینده و فرزندان خود ایجاد کنند و سهمی در ساختن دنیایی سبزتر داشته باشند. کاشت درخت در حیاط خانه، باغ، کوچه یا حتی مشارکت در برنامه های عمومی درخت‌کاری می‌تواند فرصتی برای باهم بودن و ایجاد خاطره‌های مشترک و زیبا باشد. این گونه فعالیت‌ها برای کودکان جذاب است و آن‌ها می‌تواننداز نزدیک، شاهد رشد درخت باشند و احساس مسئولیت نسبت به آن داشته باشند. مراقبت از درخت پس از کاشت، به کودکان حس مسئولیت پذیری و تعهد می‌آموزد. آن ها یاد می‌گیرند که برای رشد درخت باید به‌طور منظم به آن آب دهند و به‌درستی از آن مراقبت کنند. #موسسه_مادران_امروز #درختکاری #اهمیت_درختان #میراث_سبز #مراقبت_از_درخت #کودکان

پیشواز نوروز مراقبت از محیط زیست (بخش دوم) جایگزینی سنت‌های سازگار با محیط‌زیست: امروزه با افزایش آگاهی‌های زیست محیطی برخی سنت‌های نوروزی، مانند استفاده از ماهی قرمز یا سبزه در سفره‌ی هفت‌سین به‌دلیل پاره‌ای تاثیرات منفی، مورد بازنگری قرار گرفته است. منع مردم از این سنت‌های دیرین، مانند تیغی دولبه‌ است که می‌تواند تاثیرات منفی روی آن‌ها بگذارد. توصیه‌‌ی زیست محیطی در این‌باره این است که هر کس با شرایط موجود در خانواده‌ی خود و با امکانات جایگزینی که دارد، می‌تواند تصمیم بگیرد که این سنت‌ها را چگونه و با کمترین اثر منفی انجام دهد. شاید قانع کردن یک کودک شش‌ساله برای نداشتن ماهی قرمز در سفره‌ی هفت‌سین، نتیجه‌‌ی مطلوبی نداشته باشد؛ اما بهتر‌است با مدیریت و آگاهی از رهاسازی اصولی ماهی‌های قرمز، تاثیرات منفی آن را به حداقل رساند. این مثال در سبز کردن غلات هم مصداق دارد. نوروز به ما یادآوری می‌‌کند که طبیعت منبع زندگی و زیبایی است و باید از آن محافظت کنیم. این جشن فرصتی است برای تفکر در باره‌ی رفتارهایمان، یافتن دانش بوم‌شناسی و حفظ محیط‌زیست و تلاش برای زندگی پایدار و هماهنگ با طبیعت! یادداشتی از گروه محیط زیست #موسسه_مادران_امروز #پیشواز_نوروز #طبیعت_و_زندگی #جشن_کهن

پیشواز نوروز مراقبت از محیط زیست (بخش نخست) نوروز به‌عنوان جشنی کهن و نماد تجدید طبیعت و زندگی، ارتباطی عمیق با فلسفه‌ی حفظ محیط‌زیست دارد. این ارتباط را می‌توان از چند جنبه بررسی کرد: - تجدید طبیعت و احترام به آن: همه می‌دانیم نوروز در آغاز بهار برگزار می‌شود؛ زمانی‌که زندگی طبیعت دوباره آغاز می‌شود. نوروز به ما یادآوری می‌کند که انسان بخشی از طبیعت است و باید در هماهنگی با آن زندگی کند. - سفره‌ی هفت سین و نمادهای طبیعی: سفره‌ی هفت‌سین یکی از مهم‌ترین عناصر نوروز است که شامل نمادهای طبیعت در فرهنگ نوروز است. سبزه نماد رشد و زندگی؛ سنجد نماد عشق و احترام به درختان و گیاهان؛ سمنو نماد برکت و استفاده‌ی درست از منابع طبیعی و ... است. - فلسفه‌ی پاک‌سازی و نو شدن: یکی دیگر از سنت‌های نوروز خانه‌تکانی و پاک‌سازی محیط زندگی است. این سنت نه‌تنها شامل خانه‌مان می‌شود، بلکه فرصتی است برای تفکر درباره‌ی پاک‌سازی طبیعت و کاهش آلودگی‌ها. بیش‌ترین نقش ما برای احترام به طبیعت، رعایت اصول حفظ محیط‌زیست در شیوه‌ی خانه‌تکانی‌ است، به‌طور مثال: - مصرف آب را به حداقل برسانیم و وسایل بدون استفاده را نشوییم. - شوینده‌های طبیعی (سرکه، جوش‌شیرین، نمک و الکل) را جایگزین پاک‌کننده‌های شیمیایی کنیم. - تفکیک زباله‌ و استفاده‌ی مجدد یا بازسازی اشیاء غیر قابل استفاده را سرلوحه‌ی کارمان قرار دهیم. - سعی کنیم زباله‌ی کمتری تولید کنیم. - خرید آگاهانه کنیم؛ یعنی قبل از خرید، به بعضی پرسش‌ها مثل این پرسش پاسخ دهیم: آیا واقعا به آن نیاز داریم؟ - هنگام خرید به میزان زباله‌ای که بعد از استفاده از آن، تولید می‌شود، دقت‌کنیم. #موسسه_مادران_امروز #پیشواز_نوروز #طبیعت_و_زندگی #جشن_کهن