ဖိုးမှန်

ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဒီမိုကရက်များ အနိုင်ရပါက ထရန့်မိသားစု၏ စီးပွားရေးလုပ်ငန်းများ စစ်ဆေးခံရဖွယ်ရှိ နိုဝင်ဘာတွင် ကျင်းပမည့် အမေရိကန် ကြားဖြတ်ရွေးကောက်ပွဲတွင် ဒီမိုကရက်ပါတီက အောက်လွှတ်တော် သိုမဟုတ် အထက်လွှတ်တော်ကို ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့ပါက ဒေါ်နယ်ထရန့်၏ Ballroom ခန်းမသစ်စီမံကိန်းအတွက် လှူဒါန်းထားသည့် ကုမ္ပဏီများနှင့် ထရန့်မိသားစုဝင်များ ကြားဝင်ဆောင်ရွက်ပေးခဲ့သည့် စီးပွားရေးသဘောတူညီချက်များတွင် ပါဝင်သည့် လုပ်ငန်းများကို ပထမဆုံး စုံစမ်းစစ်ဆေးမည့်အဖွဲများအဖြစ် သတ်မှတ်ထားကြောင်း ကွန်ဂရက်လွှတ်တော် ဝန်ထမ်းများ၊ လွှတ်တော်အမတ်များနှင့် ရှေ့နေများက ရိုက်တာသတင်းဌာနကို ပြောသည်။ Noted: အစစ်ဆေးခံရတာထက်တောင် ပိုနိုင်ပါတယ်။ ဘာလိုလဲမေးရင် စီးပွားရေးသမားကနေ သမ္မတဖြစ်လာတာကိုး။ သူ့အကျိုးစီးပွားကတော့ လုပ်မှာသေချာတယ်။ ခက်တာက ကမ္ဘာကို ကိုင်လှုပ်နိုင်တဲ့ အမေရိကန်သမ္မတဖြစ်နေတာက ပိုဆိုးသွားတာ။ နဂိုတုန်းကတော့ ရုပ်ရှင်တွေထဲက အမေရိကန်သမ္မတလိုထင်ပြီး အထင်ကြီးသေးတယ်။ အခုကတော့ ကမ္ဘာကြီးကိုကိုယ့်အလိုအတိုင်းလိုက်လုပ်နေတဲ့ ကြီးနိုင်ငယ်ညှင်းဝါဒသမားတွေဆိုတာ သိလာရတယ်။

NCA-S EAOs နှင့် တွေ့ဆုံ၍ ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ် ပြန်လည်ဖော်ဆောင်ရေး၊ ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ရေးနှင့် အဖွဲအားလုံး ပါဝင်လာရေး ဆွေးနွေး 𝙎𝙀𝙋～𝟑𝟎 အမျိုးသားစည်းလုံးညီညွတ်ရေးနှင့် ငြိမ်းချမ်းရေးဖော်ဆောင်မှုညှိနှိင်းရေးကော်မတီနှင့် NCA လက်မှတ်ရေးထိုးထားသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲအစည်းများ (NCA-S EAOs) ဆွေးနွေးညှိနှိင်းရေးအဖွဲတို ယနေ့တွင် တွေ့ဆုံ၍ ငြိမ်းချမ်းရေးလုပ်ငန်းစဉ်များ ပြန်လည်ဖော်ဆောင်ရေး၊ ယုံကြည်မှုတည်ဆောက်ရေးနှင့် NCA လက်မှတ်မရေးထိုးရသေးသည့် တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲအစည်းများ ပါဝင်လာရေးတိုကို ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။

အဋ္ဌမအကြိမ်မြောက် မြန်မာ-တရုတ်(ယူနန်) ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဖိုရမ် နေပြည်တော်၌ ကျင်းပ၊ နယ်စပ်ဒေသတည်ငြိမ်အေးချမ်းရေး၊ စီးပွားရေး/ကုန်သွယ်ရေး၊ လေကြောင်းလိုင်းနှင့် MSME ဖွံဖြိုးရေး၊ ညီအစ်မမြိုများအကြား ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေး ဆွေးနွေး နေပြည်တော်၊ စက်တင်ဘာ ၃၀ အဋ္ဌမအကြိမ်မြောက် မြန်မာ-တရုတ် (ယူနန်) ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရေးဖိုရမ်ကို စက်တင်ဘာ ၂၉ ရက်နေ့နံနက်ပိုင်းက နေပြည်တော်ရှိ MGallery Hotel ၌ မြန်မာနိုင်ငံက အိမ်ရှင်အဖြစ် လက်ခံကျင်းပခဲ့သည်။

အိမ်ထောင်စုလူဦးရေစာရင်း အချက်အလက်များ မှန်ကန်ရေး သက်ဆိုင်သူများနှင့် ကော်မတီအဆင့်ဆင့် ပူးပေါင်းဆောင်ရွက်ရန် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးမြင့်ကြိုင် မှာကြား 𝙎𝙀𝙋～𝟑𝟎 လူဦးရေစာရင်းများ ပြုစုရာတွင် မြိုနယ်ဦးစီးမှူးရုံးများရှိ အိမ်ထောင်စုလူဦးရေစာရင်းကို အခြေခံပြုစုရသည့်အတွက် အိမ်ထောင်စုလူဦးရေစာရင်းပါ အချက်အလက်များ မှန်ကန်ရန်လိုအပ်ကြောင်းနှင့် လူဦးရေအတိုးအလျော့၊ ပြောင်းဝင်/ပြောင်းထွက်၊ သေဆုံးပယ်ဖျက်စာရင်းများကို သတ်မှတ်ချက်နှင့်အညီ ဆောင်ရွက်နိုင်ရေး ကော်မတီအဆင့်ဆင့်က သက်ဆိုင်ရာရုံးများနှင့် ညှိနှိင်းပေါင်းစပ်ဆောင်ရွက်ကြရန် ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးမြင့်ကြိုင်က မှာကြားသည်။

ရုရှားအပေါ် ချမှတ်ထားတဲ့ အမေရိကန်ရဲ့ ပိတ်ဆိုမှုတချို လျှော့ချမယ့် အစီအစဉ် ထရမ့် ထောက်ခံ ရုရှားအပေါ် ချမှတ်ထားတဲ့ ပိတ်ဆိုဒဏ်ခတ်မှုတချိုကို လျှော့ချပေးမယ့် အဆိုပြုချက်တစ်ခုကို အမေရိကန်သမ္မတ ဒေါ်နယ်ထရမ့်က ထောက်ခံလိုက်တယ်လို The Atlantic မဂ္ဂဇင်းမှာ ဖော်ပြထားပါတယ်။ မဂ္ဂဇင်းရဲ့ သတင်းရင်းမြစ်တွေအရဆိုရင် ဘီလာရုစ်နိုင်ငံဆိုင်ရာ ထရမ့်ရဲ့ အထူးကိုယ်စားလှယ် ဂျွန်ကိုးလ်ဟာ လွန်ခဲ့တဲ့ လအနည်းငယ်လောက်ကတည်းက ဒီအကြံဉာဏ်ကို သမ္မတဆီ တင်ပြခဲ့တာပါ။ အဲဒီအဆိုပြုချက်က ရုရှားဘက်ကနေ အကျဉ်းသားတချိုကို ပြန်လွှတ်ပေးရင် အဲဒီအစား ဝါရှင်တန်ဘက်ကလည်း ရုရှားစီးပွားရေးအပေါ် ကန့်သတ်ထားတာတချိုကို ဖြေလျှော့ပေးဖို ဖြစ်ပါတယ်။ ဒီအစီအစဉ်ကနေတဆင့် ရုရှားရဲ့ ရေနံ၊ ဒီဇယ်၊ မြေရှားသတ္တုနဲ့ တခြား ကုန်ပစ္စည်းတွေပါဝင်တဲ့ အကျိုးအမြတ်များမယ့် အရောင်းအဝယ်တွေ လုပ်လာနိုင်တဲ့ လမ်းစပေါ်လာနိုင်တယ်လိုလည်း မဂ္ဂဇင်းမှာ ရေးထားပါတယ်။

(၁၂) ကြိမ်မြောက် စိန့်ပီတာစဘတ် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာယဉ်ကျေးမှုဖိုရမ်သို ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးမောင်မြင့် တက်ရောက် နေပြည်တော်၊ စက်တင်ဘာ ၃၀ ရုရှားဖက်ဒရေးရှင်းနိုင်ငံ စိန့်ပီတာစဘတ်မြို၌ စက်တင်ဘာ ၂၄ ရက်မှ စက်တင်ဘာ ၂၆ ရက်အထိ ကျင်းပသည့် (၁၂) ကြိမ်မြောက် စိန့်ပီတာစဘတ် အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာ ယဉ်ကျေးမှုဖိုရမ် (XII Saint Petersburg International United Cultures Forum) သို ယဉ်ကျေးမှု၊ ဟိုတယ်နှင့် ခရီးသွားလာရေး ဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဦးမောင်မြင့် ဦးဆောင်သော မြန်မာကိုယ်စားလှယ်အဖွဲ ပါဝင်တက်ရောက်ခဲ့သည်။

နယ်မြေတည်ငြိမ်အေးချမ်းမှသာ ဒေသဖွံဖြိုးရေးလုပ်ငန်းများ ပိုမိုတိုးမြှင့်ဆောင်ရွက်နိုင်မည်ဟု ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ပြောကြား 𝙎𝙀𝙋～𝟑𝟎 နယ်မြေတည်ငြိမ်အေးချမ်းရေးနှင့် ဖွံဖြိုးတိုးတက်ရေးသည် တိုက်ရိုက်အချိုးကျနေပြီး နယ်မြေတည်ငြိမ်အေးချမ်းမှုရှိမှသာ ဒေသဖွံဖြိုးရေးလုပ်ငန်းများကို ပိုမိုတိုးမြှင့်ဆောင်ရွက်နိုင်မည်ဖြစ်သည့်အတွက် ဒေသခံတိုင်းရင်းသားပြည်သူများအနေဖြင့် ကျရာကဏ္ဍမှ ပူးပေါင်းပါဝင်ဆောင်ရွက်ကြရန် နယ်စပ်ရေးရာဝန်ကြီးဌာန ပြည်ထောင်စုဝန်ကြီး ဒုတိယဗိုလ်ချုပ်ကြီး ဖုန်းမြတ်က တိုက်တွန်းမှာကြားသည်။

ဖော့ကလန်ကျွန်းစုအနီး ရေနံတူးဖော်မှု ၂ ပတ်အတွင်း ရပ်တန့်ရန် ဗြိတိန်ကို Milei အစိုးရ သတိပေး 𝙎𝙀𝙋～𝟐𝟗 ဖော့ကလန်ကျွန်းစုအနီး မြောက်ပိုင်းဖော့ကလန်မြစ်ဝှမ်း (North Falkland Basin) တွင် ဆောင်ရွက်နေသည့် Sea Lion ရေနံစီမံကိန်းနှင့်ပတ်သက်၍ ဗြိတိန်နိုင်ငံကို ၂ ပတ်အတွင်း ရေနံရှာဖွေ၊ ထုတ်ယူရေးလုပ်ငန်းများ ရပ်တန့်ရန် အာဂျင်တီးနားသမ္မတ Javier Milei က တရားဝင်အသိပေးလိုက်ပြီး လိုက်နာခြင်းမရှိပါက အပြည်ပြည်ဆိုင်ရာပင်လယ်ရေကြောင်းဥပဒေခုံရုံး (ITLOS) ထံ အရေးပေါ်ကြားဖြတ်အမိန့် တောင်းခံသွားမည်ဟု စက်တင်ဘာ ၂၈ ရက်တွင် ထုတ်ပြန်ခဲ့သည်။

မြန်မာ-အင်ဒိုနီးရှားနှစ်နိုင်ငံ ကုန်သွယ်မှုနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများမြှင့်တင်ရေးဆွေးနွေး မြန်မာ-အင်ဒိုနီးရှားနှစ်နိုင်ငံ ကုန်သွယ်မှုနှင့် ရင်းနှီးမြှုပ်နှံမှုများမြှင့်တင်ရေးအတွက် ရန်ကုန်တိုင်းဝန်ကြီးချုပ်ဦးအောင်နိုင်သူနှင့် မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အင်ဒိုနီးရှားနိုင်ငံသံရုံးမှ သံရုံးယာယီတာဝန်ခံတို ဆွေးနွေးခဲ့ကြသည်။

ပြည်ချစ်တပ်မတော်သားတို့ရဲ့ အိမ်ပြန်ချိန် နိုင်ငံတော်တည်ငြိမ်ရေးနှင့် နယ်မြေအေးချမ်းသာယာရေးအတွက် စစ်ဆင်ရေးတာဝန်များကို ထမ်းဆောင်ခဲ့ပြီး ရှေ့တန်းပြန် နိုင်ငံ့သားကောင်း တပ်မတော်သားများအား ဂုဏ်ပြုကြိုဆိုပွဲ အခမ်းအနားကျင်းပသည်။ ရန်ကုန်၊ စက်တင်ဘာလ- ၂၉ ရက်။

သုဝဏ္ဏဘူမိလေဆိပ် ခရီးဆောင်အိတ်ပြဿနာ မဖြေရှင်းနိုင်ပါက ထိုင်းလေကြောင်းလိုင်း အကြီးအကဲ ရာထူးမှနုတ်ထွက်ဟု ခရီးသွားလုပ်ငန်းဝန်ကြီးဆို ထိုင်းနိုင်ငံ ခရီးသွားလုပ်ငန်းနှင့် အားကစားဝန်ကြီး ဆူရဆက် ဖန်ချာရိုအန်ဝိုရာကူက သုဝဏ္ဏဘူမိလေဆိပ်တွင် ဖြစ်ပေါ်နေသည့် ခရီးဆောင်အိတ်များ စုပုံနေမှုနှင့် လေယာဉ်ခရီးစဉ်များ နှောင့်နှေးနေမှု ပြဿနာကို မဖြေရှင်းလိုပါက Thai Airways အမှုဆောင်အရာရှိချုပ် ချိုင် အမ်စီရီအနေဖြင့် ရာထူးမှနုတ်ထွက်ရန် စဉ်းစားသင့်ကြောင်း ပြောဆိုလိုက်သည်။

မြိုင်မြိုနယ်၌ တရားမဝင်လုပ်ကိုင်သည့် ရေနံတွင်း (၁၃၁)တွင်းအား လုပ်ငန်းသုံးပစ္စည်းများနှင့်အတူတွေ့ရှိ မီးရှိဖျ‌-က်ဆီးခဲ့ မကွေးတိုင်း၊ မြိုင်မြိုနယ်တွင် အကြမ်းဖက်အဖွဲဝင်များနှင့် ၎င်းတိုကို ဆက်ကြေးပေး၍ တရားမဝင်လုပ်ကိုင်နေသည့် ရေနံတွင်း(၁၃၁)တွင်းအား လုံခြုံရေးအဖွဲဝင်များက လုပ်ငန်းသုံးပစ္စည်းများနှင့်အတူတွေ့ရှိသိမ်းဆည်းရမိခဲ့ကြောင်း သိရသည်။

မြန်မာအပြည်ပြည်ဆိုင်ရာလေကြောင်းလိုင်း (MAI) သည် ATR 72-600 လေယာဉ်သစ် (မှတ်ပုံတင် XY-ANE) “နေပြည်တော်” ကို ပြင်သစ်နိုင်ငံ တူးလော့မြို့မှ ရန်ကုန်သို့ စက်တင်ဘာ ၂၉ ရက်တွင် သယ်ယူရောက်ရှိခဲ့ပြီး ရေပက်ဖျန်းကြိုဆိုခဲ့ပါသည်။ ယခုလေယာဉ်သစ်သည် MAI ၏ ပြည်တွင်း/ပြည်ပ လေကြောင်းဆက်သွယ်ရေး ကွန်ရက်ကို ပိုမိုကျယ်ပြန့်စွာ ပြေးဆွဲပေးသွားမည်ဖြစ်သည်။

ကုန်းတွင်းမုန်တိုင်းငယ် ရေနံချောင်းနှင့် ကျောက်ပန်းတောင်းအကြား ဆက်လက်ဖြတ်ကျော်နေ 𝙎𝙀𝙋～𝟐𝟗 ရေတာရှည်မြို၏ အနောက်ဘက်အနီးမှ ဖြတ်ကျော်ခဲ့သည့် ကုန်းတွင်းမုန်တိုင်းငယ် (Land Depression) သည် မြောက်-အနောက်မြောက်ဘက်သို ဆက်လက်ရွေ့လျားနေပြီး ယနေ့ စက်တင်ဘာ ၂၉ ရက် မွန်းလွဲ ၃ နာရီခွဲ တိုင်းထွာချက်များအရ ရေနံချောင်းမြိုနှင့် ကျောက်ပန်းတောင်းမြိုတိုအကြားမှ ဆက်လက်ဖြတ်ကျော်လျက်ရှိကြောင်း မိုးလေဝသနှင့်ဇလဗေဒဦးစီးဌာမှ သိရသည်။

အောက်တိုဘာအတွင်း နိုင်ငံတကာဘောလုံးပွဲစဉ်များ မြန်မာနိုင်ငံ၌ အိမ်ရှင်အဖြစ် လက်ခံကျင်းပမည် ရန်ကုန်၊ စက်တင်ဘာ ၂၉ မြန်မာနိုင်ငံ၌ အောက်တိုဘာလအတွင်း လူငယ်လက်ရွေးစင်အသင်းများ၏ နိုင်ငံတကာပွဲစဉ်များနှင့် အာရှအဆင့် ကလပ်ပြိုင်ပွဲများကို အိမ်ရှင်အဖြစ် လက်ခံကျင်းပသွားမည်ဖြစ်ကြောင်း မြန်မာနိုင်ငံဘောလုံးအဖွဲချုပ်က စက်တင်ဘာ ၂၉ ရက်တွင် အသိပေးထားသည်။

နိုင်ငံတကာရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများ မြန်မာနိုင်ငံသို ပြန်လည်ဝင်ရောက်ရန် ပြင်ဆင်နေဟု အလုပ်သမားဝန်ကြီးပြောလာမည့်တစ်နှစ်ခန့်အတွင်း ဖွံဖြိုးတိုးတက်မှုများ စတင်မြင်တွေ့ရနိုင်ဟုဆို ရန်ကုန်၊ စက်တင်ဘာ ၂၉ နိုင်ငံတကာမှ ရင်းနှီးမြှုပ်နှံသူများသည် မြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ပြန်လည်ဝင်ရောက်ရင်းနှီးမြှုပ်နှံရန် ပြင်ဆင်နေကြပြီး လိုအပ်သည့် လုပ်ထုံးလုပ်နည်းများကို ဆောင်ရွက်လျက်ရှိကြောင်း အလုပ်သမားဝန်ကြီး ဦးခင်မောင်စိုးက ပြောကြားသည်။ အဆိုပါပြောကြားချက်ကို စက်တင်ဘာ ၂၆ ရက်က ပြုလုပ်သည့် ညှိနှိင်းဆွေးနွေးပွဲတစ်ခုတွင် ပြောကြားခဲ့ခြင်းဖြစ်သည်။

ပေါင်မြိုနယ်ရှိ ရေကျော်နေသည့်နေရာတွင် ရေနုတ်မြောင်းများကိုပြန်လည်တူးဖော်ပြီး အမှိက်သရို-က်များဖယ်ရှားရှင်းလင်း မွန်ပြည်နယ်၊ ပေါင်မြိုနယ်၊ သဲဖြူကုန်းကျေးရွာအုပ်စုရှိ "စွမ်းမြန်မာ"စက်သုံးဆီအရောင်းဆိုင်အနီးလမ်းမပေါ်တွင် မိုးရွာသွန်းမှုကြောင့် ရေကျော်လျက်ရှိကြောင်း သိရသည်။

စည်းကမ်းမလိုက်နာ အမှုပေါင်း သောင်းခြောက်ထောင်နဲ့ တပ်တွင်းမှာ မနေနိုင်တော့ CDM လို့အကြောင်းပြ အကြမ်းဖက်သောင်းကျန်းသူတွေနဲ့ ပေါင်းသွားတယ်။ တောတွင်းဥပဒေအရ သေနတ်ပြောင်းဝမှာသာ အာဏာတည်တဲ့ အကြမ်းဖက်သမားတွေကလည်း သူတို့ လိုချင်တဲ့ သတင်းဓာတ်ပုံရ၊ လူကြားကောင်းအောင် သတင်းလေးထုတ် ပြီးတာနဲ့ ရှော့လိုက်တယ်။ သစ္စာဖောက်မိတာ မှားပြီလို့ နောင်တရချိန်မှာ အသက်ပါ စွန့်လွှတ်လိုက်ရပြီ။ တပ်မတော်လို အဖွဲ့အစည်းအပေါ်တောင် သစ္စာမရှိဘဲ ဟိုဘက်ကူးသွားသူတွေရဲ့ နောက်ဆုံးနိဂုံးဟာ သံသယနဲ့ ရှင်းထုတ်ခံရခြင်းပဲ။ တစ်နည်းအားဖြင့် နေ့စဉ်ဆိုခဲ့တဲ့ သစ္စာတွေ စူးတာပေါ့။

မလေးရှားက မြန်မာနိုင်ငံသား ၁,၄၇၆ ဦးကို ရေကြောင်းမှတစ်ဆင့် မြန်မာနိုင်ငံသို စတင်ပြန်လည်ပိုဆောင် 𝙎𝙀𝙋～𝟐𝟗 မလေးရှားနိုင်ငံမှာ ထိန်းသိမ်းထားတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသား ၁,၄၇၆ ဦးကို မြန်မာနိုင်ငံသို ပြန်လည်ပိုဆောင်တဲ့ ပထမအဆင့်အစီအစဉ်ကို စက်တင်ဘာ ၂၉ ရက်မှာ စတင်ခဲ့ကြောင်း မလေးရှားပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနနဲ့ သတင်းဌာနတွေက ဖော်ပြပါတယ်။ အဆိုပါအစီအစဉ်ဟာ မလေးရှားနိုင်ငံက ထိန်းသိမ်းထားတဲ့ မြန်မာနိုင်ငံသား ၅,၀၀၀ အထိကို အဆင့်လိုက် ပြန်လည်ပိုဆောင်ဖို မြန်မာနိုင်ငံအစိုးရနဲ့ မလေးရှားအစိုးရတိုအကြား ညှိနှိင်းထားတဲ့ အစီအစဉ်ရဲ့ ပထမအဆင့်ဖြစ်တယ်လို ဆိုပါတယ်။ မလေးရှားပြည်ထဲရေးဝန်ကြီးဌာနက ပထမအုပ်စုမှာ ပါဝင်တဲ့ ၁,၄၇၆ ဦးဟာ မြန်မာအစိုးရက သံတမန်ရေးစာနဲ့ တင်ပြထားတဲ့ စာရင်းအရ သတ်မှတ်ထားသူတွေဖြစ်ပြီး မိမိဆန္ဒအလျောက် ပြန်လည်သွားရောက်ဖို သဘောတူထားသူတွေဖြစ်ကြောင်း ပြောထားပါတယ်။