Prep+ By Dr. Shailesh J Kolekar

🔰अफगाणिस्तान भूकंप - सविस्तर माहिती 🔹दिनांक: १ सप्टेंबर २०२५ (स्थानिक वेळेनुसार ३१ ऑगस्टच्या रात्री) 🔸तीव्रता: ६.० रिश्टर स्केल 🔹केंद्रबिंदू: जलालाबाद शहरापासून सुमारे २७ किमी पूर्वेला, नंगरहार प्रांतात. भूकंपाची खोली केवळ ८ किलोमीटर असल्याने त्याचा पृष्ठभागावर मोठा परिणाम झाला. 🔸प्रभावित प्रांत: नंगरहार, कुनार आणि नूरिस्तान. यातील कुनार प्रांताला सर्वाधिक फटका बसला. 🔹मृत्यू आणि जखमी: सुरुवातीच्या आकडेवारीनुसार, मृतांची संख्या ८०० च्या आसपास होती, परंतु आता हा आकडा १४०० हून अधिक झाल्याचे सांगण्यात आले आहे. तसेच, ३००० हून अधिक लोक जखमी झाले आहेत. 🔸पार्श्वभूमी: अफगाणिस्तान हा हिंदुकुश पर्वतरांगेत असल्यामुळे भारतीय आणि युरेशियन टेक्टोनिक प्लेट्सच्या सीमेवर आहे. त्यामुळे या भागात वारंवार भूकंप होत असतात. 🔰अफगाणिस्तानबद्दल सामान्य माहिती: ▪️राजधानी: काबुल ▪️धर्म: इस्लाम (९९%) ▪️चलन: अफगाणी ▪️पंतप्रधान: हसन अखुंद

🔰आदिवासी कार्य मंत्रालयाने भारतातील पहिल्या एआय-संचालित आदिवासी भाषा अनुवादक 'आदि वाणी' चे बीटा आवृत्ती लाँच केले आहे. 🔹उद्दिष्ट: आदिवासी भाषांचे संरक्षण, संवर्धन आणि डिजिटायझेशन करणे. 🔸प्रकार: भारतातील पहिले एआय-संचालित (AI-powered) आदिवासी भाषा अनुवादक ॲप. 🔹मंत्रालय: आदिवासी कार्य मंत्रालयाने लाँच केले आहे. 🔸मुख्य कार्य: आदिवासी भाषांमधील बोललेल्या आणि लिहिलेल्या मजकुराचे हिंदी आणि इंग्रजीमध्ये भाषांतर करणे. 🔹फायदे: ▪️आदिवासी समुदायांना शिक्षण आणि सरकारी योजनांची माहिती सहज उपलब्ध होण्यास मदत. ▪️विविध आदिवासी भाषा आणि त्यांच्या मौखिक परंपरांचे दस्तावेजीकरण करणे. ▪️आदिवासी आणि मुख्य प्रवाहातील भाषांमध्ये संवाद सुलभ करणे. 🔸सध्याची स्थिती: हे ॲप सध्या बीटा आवृत्तीत (beta version) आहे, म्हणजेच विकासाच्या टप्प्यात आहे.

🔰भारतातील पहिला पूर्ण-स्तरीय सेमीकंडक्टर प्लांट गुजरात राज्यात सुरू करण्यात आला आहे. 🔹स्थान: धोलेरा स्पेशल इन्व्हेस्टमेंट रीजन, अहमदाबाद, गुजरात. 🔸भागीदारी: टाटा इलेक्ट्रॉनिक्स आणि तैवानची पॉवरचिप सेमीकंडक्टर मॅन्युफॅक्चरिंग कॉर्पोरेशन (PSMC). 🔹गुंतवणूक: सुमारे ₹91,000 कोटी. 🔸उद्देश: भारतात सेमीकंडक्टर चिप्सचे उत्पादन सुरू करणे, ज्यामुळे आयातीवरील अवलंबित्व कमी होईल. 🔹उत्पादन: 28 नॅनोमीटर (nm) आणि त्यावरील तंत्रज्ञानावर आधारित चिप्सचे उत्पादन केले जाईल. 🔸उपयोग: या चिप्सचा वापर प्रामुख्याने इलेक्ट्रिक वाहने (EVs), ऑटोमोटिव्ह, दूरसंचार आणि ग्राहक इलेक्ट्रॉनिक्स यांसारख्या उद्योगांसाठी होईल.

🔰सतीश कुमार यांची रेल्वे बोर्डाचे अध्यक्ष आणि मुख्य कार्यकारी अधिकारी (CEO) म्हणून नियुक्ती झाली आहे. 🔹ते १९९९ च्या बॅचचे भारतीय रेल्वे सेवा (IRMS) अधिकारी आहेत. 🔸यापूर्वी ते रेल्वे बोर्डाचे अतिरिक्त सदस्य (उत्पादन युनिट) म्हणून कार्यरत होते. 🔹त्यांना रेल्वेमध्ये २५ वर्षांपेक्षा अधिक कामाचा अनुभव आहे. 🔸त्यांनी आयआयटी कानपूरमधून मेकॅनिकल इंजिनिअरिंगमध्ये पदवी मिळवली आहे.