مدرسه احیاءالعلوم هرات

مبارک جامعه‌ی علمی میهن ریاست دانشکده شریعت و معارف اسلامی دانشگاه بین المللی اسطرلاب به محقق «عبدالرئوف مخلص» اخذ مدرک دکتری در رشتۀ تخصصی تفسیر با کسب رتبۀ ممتاز را تبریک می‌گوید. وی پس از اتمام کلیۀ مقتضیات مرحله، از رساله دکتری خود با عنوان (دیدگاه‌های تفسیری ابن عباس از خلال عمدة القاری) در مقر دانشگاه، در استانبول دفاع کرد... کمیته مناقشه، متشکل از اساتید زیر بود: ▫️دکتر محمد خیر الغبانی - رئیس و راهنما ▫️دکتر محمد حیاتی شاکر - مناقش ▫️دکتر خلیل عبدالفتاح الحمد - مناقش تبارك عمادة كلية الشريعة والدراسات الاسلامية بجامعة الاسطرلاب الدولية للباحث "عبدالرؤوف مخلص" حصوله على درجة الدكتوراه في تخصص التفسير بتقدير ممتاز. بعد انجازه كل متطلبات المرحلة وقد دافع عن رسالته في الدكتوراه تحت عنوان (آراء ابن عباس التفسيرية من خلال عمدة القاري) بمقر الجامعة. @Alefba99

میتوان قلب را به چهار طریقه معالجه نمود: طریقة اول: به وسیلة قرآن کریم؛ زیرا قرآن، سینه ها را از شک و تردید شفا میبخشد و رسوبات شرک وبیماری شبهات و شهوات و کفر را از آن میزداید؛ قرآن، به کسی که به حق علم داشته و به آن عامل باشد، مایة هدایت است و رحمتی است که با آن، به پاداش و برکات دنیا و آخرت نایل میتوان نایل شد؛ الله عزوجل میفرماید: «أَوَمَنْ كَانَ مَيْتًا فَأَحْيَيْنَاهُ وَجَعَلْنَا لَهُ نُورًا يَمْشِي بِهِ فِي النَّاسِ كَمَنْ مَثَلُهُ فِي الظُّلُمَاتِ لَيْسَ بِخَارِجٍ مِنْهَا كَذَلِكَ زُيِّنَ لِلْكَافِرِينَ مَا كَانُوا يَعْمَلُونَ» [سورة الأنعام: 122] (و آیا کسی که مرده (جهل و ضلالت) بود ما او را زنده کردیم و به او روشنی (علم و دیانت) دادیم تا با آن روشنی میان مردم (سرفرازانه) قدم زند مَثَل او مانند کسی است که در تاریکی‌ها فرو رفته و از آن به در نتواند گشت؟ (آری) کردار بد کافران در نظرشان چنین جلوه‌گر شده است.) طریقة دوم: [که بیشتر شکل وقایه را دارد] چنانچه قلب در این راستا به سه چیز محتاج است: اول: آن چه باعث تقویة آن میشود؛ و آن به وسیلة ایمان، عمل صالح و خواندن اوراد و ادعیه امکان پذیر است. دوم: وقایة آن از ضررها و آفات؛ و آن به وسیلة پرهیز از تمامی گناهان و معاصی حاصل میشود. سوم: تخلیة قلب از هر چیز موذی و زیانبخش؛ و آن به توبه و استغفار حاصل میشود. طریقة سوم: معالجة بیماری قلب از تسلط نفس بر آن که از دو طریق امکان پذیر است: یکی محاسبة نفس و دیگری مخالفت آن. محاسبة نفس دو نوع است: نوع اول: پیش از عمل است که با چهار چیز خود را محاسبه نماید: اول این که آیا توان آن عمل را دارد؟ دوم این که آیا آنجام دادن آن بهتر است یا ترک آن؟ سوم این که آیا نیتش از آن، رضای الله عزوجل است؟ چهارم این که در صورتی که آن عمل نیاز به همکار و مساعد داشته باشد آیا در آن، همکار و مساعدی دارد؟ چنانچه اگر پاسخ وجود داشت بدان اقدام نماید؛ ورنه، از آن منصرف شود. نوع دوم: بعد از انجام عمل است که به سه گونه انجام میپذیرد: 1- محاسبة نفس در برابر تقصیری که در انجام حقوق الله عزوجل داشته و آن را بر وجه مطلوب ادا نکرده است؛ چنان¬چه، اخلاص، نصیحت، پیروی، خود را به درجة احسان رساندن و ادراک نعمتهای الله متعال و احساس تقصیر خود، همگی از جملة حقوق الله متعال به شمار میرود. 2- محاسبة نفس بر انجام هر عملی که ترک آن بهتر بوده است. 3- محاسبة نفس بر ترک مباحی که بدان عادت داشته و الآن آن را ترک گفته است که آیا این ترک گفتنش به خاطر رضای الله و ثواب آخرت بوده است که در آن صورت نفع برده است و یا به خاطر دنیا بوده که با چنین نیتی، از آن ضرر کرده است. حاصل آنچه گفته شد این است که نخست باید خود را در برابر فرایض محاسبه کند و در صورت نقصان، باید به فکر تکمیل آنها برآید سپس نفس را در برابر منکرات مورد محاسبه قرار دهد؛ چنانکه اگر متوجه انجام معصیتی شد با توبه و استغفار آن را جبران نماید سپس بر آنچه اعضای وجود انجام داده اند، قلبش را محاسبه نماید و بعداً بر غفلتی که دامنگیرش شده و میشود. [إغاثة اللهفان ازابن قیم: 1/136] طریقة چهارم: معالجه بیماری قلب از تسلط شیطان بر آن: شیطان، دشمن انسان است و رهایی از شر آن با استعاذه ای که الله متعال مشروع کرده است میسر است. پیامبر (ص) میان پناه جستن از شر نفس و شر شیطان جمع نموده و برای ابوبکر صدیق (رض) فرمودند: «قُلْ اللَّهُمَّ فَاطِرَ السَّمَوَاتِ وَالْأَرْضِ، عَالِمَ الْغَيْبِ وَالشَّهَادَةِ، رَبَّ كُلِّ شَيْءٍ وَمَلِيكَهُ، أَشْهَدُ أَنْ لَا إِلَهَ إِلَّا أَنْتَ، أَعُوذُ بِكَ مِنْ شَرِّ نَفْسِي، وَشَرِّ الشَّيْطَانِ وَشِرْكِهِ، وَأَنْ أَقْتَرِفَ عَلَى نَفْسِي سُوءَاً، أَوْ أَجُرَّهُ إِلَى مُسْلِمٍ، قُلهُ إِذَا أَصْبَحْتَ، وَإِذَا أَمْسَيْتَ، وَإِذَا أَخَذْتَ مَضْجَعَكَ». [سنن الترمذي وأبو داود باتصحیح آلبانی] (بگو بار الها! تو خالق آسمانها و زمینی، دانای پنهان و آَشکاری، پروردگار هرچیز و اختیاردار آنی، گواهی می¬دهم بر این که معبودی جز تو نیست، پناه میآورم به تو از شر نفس خویش و از شر شیطان و شرک انگیزی اش و این که مرتکب شوم بر زیان خویش بدی را یا برسانم آن را به مسلمانی» [فرمودند:] هنگام صبح و شام آن را بخوان و نیز آنگاه که در بستر خواب قرار میگرفتی.) پناه جستن به الله و توکل و اخلاص به وی مانع سیطرة شیطان میشود. [إغاثة اللهفان- ابن قیم] وَصَلَّى اللَّهُ وَسَلَّمَ عَلَى عَبْدِهِ وَرَسُولِهِ مُحَمَّدٍ، وَعَلَى آلِهِ وَأصْحَابِهِ أَجْمَعِينَ.

🔶مروری در دنیای قلب 💓از افادات ابن قیم (رح): ♦️اقتباس و ترجمه: ضیاء احمد فاضلی مسوول مدرسه احیاءالعلوم قلب ها سه گونه اند: 1️⃣قلب سلیم: و آن قلبی است که روز قیامت جز با آن نمیتوان نجات یافت؛ چنانکه الله عزوجل فرموده است: «يَوْمَ لَا يَنْفَعُ مَالٌ وَلَا بَنُونَ إِلَّا مَنْ أَتَى اللَّهَ بِقَلْبٍ سَلِيمٍ» [سورة الشعراء:88 – 89] ( روزی که نه مال نفعی میرساند و نه فرزندان؛ مگر کسی که با قلب سلیم در حضور الله عزوجل حاضر شود) قلب سلیم قلبی است که از خواسته ها و کششهای مغایر با امر و نهی الله عزوجل و از هر شبهه یی معارض با قول وی سالم و در امان بوده و از بندگی غیر الله و از حاکم ساختن غیر پیامبرش مبرا باشد و در مجموع قلب سلیم و درست آن است که بندگی را در اراده، محبت، توکل، انابت، رجوع، خوف و رجا یک سر به الله عزوجل اختصاص داده و از شرکت دادنِ غیر، سالم باشد؛ صاحب قلب سلیم کسی است که از اخلاص عمل برخوردار بوده؛ حب و بغض و داد و گرفت وی همه به خاطر الله عزوجل است.. هم و غمش همگی و حب و دوستی اش کاملاً به خاطر الله میباشد؛ چنین بنده یی نیت و قصد، بدن و جسم، اعمال و کردار، خواب و بیداری و سخن و حرفش همه به خاطر رضای الله عزوجل قرار گرفته و سخن وی خوشایندترین سخنان نزد اوتعالی است و افکارش بر محور رضایت او میچرخد [إغاثة اللهفان از ابن قیم:1/9] (از الله عزوجل چنین قلبی را می طلبیم) 2️⃣ قلب مرده: و آن بر عکس قلب اوّلی است؛ پروردگارش را نمیشناسد و بر طبق امرش او را اطاعت نمیکند و در پَی حصول دوستی و رضایتش نیست؛ بلکه سرگرم شهوات و لذتهای خویش است؛ هرچند موجب خشم و غضب پروردگارش باشد؛ طوق بندگی غیر الله عزوجل را در گردن دارد؛ حب و بغض، خوف و رجا، رضایت و خشم و تعظیم و فروتنی اش همگی برای غیر الله است؛ صاحب چنین قلبی، اگر بغض ورزد و اگر دوستی کند و اگر بدهد و یا بازدارد؛ همگی به خاطر هوای نفس است. پیشوایش، هوای نفس، قیادتش به دست شهوت، سَوقش در اختیار جهل و مرکبش غفلت است –پناه بر الله از چنین قلبی. 3️⃣ قلب بیمار: و آن قلبی است زنده اما گرفتار بیماری و دارای دو گونه کشش؛ چنانچه باری این کشش و باری آنِ دیگر، وی را به طرف خود میکشاند و سرانجام این قلب متعلق به همانی است که بر دیگری غلبه یابد. در این قلب، محبت، ایمان، اخلاص و توکل به الله عزوجل وجود دارد و همین است مادة حیات وی؛ از سوی دیگر حب شهوات و رفتن بدنبال آن، حسد، کبر، عجب، برتریجویی، حب ریاست به خاطر فسادپیشگی در روی زمین، نفاق، ریا، حرص و بخل نیز در آن وجود دارد؛ چیزی که وی را به طرف هلاکت میکشاند [إغاثة اللهفان: 1/44- ابن قیم] پناه به الله از چنین قلبی. و یقیناً قرآن مجید معالجه تمامی امراض قلب را در خود دارد؛ چنانکه الله عزوجل میفرماید: «يَاأَيُّهَا النَّاسُ قَدْ جَاءَتْكُمْ مَوْعِظَةٌ مِنْ رَبِّكُمْ وَشِفَاءٌ لِمَا فِي الصُّدُورِ وَهُدًى وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ» [سورة يونس: 57] (ای مردم! همانا به شما نصیحتی از جانب پردوردگار شما و شفای برای بیماری های نهفته در سنیه¬ها و هدایتی و رحمتی برای اهل ایمان آمده است) و می فرماید: «وَنُنَزِّلُ مِنَ الْقُرْآنِ مَا هُوَ شِفَاءٌ وَرَحْمَةٌ لِلْمُؤْمِنِينَ وَلَا يَزِيدُ الظَّالِمِينَ إِلَّا خَسَارًا » [سورة الإسراء: 82] (و ما از قرآن آنچه را برای مؤمنان مایه درمان ورحمت است، نازل می کنیم و [این قرآن]، ستمکاران را جز خسارت نمی افزاید) 🔶امراض قلوب دو نوع است: نوعی از آن طوری است که فرد مصاب به آن به زودی متوجه زیانهای آن نمیشود؛ مانند: بیماری جهل، شبهه و شک؛ و این نوع با آنکه زیانش بیشتر است اما به سبب تباهیی که گرفتار قلب میگرداند، صاحبش متوجه آن نمیشود. نوعی دیگر مانند: امراضی است که صاحبش ناگواری و مرارت آن را به زودی احساس میکند؛ مانند: همّ، غم، حزن و غیظ. این گونه بیماریها چه بسا با دواهای طبیعی با دورکردن اسباب آن و اموری دیگر قابل معالجه است. [إغاثة اللهفان]

‏﴿فَدَعَا رَبَّهُ أَنِّي مَغْلُوبٌ فَانتَصِرْ﴾ ترجمه: [تا آن‌جا که نوح پروردگار خود را به‌فریاد خواند (و عرض کرد:) پروردگارا! من مغلوب گشته‌ام پس مرا یاری و کمک فرما (و انتقام مرا از ایشان بگیر!] از دعای این گروه‌ها که جز خداوند پناهی ندارند، بترس: ▫️کارگر مسکینی که حق‌اش را خورده‌ای؛ ▫️ همسر ناتوانی که به وی اهانت کرده‌ای؛ ▫️ برادری که حق میراث وی را غصب کرده و به زور گرفته‌ای؛ ▫️ همسایه‌‌ای که بر زمین‌اش تجاوز کرده‌ای. شاید تو شب‌ات را راحت و آرام خوابیده باشی و او برخاسته باشد و وضو گرفته و دست به دعا بلند کرده و این دعای حضرت نوح علیه‌السلام را زمزمه کرده باشد که «رَبِّ أَنِّي مَغْلُوبٌ فَانتَصِرْ» و خداوند دعای آن مظلوم را دریابد و امر و دستور و فرمان خود را مبنی بر نصرت و یاری‌اش به فرشتگان صادر نماید که بنده‌ام را کمک کنید [و آنگاه که خداوند و فرشتگانش بر علیه تو اقدام به کاری نمایند، چه حالی خواهی داشت؟!] جعفر برمکی در زندان هارون‌الرشید از پدرش پرسید: پدرم! چرا ما بعد از آن‌که دارای امر و فرمان و مقام و موقعیت بودیم و از اموال و دارایی زیادی برخوردار بودیم، حال و روز ما چنین است که هر دو در زندان افتاده‌ایم و به انتظار مرگ خویش نشسته‌ایم؟! پدرش گفت: فرزندم! سبب این حال و روز ما، دعای مظلومی است که ما از آن غافل و بی‌خبر بودیم و خداوند از آن آگاه و با خبر بود. [بترس از آه مظلومان که هنگام دعا کردن اجــابت از در حــق بهر استقبـــال می‌آیـد] 📖رسائل من القرآن ✍️ادهــم شرقـــاوی @Negar_estan

پیام تبریکی عید سعید اضحی فرارسیدن عید سعید قربان، یادوارۀ قربانی‎ها و جان‎فشانی‎های خالصانۀ حضرت ابراهیم خلیل و اسماعیل ذبیح را به کافۀ امت اسلامی و ملت شریف میهن خویش افغانستان تبریک گفته از الله متعال خواهان پذیرش اعمال نیک دهۀ مبارکۀ ذوالحجه و تلاش حجاج سرزمین مقدس حرمین شریفین بوده و ره‎روی مسیر مقدس همۀ پیامبران الهی را در تمام عرصه‎های زندگی خواهانیم! با عرض حرمت مدرسه احیاءالعلوم هرات #مدرسه_احیاءالعلوم_هرات @Aehyaa

پس تفریحاتی مانند: بازی با پتاقی و موادآتش افزا و خطرناک، تیزرانیِ رعب آور، بازیهای خطرناک و آسیب رسان، خلطیت زن و مرد در محیطهای تفریحی و میله جاها، بدحجابی به بهانه شادی عید، چشم چرانی و مزاحمت به ناموس دیگران، سگ جنگی، کبوتربازی بر روی بامها، قمار و بردوباخت در برخی بازیها وسرگرمیها و... متأسفانه این گونه منکرات در جامعه ما بسیار است. الله(ج) ما، فرزندان و خانواده های ما را از آنها محفوظ بدارد. 5️⃣- اسراف در سفره عید: منکر دیگر، چشم وهم چشمی بر سر سفره ی عید است؛ طوری که اگر وجهش را هم نداشته باشد، باید قرض کرده و سفرة مجلل پهن کند و از دیگران کم نیاورد و بلکه جلو زند. این رقابت منفی، زیانهای زیادی را متوجه جامعه ما ساخته است. الله متعال مردم ما را از آن نجات بخشد. 6️⃣-خلطیت ها و بی حجابی ها: منکر دیگر، بدحجابی و خلطیت بی رویه میان برخی خانواده ها در ایام عید است. چنان که به بهانة عید و شادی، حدود میان زن و مرد بیگانه شکسته می شود؛ دختران و پسران جوان که قبلاً از هم دوری میکردند، حالا به بهانة عید با فتنه انگیزترین سیما وقیافه با هم روبرو و نزدیک می شوند و مجال را برای شیطانها باز میگزارند تا آنها را به رگبار وسوسه های گمراه کننده گیرند و دین و آبروی شان را آسیب رسانند. خداوند از شرّ آن، ملت ما را پناه دهد. 💓تقدیم: مدرسه احیاءالعلوم هرات.🌸🌸 معلومات: ۰۷۹۰۴۵۳۰۲۲

🔶سلسله آموزش احکام شرعی- ویژه ایام ذوالحجة 🔸درس پنجم: فضایل و مسایل نماز عید و منکرات این ایام تقدیم: مدرسه احیاءالعلوم. ✍ضیاءاحمد فاضلی، مسوول مدرسه بسمه تعالی 🔶نماز عید: این نماز که در هرسال، فقط دوبار است از فضایل وبرکات بی شماری برخوردار است. امام ابوداود در حدیث صحیحی از أم عطية(رض) نقل میکند که گفت: ♦️پیامبر(ص) به ما دستور دادند که زنان خانه را روز عید به نماز ببریم. و چون از رفتن زنانی که در عادت ماهواراند سوال شدند، گفتند: در عیدگاه [بدور از محل نماز] حضور یابند تا از خیر و دعاهای مسلمین بهره مند شوند. [در این حین] زنی گفت: ای رسول خدا! اگر برخی، پوشش و چادری نداشته باشند چه کنند؟ فرمودند: زنان همراه شان برخی از پوشش های شان را بدیشان بپوشانند. ♦️نکته: حال که دانستیم اهمیت نماز عید تا بدان حد است، پس حیف است اگر برخی برادران ما نمازعید را فدای اموری مانند: تفریح، سلمانی، زیارت قبور و.. سازند. 🔸حکم نماز عید: بر هرکسی که نماز جمعه فرض است، نماز عید بر وی واجب است. برای زنان واجب نیست؛ اما در صورت فراهم بودن شرایط، رفتن شان به نماز عید مستحب است. 🔸چگونگی ادای نمازعید: نماز عید دو رکعت است؛ در هر رکعت، 3 تکبیر واجب زیاده از دیگر نمازها دارد. در رکعت اول: بعد از سبحانک اللهم، سه تکبیر پی هم گفته می شود. در هرکدام دستها بالا و سپس رها می شود و بعداً قرائت آغاز می یابد. در رکعت دوم بعد از ختم قرائت و قبل از رکوع نیز 3 تکبیر به همان شیوه گفته میشود، امام با تکبیر چهارم به رکوع میرود. نماز عید اذان و اقامت ندارد. گوش دادن به خطبة عید سنت است و بعد از نماز خوانده می شود. 🔸مستحبات روز عید: 1 - غسل كردن و مسواك زدن. 2 - بهترين لباس را پوشيدن. 3 - خوشبويي زدن. 4 - پيش از رفتن به نماز در عيد فطر خرما يا ديگر شيريني خوردن و در عید اضحی، قبل از نماز عید، چیزی نخوردن و بعد از نماز، از گوشت قرباني خويش – و اگر قربانی نبود، چیزی دیگر- خوردن. 5- رفتن به عیدگاه از يك مسير و برگشتن از مسيري ديگر. 6- پياده رفتن به طرف نماز عید. 7 - پيش از نماز عيد و بعد از آن، نخواندن نماز نفل، چه در خانه و چه در عیدگاه. 8- در عید اضحی حين رفتنِ مردان به عيدگاه با صداي بلند، تكبير گفتن. 9 - تكبيرات تشريق را در عقب نمازهای فرض تا عصر روز چهارم عید با صدای بلند گفتن. و نیز در مسیر عیدگاه بسیار گفتن شان. 🔶منکراتی در ایام عید: شماری از مردم ما از روی نادانی، برخی منکراتی را در ایام عید مرتکب میشوند که مایه ی تأسف است؛ خداوند ما را از آنها دور بدارد. مشهورترین آنها به قرار زیراند: 1️⃣- پایبندی به زیارت قبور در صبح عید: برخی، رفتن به زیارت قبور در صبح عید را برای خود امری حتمی ساخته اند که گویی، شرع مبین به آن دستور داده باشد که اصلاً چنین نیست؛ بلکه آن را برای خود حتمی ساختن، یک بدعت سیئه است. این بدعت –اقلاً- ضررهای آتی را بدنبال دارد: - شادی روز عید را که امری شرعی است، مکدر می سازد. ـ غالباً سبب از دست دادن نماز عید -و یا بازماندن از غسل و آمادگی لازم برای آن- میگردد. - ازدحام ترافیکی در صبح عید را ایجاد کرده و غالباً خلطیت میان زن و مرد را سبب میشود. پس زیارت قبور را باید در فرصتی دیگر گذاشت. 2️⃣- تجدید و از سرگیری عزاداری: چنان که اگر از فوت فردی، ماهها هم سپری شده باشد، روز عید که آن را به نام عید اول مرده نام گذاشته اند، کسان میت خود را عزادار جلوه داده از پوشیدن لباس نو خودداری می کنند؛ میوه خشک را از سفره عید دور کرده به جای آن خرما قرار می دهند و به خانه می نشینند تا دیگران به تعزیه ی ایشان بیایند. بیشک، که این منکری است آشکار. پیامبر(ص) فرمودند: «روا نیست به هیچ زنی که به خدا ورسولش ایمان دارد اینکه که به مرگ کسی بیش از سه روز عزادار باشد؛ مگر خانم میت که در وفات شوهرش چهار ماه و ده روز عزادار است». [صحیح البخاری] 3️⃣ دوام کینه و آشتی نکردن: فرصت عید، مناسب ترین فرصتی است برای شستشوی دلها از کینه و کدورت علیه همدیگر. پس خوش سعادت کسی است که از دیگران سبقت گرفته و جلوتر، دست آشتی را به سوی برادرش دراز کند و وی را در آغوش بگیرد و دل از کینه ی او پاک سازد. پیامبر(ص) فرمودند: «برای مسلمان روا نیست که با برادر مسلمان خود بیش از سه روز قطع رابطه کند؛ طوري که چون با هم روبرو شوند، هر يکي از ديگري روي گرداند. و بهترين شان هماني است که در سلام کردن پيش قدم شود». [سنن ابوداود] 4️⃣ تفریحات ناسالم: درست است که در ایام عید، شادی و سرگرمی پسندیده است؛ اما نباید در آن، حدود شرع شکسته شده و سلامتی جامعه به خطر روبرو شود.

به اطلاع همشهریان شریف می رسانم که نماز عید در مسجد جامع بزرگ ساعت ۷ اعلان شده است.

🌸🌸روز عرفه را غنیمت بشمار: نزول بلا کیف الله هرشب درثلث اخیر صورت می گیرد، اما روز عرفه نزول بلا کیف الله درتمام روز صورت می گیرد. 🌺 بزرگان وسلف صالح بیشترین دعاهای خودرا به روز عرفه جمع می کردند ودعا می کردند. 🌳چه قدر دعاهای بین عصر وشام عرفه استجابت میشود. 🌹درمان رمضان شب قدر پوشیده است اما درماه ذی الحجة روز عرفه مشخص است 🤲یکی ازصالحین میگوید قسم است به الله که درروزعرفه هردعای که کردم تاقبل تکمیل شدن سال اجابت شد خصوصا بین عصر وشام 👨‍👨‍👧‍👧👤🫂 برای خود، فرزندان، اقارب، خویشاوندان وهمه دوستان ودرکل برای امت مسلمه دعا فراموش نشود. 🍎فردا سه شنبه ، روزعرفه است

به حق این پیروزی، پیروزی ایمان بر کفر؛ و توحید بر شرک و پیروزی نور بر ظلمت است. از این رو، به جابوده است که این روزها بزرگترین روزهای سال و پرافتخارترین و هیجانی ترین روزها در تاریخ تمام ادیان آسمانیِ بعد از ابراهیم(ع) قرار بگیرد. بی شک، تکبیرات تشریق در این ایام بخاطر احیای این خاطره و تجلیل از این پیروزی و تجدید تعهد با پروردگار بر دوام خط ابراهیم(ع) است. 🔸ثبوت آن تکبیرات در قرآن کریم: الله متعال در سورة بقره فرموده است: «وَاذْكُرُوا اللَّهَ فِي أَيَّامٍ مَعْدُودَاتٍ». 🔸ترجمه: الله را در روزهای چند، یاد کنید! امام نسفي در ذیل این آیه مي گويد: منظور از "أَيَّامٍ"، روزهای تشريق است (از نهم ذوالحجة تا سيزدهم) و منظور از ذکر در آنها، گفتن تکبيراتِ تشريق در عقب نمازها و هنگام رمی جمره ها است [ البته گفتن بعد از نمازها متعلق به عموم مسلمین وهنگام رمي جمره ها ویژه حجاج بیت الله است]. 🔸عبارت تکبیرات تشریق: آنچه در بسا احادیث آمده است، عبارت زیر است: اللَّهُ أَكْبَرُ، اللَّهُ أَكْبَرُ، لاَ إِلَهَ إِلاَّ اللَّهُ وَاللَّهُ أَكْبَرُ، اللَّهُ أَكْبَرُ، وَلِلَّهِ الْحَمْدُ 🔸حکم گفتن این تکبیرات:  نزد امام ابوحنیفه و جمعی دیگر، گفتن آنها –اقلاً- یکبار، بر هر زن و مرد مسلمان واجب است. این تکبیرات که از شعایر اسلام است باید بلند گفته شود تا بر جانها تأثیر گذارد و فضا را تغییر دهد. 🔸زمان و جای گفتن تکبیرات: از صبح روز عرفه شروع می شود و تا عصر روز چهارم عید در عقب نمازهای فرض –چه به جماعت یا به تنهایی- گفته می شود. 🔸تکبیرات تشریق در روزهای دهه وایام عید: اگر وجوب آن محدود به روزهای تشریق است؛ اما بدون شک، فراوان گفتن آن در شب و روزهای این دهه وایام عید (چه در خانه یا مسجد، یا بازار و یا هرجای دیگر)، مطلوب و مستحب است. در صحیح مسنداحمد آمده است که پیامبر(ص) فرمودند: «در بستر سال هیچ روزهایی -به مانند این دهه- وجود ندارد که نزد الله آنهمه با عظمت باشد و عمل صالحش نزد او تعالی آن قدر دوست داشتنی باشد؛ پس در این روزها «لااله الاالله» و «الله اکبر» و «الحمدلله» را بسیار بگویید!». امام بخاری درصحیحش میگوید: «ابن عمر و ابوهريره(رض) در روزهاي این دهه وارد بازار مي شدند و تكبير مي گفتند و مردم به تكبير آنها تكبير مي گفتند». و همچنين امام بخاري ميگوید: «عمربن الخطاب(رض) در قبه اش در منی، تكبيرمي گفت واهل مسجد با شنیدن تکبیر او تكبير مي گفتند و مردم در بازار به تكبير آنها تكبير مي گفتند و از اثر آن، منابر به لرزه می افتاد». 🟨مدرسه احیاءالعلوم هرات.

🔶سلسله آموزش احکام شرعی- ویژه ایام ذوالحجة 🔸درس چهارم: فضایل و مسایل روز عرفه و تکبیرات تشریق 💓تقدیم: مدرسه احیاءالعلوم هرات ✍نویسنده: ضیاءاحمد فاضلی مسوول مدرسه. ♦️ روز عرفه، احکام وعظمت آن: عرفه به حیث نگین ماه ذوالحجه، روزي بسيار بزرگ و مبارک است؛ طوری که خورشيد بر هيچ روزي بزرگتر و بافضيلت تر از آن نتابيده است؛ از همه مهمتر اينکه عرفه، روز اعلان شکست کفر و پیروزی اسلام و روز نزول مژدة به کمال رسیدن آئین مبارک اسلام است؛ چنانکه الله در باره آن مي فرمايد: «الْيَوْمَ يَئِسَ الَّذِينَ كَفَرُوا مِنْ دِينِكُمْ فَلَا تَخْشَوْهُمْ وَاخْشَوْنِ الْيَوْمَ أَكْمَلْتُ لَكُمْ دِينَكُمْ وَأَتْمَمْتُ عَلَيْكُمْ نِعْمَتِي وَرَضِيتُ لَكُمُ الْإِسْلَامَ دِينًا» [المائدة: 3] 🔸ترجمه: امروز، کافران از [شکست] دین تان نا امید شدند؛ پس از ایشان نترسید و از من بترسید. امروز، دين شما را برايتان کامل کردم و نعمت خود را برای شما تکميل نمودم و اسلام را به عنوان آيين خداپسند [و جاودان] براي شما برگزيدم. از همین رو، در صحیح البخاری آمده است که فردی یهودی نزد عمر(رض) آمد و گفت: اي اميرمؤمنان! شما آيه اي را در کتاب آسمانيتان دارید که اگر بر ما يهوديان نازل مي شد هر سال آن روز را جشن مي گرفتيم. عمر(رض) پرسيد: کدام آيه؟ آن يهودي گفت: آيه ی: «اليوم أکملت لکم دينکم...». عمر(رض) گفت: به خدا سوگند دقيق به یاد دارم که اين آيه در کجا و در چه روزي و در چه ساعتي بر پيامبر(ص) نازل گرديد. در عرفات؛ شامگاه روز عرفه مصادف با روز جمعه نزول یافت. 🔸روز آزادی از آتش جهنم: عرفه روزی است که دریای رحمت و مغفرت خداوند به طلاطم می افتد و گنهکاران بسیاری را در این روز می بخشد. پيامبر(ص) فرمودند: «مَا مِنْ يَوْمٍ أَكْثَرَ مِنْ أَنْ يُعْتِقَ اللهُ فِيهِ عَبْدًا مِنَ النَّارِ، مِنْ يَوْمِ عَرَفَةَ، وَإِنَّهُ لَيَدْنُو، ثُمَّ يُبَاهِي بِهِمِ الْمَلَائِكَةَ، فَيَقُولُ: مَا أَرَادَ هَؤُلَاءِ؟». [صحیح مسلم] 🔸ترجمه: «الله در روز عرفه بيشتر ازهر روزديگری بندگانی را از جهنم آزاد ميکند. به بندگانش [که دراین روز به یاد او میطپند] نزدیک شده و نزد فرشتگان بدیشان فخر میکند ومیگوید: [آیامیدانید]اینان چه میخواهند؟ (مگر جز خشنودي من، و آمرزش گناهانشان آرزوي ديگري دارند؟!)». 🔸فضیلت روزه روز عرفه: اگر حجاج بیت الله بهره ی شان ازین روز را با حضور در عرفات به اوج رسانده و برگ آزادی از جهنم را حاصل می کنند، الله متعال بهره ی ما بقیة امت از این روز را با گرفتن روزه به کمال رسانده و با آن، میان ما و جهنم 70 سال ایجاد فاصله را مژده می دهد؛ چنان که پیامبر(ص) فرمودند: «مَنْ صَامَ يَوْمًا فِي سَبيلِ اللهِ بَعَّدَ اللهُ وَجْهَهُ عَنِ النَّارِ سَبْعِينَ خَرِيفًا». [صحیح البخاری] 🔸ترجمه: هر کس يك روز براى خدا روزه گیرد، خداوند روى او را به اندازه مسير هفتاد سال از آتش دوزخ دور مى دارد. اگر یک روزه روزه در روزهای عادی چنین باشد؛ تصورتان چی است که اگر آن روز روز عرفه باشد چگونه خواهد بود؟ از همین رو، پیامبر(ص) فرمودند: «صِيَامُ يَوْمِ عَرَفَةَ، إِنِّي أَحْتَسِبُ عَلَى اللهِ أَنْ يُكَفِّرَ السَّنَةَ الَّتِي قَبْلَهُ وَالسَّنَةَ الَّتِي بَعْدَهُ» [صحیح ترمذی] 🔸ترجمه: در باره ی روزه ی روز عرفه، توقع دارم که خداوند گناهان يک‌سال قبل و يک سال بعد روزه دار آن را ببخشد. پس کوشش کنید با خانوادة تان دستجمعی این روز را روزه بگیرید. ♦️فضیلت دعا در روز عرفه: پيامبر اسلام بهترين دعاء را دعای روزه عرفه عنوان کرده فرمودند: «خَيْرُ الدُّعَاءِ دُعَاءُ يَوْمِ عَرَفَةَ، وَخَيْرُ مَا قُلْتُ أَنَا وَالنَّبِيُّونَ مِنْ قَبْلِي: لَا إِلَهَ إِلَّا اللَّهُ وَحْدَهُ لَا شَرِيكَ لَهُ، لَهُ المُلْكُ وَلَهُ الحَمْدُ وَهُوَ عَلَى كُلِّ شَيْءٍ قَدِيرٌ» [ترمذی: بدرجه حسن] ♦️ترجمه: بهترين دعاء، دعای روز عرفه است، و بهترين آنچه من و پيامبران پيش از من گفته اند، اينست: «لا اله الا الله وحده لاشريک له، له الملک و له الحمد و هو علي کل شيء قدير». پس ارزش دارد که این روز مبارک را با دهانِ روزدار و با قلبی شکسته و خاشع و با زبان منهمک و مشغول به دعا، توبه، استغفار و تسبیح و تهلیل پروردگار و با اندامی در حال طاعت و بدور از گناه سپری نماییم. 3️⃣-  تکبیرات تشریق: تکبیرات تشریق، از مهمترین ویژگیهای روز قبل و روزهای بعد از عید قربان است. ایام عید اضحی، ایام پیروزی خلیل خدا؛ ابراهیم(ع) در برابر ابلیس است که چگونه توانست در آزمون الهی در قربانی فرزندش، از یکسو، تمامی عواطف پدری و از جانب دیگر، تمام وسوسه های ابلیس را در برابر حکم خدا زیر پا کند و دسیسه های مزورانه ی وی را به شکست مواجه سازد و با گذاشتن کارد بر حلقوم نازک یگانه فرزند دوست داشتنی تر از جانش، صدق بندگی و اوج تسلیمی خود در برابر ذات احدی را به اثبات رساند.

♦️سالم بودن قربانی از عیبها: حيوان قرباني بايد از عيوبي مانند: کوري، کري، لنگي، لاغري زياد سالم باشد. از پیامبر(ص) سوال شد: از کدام گونه قربانی باید پرهیز شود؟ فرمودند «أَرْبَعًا: الْعَرْجَاءُ والبين ظلعها، والعرواء الْبَيِّنُ عَوَرُهَا؛ وَالْمَرِيضَةُ الْبَيِّنُ مَرَضُهَا؛ وَالْعَجْفَاءُ الَّتِي لَا تَنْقَى [لَا مُخَّ لَهَا]» [صحیح ترمذی] ♦️ترجمه: فرمودند: از چهار گونه حیوان پرهیز شود: از حیوانی که مصاب به لنگیِ نمایان یا کوریِ عیان و یا بیماری فاحش باشد و نیز از حیوانی که از فرط لاغری، استخوانش مغز نداشته باشد. 🔸نبايد بريدگي گوش و يا دمش به يک سوم برسد، و نيز تمام شاخش نبايد شکسته باشد، اما حيوان بي‌شاخ، يا شاخداري که شاخش از بیخ شکسته نباشد، و یا مقدار اندکی از گوش وی بریده باشد اشکالي ندارد. 🔸حيوان قرباني هرچه چاقتر و سالم تر باشد، ثوابش بيشتر است. 🔸سهم فقراء از گوشت قربانی: مستحب است اقلاً یک سوم گوشت قربانی به فقرا داده شود. بی­‌شک حالت وخیم اقتصادی کنونی، می طلبد تا به فقرا بیشتر داده شود. در حدیث است که پیامبر(ص) در سال نهم هجری که نیاز شدید به گوشت بود، اعلان کردند که نباید گوشت قربانی بیش از سه روز ذخیره شود [بلکه باید مازاد از مصرف سه روز، به نیازمندان توزیع گردد].[صحیح مسلم] 🔸دقت در شناخت فقیر: غالباً فقیر واقعی سوال نمی کند لذا بیشتر وقت، همه چیز را سائل ها می برند؛ پس در شناسایی فقیرِ واقعی دقت کنید. وصد البته، فقرا و پریشان­‌حالانی که از اقوام و همسایگان باشند و نیز لیلیه های مدارس دینی که صدها طلبه فقیر را غذا میدهند، از دیگران اولویت دارند. ♦️ نیابت در قربانی: رواست اگر حیوان قربانی را به خانواده فقیری بدهید تا به نیابت از شما آن را ذبح نموده و گوشت آن را برای خود مصرف کنند. ♦️آغاز و پایان وقت قربانی: شروع وقت قربانی بعد از نماز عید است.. 🔸حیوانی‌که قبل از نماز عيد، ذبح شود -طبق حدیث صحیح مسلم- هرگز قرباني محسوب نمی‌شود؛ مگر در دشت و بيابان که چون آن جا نماز عيد نيست، طلوع صبح کفایت می‌کند. ♦️نکته: اعتبار در وقت قربانی، افق شهر صاحب قربانی است: مثلاً قربانی، برای افغان مقیم آمریکا که تفاوت طلوع و غروب آنجا نسبت به کشور ما نصف روز دیرتر است، در روز اول صحیح نمی شود. (باید زمان ذبح بعد از نماز عید شان تنظیم شود). 🔸 پایان وقت قربانی، نزد امام ابوحنیفه، تا قبل از غروب روزسوم است. درموطای امام مالک ازابن عمر روایت است که قربانی، تا دو روز بعد از روز عید است. ♦️احکام پوست: پوست –یاقیمت آن بعدازفروش- و نیز پشم حیوانی که یلمه شده است صدقه می شود ویا از آن چیزکارآمدی خریده شده ووقف می گردد. ♦️نکته: پوست حیوان، یا چیزی از اجزای قربانی را به مزد قصاب دادن روانیست. (مزد قصاب باید از جیب داده شود). 🔶حکم یلمه‌کردن قربانی: یلمه یا بریان کردن حیوان -بعد از کندن پشم آن- هیچ اشکالی ندارد و امسال که پوست بی ارزش است، خوب است که یلمه شود. ♦️قربانی ازعوض متوفی: اگر متوفی در حیات خود، وصیت کرده باشد اجرای آن از مالش واجب، ورنه، مستحب است. 🔲 تذکر: امید که عزیزان ما لیلیه ۲۷۰ نفری این مدرسه (احیاءالعلوم هرات) را در جمع‌آوری گوشت قربانی همکاری فرمایند. گوشت اهدایی شما در یخچالها ذخیره شده ودر طول سال، هفته دو یا سه بار برای طلاب آب‌گوشت تهیه می‌شود. دریافت‌کنندگان: ۰۷۹۷۷۲۶۶۹۸ و۰۷۹۱۳۰۹۵۳۴

🌸سلسله احکام شرعی- ویژه ایام ذوالحجة🌸 🔶درس سوم: فضایل و مسایل قربانی ✍️ضیاءاحمد فاضلی مسوول مدرسه احیاءالعلوم هرات. به نام الله مهربان قربانی، عبادتی است به هدف: اثبات بندگی برای الله، و نیز احیای خاطره فداکاری ابراهیم(ع) و تعهد با پروردگار است بر قبول هرگونه فداکاری در راه او و نیز دلجویی از فقرای امت اسلامی. 🔸روح وحقیقت قربانی اخلاص نیت است: الله متعال در باره قربانی حجاج بیت الله گفته است: «لَنْ يَنَالَ اللَّهَ لُحُومُهَا وَلَا دِمَاؤُهَا وَلَكِنْ يَنَالُهُ التَّقْوَى مِنْكُمْ» [الحج: 37] ♦️ترجمه: هرگز گوشتها و خونهای آنها به الله نمی رسد؛ بلکه تقوا [و اخلاص نیت] شما است که به او تعالی می رسد. 🔶فضیلت قربانی: الله متعال، قربانی را از شعایر دین خود خوانده و آن را مایه خیر و خوبی برای ما امت معرفی کرده است؛ می فرماید: «وَالْبُدْنَ جَعَلْنَاهَا لَكُمْ مِنْ شَعَائِرِ اللَّهِ لَكُمْ فِيهَا خَيْرٌ». [الحج: 36] ♦️ترجمه: شتران [قربانی] را برای شما از شعائر (نشانه های دینِ) الله قرار داده ایم، شما را در آن خیر و خوبی فراوان است. عایشه(رض) میگوید: 💓پیامبر(ص) فرمودند: «مَا عَمِلَ آدَمِيٌّ مِنْ عَمَلٍ يَوْمَ النَّحْرِ أَحَبَّ إِلَى اللهِ مِنْ إِهْرَاقِ الدَّمِ، إِنَّهُ لَيَأْتِي يَوْمَ القِيَامَةِ بِقُرُونِهَا وَأَشْعَارِهَا وَأَظْلاَفِهَا، وَأَنَّ الدَّمَ لَيَقَعُ مِنَ اللهِ بِمَكَانٍ قَبْلَ أَنْ يَقَعَ مِنَ الأَرْضِ، فَطِيبُوا بِهَا نَفْسًا».[حسن ترمذی] ♦️ ترجمه: فرزند آدم در روز عيد عملي دوست داشتني تر نزد الله از ريختن خون (قرباني) انجام نداده است. یقیناً روز قيامت حيوان قرباني با شاخها، موها و شنگهايش حاضر مي شود [تا همه اش به طور کامل به میزان حسنات صاحبش گذاشته شود]. و بي شک، قبل از آن که خون قربانی به زمين برسد به نزد الله به مکان [اجابت] مي رسد؛ پس با رضایت دل قرباني کنيد. 🔶احکام وآداب قربانی: قربانی دارای احکام و آدابی است به قرار زیر: 🔸حکم قربانی: قربانی از نظر امام ابوحنیفه واجب است، چنان که الله بدان دستور می­دهد: «فَصَل لِرَبِّكَ وَانْحَرْ». (پس [بشکرانه آن همه نعمتها] برای پروردگارت نماز بگزار و قربانی کن!) 💓پیامبر(ص) فرمودند: «مَنْ كَانَ لَهُ سَعَةٌ وَلَمْ يُضَحِّ فَلاَ يَقْرَبَنَّ مُصَلاَّنَا».[صحیح­ المستدرک] ♦️ترجمه: هرکس توان مالی دارد و قربانی نمی کند به عیدگاه ما حاضر نشود. 🔶قربانی بر چه کسی واجب است؟ اگركسي به مقدار یک نصاب شرعی مثلاً: ‌87 گرام طلا و يا به ارزش آن پول نقد و يا دكان، زمين، و اجناس تجارتی و یا لوازم اضافی منزل، داشته باشد قرباني بروي واجب‌است، و بهتراست اگر 140مثقال نقره و یا معادل آن را دارد نيز به قرباني اقدام كند. البته 🔸برکودک -اگر چه ثروت زياد هم داشته باشد- قرباني واجب نيست. 🔸احتیاجات اصلی زندگی، جزء نصابِ واجب‌شدن قربانی نیست مانند: مسکن، لباس، اساسیه مورد نیازِ منزل، وسیله سواری و سلاح محافظت. ♦️نکته: نداشتن برخی از حاجات اصلی یادشده با داشتن مقداری مال به قدر نصاب، مانع واجب شدن قربانی بر این شخص نشده بلکه بر وی واجب می شود. ♦️صدقه کردن قیمت قربانی، به عوض قربانی از شخص غنی هرگز جای قربانی را نمی گیرد. البته اگر ایام عید سپری شد و -روی هر علتی- قربانی نکرد، باید قیمت آن را به فقراء بدهد. 🔸سرمايه‌دار قرض‌دار اگر باقيمانده از مقدار قرضش، يک نصاب شرعي مي‌شد، بر وي قرباني واجب است و اگر قرضش همة سرماية او را می¬خورد و يا چيز کمي بر او مي‌ماند، قربانی بر وي واجب نيست. 🔶حکم قربانی شخص نادار: کسی که به اندازه نصاب شرعی، پول یا سایر اموال را نداشته باشد، قربانی برایش واجب نیست. مگر اینکه نذر کرده باشد. 🔸الفاظی که به آنها نذر منعقد می شود عبارت است از جملاتی مانند: به گردنم گرفتم، برایم واجب باشد، برایم نذر باشد. 🔸گفته های زیر نذر نیست: امسال قربانی می کنم ویانیت کردم.. تصمیم گرفتم. 🔸البته گوشت حیوان قربانیِ نذر شده و نیز قربانی برای مرده، حکم مال زکات را دارد؛ پس صاحبش و نیز افراد غنی از آن خورده نمی توانند و تنها باید به فقرا توزیع شود. 🔸سن قربانی: اقلاً باید گاو: دو ساله، شتر: پنج ساله و بز: يک ساله باشد. البته برّه اگر شش ماهه اش رشد یکساله را داشتت هم روا است. گفتنی است که چون بره های امسال هنوز شش ماه را پوره نکرده اند پس قربانی شان صحیح نمی شود. 🔸گوسفند از یک نفر وگاو وشتر تا 7نفر هم در آن شریک شده می توانند. 🔶ذبح، باید به نیکی انجام گیرد: 💓پیامبر(ص) فرمودند: وقتی ذبح می کنید، نیکو ذبح کنید. باید کاردتان را خوب تیز کنید و حیوان را راحت سازید. [صحیح مسلم]

اندیشه‌های ناب #پیام_هفته @Aehyaa

💓دوست‌داشتنی‌ها نزد الله تعالی ♦️نکته جالب: هر یک از جمله‌های: "الله يحب" و "الله لا يحب" (الله دوست می‌دارد.. و الله دوست نمی‌دارد..) ۱۶ بار (به صورت مساوی) در قرآن یاد شده است. 🍎آیات بر اساس ترتیب‌شان در مصحف شریف، چنین آمده‌اند: 💓 نخست: کسانیکه محبوب خداوند متعال‌اند وایشان را دوست می دارد این‌ها اند: ۱- نیکوکاران: إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ [البقرة: ۱۹۵]. ۲-  توبه‌کاران و پاکان: إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ التَّوَّابِينَ وَيُحِبُّ الْمُتَطَهِّرِينَ [البقرة: ۲۲۲]. ۳- پرهیزگاران: فَإِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِينَ [آل عمران: ۷۶]. ۴- نیکوکاران: وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ [آل عمران: ۱۳۴]. ۵- شکیبایان: وَاللَّهُ يُحِبُّ الصَّابِرِينَ [آل عمران: ۱۴۶]. ۶- نیکوکاران: وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ [آل عمران: ۱۴٨]. ۷- توکّل‌کنندگان: إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَوَكِّلِينَ [آل عمران: ۱۵۹]. ٨- نیکوکاران: إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ [المائدة: ۱۳]. ۹- دادگران: إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ [المائدة: ۴۲]. ۱۰- نیکوکاران: وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُحْسِنِينَ [المائدة: ۹۳]. ۱۱- پرهیزگاران(۱): إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِينَ [التوبة: ۴]. ۱۲- پرهیزگاران(۲): إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُتَّقِينَ [التوبة: ۷]. ۱۳- پاکیزگان: وَاللَّهُ يُحِبُّ الْمُطَّهِّرِينَ [التوبة: ۱۰٨]. ۱۴- انصاف‌پیشه‌گان،  إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ [الحجرات: ۹]. ۱۵- باردگر، همان:  إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الْمُقْسِطِينَ [الممتحنة: ٨]. ۱۶- مجاهدان متحد: إِنَّ اللَّهَ يُحِبُّ الَّذِينَ يُقَاتِلُونَ فِي سَبِيلِهِ صَفًّا كَأَنَّهُمْ بُنْيَانٌ مَرْصُوصٌ: [الصف: ۴]. 🤲 خداوند همه من وشما را ازاین مجموعه‌ها بگرداند. 🌹این را به دیگران شریک سازید.

💓ورفعنا لک ذکرک. اللهم صل علیه وسلم.