Farankaa - ፈረንካ

በስኬቶች የባረከኝ፣ በውድቀቶቼ ውስጥ ጥበብን ያስተማረኝ አምላክ የተመሰገነ ይሁን። መልካም እለተ-ሰንበት ይሁንላችሁ!

Financial Reporting Should Compete on Quality, Not Speed The recent rush by banks to announce financial results raises an important concern: Are investors comparing like with like? When some banks report profits before recognizing significant expected credit loss provisions while others report after those provisions, the figures become difficult to compare. This can create the impression that one bank has outperformed another when the difference may simply be the reporting basis. Such inconsistency creates unfair competition. Banks that adopt more transparent and conservative reporting may appear less profitable than those presenting more favorable figures. The result is a risk of misleading investors, distorting market perceptions, and undermining confidence in financial reporting. As Ethiopia's capital market develops, consistency, comparability, and transparency should take precedence over being the first to publish financial results. Investors deserve information that is not only timely but also reliable and comparable.

What Ethiopia Learns from the closure of the Strait of Hormuz _ The strategic closure of the Strait of Hormuz reminds Ethiopia that nations possessing critical geographic assets often use them to protect their core interests. Ethiopia, despite being landlocked, possesses an equally strategic resource, the Blue Nile. For decades, many Ethiopians have viewed Egypt's policies in the Horn of Africa, including its opposition to the Grand Ethiopian Renaissance Dam and its growing security engagement with some coastal states, as efforts aimed at limiting Ethiopia's regional influence and aspirations for secure maritime access. In response, Ethiopia may increasingly regard the Nile not merely as a development resource but also as a source of diplomatic leverage. Rather than accepting external pressure, Ethiopia can pursue a firmer negotiating posture on Nile affairs, insisting on the principles of equitable and reasonable utilization while signaling that cooperation in one strategic domain cannot be divorced from cooperation in another. Ultimately, a durable regional order requires all states to recognize Ethiopia's legitimate interests, including its quest for reliable sea access, just as Ethiopia recognizes the water security concerns of downstream countries.

ቺርስ 🥂! በውጣ-ውረድና በፈተና በተሞላ የትምህርት፣ የሥራና የህይወት ጉዞ ውስጥ ብዙ ሰዎች ያጋጥሙናል። ከእነዚህ ሰዎች መካከል አንዳንዶቹ የጉዞአችንን አስቸጋሪነት እና ጨለማነት ለማሳየት የሚፋግሩ፣ ሌሎቹ ደግሞ የጉዞአችንን ስኬት እና ብርሃናማ ጎን ለማሳየት የሚታትሩ፣ በሚችሉት መንገድ የሚረዱንና በጉዞአችን ተስፋ እንዳንቆርጥ የሚያበረታቱን ናቸው። "ጉዞው ከባድ ነው፣ አትወጣውም!" በማለት ተስፋ ሊያስቆርጡን የሞከሩት ሰዎች በአሉታዊ መልኩም ቢሆን አበረታተውናልና ለአንዴና ለመጨረሻ ጊዜ ልናመሰግናቸው ግድ ይለናል። ይሁንና.... በመንገዳችን ከጨለማው ይልቅ ብርሃኑን አጉልተው ላሳዩን፣ በተስፋ መቁረጥ ውስጥ ስንንደፋደፍ እጃችንን ይዘው ላሻገሩን፣ ላበረቱን፣ መርዳት በሚችሉት ሁሉ ለረዱን ለቅኖቹ ሰዎች...... ማያ አንጄሎ... "People may forget what you said, people may forget what you did, but people will never forget how you made them feel." እንዳለችው ..... በውስጣችን የተዋችሁት የማይረሳ ስሜት፣ በጊዜና በቦታ ርቀት የማይገደብ ነውና ባሰብናችሁና ባሳታወስናችሁ ጊዜ ሁሉ ዋንጫችንን ከፍ አድርገን "ቺርስ" ልንላችሁ እንወዳለን! ቺርስ!🥂

ፍራንኮ ቫሉታ ምንድነው? “Franco Valuta”  ከሁለት የጣሊያንኛ ቋንቋ ቃላት የተገኘ ሐረግ ሲሆን፣  "Franco" የሚለው ቃል በጥንታዊው የጣሊያን የንግድ ቋንቋ  “ነፃ”፣ “ከክፍያ ነፃ” ወይም “ከገደብ ውጭ” የሚል ትርጓሜ አለው። "Valuta" ማለት ደግሞ “የውጭ ምንዛሪ” ወይም “currency/exchange value” ማለት ነው። በታሪካዊው የጣሊያን የንግድ ቋንቋ ሙሉ ሐረጉ ሲተረጎም፤ “በነፃ የተገኘ ወይም ከመንግሥታዊ ቁጥጥርና ገደብ ውጭ የሆነ የውጭ ምንዛሪ” የሚል ትርጓሜ ይኖረዋል። በዘመናዊ ንግድ እና የባንክ ስርዓት ደግሞ "ፍራንኮ ቫሉታ" ማለት፣ “ከባንክ ስርዓቱ ወይም ከመንግሥት ካዝና የውጭ ምንዛሪን ሳይወሰድ፣ በራስ የተገኘን የውጭ ምንዛሪ ተጠቅሞ የሚፈጸም ግብይት/ግዢ” ማለት ነው።

ፊጋ በሬን ከፊት ለፈት፣ ፈረስን ከኋላ፣ ደደብን በየትኛውም አቅጣጫ አትጠጋ!!! መልካም ቀን!

ከእዚህ ቀደም በኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ በተሰጠ መመሪያ ወደ ቻይና ለሚደረግ ኤክስፖርት በብቸኝነት ፈቃድ መስጠት የሚችለው የኢትዮጵያ ንግድ ባንክ ብቻ የነበረ ሲሆን፣ የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ከዛሬ ጀምሮ ሁሉም ባንኮች ወደ ቻይና የሚደረጉ ኤክስፖርቶችን እንዲፈቅዱ መመሪያ ሰጥቷል። የመጫወቻ ሜዳው እየተደላደለ ይመስላል! መልካም የውድድር ዘመን ለሁሉም ባንኮች!

አንዳንድ የመገናኛ ብዙሃን የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ LC እና CAD የክፍያ ዘዴዎችን ለኢትዮጵያ ባንኮች ለመጀመሪያ ጊዜ የፈቀደ አስመስለው ሲዘግቡ ባይ ጊዜ፣ ምንም እንኳ ለ15 ቀን ከሊንክዲን ጡረታ ብወጣም ስህተት እያየሁ ዝም ከምል በሚል ካለኝ የተጣበበ ጊዜ ቀንሼ እንዲህ ልል ወደድኩ። __ የኢትዮጵያ ብሔራዊ ባንክ ዛሬ የመመሪያ ቁጥር FXD/01/2024ን ለማሻሻል ያወጣው መመሪያ Letter of Credit /የመተማመኛ ሰነድ/ እና Cash against Documents /ገንዘብ ተቀብሎ ሰነድ መልቀቅ/ የክፍያ ዘዴዎችን ባንኮች እንዲፈቅዱ ለመጀመሪያ ጊዜ ስልጣን መስጠቱ ሳይሆን፣ ቀደም ሲል በዓለም አቀፍ የንግድ ውስጥ የነበሩ የLC እና CAD የክፍያ ዓይነቶች ውስጥ ብሔራዊ ባንክ ብቻ ሲፈቀድ የነበረውን “LC - on Acceptance”፣ የውጪ ምንዛሪ ሒሳብ እና Retention ሒሳብ ላላቸው ደንበኞች እንዲፈቅዱ ሥልጣን መስጠቱ ነው። ባንኮች ከእዚህ ቀደም በLC - Sight እና በL/C - by negotiation የመተማመኛ ሰነድ ይከፍቱ ነበር። __ ለመሆኑ Letter of Credit – on Acceptance ምንድነው? የመተማመኛ ሰነድ የሚተዳደርበት UCP 600 የተሰኘ ዓለም አቀፍ ህግ፣ አንቀጽ 2 (Definitions) ላይ “Honour” የሚለው ቃል ትርጉም ስር Acceptance እንዲህ ተብሎ ተገልጿል፦ “To accept a bill of exchange (‘draft’) drawn by the beneficiary and pay at maturity if the credit is available by acceptance.” ይህም ማለት፣ ላኪው (beneficiary/exporter) ያቀረበውን draft/bill of exchange ባንኩ ወይም ገዢው ተቀብሎ (accept)፣ ባለእዳ ነኝ ብሎ ለወደፊት በተወሰነው የመክፈያ ቀን (maturity date) ላይ ለመክፈል ቃል የሚገባበት የመተማመኛ ሰነድ ዓይነት ነው። ከእዚህ በተጨማሪም UCP 600 አንቀጽ 6(b) እንዲህ ይላል፦ “A credit must state whether it is available by sight payment, deferred payment, acceptance or negotiation.” ይህም LC በምን ዓይነት የክፍያ መንገድ እንደሚሰራ በግልጽ መጠቀስ እንዳለበት ያሳያል። ስለሆነም በUCP 600 መሠረት የLC ዋና ዋና የክፍያ ዓይነቶች የሚከተሉት ናቸው፦ -1. Sight Payment - የአስመጪው ባንክ ሰነድ እንደቀረበለት ክፍያ የሚፈጽምበት ሲሆን "እጅ በእጅ፣ ፍቅር እንዲደረጅ" እንዲባል በLC ውስጥ የተጠየቁ ሰነዶች ተሟልተው ከቀረቡ LCውን የከፈተው ባንክ ሰነዶቹን በተረከበ በ5 የባንክ የሥራ ቀናት ውስጥ ክፍያ የሚፈጽምበት ነው። 2. Acceptance - የአስመጪው ባንክ በመተማመኛ ሰነዱ ላይ በተገለጸው ስምምነት መሠረት የዱቤ ባለእዳነትን ከፈረመ በኋላ (Accepting the Bill of Exchange) ለወደፊት ቀን /Maturity date/ ክፍያ የሚፈጽምበት ሲሆን የዱቤ ግዢ ነው። 3. Deferred Payment - የአስመጪው ባንክ የባለእዳነት ሰነድ መፈረም ሳይጠበቅበት፣ ከአስመጪው ላይ የቃል ኪዳን ሰነድ (Promissory Note) በመቀበል ሰነዱን ለአስመጪው የሚለቅበት የክፍያ ዓይነት ሲሆን የዱቤ ግዢ ነው። 4. Negotiation - ባንኮች ተደራድረው ከላኪው ላይ ሰነዱን የሚገዙበት የክፍያ ዐይነት ነው። ይሄም የእጅ በእጅ ሽያጭ ነው። _____ የLC on Acceptance ምሳሌ፦ - ዲሴምበር 20 ቀን 2025 የመተማመኛ ሰነዱ የክፍያው ዓይነት LC - Acceptance, 60 days after Bill of Lading በሚል ተከፈተ። ይሄ ማለት አስመጪው ክፍያ የሚፈጽመው እቃው መርከብ ላይ ከተጫነበት ቀን አንስቶ በ60ኛው ቀን ይሆናል። - ዕቃው በJanuary 1 ቀን መርከብ ላይ ተጫነ፣ - የኤክስፖርት ሰነዶች ለአስመጪው ባንክ /importer's Bank/ እ.ኤአ. በJanuary 09 ቀን ቀርቡ፣ - ከቀረቡት ሰነዶቹ መካከል የ60 ቀን usance draft ወይም Bill of exchange አሊያም የባለእዳነት ሰነድ አንዱ ይሆናል። - ኢትዮጵያ ውስጥ ያለው የአስመጪው ባንክ የኤክስፖርት ሰነዶቹ እንደቀረቡለት የባለእዳነት ሰነዱ ላይ “accepted” ብሎ ይፈርማል። ይሄ ማለት አስመጪው ከፈለም አልከፈለም እቃው በተጫነ በ60ኛው ቀን ክፍያውን እፈጽማለሁ በማለት ለላኪው ቃል ገባ እንደማለት ነው። በመቀጠል ለኢትዮጵያዊ አስመጪ ባለእዳነት አስፈርሞ የኤክስፖርት ሰነዶችን ይለቅቃል። አስመጪውም ሰነዶቹን ይዞ እቃውን ከደረቅ ወደብ ይረከባል። ይሄ ማለት አስመጪው በዱቤ ግዢ ፈጸመ እንደማለት ነው። በእዚሁ መሠረት March 2 ቀን፣ ጭነቱ ከተፈጸመ 60ው ቀን ሲደርስ፣ አስመጪው ከፈለም አልከፈለም የአስመጪው ባንክ ክፍያውን ይፈጽማል /Honour ያድርጋል.። በURC 522 የሚዳኘው Documentary Collection on Acceptance ወይም በመመሪያው CAD on Acceptance ተብሎ በሚጠራው የክፍያ ዘዴም ሂደቱ ተመሳሳይ ነው። _ ስለሆነም የNBE የመመሪያ ማሻሻያ ዋነኛ ትርጉም ባንኮች መስፈርቱን ለሚያሟሉ አስመጪዎች የዱቤ የመተማመኛ ሰነድ እንዲከፍቱላቸው ስልጣን መስጠቱ እንጂ LC ወይም CAD የክፍያ ስርዓቶችን ለባንኮች ለመጀመሪያ ጊዜ መፍቀዱ አይደለም።

የአካውንቲንግ የስራ ዘርፍ መዳበር በሀገራት ኢኮኖሚ ላይ ያለው ተጽዕኖ ከፍተኛ ነው። ሆኖም በሃገራችን የሚገኙ በርካታ የአካውንቲንግ እና የኦዲት ድርጅቶች ዘመኑ የሚጠይቀውን አስፈላጊ የኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጅ መጠቀም ባለመቻላቸው ዘርፉ የሚጠበቅበትን ጉልህ አስተዋጾ ሳያበረክት ቆይቷል። በተጨማሪም በዘርፉ ውስጥ በሚታየው የካፒታል ችግር ምክንያት ከፍተኛ ችሎታ ያላቸውን ባለሙያዎች መሳብ ሲሳነው ይስተዋላል። ይህንን ችግር ለመቅረፍ የተለያዩ ሃገራት ኢንቨስተሮች የዘርፉን ሙያዊ ነጻነት በማይጎዳ መልኩ ካፒታላቸውን ወደዘርፉ እንዲያስገቡ እየፈቀዱ ይገኛሉ። በሀገራችንም ተመሳሳይ የህግ ማዕቀፍ ቢታሰብ ዘርፉን ከማበረታታት አንጻር ምን አስተዋጾ ይኖረዋል ? ይህንን አንገብጋቢ ጉዳይ በዘርፉ ላይ ጥልቅ እውቀትና ልምድ ካላቸው ከአቶ ሚሊዮን ክብረት፣ የቢዲኦ (ኢትዮጲያ) ዋና ስራ አስኪያጅ እንዲሁም ከአቶ ገዛኸኝ ወርቁ የASGB ፓርትነር ጋር ያደረግሁትን ውይይት ትመለከቱ ዘንድ ጋብዣለሁ።

የአካውንቲንግ የስራ ዘርፍ መዳበር በሀገራት ኢኮኖሚ ላይ ያለው ተጽዕኖ ከፍተኛ ነው። ሆኖም በሃገራችን የሚገኙ በርካታ የአካውንቲንግ እና የኦዲት ድርጅቶች ዘመኑ የሚጠይቀውን አስፈላጊ የኢንፎርሜሽን ቴክኖሎጅ መጠቀም ባለመቻላቸው ዘርፉ የሚጠበቅበትን ጉልህ አስተዋጾ ሳያበረክት ቆይቷል። በተጨማሪም በዘርፉ ውስጥ በሚታየው የካፒታል ችግር ምክንያት ከፍተኛ ችሎታ ያላቸውን ባለሙያዎች መሳብ ሲሳነው ይስተዋላል። ይህንን ችግር ለመቅረፍ የተለያዩ ሃገራት ኢንቨስተሮች የዘርፉን ሙያዊ ነጻነት በማይጎዳ መልኩ ካፒታላቸውን ወደዘርፉ እንዲያስገቡ እየፈቀዱ ይገኛሉ። በሀገራችንም ተመሳሳይ የህግ ማዕቀፍ ቢታሰብ ዘርፉን ከማበረታታት አንጻር ምን አስተዋጾ ይኖረዋል ? ይህንን አንገብጋቢ ጉዳይ በዘርፉ ላይ ጥልቅ እውቀትና ልምድ ካላቸው ከአቶ ሚሊዮን ክብረት፣ የቢዲኦ (ኢትዮጲያ) ዋና ስራ አስኪያጅ እና ከአቶ ገዛኸኝ ወርቁ የASGB ፓርትነር እንዲሁም ጋር ውይይት አድርጌአለሁ። ውይይቱን ትመለከቱት ዘንድ ጋብዣለሁ።

Dear friends and colleagues working in forex office-related roles, I kindly invite you to participate in my academic research by filling out the following questionnaire. Your valuable insights and professional  experience will greatly contribute to the success of the study. Questionnaire link: https://lnkd.in/eq-xU8bu I would also highly appreciate it if you could share this questionnaire with your colleagues and friends who are working in forex-related positions. Thank you all in advance for your time, cooperation, and support.

በህይወት ውስጥ እጅግ አስቸጋሪ የሆኑ ጊዜያትን ብቻችሁን ትጋፈጧቸዋላችሁ። እኒያ ጊዜያት ጠቢብ፣ በሳል እና ደፋር አድርገዋችሁ ያልፋሉ።

አንዳንድ ነገሮች ብዙ ያስገርሙኛል(አይገቡኝምም)... ___ ABC Newsን ጨምሮ በትልልቅ ሚዲያዎች ላይ፣ "በምስራቅ አፍሪቃ ስምጥ ሸለቆ ለሁለት ተከፍሎ አዲስ ውቅያኖስ ሊፈጠር ነው።" የሚል ርዕሰ-ዜና አንብቤ፣ "እሰይ ያለጦርነት የባህር በር ልናገኝ ነው!" ብዬ ወደ ውስጥ ዝርዝሩን ለማንበብ ወደ ውስጥ ስገባ የሆነች ስንጥቃት በፎቶ ያሳዩንና፣ "ይሄ የስንጥቃት ሂደት ከ45 ሚሊዮን ዓመታት በፊት የተጀመረ ሲሆን አዲስ የሚፈጠረው ውቅያኖስም 5 ሚሊዮን ዓመታትን ይፈጃል!" በሚል ተጨማሪ መረጃ ወገቤን ይቆርጡታል። ይሄንን የምታነብቡ ኢትዮጵያዊያን ጂኦሎጂስቶች ካላችሁ እንዲህ ዓይነት፣ ከ5 ሚሊዮን ዓመት በኋላ የሚከሰት ክስትተ ላይ ዜና መስራት ምን ጥቅም እንዳለው ብታስረዱን?! እኛ ከዛሬ 5 ሚሊዮን ዓመት በኋላ ለሚፈጠር ነገር ምን የሚያገባን ነገር አለ?(እንደ አህያ እኔ ከሞትኩ ሰርዶ አይብቀል ለማለት ሳይሆን relevant ለመሆን ጊዜው አልራቀም?) ሂደቱን ማፍጠን ይቻል እንደሁ ጨምራችሁ ብታብራሩልን። ይሄኔ እኮ ይሄንን ስንጥቃት መከታተል የሙሉ ጊዜ ሥራቸው የሆኑ ሰዎችም ይኖሩ ይሆናል?! (ብስጭት ወለድ አስተያየት!) ___ መልካም ቅዳሜ ጋይስ!