Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան
الذهاب إلى القناة على Telegram
Թուրքագետ Անժելա Սիմոնյանի հեղինակային ալիքը։ Այստեղ կիսվում եմ տարածաշրջանային իրադարձությունների վերլուծություններով, իմ ուսումնասիրություններով, թարգմանություններով ու արխիվային հետաքրքիր փաստերով։
إظهار المزيدلم يتم تحديد البلدالفئة غير محددة
334
المشتركون
+124 ساعات
+177 أيام
+2730 أيام
جارٍ تحميل البيانات
القنوات المماثلة
لا توجد بيانات
هل تواجه مشاكل؟ يرجى تحديث الصفحة أو الاتصال بمدير الدعم الخاص بنا.
سحابة العلامات
لا توجد بيانات
هل تواجه مشاكل؟ يرجى تحديث الصفحة أو الاتصال بمدير الدعم الخاص بنا.
الإشارات الواردة والصادرة
---
---
---
---
---
---
جذب المشتركين
أكتوبر '26أكتوبر '26
أكتوبر '26
+32
في 4 قنوات
سبتمبر '26
+35
في 7 قنوات
Get PRO
أغسطس '26
+142
في 7 قنوات
Get PRO
يوليو '260
في 4 قنوات
Get PRO
يونيو '26
+138
في 7 قنوات
| التاريخ | نمو المشتركين | الإشارات | القنوات | |
| 27 أكتوبر | +1 | |||
| 26 أكتوبر | +1 | |||
| 25 أكتوبر | +2 | |||
| 24 أكتوبر | 0 | |||
| 23 أكتوبر | +2 | |||
| 22 أكتوبر | +6 | |||
| 21 أكتوبر | +6 | |||
| 20 أكتوبر | 0 | |||
| 19 أكتوبر | +2 | |||
| 18 أكتوبر | +5 | |||
| 17 أكتوبر | 0 | |||
| 16 أكتوبر | 0 | |||
| 15 أكتوبر | 0 | |||
| 14 أكتوبر | +2 | |||
| 13 أكتوبر | 0 | |||
| 12 أكتوبر | 0 | |||
| 11 أكتوبر | +1 | |||
| 10 أكتوبر | 0 | |||
| 09 أكتوبر | 0 | |||
| 08 أكتوبر | 0 | |||
| 07 أكتوبر | 0 | |||
| 06 أكتوبر | +3 | |||
| 05 أكتوبر | 0 | |||
| 04 أكتوبر | 0 | |||
| 03 أكتوبر | +1 | |||
| 02 أكتوبر | 0 | |||
| 01 أكتوبر | 0 |
منشورات القناة
🥷🏻📡Академия разведки Анкары представила стратегический доклад (ЧАСТЬ 2)
В первой части я рассказывал, что Академия национальной разведки Турции в августе опубликовала доклад о технополитическом порядке, в котором Турция представлена как страна, структурно связанная с Западом, но в то же время сохраняющая каналы альтернативных отношений.
💡Центральный вопрос доклада в отношении Турции звучит так: какова ценность членства на международных площадках, когда технологическая база страны ограничена? Авторы формулируют ответ без дипломатических смягчений: международные платформы расширяют участие в выработке норм, но фундаментальные модели, передовые чипы, вычислительная инфраструктура и крупные инвестиционные решения по сей день остаются в руках ограниченного числа государств и технологических компаний.
⛓️💥🗺️В качестве примера взята сама Турция. Членство Турции в GPAI, то есть в Глобальном партнерстве по искусственному интеллекту, на деле дает доступ к экспертным сетям, обсуждениям политики и процессам выработки норм. Но до тех пор, пока крупномасштабная вычислительная инфраструктура страны, качественные базы данных, способность независимой оценки моделей, пул исследователей и экосистема сильного частного сектора остаются ограниченными, это членство остается в основном на дипломатическом и институциональном уровне. Иными словами, страна присутствует за столом, но у нее нет того «товара», с помощью которого за этим столом реально принимаются решения.
🗺️🇨🇳Эту же логику доклад применяет и к созданной под руководством Китая организации WAICO, а также к новой площадке FORGE в сфере критических минеральных ресурсов. Там прямо говорится, что присоединение к WAICO или сотрудничество с ней может предложить возможности с точки зрения доступа к технологиям, но никоим образом не заменяет национальные данные, кадры и прикладные возможности. А в случае с FORGE подчеркивается, что членство не превратится в инвестиции, если нет технически подготовленных проектов, надежной регуляторной среды и промышленных партнеров.
🗝️Из всего этого доклад делает общую оценку, которая фактически является технополитическим портретом Турции: страна относительно сильна на уровне дипломатического и институционального участия, но заметно ограничена на уровнях технических возможностей, интеграции в производственные цепочки и формирования стандартов. По этой причине основной подход, предлагаемый докладом, заключается в том, что целью Турции должно быть не вступление на новые площадки, а превращение уже имеющегося членства в реальные возможности исследований, инфраструктуры, производства и стандартов. А если выбирается новая площадка, то сначала должно быть подтверждено, какую конкретно технологическую, инвестиционную или научную выгоду страна стремится получить от этого шага.
♟️В следующей и заключительной части я проанализирую три стратегических пути, предложенных в докладе, один из которых авторы считают наиболее рациональным для Турции, и почему этот выбор фактически представляет собой технологический вариант уже реализуемой страной многовекторной политики.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան
| 2 | 🥷🏻📡Անկարայի հետախուզական ակադեմիան ներկայացրել է ռազմավարական զեկույց (ՄԱՍ 2)
Առաջին մասում պատմեցի, որ Թուրքիայի Ազգային հետախուզության ակադեմիան օգոստոսին հրապարակեց տեխնոպոլիտիկ կարգի մասին զեկույց, որտեղ Թուրքիան ներկայացվում է որպես երկիր, որը Արևմուտքի հետ կառուցվածքային կապված է, բայց պահում է նաև այլընտրանքային հարաբերությունների ալիքներ։
💡Զեկույցի կենտրոնական հարցադրումը Թուրքիայի վերաբերյալ այս է. ի՞նչ արժե միջազգային հարթակներում անդամակցությունը, երբ երկրի տեխնոլոգիական հիմքը սահմանափակ է։ Հեղինակները պատասխանը ձևակերպում են առանց դիվանագիտական մեղմացումների. միջազգային պլատֆորմները ընդլայնում են նորմերի մշակմանը մասնակցությունը, բայց հիմնարար մոդելները, առաջավոր չիպերը, հաշվողական ենթակառուցվածքը և խոշոր ներդրումային որոշումները մինչև այսօր մնում են սահմանափակ թվով պետությունների և տեխնոլոգիական ընկերությունների ձեռքում։
⛓️💥🗺️Օրինակ վերցրված է ուղիղ Թուրքիայից։ GPAI, այսինքն արհեստական բանականության գլոբալ գործընկերության, շրջանակում Թուրքիայի անդամակցությունը իրականում մուտք է տալիս փորձագիտական ցանցեր, քաղաքականության քննարկումներ և նորմերի մշակման գործընթացներ։ Բայց քանի դեռ երկրի խոշորամասշտաբ հաշվողական ենթակառուցվածքը, որակյալ տվյալների շտեմարանները, անկախ մոդելների գնահատման կարողությունը, հետազոտողների պաշարը և ուժեղ մասնավոր սեկտորի էկոհամակարգը սահմանափակ են մնում, այդ անդամակցությունը մնում է հիմնականում դիվանագիտական և ինստիտուցիոնալ մակարդակում։ Այլ կերպ ասած, երկիրը ներկա է սեղանի առջև, բայց չունի այն ապրանքը, որով սեղանի շուրջ իրականում որոշումներ են կայացվում։
🗺️🇨🇳Զեկույցը նույն տրամաբանությունը կիրառում է նաև Չինաստանի գլխավորությամբ ստեղծված WAICO կազմակերպության նկատմամբ, ինչպես նաև կրիտիկական հանքային ռեսուրսների ոլորտի նոր FORGE հարթակի նկատմամբ։ Այնտեղ ուղղակի ասվում է, որ WAICO-ին միանալը կամ նրա հետ համագործակցելը կարող է հնարավորություններ առաջարկել տեխնոլոգիաների հասանելիության առումով, բայց ոչ մի դեպքում չի փոխարինում ազգային տվյալներին, կադրերին և կիրառական կարողություններին։ Իսկ FORGE-ի դեպքում ընդգծվում է, որ անդամակցությունը չի վերածվում ներդրումների, եթե չկան տեխնիկապես պատրաստված նախագծեր, վստահելի կարգավորող միջավայր և արդյունաբերական գործընկերներ։
🗝️Այս ամենից զեկույցը հանում է մի ընդհանուր գնահատական, որը փաստորեն Թուրքիայի տեխնոպոլիտիկ պորտրետն է. երկիրը համեմատաբար ուժեղ է դիվանագիտական և ինստիտուցիոնալ մասնակցության մակարդակում, բայց նկատելիորեն սահմանափակ՝ տեխնիկական կարողությունների, արտադրական շղթաներին ինտեգրվելու և ստանդարտներ ձևավորելու մակարդակներում։ Այդ պատճառով զեկույցի առաջարկած հիմնական մոտեցումն այն է, որ Թուրքիայի նպատակը պետք է լինի ոչ թե նոր հարթակներին անդամակցելը, այլ արդեն իսկ ունեցած անդամակցությունները վերածելը հետազոտության, ենթակառուցվածքի, արտադրության և ստանդարտների իրական կարողությունների։ Իսկ եթե նոր հարթակ է ընտրվում, ապա սկզբից պետք է հաստատվի, թե կոնկրետ ինչ տեխնոլոգիական, ներդրումային կամ գիտական շահ է երկիրը ձգտում ստանալ այդ քայլից։
♟️Հաջորդ և եզրափակիչ մասում կվերլուծեմ զեկույցի առաջարկած երեք ռազմավարական ուղիները, որոնցից մեկը հեղինակները համարում են Թուրքիայի համար ամենառացիոնալը, և ինչու է այդ ընտրությունը փաստորեն ներկայացնում երկրի արդեն իսկ իրականացվող բազմավեկտոր քաղաքականության տեխնոլոգիական տարբերակը։
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 120 |
| 3 | 📊💰Турецкое общество перестало обсуждать политику: проблема 46,6% — удорожание жизни
Опрос ASAL Araştırma «Türkiye Siyasi Gündem Ekim 2026» был проведен в 28 провинциях с участием 2 020 человек. Вопрос был один: «По вашему мнению, какая проблема в Турции самая важная?». Распределение ответов — это не просто статистика, а полная ментальная карта общества: 46,6% ответили «экономика/инфляция/удорожание жизни», 16,5% — «фондовый кризис», 9,2% — «несправедливость», 5,3% — образование, 4,9% — безработица, а из списка «железной безопасности» терроризм остался всего с 1,4%.
📈Среди этих показателей самым красноречивым является цифра 46,6%. Когда почти половина общества связывает свою главную проблему не с властью, не с оппозицией и не с каким-то идеологическим фронтом, а с чистым и простым образом жизни, это означает, что содержание политического диалога изменилось. Люди больше не спрашивают: «В чьих интересах действует власть?». Они спрашивают: «Что есть на столе?». Это не деполитизация, а явное изменение субъекта политики: в центре вопроса находятся не партии, а жизнь человека.
⚡️Но второе место — «фондовый кризис» (16,5%) — история гораздо более насыщенная. Коррупционный скандал, о котором еще недавно говорили только СМИ, теперь волнует людей почти в 6 раз сильнее, чем образование и безработица вместе взятые.
📉С методологической точки зрения опрос достоверен: 28 провинций, 2 020 человек. Если читать этот опрос не как политическое наблюдение, а как свидетельство изменения общества, самым интересным фактом является не 46,6%, а одна из последних строк — терроризм с 1,4%. В стране, где на протяжении двух десятилетий повестка безопасности могла в одиночку определять, о чем говорит общество, сегодня эта тема даже не входит в «пятерку». Это означает, что повестка, основанная на страхе, исчерпала свой ресурс: общество больше не выстраивается по формуле «безопасность против свободы», а вернулось к более простому и в то же время более сложному вопросу — вопросу выживания.
🔎Этот социологический опрос показывает не только перераспределение приоритетных озабоченностей общества, но и структурный сдвиг политической повестки. В стране, где в последние годы политическая поляризация была весьма высока, центр внимания общества сместился с идеологических фронтов на проблемы жизнеобеспечения.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 141 |
| 4 | 📊💰Թուրքական հասարակությունը դադարել է քաղաքականություն քննարկել. 46,6%-ի խնդիրը կյանքի թանկացումն է
ASAL Araştırma ընկերության «Türkiye Siyasi Gündem Ekim 2026» հարցումն անց է կացվել 28 մարզում՝ 2․020 մարդու մասնակցությամբ։ Հարցը մեկն էր՝ «Ըստ ձեզ՝ Թուրքիայի ամենակարևոր խնդիրն ինչն է»։ Պատասխանների բաշխումը ոչ թե պարզապես վիճակագրություն է, այլ հասարակության ամբողջական մտավոր քարտեզ․ 46,6%-ը «տնտեսություն/ինֆլյացիա/կյանքի թանկացում» է ասել, 16,5%-ը՝ «ֆոնդային ճգնաժամ», 9,2%-ը՝ «անարդարություն», 5,3%-ը՝ կրթություն, 4,9%-ը՝ գործազրկություն, իսկ երկաթե ապահովագրությունների ցանկից՝ ահաբեկչությունը մնացել է ընդամենը 1,4%-ով։
📈Այս ցուցանիշների մեջ ամենախոսունը 46,6%-ն է։ Երբ հասարակության գրեթե կեսը իր ամենամեծ խնդիրը կապում է ոչ թե իշխանության, ոչ թե ընդդիմության, ոչ էլ ինչ-որ գաղափարախոսական ճակատի հետ, այլ մաքուր և պարզ կենսակերպի հետ, դա նշանակում է՝ քաղաքական երկխոսության բովանդակությունը փոխվել է։ Մարդիկ այլևս չեն հարցնում՝ «ո՞ւմ օգտին է գործում իշխանությունը»։ Նրանք հարցնում են՝ «ի՞նչ կա սեղանին»։ Դա ոչ թե ապաքաղաքականացում է, այլ քաղաքականության բացահայտ սուբյեկտի փոփոխություն. հարցի կենտրոնում ոչ թե կուսակցություններն են, այլ մարդու կյանքը։
⚡️Բայց երկրորդ տեղը՝ «ֆոնդային ճգնաժամը» (16,5%), շատ ավելի հագեցած պատմություն է։ Մի կոռուպցիոն սկանդալ, որի մասին դեռ վերջերս խոսում էին միայն լրատվամիջոցները, այժմ գրեթե 6 անգամ ավելի շատ է անհանգստացնում մարդկանց, քան կրթությունը և գործազրկությունը միասին վերցրած։
📉Մեթոդաբանական տեսանկյունից հարցումը արժանահավատ է՝ 28 մարզ, 2․020 մարդ։ Եթե այս հարցումը կարդալ ոչ թե որպես քաղաքական դիտարկում, այլ որպես հասարակության փոփոխության վկայություն, ամենահետաքրքիր տվյալը ոչ թե 46,6%-ն է, այլ վերջին տողերից մեկը՝ ահաբեկչությունը՝ 1,4%։ Այն երկրում, որտեղ երկու տասնամյակ անվտանգության օրակարգը կարողանում էր միայնակ որոշել, թե հասարակությունը ինչի շուրջ է խոսում, այսօր այդ թեման անգամ «հնգյակ» չի մտնում։ Դա նշանակում է, որ վախի վրա հիմնված օրակարգը սպառել է իր ռեսուրսը․ հասարակությունը այլևս չի դասավորվում «անվտանգություն ընդդեմ ազատություն» բանաձևով, այլ վերադարձել է ավելի պարզ ու ավելի դժվար միաժամանակ հարցին՝ ապրելու հարցին։
🔎Այս սոցիոլոգիական հարցումը ցույց է տալիս ոչ միայն հասարակության գերակա մտահոգությունների վերաբաշխումը, այլև քաղաքական օրակարգի կառուցվածքային տեղաշարժը։ Երկրում, որտեղ վերջին տարիներին քաղաքական բևեռացումը բավականին բարձր էր, հասարակության ուշադրության կենտրոնը տեղափոխվել է իդեոլոգիական ճակատներից դեպի կենսաապահովման հիմնախնդիր։
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 138 |
| 5 | 🥷🏻📡Академия разведки Анкары представила стратегический доклад (ЧАСТЬ 1)
Материал, о котором я поговорю, — это опубликованный в августе 2026 года доклад под названием «Teknopolitik Düzende İttifaklar, Stratejik Rekabet ve Türkiye» («Союзы в технополитическом порядке, стратегическая конкуренция и Турция»). Но давайте остановимся здесь и сначала посмотрим, кто его опубликовал.
💡На странице авторских прав доклада в качестве издателя указана Millî İstihbarat Akademisi, то есть Академия национальной разведки в Анкаре. Это научно-образовательная структура, связанная с системой национальной разведки Турции, которая известна далеко не всем. Доклад был опубликован во втором издании серии «Teknopolitik Çalışmalar» («Технополитические исследования»), что показывает: речь идет о систематическом научно-исследовательском направлении. «Но почему это важно?» — подумаете вы. Когда аффилированная с турецкой разведывательной системой академия публично разрабатывает и распространяет концепцию «технополитики», это означает, что технология уже воспринимается системой безопасности Турции как центральная стратегическая сфера, а не просто как экономическая или промышленная проблема. То есть документ написан не из академического интереса, a с точки зрения системы безопасности.
🗺️⛓️💥Центральная идея доклада в отношении Турции сформулирована в новом определении. Авторы представляют Турцию как страну, которая структурно интегрирована с Западом в сферах безопасности и экономики, но в то же время способна создавать альтернативные связи с другими регионами — Россией, Черным морем, Ближним Востоком, Кавказом, Центральной Азией и Африкой. Эта двойственная позиция представлена в докладе как главная особенность Турции, а не как временный дипломатический шаг.
🚩Но исследование не ограничивается только этой оценкой. Необычная часть доклада заключается в том, что эта позиция Турции рассматривается также как источник риска. Страна находится на пересечении двух экономических полей притяжения — европейского и азиатского. Когда технологические сферы разделяются на отдельные блоки, эта позиция расширяет возможности для маневра, но в случае непоследовательных или запоздалых решений превращается в тяжелые стратегические издержки. Иными словами, нейтралитет и многосторонность не представляют ценности сами по себе, если они не опираются на четкие приоритеты.
🗝️Самый интересный тезис, на мой взгляд, заключается в следующем: вопрос не в том, «с каким блоком быть ближе», а в том, «в каких сферах какие связи углублять, какие зависимости снижать и где наращивать новые возможности». Это существенный сдвиг в мышлении. Традиционный геополитический анализ начинается с географии и союзов, а технополитический подход начинается с цепочек и зависимостей.
💼♟️Для Турции, по мнению авторов, реальным испытанием является уже не выбор дипломатической позиции, а способность превратить геополитические преимущества в реальную роль в сфере высокотехнологичного производства. И именно на этом этапе, согласно докладу, у Турции пока нет необходимой институциональной координации.
В следующей части этой серии я коснусь острой оценки исследования об истинной ценности международного членства Турции и о том, почему в докладе они считаются дипломатической избыточностью без реальных технологических возможностей.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 2 107 |
| 6 | 🥷🏻📡Անկարայի հետախուզական ակադեմիան ներկայացրել է ռազմավարական զեկույց
Նյութը, որի մասին կխոսեմ, 2026 թվականի օգոստոսին հրապարակված «Teknopolitik Düzende İttifaklar, Stratejik Rekabet ve Türkiye» (Դաշինքները տեխնոպոլիտիկ կարգում, ռազմավարական մրցակցությունը և Թուրքիան) վերնագրով զեկույցն է։ Բայց այստեղ կանգ առնենք և նախ տեսնենք, թե ով է այն հրապարակել։
💡Զեկույցի հեղինակային իրավունքի էջում որպես հրատարակիչ նշված է Millî İstihbarat Akademisi, այսինքն Ազգային հետախուզության ակադեմիան, Անկարայում։ Սա Թուրքիայի ազգային հետախուզական համակարգի հետ կապված գիտակրթական կառույց է, որը ոչ բոլորին է հայտնի։ Զեկույցը հրապարակվել է «Teknopolitik Çalışmalar» (Տեխնոպոլիտիկ հետազոտություններ) շարքի երկրորդ հրատարակությամբ, ինչը ցույց է տալիս, որ խոսքը համակարգված գիտահետազոտական ուղղության մասին է։ «Բայց ինչու է սա կարևոր». կմտածեք դուք։ Երբ թուրքական հետախուզական համակարգին կից ակադեմիան հրապարակայնորեն մշակում և տարածում է «տեխնոպոլիտիկա» հայեցակարգը, դա նշանակում է, որ տեխնոլոգիան արդեն իսկ Թուրքիայի անվտանգության համակարգի կողմից ընկալվում է որպես կենտրոնական ռազմավարական ոլորտ, այլ ոչ թե միայն տնտեսական կամ արդյունաբերական խնդիր։ Այսինքն՝ փաստաթուղթը գրված է ոչ թե ակադեմիական հետաքրքրությունից ելնելով, այլ անվտանգության համակարգի տեսանկյունից։
🗺️⛓️💥Զեկույցի կենտրոնական գաղափարը Թուրքիայի վերաբերյալ ձևակերպված է մի նոր սահմանումով։ Հեղինակները Թուրքիան ներկայացնում են որպես երկիր, որն անվտանգության և տնտեսության ոլորտներում կառուցվածքային առումով ինտեգրված է Արևմուտքին, բայց միաժամանակ ունակ է այլընտրանքային կապեր ստեղծել այլ տարածաշրջանների հետ՝ Ռուսաստան, Սև ծով, Մերձավոր Արևելք, Կովկաս, Կենտրոնական Ասիա և Աֆրիկա։ Այս երկակի դիրքը զեկույցում ներկայացված է որպես Թուրքիայի հիմնական առանձնահատկություն, այլ ոչ թե ժամանակավոր դիվանագիտական քայլ։
🚩Բայց հետազոտությունը չի սահմանափակվում միայն այս գնահատականով։ Զեկույցի անսովոր մասն այն է, որ Թուրքիայի այս դիրքը դիտարկվում է նաև որպես ռիսկի աղբյուր։ Երկիրը գտնվում է երկու տնտեսական ձգողական դաշտերի՝ եվրոպական և ասիական, հատման կետում։ Երբ տեխնոլոգիական ոլորտները բաժանվում են առանձին բլոկների, այս դիրքը ընդլայնում է մանևրելու հնարավորությունը, բայց անհետևողական կամ ուշացած որոշումների դեպքում վերածվում է ծանր ռազմավարական ծախսի։ Այլ կերպ ասած, չեզոքությունը և բազմակողմանիությունը ինքնին արժեք չեն, եթե դրանք հենված չեն հստակ առաջնահերթությունների վրա։
🗝️Ամենահետաքրքիր թեզը, իմ կարծիքով, այս է. հարցը ոչ թե «որ բլոկի հետ մոտ լինելն է», այլ «որ ոլորտներում որ կապերը խորացնել, որ կախվածությունները նվազեցնել և որտեղ նոր կարողություններ կառուցել»։ Սա էական տեղաշարժ է մտածողության մեջ։ Ավանդական աշխարհաքաղաքական վերլուծությունը սկսվում է աշխարհագրությունից և դաշինքներից, իսկ տեխնոպոլիտիկ մոտեցումը սկսվում է շղթաներից և կախվածություններից։
💼♟️Թուրքիայի համար, ըստ հեղինակների, իրական փորձությունն այլևս դիվանագիտական դիրքորոշում ընտրելը չէ, այլ գեոպոլիտիկ առավելությունները վերածելու ունակությունը բարձր տեխնոլոգիական արտադրության ոլորտներում իրական դերի։ Իսկ հենց այս փուլում, ըստ զեկույցի, Թուրքիան դեռևս չունի անհրաժեշտ ինստիտուցիոնալ համակարգում։
Այս շարքի հաջորդ մասում կանդրադառնամ հետազոտության սուր գնահատականին՝ Թուրքիայի միջազգային անդամակցությունների իրական արժեքի մասին, և թե ինչու է զեկույցը դրանք համարում դիվանագիտական ավելորդություն՝ առանց իրական տեխնոլոգիական կարողությունների։
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 144 |
| 7 | arm🇦🇲/ rus🇷🇺↓
Սիրելի ընթերցողներ, նախքան նոր նյութ հրապարակելը, մի քանի խոսք։ Իմ բոլոր նյութերը անցնում են վերլուծության, ճշգրտման և ուսումնասիրության փուլեր, և ես շատ ընտրողական եմ հրապարակման հարցում. ձգտում եմ ձեզ ներկայացնել միայն մանրակրկիտ ստուգված նյութեր։ Հենց այդ պատճառով էլ հրապարակումների միջև երբեմն լինում են երկար ինտերվալներ։ Որակը ինձ համար միշտ եղել է առաջնահերթ քանակից։ Եվ այսօր առաջարկում եմ մի նյութ, որին, ըստ իս, արժեր սպասել։ Ուստի չհեռանաք ալիքից, քանի որ նոր և հետաքրքիր ուսումնասիրություններ են գալիս։
Дорогие читатели, прежде чем опубликовать новый материал, скажу пару слов. Все мои материалы проходят этапы анализа, уточнения и исследования, и я очень избирателен в вопросах публикаций: стремлюсь представлять вам только тщательно проверенные материалы. Именно поэтому между публикациями иногда бывают долгие интервалы. Качество для меня всегда было в приоритете по сравнению с количеством. И сегодня я предлагаю материал, которого, на мой взгляд, стоило ждать. Так что не покидайте канал, ведь впереди новые и интересные исследования.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 161 |
| 8 | Երեկ մենք բացառիկ ստորության ու ստի ականատես ենք եղել։
2026 թ. սեպտեմբերի 27-ին ամեն ինչ արվել էր, որ մարդիկ չհիշեին Արցախը, մոռանային կորստի, արժեքների ու արժանապատվության մասին։ Այդ ստորությունը, որը սկսվել էր օրվա խորհրդի ու պատմական կարևորության ցուցադրական անտեսումով, հավելվեց ու իր վիզուալ գագաթնակետին հասավ պետական հեռուստատեսությամբ ժամանցային համերգի ցուցադրումով։
Պետք է հասկանալ, որ սա մոռացության մատնելու պարզ ակտ չէ, սա ցուցադրական արհամարհանք ու արգահատանք է Սեպտեմբեր 27-ը կարևորող հարյուր հազարավոր մարդկանց, քաղաքացիների ու սգավորների հանդեպ։ Այսպիսի վարքը գաղափարախոսության, քաղաքական ծրագրերի հետ կապ չունի։ Այն մարդկայինի ու անմարդկայինի, բարոյականի ու անբարոյականի տիրույթում է։ Որևէ նորմալ պետությունում ու հասարակությունում այսպիսի վարք ունեցողները որևէ պարագայում ոչ միայն պաշտոն, այլ հասարակական որևէ դերակատարում չէին կարող ունենալ։
Անձամբ ինձ համար, սակայն, սա միանգամայն սպասելի վարք է։ Ավելին, համոզված եմ, որ շուտով նույն ճակատագրին է արժանանալու ազգային ցանկացած խորհրդանիշ, նույնիսկ Երևանի փողոցներում դեռ հանդուրժվող ազգային պարերը։
Բայց այս գրառման բուն հասցեատերը բնավ դե-ֆակտո իշխանությունները չեն։ Ես գիտեմ, որ ինձ կարդում ու իրենց թաքուն խոհանոցներում քննարկում են բազմաթիվ լռակյաց «առաջնորդներ»՝ հանրային ու հասարակական գործիչներ, բլոգերներ, ինֆլուենսերներ։ Գիտեմ նաև, որ վախը ու հարմարվողականությունը նրանցից շատերին դարձրել է նույնիսկ չարիքն «արդարացնող»։ Բայց նույնիսկ այդպիսի կեցվածքում պետք է մնացած լինի մի քիչ մարդկություն ու բարոյականություն։ Լռել, ու այդպիսով անուղղակի մասնակցել այս ամենին, ձեզ դարձնում է նաև հանցակից։ Քաղաքականից անդին կա մարդկայինը. երեկ հարված է հասցվել մեր մարդկային արժեքին։
Ա. Սոլժենիցինը իր հայտնի էսսեներից մեկում՝ «Ապրել առանց ստի» գրում էր. «Մեր ազատագրության ամենահասանելի բանալին ստին մեր անձնական չմասնակցությունն է։ Ու թեև սուտն ամեն բան ծածկել է, ամեն ինչին տիրել է, բայց գոնե դիմադրենք ամենափոքր հարցում. թո՛ղ այդ սուտը չտիրի մեր միջոցով»։
Մասնակից մի դարձե՛ք այն մեծ ստին, որ մեզ համար Արցախն ու Հայաստանի ազատագրումը արժեքներ չեն եղել, որ մեր ժողովուրդը անդեմ է ու պատրաստ նվաստացման։ Ձեր լռությամբ մի նպաստեք այդ ստի հաստատմանը։ Ի վերջո, թույլ մի՛ տվեք ջնջել նրանց հիշատակը, ովքեր վերոնշյալ արժեքներին հավատալով՝ իրենց երկրային կյանքն են զոհաբերել։ Հարգե՛ք նրանց հիշատակը, պահե՛ք այն։ Դա ձեր պարտքն է, եթե կուզեք՝ առաքելությունը (Խոմսկու ասած՝ «ինտելլեկտուալների պատասխանատվությունը) այս դժնդակ օրերին ու մեր ներքին ու արտաքին ազատագրության միակ բանալին։
պ.գ.թ., թյուրքագետ Վարուժան Գեղամյան | @varuzhandragoman | 263 |
| 9 | ⚠️ Азербайджанский псевдорелигиозный проект в Арцахе: от Дадиванка к Гандзасару
📍 Недавнее появление представителей так называемой «албано-удинской религиозной общины» в монастыре Гандзасар и проведение там «религиозных обрядов» — это не единичная акция и не локальный пропагандистский перформанс. Перед нами очередной практический этап системной спецоперации Баку по стиранию армянского духовного, исторического и культурного присутствия в регионе путем институциональной подмены.
🎯 Корни этого процесса напрямую уходят к сведениям, о которых еще 2 декабря прошлого года информировал Telegram-канал «Записки армянского офицера». Тогда сообщалось, что под непосредственным кураторством турецкой национальной разведки (MİT) и с привлечением возможностей Константинопольского патриархата Армянской Апостольской Церкви, ведется специальная подготовка азербайджанских «кадров» для последующего отчуждения армянских святынь и создания подконтрольной Баку псевдоцерковной структуры.
⚖️ И хотя первоначальные планы обозначали Дадиванк в качестве духовного центра этой конструкции, реальное развитие событий фиксирует смещение оперативного фокуса: первоочередной мишенью Баку выбрал именно Гандзасар. Такой перенос акцента абсолютно логичен в логике гибридного противостояния, ведь Гандзасар представляет собой один из главных сакральных, архитектурных и историко-политических столпов Арцаха.
💣 Посягательство именно на Гандзасар призвано нанести прямой удар по исторической памяти армянского народа и форсировать легитимацию псевдонаучного концепта «албанского наследия». Происходящее отчетливо демонстрирует, как разведывательные и пропагандистские механизмы Анкары и Баку шаг за шагом трансформируют исторические фальсификации в практическую реальность.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 1 358 |
| 10 | ⚠️ Ադրբեջանական կեղծ-կրոնական նախագիծը Արցախում. Դադիվանքից մինչև Գանձասար
📍 Այսպես կոչված «ալբանա-ուդիական կրոնական համայնքի» ներկայացուցիչների վերջին հայտնվելը Գանձասարի վանքում և այնտեղ «կրոնական ծեսերի» անցկացումը եզակի ակցիա կամ տեղային քարոզչական ներկայացում չէ: Մեր առջև Բաքվի համակարգված հատուկ օպերացիայի հերթական գործնական փուլն է, որը նպատակ ունի ինստիտուցիոնալ փոխարինման ճանապարհով ջնջել հայկական հոգևոր, պատմական և մշակութային ներկայությունը տարածաշրջանում:
🎯 Այս գործընթացի արմատները ուղղակիորեն տանում են դեպի այն տեղեկությունները, որոնց մասին դեռևս անցյալ տարվա դեկտեմբերի 2-ին հայտնել էր «Записки армянского офицера» Տելեգրամ-ալիքը: Այն ժամանակ հաղորդվում էր, որ Թուրքիայի ազգային հետախուզության (MİT) անմիջական համակարգմամբ և Հայ Առաքելական Եկեղեցու Կոստանդնուպոլսի պատրիարքարանի հնարավորությունների ներգրավմամբ իրականացվում է ադրբեջանցի «կադրերի» հատուկ պատրաստություն՝ հայկական սրբավայրերի հետագա օտարման և Բաքվի վերահսկողության տակ գտնվող կեղծ-եկեղեցական կառույցի ստեղծման համար:
⚖️ Եվ թեև նախնական ծրագրերը Դադիվանքն էին նշում որպես այս կառույցի հոգևոր կենտրոն, իրադարձությունների իրական զարգացումը արձանագրում է օպերատիվ կենտրոնացման տեղաշարժ. Բաքուն որպես առաջնահերթ թիրախ ընտրել է հենց Գանձասարը: Շեշտադրման նման փոփոխությունը լիովին տրամաբանական է հիբրիդային հակամարտության տրամաբանության մեջ, քանի որ Գանձասարը հանդիսանում է Արցախի գլխավոր սրբազան, ճարտարապետական և պատմաքաղաքական հենասյուներից մեկը:
💣 Հենց Գանձասարի նկատմամբ ոտնձգությունը նպատակ ունի ուղղակի հարված հասցնել հայ ժողովրդի պատմական հիշողությանը և արագացնել «ալբանական ժառանգության» կեղծ-գիտական հայեցակարգի լեգիտիմացումը: Տեղի ունեցողը հստակ ցույց է տալիս, թե ինչպես են Անկարայի և Բաքվի հետախուզական ու քարոզչական մեխանիզմները քայլ առ քայլ պատմական կեղծիքները վերածում գործնական իրականության:
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 270 |
| 11 | 🥷🏻♟️Разведывательные шахматы: Тайные союзы MİT и Mossad против армян (ЧАСТЬ 2)
(ЧАСТЬ 1)
В глобальной игре спецслужб есть темы, о которых заявляют лишь десятилетия спустя — после рассекречивания архивных документов или крупных провалов. Один из самых примечательных, темных и болезненных эпизодов теневого сотрудничества MİT и Mossad был направлен против армян и, в частности, АСАЛА, превратившись в невидимую войну на улицах Бейрута.
📍В начале 1980-х годов, в условиях Холодной войны и на фоне событий, разворачивающихся на Ближнем Востоке, в секретных условиях разрабатывались операции, главной целью которых было физическое уничтожение ключевых деятелей армянской освободительной борьбы. Бейрут, который в то время превратился в точку столкновения мировых разведок, стал главным театром этой операции, где турецкая и израильская сети действовали в тесной координации.
🎯Одной из мишеней этого сотрудничества стал Минас Симонян, который был преданным бойцом и деятелем АСАЛА. В конце декабря 1982 года на одной из улиц Бейрута, когда он управлял собственным автомобилем, был пущен в ход тщательно разработанный план: неизвестный убийца приблизился и метким, расчетливым выстрелом из пистолета с глушителем убил его прямо за рулем.
⚖️Эта жестокая цепь убийств продолжилась спустя короткое время. 12 марта 1983 года в Бейруте, на пороге собственного дома, был жестоко убит Карапет Пашабезян. Он был одним из видных деятелей АСАЛА, выступавшим с открытыми публичными заявлениями от имени организации, а его фотографии регулярно появлялись на страницах печатавшегося в Бейруте официального журнала АСАЛА «Айастан». Нападение было совершено с четким расчетом прямо у входа в его дом, что свидетельствовало о разведывательном планировании и бесперебойной работе местных агентурных сетей.
💣Подробности этих ужасных операций и турецко-израильские теневые разведывательные связи впоследствии всплыли наружу посредством раскрытия различных документов. В частности, личность и деятельность Минаса Симоняна и Карапета Пашабезяна были подтверждены на основе показаний Левона Экмекчяна, арестованного по делу о нападении на аэропорт Эсенбога в Анкаре. Экмекчян подвергался допросам с бесчеловечным давлением со стороны турецких спецслужб, в ходе которых выбитая информация впоследствии широко использовалась MİT и Mossad в теневых разведывательных операциях, направленных против армянского освободительного движения.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 793 |
| 12 | 🥷🏻♟️Հետախուզական շախմատ. MİT-ի և Mossad-ի գաղտնի դաշինքներն ընդդեմ հայերի (ՄԱՍ 2)
(ՄԱՍ 1)
Հատուկ ծառայությունների գլոբալ խաղում կան թեմաներ, որոնց մասին բարձրաձայնում են միայն տասնամյակներ անց՝ արխիվային փաստաթղթերի բացահայտումից կամ խոշոր ձախողումներից հետո։ MİT-ի և Mossad-ի ստվերային համագործակցության ամենաուշագրավ, մութ ու ցավոտ դրվագներից մեկն ուղղված էր հայերի և, մասնավորապես, ԱՍԱԼԱ-ի դեմ՝ վերածվելով Բեյրութի փողոցներում մղվող անտեսանելի պատերազմի։
📍1980-ականների սկզբին՝ Սառը պատերազմի պայմաններում և Մերձավոր Արևելքում ծավալվող իրադարձությունների ֆոնին, գաղտնի պայմաններում մշակվում էին գործողություններ, որոնց գլխավոր նպատակն էր ֆիզիկապես չեզոքացնել հայկական ազատագրական պայքարի առանցքային գործիչներին։ Բեյրութը, որն այն ժամանակ վերածվել էր համաշխարհային հետախուզությունների բախման կետի, դարձավ այս գործողության գլխավոր թատերաբեմը, որտեղ թուրքական և իսրայելական ցանցերը գործում էին սերտ համակարգմամբ։
🎯Այս համագործակցության թիրախներից մեկը դարձավ Մինաս Սիմոնյանը, ով ԱՍԱԼԱ-ի նվիրյալ մարտիկներից ու գործիչներից էր։ 1982 թվականի դեկտեմբերի վերջին Բեյրութի փողոցներից մեկում, երբ նա վարում էր սեփական ավտոմեքենան, գործի դրվեց մանրակրկիտ մշակված պլան. անհայտ մարդասպանը մոտեցել և խլացուցիչով ատրճանակից արձակված դիպուկ ու հաշվենկատ կրակոցով սպանել էր նրան հենց ղեկի վրա։
⚖️Սպանությունների այս դաժան շղթան շարունակվեց դրանից կարճ ժամանակ անց։ 1983 թվականի մարտի 12-ին, Բեյրութում, իր իսկ տան շեմին դաժանորեն սպանվեց Կարապետ Փաշաբեզյանին։ Նա ԱՍԱԼԱ-ի երևելի դեմքերից էր, ով հանդես էր գալիս բացահայտ հանրային հայտարարություններով կազմակերպության անունից, իսկ նրա լուսանկարները պարբերաբար հայտնվում էին Բեյրութում տպագրվող ԱՍԱԼԱ-ի պաշտոնական «Հայաստան» ամսագրի էջերում։ Հարձակումը կատարվել էր հստակ հաշվարկով՝ հենց նրա տան մուտքի մոտ, ինչը վկայում էր հետախուզական պլանավորման և տեղական գործակալական ցանցերի անխափան աշխատանքի մասին։
💣Այս սարսափելի գործողությունների մանրամասներն ու թուրք-իսրայելական հետախուզական ստվերային կապերը հետագայում ջրի երես դուրս եկան տարբեր փաստաթղթերի բացահայտման միջոցով։ Մասնավորապես, Մինաս Սիմոնյանի և Կարապետ Փաշաբեզյանի ինքնությունն ու գործունեությունը հաստատվել էր Անկարայի Էսենբողա օդանավակայանի հարձակման գործով ձերբակալված Լևոն Էքմեքջյանի ցուցմունքների հիման վրա։ Էքմեքջյանը թուրքական հատուկ ծառայությունների կողմից ենթարկվել էր անմարդկային ճնշումներով հարցաքննությունների, որոնց ընթացքում կորզված տեղեկությունները հետագայում լայնորեն օգտագործվեցին MİT-ի և Mossad-ի կողմից՝ հայկական ազատագրական շարժման դեմ ուղղված ստվերային հետախուզական օպերացիաներում։
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 329 |
| 13 | 🥷🏻♟️Разведывательные шахматы: Тайные союзы MİT и Mossad (ЧАСТЬ 1)
После формирования Вестфальской системы вопросы экзистенциальной безопасности государств в мирных условиях переместились в сферу спецслужб, где разведка стала невидимым мозгом и главным инструментом государственной машины. На ближневосточной политической арене эту миссию взяли на себя турецкая MİT и израильский Mossad. Истоки турецкой разведки уходят к известной «Teşkilat-ı Mahsusa» («Специальная организация»), созданной Энвером-пашой, которая, пройдя через десятилетия номинальных и структурных трансформаций, в 1965 году превратилась в Национальную разведывательную организацию (MİT).
⚖️Эволюция этой структуры примечательна тем, что, будучи исторически тесно связанной с армией и госаппаратом, она постепенно подверглась глубокой демилитаризации. Если, по данным бывшего директора MİT Атача Явуза, в 1990 году военнослужащие составляли около 35 процентов структуры, то сегодня этот показатель снизился до 4,5 процента, оставив военных лишь в нижних эшелонах.
💼Наряду с этой многослойной и масштабной турецкой машиной израильский Mossad демонстрирует совершенно иную — крайне компактную модель. В этой структуре, основанной 1 апреля 1951 года Исером Харелем и Давидом Бен-Гурионом, в штаб-квартире в Тель-Авиве работает всего около 7000 человек вместе с техническим персоналом, а число непосредственно оперативных офицеров составляет лишь несколько десятков. По данным историка Иосифа Тельмана, около 20 процентов оперативных сотрудников Mossad — женщины, самой высокопоставленной из которых была Ализа Маген, дослужившаяся до поста заместителя директора.
📍Несмотря на эти структурные различия, обе службы объединила роль, отведенная им в рамках американской геополитики в годы Холодной войны. В контексте неоколониальной политики США Турция, Израиль и шахский Иран стали «жандармами» Ближнего Востока, что с 1958 года заложило основу для тайных контактов между MİT и Mossad. Одним из самых громких эпизодов этого теневого сотрудничества стала операция по задержанию лидера РПК Абдуллаха Оджалана в Найроби в феврале 1999 года, где бок о бок с турецкой разведкой действовали группы израильских и иранских спецслужб.
💣В последующие десятилетия эти отношения проявились в новых реалиях: в 2013 году, после урегулирования инцидента с Mavi Marmara, Хакан Фидан и Тамир Пардо договорились об обмене разведданными по Сирии, а глава Mossad в Анкаре обсудил с Эрдоганом даже внешнее влияние на события в парке Гези. Это партнерство достигло своего пика в октябре 2022 года, когда в ходе визита Бени Ганца руководители MİT и Mossad подписали секретное соглашение из 8 пунктов по контролю над иранскими сетями и палестинцами в Турции. Тем не менее, этот союз никогда не был однозначным: турецкая контрразведка периодически нейтрализовала сети Mossad, вербовавшие иностранных и палестинских студентов турецких вузов, еще раз доказывая, что в мире разведок нет постоянных союзников, есть лишь меняющиеся интересы.
В следующей части я напишу о том, как эти две организации действовали против АРМЯН.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 2 519 |
| 14 | 🥷🏻♟️Հետախուզական շախմատ. MİT-ի և Mossad-ի գաղտնի դաշինքները (ՄԱՍ 1)
Վեստֆալյան համակարգի ձևավորումից հետո պետությունների գոյաբանական անվտանգության հարցերը խաղաղ պայմաններում տեղափոխվեցին հատուկ ծառայությունների տիրույթ, որտեղ հետախուզությունը դարձավ պետական մեքենայի անտեսանելի ուղեղն ու հիմնական գործիքը։ Մերձավորարևելյան քաղաքական դաշտում այս առաքելությունն իրենց վրա վերցրեցին թուրքական MİT-ն ու իսրայելական «Մոսադը»։ Թուրքական հետախուզության ակունքները գնում են դեպի Էնվեր փաշայի ստեղծած հայտնի «Teşkilat-ı Mahsusa»-ն (Հատուկ կազմակերպություն), որը, տասնամյակների ընթացքում կրելով անվանական ու կառուցվածքային տրանսֆորմացիաներ, 1965 թվականին վերածվեց Ազգային հետախուզական կազմակերպության (MİT)։
⚖️Այս կառույցի էվոլյուցիան առանձնահատուկ է նրանով, որ պատմականորեն սերտորեն կապված լինելով բանակի ու պետական ապարատի հետ, այն աստիճանաբար ենթարկվեց խորը ապառազմականացման։ Եթե MİT-ի նախկին տնօրեն Աթաչ Յավուզի տվյալներով՝ 1990 թվականին կառույցում զինծառայողները կազմում էին շուրջ 35 տոկոս, ապա այսօր այդ ցուցանիշը նվազել է մինչև 4,5 տոկոս՝ զինվորականներին թողնելով ստորին էշելոններում։
💼Թուրքական այս բազմաշերտ ու լայնածավալ մեքենայի կողքին իսրայելական Mossad-ը դրսևորում է բոլորովին այլ՝ ծայրահեղ կոմպակտ մոդել։ 1951 թվականի ապրիլի 1-ին Իսեր Հարելի և Դավիթ բեն Գուրիոնի կողմից հիմնադրված այս կառույցում, Թել Ավիվի կենտրոնակայանում, աշխատում է ընդամենը մոտ 7000 մարդ՝ տեխնիկական անձնակազմի հետ միասին, իսկ բուն օպերատիվ սպաների թիվը հասնում է ընդամենը մի քանի տասնյակի։ Ըստ պատմաբան Իոսիֆ Թելմանի՝ Mossad-ի օպերատիվ աշխատակիցների մոտ 20 տոկոսը կանայք են, որոնցից ամենաբարձրաստիճանը փոխտնօրենի պաշտոնին հասած Ալիզա Մագենն էր։
📍Կառուցվածքային այս տարբերություններով հանդերձ՝ երկու ծառայություններին միավորեց Սառը պատերազմի տարիներին ամերիկյան աշխարհաքաղաքականության շրջանակում նրանց վերապահված դերը։ ԱՄՆ-ի նեոգաղութատիրական քաղաքականության համատեքստում Թուրքիան, Իսրայելը և շահական Իրանը դարձան Մերձավոր Արևելքի «ժանդարմները», ինչն էլ 1958 թվականից հիմք դրեց MİT-ի և Mossad-ի գաղտնի շփումներին։ Այս ստվերային համագործակցության ամենահնչեղ դրվագներից մեկը դարձավ 1999 թվականի փետրվարին Նայրոբիում PKK-ի առաջնորդ Աբդուլլահ Օջալանի ձերբակալման օպերացիան, որտեղ թուրքական հետախուզության հետ կողք կողքի գործում էին իսրայելական և իրանական հատուկ ծառայությունների խմբերը։
💣Հետագա տասնամյակներում այս հարաբերությունները դրսևորվեցին նոր իրողություններում. 2013 թվականին Mavi Marmara-յի միջադեպի հարթումից հետո Հաքան Ֆիդանն ու Թամիր Պարդոն պայմանավորվեցին Սիրիայի վերաբերյալ հետախուզական տվյալների փոխանակման շուրջ, իսկ Mossad-ի ղեկավարն Անկարայում Էրդողանի հետ քննարկեց անգամ «Գեզի» այգու իրադարձությունների արտաքին ազդեցությունները։ Այս գործընկերությունն իր գագաթնակետին հասավ 2022 թվականի հոկտեմբերին, երբ Բենի Գանցի այցի ընթացքում MİT-ի և Mossad-ի ղեկավարները ստորագրեցին 8 մասից բաղկացած գաղտնի համաձայնագիր՝ Թուրքիայում իրանական ցանցերն ու պաղեստինցիներին վերահսկելու համար։ Այնուամենայնիվ, այս դաշինքը երբեք միանշանակ չի եղել. թուրքական հակահետախուզությունը պարբերաբար չեզոքացրել է «Մոսադի» այն ցանցերը, որոնք հավաքագրում էին թուրքական բուհերի օտարերկրացի ու պաղեստինցի ուսանողներին՝ ևս մեկ անգամ ապացուցելով, որ հետախուզությունների աշխարհում չկան մշտական դաշնակիցներ, կան միայն հարափոփոխ շահեր։
Հաջորդ մասում կգրեմ այն մասին, թե ինչպես են այս երկու կազմակերպությունները գործել ընդդեմ ՀԱՅԵՐԻ։
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 324 |
| 15 | 🔥📈Հայ-թուրքական առևտուր․ Խաղաղության «մասնավոր» պատրանք, թե՞ տնտեսական ծուղակ
Երբ քաղաքական ու դիվանագիտական հարթակում բանակցությունները դանդաղում են կամ բախվում Անկարայի կողմից առաջադրվող խիստ նախապայմաններին, թուրքական դիվանագիտական դպրոցը գործի է դնում իր փորձարկված գործիքակազմերից մեկը՝ «Track II»-ը կամ գործարար դիվանագիտությունը (Business Diplomacy)։ Հայաստանի արդյունաբերողների և գործարարների միության ու թուրքական Վանի առևտրաարդյունաբերական պալատի միջև Սեպտեմբերի 3-4-ին Երևանում կայացած հանդիպումներն ու դրանց հետևած «վստահության ամրապնդման» մասին հայտարարությունները պետք է դիտարկել հենց այս խորապատկերում։
🛣️Այս գործընթացում պատահական չէ հենց Վանի առևտրաարդյունաբերական պալատի ընտրությունը․ Վանը Արևելյան Անատոլիայի տնտեսական հաբն է, որը տասնամյակներ շարունակ տառապում է փակ սահմաններից ու քրդական գործոնով պայմանավորված տնտեսական սահմանափակումներից։ Անկարան հստակ հաշվարկում է, որ իր արևելյան նահանգների տնտեսական աշխուժացումը հնարավոր է իրականացնել հարևան Հայաստանի շուկայի հաշվին, սակայն սա հավասարազոր առևտուր չէ, այլ թուրքական ապրանքների ու կապիտալի էքսպանսիայի փորձ դեպի փոքր հայկական շուկա, ինչը երկարաժամկետ կտրվածքով ուղղակի սպառնալիք է տեղական արտադրողի համար։
📮Տնտեսական էքսպանսիայից զատ, այս գործընթացն ունի ավելի խորքային՝ «փափուկ ուժի» (Soft Power) քաղաքական նպատակ։ Ապրանքաշրջանառության ու «համատեղ ներդրումների» խոստումների միջոցով Անկարան փորձում է Հայաստանում ձևավորել թուրքական կապիտալով շահագրգռված բիզնես-էլիտայի մի հատված։ Այդ խումբը դառնալու է այն ներսի տնտեսական հենարանը, որն ակտիվորեն լեգիտիմացնելու և հանրայնորեն արդարացնելու է Հայաստանի քաղաքական իշխանությունների որդեգրած զիջողական կուրսը՝ Անկարայի ու Բաքվի պահանջների (սահմանների բացում, միջանցքային տրամաբանություն) անվերապահ կատարումը փաթեթավորելով որպես «ալտերնատիվ տնտեսական զարգացում»։
🗺️Միևնույն ժամանակ, Վանի գործարարների այցը Երևան նաև արտաքին սպառման դեկորացիա է․ Անկարան Արևմուտքին ցույց է տալիս, թե իբր «ժողովրդական ու տնտեսական մակարդակով հարաբերությունները կարգավորվում են», մինչդեռ պաշտոնական մակարդակում սահմանի բացումն ու դիվանագիտական հարաբերությունների հաստատումը շարունակում է ուղղակիորեն շաղկապել Բաքվի պահանջների հետ։ Այսպիսով, երևանյան հանդիպումները պարզապես բիզնես-ֆորում չեն, այլ թուրքական տնտեսական էքսպանսիայի և «փափուկ ուժի» դասական օրինակ, որտեղ առևտրի շղարշի տակ թաքնված են հստակ հաշվարկված աշխարհաքաղաքական նպատակներ։
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 223 |
| 16 | 🥷🏻💼От фиаско с Оджаланом в 1999-м до рукопожатий за закрытыми дверями
Новостные потоки обычно ограничиваются сухой констатацией: глава турецкой разведки (MİT) Ибрагим Калын тайно посетил Афины, встретился с главой греческой EYP, обсудил Эгейское море, миграцию и Ближний Восток. Это поверхностная информация, которую можно найти на любом новостном сайте. Но реальная политика и разведывательные каналы всегда проходят там, куда не дотягиваются камеры.
🖋️На самом деле появление Ибрагима Калына в Афинах — это не из жанра обычной межгосударственной дипломатии. Калын — не просто руководитель ведомства: он главный носитель идеологической воли Эрдогана и один из основных архитекторов внешней политики Анкары, человек, для которого спецслужба является инструментом экзистенциальной борьбы государства. Когда фигура такого масштаба бесшумно отправляется в Афины, это означает, что привычные дипломатические каналы исчерпали себя или стали слишком медленными и публичными для принятия быстрых решений на данном этапе тектонических изменений.
🇹🇷🇬🇷Греция и Турция на протяжении десятилетий находились в логике противостояния с нулевой суммой. Известный скандал с Оджаланом 1999 года и кенийская операция напоминают о том, чем заканчивалось, когда две спецслужбы пытались открыть «второй фронт» за спиной друг у друга. Когда Абдуллах Оджалан (Апо) был вынужден покинуть Сирию, он искал убежище в Европе, а также некоторое время жил и в России, безуспешно пытаясь добиться политического убежища. Позже определенные политические и разведывательные круги Греции тайком поддержали курдское движение, видя в этом возможность открыть «второй фронт» против Турции.
⛓️💥Оджалана тайно перевезли в Афины, а затем — в посольство Греции в Кении. Однако турецкая разведка (MİT) при технической поддержке американских спецслужб сумела раскрыть эту тайную операцию греческой разведки (EYP). Спецназ MİT похитил Оджалана в столице Кении Найроби как раз в тот момент, когда его перевозили из греческого посольства в аэропорт. В то время провал греческой разведки стоил поста нескольким министрам и поставил страну на грань реальной войны.
📍Однако сегодня подход кардинально изменился. Подобные конспиративные контакты на уровне глав разведок — это не заявка на внезапную дружбу или доверие, а утверждение хладнокровных, просчитанных «красных линий». Анкара и Афины пытаются предотвратить сценарии, при которых столкновение глобальных сил может превратить Эгейский во второй Ближний Восток. Когда разведки говорят без свидетелей, это означает, что за публичной риторикой политиков начался реальный, закрытый процесс управления рисками.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 2 750 |
| 17 | 🥷🏻💼1999-ի Օջալանի ֆիասկոյից մինչև փակ դռների հետևում ձեռքսեղմումներ
Լրատվական հոսքերը սովորաբար սահմանափակվում են չոր արձանագրությամբ. Թուրքիայի հետախուզության (MİT) ղեկավար Իբրահիմ Քալընը գաղտնի այցելել է Աթենք, հանդիպել հունական EYP-ի ղեկավարին, քննարկել Էգեյան ծովը, միգրացիան ու Մերձավոր Արևելքը։ Սա այն մակերեսային ինֆորմացիան է, որը կարելի է գտնել ցանկացած լրատվական կայքում։ Բայց իրական քաղաքականությունն ու հետախուզական մայրուղիները միշտ անցնում են այնտեղ, որտեղ տեսախցիկները չեն հասնում։
🖋️Իրականում Իբրահիմ Քալընի հայտնվելը Աթենքում միջպետական սովորական դիվանագիտության ժանրից չէ։ Քալընը պարզապես գերատեսչության ղեկավար չէ. նա Էրդողանի գաղափարական կամքի գլխավոր կրողն ու Անկարայի արտաքին քաղաքականության հիմնական ճարտարապետներից է, մարդ, ում համար հատուկ ծառայությունը պետության գոյաբանական պայքարի գործիք է։ Երբ նման մասշտաբի ֆիգուրը առանց աղմուկի գնում է Աթենք, դա նշանակում է, որ սովորական դիվանագիտական խողովակները սպառել են իրենց կամ դարձել են չափազանց դանդաղ ու հրապարակային՝ տեկտոնական փոփոխությունների այս փուլում արագ որոշումներ կայացնելու համար։
🇹🇷🇬🇷Հունաստանն ու Թուրքիան տասնամյակներ շարունակ գտնվել են հակամարտության մեջ։ 1999 թվականի հայտնի Օջալանի սկանդալն ու քենիական օպերացիան հիշեցնում են, թե ինչպես էր ավարտվում, երբ երկու հատուկ ծառայությունները փորձում էին միմյանց թիկունքում «երկրորդ ճակատ» բացել։ Երբ Աբդուլլահ Օջալանը (Ապո) ստիպված եղավ լքել Սիրիան, նա փնտրում էր ապաստան Եվրոպայում, ինչպես նաև որոշ ժամանակ ապրել է Ռուսաստանում՝ անհաջող փորձելով քաղաքական ապաստան ստանալ։ Ավելի ուշ Հունաստանի որոշակի քաղաքական ու հետախուզական շրջանակներ ծածուկ աջակցեցին քրդական շարժմանը՝ դրանում տեսնելով Թուրքիայի դեմ «երկրորդ ճակատ» բացելու հնարավորություն։
⛓️💥Օջալանին գաղտնի տեղափոխեցին Աթենք, իսկ այնուհետև՝ Քենիայում Հունաստանի դեսպանատուն: Սակայն թուրքական հետախուզությունը (MİT)՝ ամերիկյան հատուկ ծառայությունների տեխնիկական աջակցությամբ, կարողացավ բացահայտել հունական հետախուզության (EYP) այս գաղտնի գործողությունը: MİT-ի հատուկ ջոկատայինները Քենիայի մայրաքաղաք Նայրոբիում առևանգեցին Օջալանին հենց այն պահին, երբ նրան հունական դեսպանատնից տեղափոխում էին օդանավակայան: Այդ ժամանակ հունական հետախուզության ձախողումը արժեցավ մի քանի նախարարի պաշտոն և երկիրը կանգնեցրեց իրական պատերազմի եզրին։
📍Այսօր, սակայն, մոտեցումն արմատապես փոխվել է։ Հետախուզությունների ղեկավարների մակարդակով այս խորհրդապահական շփումները ոչ թե հանկարծակի բարեկամության կամ վստահության հայտ են, այլ սառնասիրտ, հաշվարկված «կարմիր գծերի» հաստատում։ Անկարան և Աթենքը փորձում են կանխել այնպիսի սցենարներ, որտեղ գլոբալ ուժերի բախումը կարող է Էգեյան ավազանը վերածել երկրորդ Մերձավոր Արևելքի։ Երբ հետախուզությունները խոսում են առանց վկաների, դա նշանակում է, որ քաղաքական գործիչների հրապարակային հռետորաբանության հետևում սկսվել է ռիսկերի վերահսկման իրական, փակ գործընթաց։
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 208 |
| 18 | ⚖️ 🥷🏻 Нераскрытое убийство: Анкара возобновляет дело о смерти бывшего разведчика MİT
В турецком разведывательном сообществе есть имена, которые даже годы спустя продолжают бросать тень на политическую элиту Анкары. Одним из самых таинственных среди них, пожалуй, является бывший руководитель отдела внешних операций Национальной разведывательной организации Турции (MİT) Кашиф Козиноглу. На днях правоохранительная система Турции пошла на громкий шаг: дело о смерти Козиноглу было официально передано в «Департамент по нераскрытым преступлениям» (Faili Meçhul Bürosu).
🥷🏻Козиноглу был классическим представителем «старой школы». Начав карьеру в силах специального назначения (Bordo Bereliler), он позже возглавил в MİT самые ответственные направления — Центральную Азию, Афганистан и Ближний Восток. Однако в 2011 году в рамках громкого дела «Эргенекон» он был неожиданно арестован по обвинению в утечке государственных секретов.
12 ноября 2011 года в тюрьме строгого режима Силиври 55-летний Козиноглу скоропостижно скончался от «сердечного приступа». По официальной версии, его сердце не выдержало интенсивных тренировок. Но он умер всего за 10 дней до дачи своих первых показаний в суде.
📇⚖️Козиноглу готовился представить судьям весомые документы. Они касались борьбы за влияние внутри MİT и глубокого проникновения гюленовской сети (FETÖ) в разведывательный аппарат, а также теневых операций, проводимых в Центральной Азии через сеть школ.
📍Сразу после его смерти из камеры были изъяты сотни страниц рукописных заметок, которые так и не увидели свет в полном объеме. Разведчик унес с собой тайны, способные на тот момент нарушить баланс верхушки турецких силовиков. Возобновление дела по статье «нераскрытые убийства» свидетельствует о том, что счеты между «старой» и «новой» школами разведки, а также теневыми группировками в турецком госаппарате всё еще окончательно не сведены.
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 938 |
| 19 | ⚖️ 🥷🏻Չբացահայտված սպանություն. Անկարան վերաբացում է MİT-ի նախկին հետախույզի մահվան գործը
Թուրքական հետախուզական համայնքում կան անուններ, որոնք նույնիսկ տարիներ անց շարունակում են ստվեր գցել Անկարայի քաղաքական էլիտայի վրա։ Դրանցից թերևս ամենախորհրդավորը Թուրքիայի ազգային հետախուզական կազմակերպության (MİT) արտաքին գործողությունների բաժնի նախկին ղեկավար Քաշիֆ Քոզինօղլուն է։ Օրերս թուրքական իրավապահ համակարգը աղմկահարույց քայլ արեց. Քոզինօղլուի մահվան գործը պաշտոնապես փոխանցվեց «Չբացահայտված հանցագործությունների բաժին» (Faili Meçhul Bürosu):
🥷🏻Քոզինօղլուն «հին դպրոցի» դասական ներկայացուցիչ էր։ Սկսելով կարիերան հատուկ նշանակության ուժերից (Bordo Bereliler)՝ նա հետագայում MİT-ում ստանձնեց ամենապատասխանատու ուղղությունները՝ Կենտրոնական Ասիան, Աֆղանստանը և Մերձավոր Արևելքը։ Սակայն 2011 թվականին «Ergenekon» աղմկահարույց գործի շրջանակում, նա հանկարծակի ձերբակալվեց պետական գաղտնիքների արտահոսքի մեղադրանքով։
2011 թվականի նոյեմբերի 12-ին, Սիլիվրիի խիստ ռեժիմով բանտում 55-ամյա Քոզինօղլուն հանկարծամահ եղավ «սրտի կաթվածից»։ Պաշտոնական վարկածով՝ նրա սիրտը չէր դիմացել ինտենսիվ մարզումներին։ Բայց նա մահացավ դատարանում իր առաջին ցուցմունքը տալուց ընդամենը 10 օր առաջ։
📇⚖️Քոզինօղլուն պատրաստվում էր դատավորների առջև դնել ծանրակշիռ փաստաթղթեր։ Դրանք վերաբերում էին MİT-ի ներսում ընթացող ազդեցության պատերազմին և Գյուլենական ցանցի (FETÖ) խորքային ներթափանցմանը հետախուզական ապարատ, ինչպես նաև Կենտրոնական Ասիայում դպրոցների ցանցի միջոցով իրականացվող ստվերային գործողություններին։
📍Նրա մահից անմիջապես հետո խցից բռնագրավվեցին հարյուրավոր էջերով ձեռագիր նշումներ, որոնք այդպես էլ ամբողջությամբ լույս աշխարհ չեկան։ Հետախույզը տարավ իր հետ այնպիսի գաղտնիքներ, որոնք այդ պահին կարող էին փլուզել թուրքական ուժային վերնախավի հավասարակշռությունը։ Գործի վերաբացումը «չբացահայտված սպանությունների» հոդվածով վկայում է, որ թուրքական պետական ապարատում «հին» ու «նոր» հետախուզական դպրոցների, ինչպես նաև ստվերային խմբավորումների հաշիվները դեռևս վերջնականապես փակված չեն։
Արևելյան անդրադարձներ | Անժելա Սիմոնյան | 209 |
| 20 | 🌐 Турция и новая архитектура безопасности на Южном Кавказе
♦️ Чем громче в Ереване кричат о выходе из ОДКБ, тем настойчивее Турция намекает, что готова предложить новую архитектуру безопасности для Южного Кавказа.
♦️ Вчера и сегодня многие турецкие и азербайджанские СМИ процитировали слова турецкого министра иностранных дел Хакана Фидана о том, что такая архитектура может появиться после подписания мирного соглашения между Азербайджаном и Арменией. Фидан при этом оговаривается: мол, пока это лишь стратегическая перспектива, а не предмет активных переговоров.
♦️ Однако глава турецкого МИДа четко обозначил, что в основе новой системы безопасности должно лежать стратегическое союзничество между Анкарой и Баку. В качестве возможного образца в интервью Anadolu Ajansı от 8 августа он назвал Мекканский пакт.
♦️ Перспектива может и отдаленная, но свои цели Анкара обозначила весьма определенно.
👉 Подпишись на 👺@Osman_devil | 192 |
