JAQ.OrtCom.kz
Kanalga Telegram’da o‘tish
Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Орталық коммуникациялар қызметінің Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығының (JAQ) ресми арнасы Официальный канал Центра по борьбе с дезинформацией СЦК при Президенте Республики Казахстан @JAQOrtcom_bot
Ko'proq ko'rsatishQozog'iston3 010Toif belgilanmagan
1 646
Obunachilar
+1124 soatlar
+297 kun
+13130 kun
Postlar arxiv
1 646
ℹ️ Очередной типовой вброс.
Центр по борьбе с дезинформацией на протяжении длительного периода фиксирует повторяющийся сценарий: реальные кадры выступлений высокопоставленных лиц используются для создания вымышленных заявлений и придания им видимости официальной информации.
Подобные вбросы регулярно появляются накануне и в период значимых общественно-политических событий - референдумов и выборов, формирования Правительства, государственных и памятных дат, а также других событий, вызывающих повышенное внимание аудитории.
Один из последних примеров - встречающийся в социальных сетях видеоролик о якобы готовящемся бесплатном предоставлении миллиона квартир гражданам Казахстана.
Используется уже неоднократно применявшийся прием: достоверные видеокадры и узнаваемые голоса становятся основой для сообщения, которого в действительности не было. Это позволяет создать у аудитории ложное впечатление, будто информация исходит непосредственно от государственных органов или первых лиц страны.
Центр по борьбе с дезинформацией фиксировал аналогичные попытки и ранее - в период проведения референдума, избирательных кампаний и других значимых событий. Меняются содержание и информационный повод, но сам механизм остаётся практически неизменным.
❗️ При появлении подобных сообщений важно прежде всего проверить, действительно ли соответствующее заявление было сделано, и обратиться к первоисточнику полной видеозаписи выступления, а не к отдельному смонтированному фрагменту.
1 646
ℹ️ Кезекті типтік ақпараттық араңдату. Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы жүйелі түрде қайталанатын ақпараттық бұрмалау тәсілін тіркеді. Атап айтқанда, жоғары лауазымды тұлғалардың сөйлеген сөздерінен алынған шынайы бейнекадрлары ойдан шығарылған мәлімдемелер жасау және оларға ресми ақпарат сипат беру үшін қолданылуда.
Мұндай ақпараттық араңдатулар маңызды қоғамдық-саяси оқиғалардың қарсаңында және оларды өткізу кезеңінде тұрақты түрде таратылады. Олардың қатарында референдумдар мен сайлау, Үкімет құрамының қалыптасуы, мемлекеттік және атаулы күндер, сондай-ақ аудиторияның жоғары қызығушылығын тудыратын басқа да маңызды шаралар кезінде жүйелі түрде таратылады.
Соңғы мысалдардың бірі - әлеуметтік желілерде Қазақстан азаматтарына миллион пәтерді тегін беру жоспарланып отырғаны туралы тараған видеоролик.
Бұл ретте бұған дейін де бірнеше рет қолданылған тәсіл пайдаланылған: шынайы бейнекадрлар мен көпшілікке таныс дауыстар іс жүзінде болмаған хабарламаның негізіне айналған. Нәтижесінде аудиторияда ақпарат тікелей мемлекеттік органдардан немесе елдің жоғары лауазымды тұлғалары айтқандай теріс түсінік қалыптастастыруға бағытталған.
Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы мұндай әрекеттерді бұған дейін де - референдум өткізу кезеңінде, сайлау науқандары мен басқа да маңызды оқиғалар барысында тіркеген. Ақпараттың мазмұны мен ақпараттық себебі өзгергенімен, оның таралу тетігі іс жүзінде өзгеріссіз қалып отыр.
Осындай хабарламалар пайда болған кезде, ең алдымен, аталған мәлімдеменің шын мәнінде жасалған-жасалмағанын тексеріп, монтаждалған бөлек үзінділерге емес, сөйлеген сөздің толық бейнежазбасы орналасқан бастапқы дереккөзіне жүгіну маңызды.
1 646
Сводка официальных опровержений за период с 1 по 10 сентября 2026 года
➡️ Фейк: Запрет на отмену исполнительных надписей нотариусами и судебный порядок их оспаривания с 8 сентября.
Официальное разъяснение Министерства юстиции РК:
Право должника обратиться к нотариусу с возражением против исполнительной надписи сохраняется. Нотариус также по-прежнему вправе отменить исполнительную надпись в предусмотренных законом случаях. Должник может направить возражение нотариусу в течение десяти рабочих дней со дня получения уведомления, указав конкретные причины несогласия с требованием взыскателя. Обращение в суд необходимо в случае, если на основании исполнительной надписи уже возбуждено исполнительное производство.
Комментарий JAQ.OrtCom: Изменения в законодательстве были интерпретированы как полный запрет нотариусам отменять исполнительные надписи. В результате уточнение отдельных процедур представляется как лишение должников одного из способов защиты своих прав. Распространение таких разъяснений может вводить граждан в заблуждение и побуждать их обращаться за платными юридическими услугами даже в тех случаях, когда вопрос может быть урегулирован непосредственно через нотариуса.
➡️ Фейк: Эвакуация жителей поселка Урнек Карабалыкского района из-за природного пожара со стороны России.
Официальные разъяснения акимата Костанайской области и ДЧС Костанайской области:
Информация о проводимой эвакуации жителей поселка Урнек не соответствует действительности. В акимате области сообщили, что эвакуация населения не проводится.
При этом сам факт перехода природного пожара с территории Российской Федерации на территорию Карабалыкского района подтвержден. Возгорание степной растительности частично распространилось на территорию Карадумского лесничества. Ситуация находится на контроле ДЧС Костанайской области.
Комментарий JAQ.OrtCom: В данном случае реальный чрезвычайный инфоповод был дополнен неподтвержденной информацией об эвакуации населения. Смешение подтвержденного факта пожара с недостоверными сведениями о мерах реагирования повышает убедительность сообщения и может усиливать тревожность среди жителей. В подобных ситуациях важно отдельно проверять не только сам факт происшествия, но и информацию о его масштабах, последствиях и решениях государственных органов.
➡️ Фейк: Выступление премьер-министра Армении Никола Пашиняна с резкими высказываниями в адрес Казахстана.
Официальное разъяснение JAQ.OrtCom:
Распространяемая цитата является сфальсифицированной. В ходе проверки установлено, что Никол Пашинян подобных заявлений в адрес Казахстана не делал. Основой для манипуляции стал ответ Премьер-министра Армении на вопрос журналиста во время брифинга 3 сентября. В оригинальном выступлении речь шла о самостоятельности Армении в принятии государственных решений, при этом Казахстан в данном контексте не упоминался.
Комментарий JAQ.OrtCom: В данном случае используется подмена содержания реального высказывания: подлинная цитата частично изменяется и дополняется вымышленными фразами, что позволяет придать ей принципиально иной смысл. Приписывание иностранному государственному деятелю резких заявлений в адрес Казахстана может использоваться для формирования негативных настроений и создания искусственного информационного повода для напряженности между обществами двух стран.
➡️ Фейк: Штраф родителям школьницы в г. Астана за черный цвет школьных брюк.
Официальное разъяснение Управления образования г. Астана:
Информация о том, что родители могут быть оштрафованы именно за черный цвет брюк, не соответствует действительности. В общеобразовательных школах столицы допускается школьная форма как черного, так и темно-синего цвета.
Комментарий JAQ.OrtCom: Отдельная конфликтная ситуация и некорректное толкование требований конкретной школой могут быть представлены как общее правило для всех учебных заведений. В результате у родителей формируется ошибочное представление о якобы действующем запрете на чёрную школьную форму и автоматическом штрафе за его нарушение, хотя таких требований на уровне столичных школ нет.
➡️ Фейк: Обязательное продление срока регистрации брака для казахстанцев.
Официальное разъяснение Министерства юстиции РК:
В соответствии с брачно-семейным законодательством брак регистрируется один раз и не имеет установленного срока действия. Его продление не требуется.
Комментарий JAQ.OrtCom: Мошенническая схема строится на имитации официального уведомления о якобы обязательной государственной процедуре. Упоминание «продления брака» может вызвать тревогу и побудить пользователя перейти по ссылке или передать персональные данные, не проверив содержание сообщения. Для усиления доверия злоумышленники используют привычные гражданам цифровые сервисы и формулировки, стилизованные под официальные уведомления.
1 646
2026 жылғы 1–10 қыркүйек аралығындағы ресми теріске шығарулар жиынтығы
➡️ Фейк: 8 қыркүйектен бастап нотариустарға атқарушылық жазбалардың күшін жоюға тыйым салынып, оларды тек сот тәртібімен даулау қажет болады.
ҚР Әділет министрлігінің ресми түсіндірмесі:
Борышкердің атқарушылық жазбаға қарсылық білдіріп, нотариусқа жүгіну құқығы сақталады. Нотариус та заңда көзделген жағдайларда атқарушылық жазбаның күшін жоюға бұрынғыдай құқылы. Борышкер өндіріп алушының талабымен келіспеуінің нақты себептерін көрсете отырып, хабарламаны алған күннен бастап он жұмыс күні ішінде нотариусқа қарсылық жолдай алады. Атқарушылық жазба негізінде атқарушылық іс жүргізу қозғалған жағдайда сотқа жүгіну қажет.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Заңнамадағы өзгерістер нотариустардың атқарушылық жазбалардың күшін жоюға толық тыйым салу ретінде түсіндірілген. Нәтижесінде жекелеген рәсімдердің нақтылау борышкерлерді өз құқықтарын қорғаудың бір тәсілінен айыру ретінде көрсетіледі. Мұндай түсіндірмелер азаматтарды жаңылыстырып, мәселені тікелей нотариус арқылы реттеуге болатын жағдайлардың өзінде оларды ақылы заңгерлік қызметке жүгінуге итермелеуі мүмкін.
➡️ Фейк: Ресей аумағынан тараған табиғи өртке байланысты Қарабалық ауданындағы Үрнек ауылының тұрғындары эвакуацияланып жатыр.
Қостанай облысы әкімдігі мен Қостанай облысы ТЖД-ның ресми түсіндірмелері:
Үрнек ауылы тұрғындарын эвакуациялау жүргізіліп жатқаны туралы ақпарат шындыққа сәйкес келмейді. Облыс әкімдігі халықты эвакуациялау жүргізілмейтінін хабарлады.
Сонымен қатар табиғи өрттің Ресей Федерациясы аумағынан Қарабалық ауданының аумағына өткені расталды. Дала өсімдіктерінің жануы Қарадум орманшылығы аумағына ішінара тараған. Жағдай Қостанай облысы ТЖД бақылауында.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Бұл жағдайда төтенше жағдайға қатысты нақты ақпарат расталмаған эвакуация туралы мәліметпен толықтырылған. Өрттің болғаны туралы расталған ақпарат пен оған байланысты қабылданған шаралар жөніндегі жалған мәліметтердің араластырылуы хабарламаның шынайылығына деген сенімді арттырып, тұрғындар арасындағы алаңдаушылықты күшейтуі мүмкін. Мұндай жағдайларда оқиғаның өзін ғана емес, оның ауқымы мен салдарын, сондай-ақ мемлекеттік органдар қабылдаған шешімдер туралы ақпаратты да жеке-жеке тексеру маңызды.
➡️ Фейк: Армения Премьер-министрі Никол Пашинянның Қазақстанға қатысты өткір мәлімдеме жасағаны туралы ақпарат.
JAQ.OrtCom ресми түсіндірмесі:
Таралып жатқан дәйексөз бұрмаланған. Тексеру барысында Никол Пашинянның Қазақстанға қатысты мұндай мәлімдеме жасамағаны анықталды. Манипуляцияға Армения Премьер-министрінің 3 қыркүйектегі брифинг барысында журналистің сұрағына берген жауабы негіз болған. Түпнұсқа сөзінде Арменияның мемлекеттік шешімдерді дербес қабылдауы туралы айтылған, бұл контексте Қазақстан мүлде аталмаған.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Бұл жағдайда нақты айтылған сөздің мазмұнын бұрмалау тәсілі қолданылған: түпнұсқа дәйексөз ішінара өзгертіліп, ойдан шығарылған сөз тіркестерімен толықтырылған. Соның нәтижесінде бастапқы дәйексөзге мүлде басқа мағына берілген. Шетелдік мемлекет қайраткеріне Қазақстанға қатысты өткір мәлімдемелерді телу қоғамда теріс пікір қалыптастыру және екі ел арасында шиеленіс туғызатын жасанды ақпараттық себеп жасауға пайдаланылуы мүмкін.
➡️ Фейк: Астана қаласында мектеп оқушысының қара түсті шалбар кигені үшін ата-анасына айыппұл салынады.
Астана қаласы Білім басқармасының ресми түсіндірмесі:
Ата-аналарға шалбардың қара түсі үшін айыппұл салынуы мүмкін деген ақпарат шындыққа сәйкес келмейді. Елордадағы жалпы білім беретін мектептерде қара және қою көк түсті мектеп формасын киюге рұқсат етіледі.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Жекелеген жанжалды жағдай мен нақты бір мектептің талаптарды дұрыс түсіндірмеуі барлық білім беру ұйымдарына ортақ ереже ретінде көрсетілуі мүмкін. Нәтижесінде ата-аналарда қара түсті мектеп формасына тыйым салынғаны және бұл талапты бұзғаны үшін автоматты түрде айыппұл салынатыны туралы қате түсінік қалыптасады. Алайда елорда мектептеріне ортақ мұндай талап жоқ.
➡️ Фейк: Қазақстандықтар неке тіркеу мерзімін міндетті түрде ұзартуы тиіс.
ҚР Әділет министрлігінің ресми түсіндірмесі:
Неке-отбасы заңнамасына сәйкес неке бір рет тіркеледі және оның белгіленген қолданылу мерзімі жоқ. Некені ұзарту талап етілмейді.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Алаяқтық схема міндетті мемлекеттік рәсім туралы ресми хабарламаға ұқсатып жасалған хабарламаны таратуға негізделген. «Некені ұзарту» туралы ақпарат азаматтар арасында алаңдаушылық туғызып, оларды хабарламаның мазмұнын тексерместен сілтемеге өтуге немесе дербес деректерін беруге итермелеуі мүмкін.
Сенімді арттыру мақсатында алаяқтар азаматтарға таныс цифрлық сервистерді және ресми хабарламаларға ұқсас тұжырымдарды пайдаланады.
1 646
ℹ️ В социальных сетях распространяется недостоверная информация о якобы прозвучавших высказываниях Премьер-министра Республики Армения Никола Пашиняна в адрес Казахстана.
Проведенная проверка показала, что цитата является сфальсифицированной. Никол Пашинян подобных слов не произносил.
Основой для манипуляции послужил ответ главы Правительства Армении на вопрос журналиста во время брифинга 3 сентября. Комментируя предположение о внешнем влиянии на решения Еревана, Никол Пашинян заявил: «Складывается такое впечатление, будто перед вами стоит первый секретарь Центрального комитета Компартии Армянской ССР».
Таким образом, речь шла исключительно о самостоятельности Армении в принятии государственных решений. Казахстан в данном контексте не упоминался.
Авторы фейка изменили отдельные слова и дополнили ответ фразами, отсутствующими в оригинальном выступлении. В результате высказывание получило альтернативный смысл и было искусственно представлено как выпад в адрес Казахстана. Содержание подлинного ответа подтверждается опубликованной видеозаписью брифинга. Полный ответ приведен в публикации VERELQ.
Подобные манипуляции направлены на формирование негативных настроений и создание искусственных поводов для напряженности между народами Казахстана и Армении.
⚠️ Центр по борьбе с дезинформацией призывает пользователей социальных сетей не распространять непроверенные цитаты и публикации, обращать внимание на первоисточник, дату и контекст высказывания. Также, призываем удалить недостоверные публикации, если они уже были размещены, и опубликовать опровержение.
Напоминаем, что за распространение ложной информации предусмотрена административная ответственность по статье 456-2 КоАП РК (штраф до 250 МРП либо, в предусмотренных законом случаях, административный арест).
Распространение заведомо ложной информации, создающей опасность нарушения общественного порядка или причинения существенного вреда охраняемым законом правам и интересам, может повлечь уголовную ответственность по статье 274 УК РК – лишение свободы сроком до 7 лет.
Не становитесь инструментом информационных манипуляций. Проверяйте информацию до ее публикации и распространения.
1 646
ℹ️ Әлеуметтік желілерде Армения Республикасының премьер-министрі Никол Пашинянның Қазақстанға қатысты мәлімдемелері туралы шындыққа сәйкес келмейтін ақпарат таралуда.
Жүргізілген тексеру нәтижесінде аталған дәйексөздің бұрмаланғаны анықталды. Никол Пашинян мұндай сөздер айтпаған.
Манипуляцияға Армения Үкіметі басшысының 3 қыркүйекте өткен брифингте журналистің сұрағына берген жауабы негіз болған. Ереванның шешімдеріне сыртқы ықпалдың болуы туралы болжамға түсініктеме бере отырып, Никол Пашинян: «Сіздердің алдарыңызда Армян КСР Коммунистік партиясы Орталық Комитетінің бірінші хатшысы тұрғандай әсер қалыптасады», - деп мәлімдеген.
Осылайша, оның сөзі Арменияның мемлекеттік шешімдерді өз бетінше қабылдау мәселесіне қатысты болған. Бұл контексте Қазақстан туралы ешқандай сөз айтылмаған.
Жалған ақпарат авторлары бастапқы жауаптағы жекелеген сөздерді өзгертіп, түпнұсқада болмаған сөз тіркестерін қосқан. Нәтижесінде мәлімдеменің бастапқы мәні өзгертіліп, ол Қазақстанға қарсы бағытталған пікір ретінде әдейі ұсынылған. Жауаптың түпнұсқалық мазмұны брифингтің бейнежазбасымен расталады. Толық жауап VERELQ жарияланымында берілген.
Мұндай манипуляциялар теріс көңіл күй қалыптастыруға және Қазақстан мен Армения халықтары арасында жасанды түрде түсініспеушілік тудыруға бағытталған.
⚠️ Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы әлеуметтік желі қолданушыларын тексерілмеген дәйексөздер мен жарияланымдарды таратпауға, ақпараттың бастапқы дереккөзіне, жарияланған күні мен мәнмәтініне назар аударуға шақырады. Сондай-ақ, бұған дейін жарияланған жалған жазбаларды өшіріп, тиісті теріске шығаруды жариялауды сұрайды.
Естеріңізге сала кетейік, жалған ақпарат таратқаны үшін ҚР ӘҚБтК-нің 456-2-бабы бойынша әкімшілік жауапкершілік қарастырылған (250 АЕК-ке дейінгі айыппұл немесе заңда көзделген жағдайларда әкімшілік қамаққа алу).
Қоғамдық тәртіпті бұзу немесе заңмен қорғалатын құқықтар мен мүдделерге елеулі зиян келтіру қаупін тудыратын көрінеу жалған ақпарат таратқаны үшін ҚР ҚК-нің 274-бабы бойынша қылмыстық жауаптылық (7 жылға дейінгі мерзімге бас бостандығынан айыру) қарастырылған.
Ақпараттық манипуляциялардың құралына айналмаңыз. Ақпаратты жарияламас және таратпас бұрын оның шынайылығын тексеріңіз.
1 646
Центром по борьбе с дезинформацией Службы центральных коммуникаций подготовлен Обзор опровержений за август 2026 года.
1 646
Орталық коммуникациялар қызметінің Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы 2026 жылдың тамыз айында теріске шығарылған жалған ақпараттарға шолу дайындады.
1 646
ℹ️ В социальных сетях распространяется информация, которая может создавать ошибочное представление о том, что бесплатное школьное питание и материальная помощь на подготовку детей к учебному году являются одной и той же мерой государственной поддержки и предоставляются всем учащимся без исключения.
Данное утверждение не соответствует действующему законодательству. Речь идет о двух самостоятельных мерах государственной поддержки, имеющих различные цели, условия предоставления и круг получателей. Согласно Статье 6 Закона Республики Казахстан «Об образовании», местные исполнительные органы обеспечивают оказание финансовой и материальной помощи обучающимся и воспитанникам. Порядок предоставления такой помощи определен Постановлением Правительства Республики Казахстан от 25 января 2008 года № 64.
Помощь предоставляется, в частности, детям из семей, имеющих право на адресную социальную помощь, семьям со среднедушевым доходом ниже величины прожиточного минимума, детям-сиротам и детям, оставшимся без попечения родителей, а также другим категориям, предусмотренным законодательством.
В государственных организациях среднего образования бесплатным горячим питанием обеспечиваются все учащиеся 1–4 классов независимо от социального статуса, а также обучающиеся 5–11 классов, относящиеся к отдельным социально уязвимым категориям населения.
В свою очередь, материальная помощь на приобретение одежды, обуви и школьно-письменных принадлежностей носит адресный характер и предоставляется потенциально нуждающимся, детям и семьям, имеющим соответствующие основания, предусмотренные законодательством.
‼️ Важно корректно информировать граждан о действующих мерах государственной поддержки. Представление адресной помощи отдельным категориям обучающихся как выплаты, которая полагается всем школьникам, создает необоснованные ожидания у родителей и искажает содержание государственной социальной политики.
🔈 Просим руководствоваться официальной информацией и действующими нормами законодательства Республики Казахстан.
1 646
ℹ️ Әлеуметтік желілерде тегін мектепте тамақтандыру мен балаларды оқу жылына дайындауға берілетін материалдық көмек бір мемлекеттік қолдау шарасы болып табылады және ол барлық оқушыға бірдей беріледі деген қате түсінік қалыптастыратын ақпарат таралуда.
Бұл тұжырым қолданыстағы заңнамаға сәйкес келмейді. Мұнда мақсаты, көрсетілу шарттары мен алушылар санаты әртүрлі мемлекеттік қолдаудың екі дербес шарасы туралы сөз болып отыр.
Қазақстан Республикасының «Білім туралы» Заңының 6-бабына сәйкес, жергілікті атқарушы органдар білім алушылар мен тәрбиеленушілерге қаржылық және материалдық көмек көрсетуді қамтамасыз етеді. Мұндай көмекті көрсету тәртібі Қазақстан Республикасы Үкіметінің 2008 жылғы 25 қаңтардағы №64 қаулысымен айқындалған.
Аталған көмек, атап айтқанда, атаулы әлеуметтік көмек алуға құқығы бар отбасылардан шыққан балаларға, жан басына шаққандағы орташа табысы ең төменгі күнкөріс деңгейінен төмен отбасыларға, жетім балаларға және ата-анасының қамқорлығынсыз қалған балаларға, сондай-ақ заңнамада көзделген басқа да санаттарға көрсетіледі.
Мемлекеттік орта білім беру ұйымдарында әлеуметтік мәртебесіне қарамастан, 1-4 сыныптардың барлық оқушысы, сондай-ақ халықтың жекелеген әлеуметтік осал санаттарына жататын 5-11 сынып оқушылары тегін ыстық тамақпен қамтамасыз етіледі.
Ал, киім-кешек, аяқ киім және мектеп оқу құралдарын сатып алуға берілетін материалдық көмек атаулы сипатта болады. Ол заңнамада белгіленген тиісті негіздері бар мұқтаж балалар мен отбасыларға көрсетіледі.
‼️ Қолданыстағы мемлекеттік қолдау шаралары туралы азаматтарға дұрыс ақпарат беру маңызды. Оқушылардың жекелеген санаттарына арналған атаулы көмекті барлық оқушыға берілетін төлем ретінде көрсету ата-аналар арасында негізсіз күтулердің қалыптасуына және мемлекеттік әлеуметтік саясаттың мазмұнының бұрмалануына әкелуі мүмкін.
🔈 Азаматтарды тек ресми ақпарат көздеріне сүйеніп, Қазақстан Республикасының қолданыстағы заңнамасын басшылыққа алуға шақырамыз.
1 646
ℹ️ В социальных сетях распространяется информация о якобы появившемся предложении ввести 5% налог на вознаграждения по банковским депозитам казахстанцев.
В публикациях утверждается, что речь якобы идет не о самом депозите, а о процентах, которые банк начисляет вкладчику.
Это не соответствует действительности.
Как сообщили в Министерстве национальной экономики Республики Казахстан, вознаграждения, выплачиваемые физическим лицам по их вкладам (депозитам) в банках, не подлежат обложению индивидуальным подоходным налогом.
Более того, вопрос отмены действующей нормы и введения налога на вознаграждения по депозитам Правительством Республики Казахстан не рассматривается.
Таким образом, утверждения о том, что в Казахстане предложено ввести 5% налог на проценты по банковским вкладам, не имеют оснований.
Подобные сообщения распространяются без указания автора инициативы, официального документа, даты или площадки, где якобы было сделано такое предложение. Это характерный признак манипулятивного сообщения.
‼️ Центр по борьбе с дезинформацией призывает граждан получать информацию о налогах, социальных выплатах и других важных изменениях из официальных источников и перепроверять сообщения, распространяемые в социальных сетях.
1 646
ℹ️ Әлеуметтік желілерде Қазақстан азаматтарының банктік депозиттер бойынша төленетін сыйақыға 5% салық енгізу туралы ұсыныс пайда болды деген ақпарат тарап жатыр.
Жарияланымда әңгіме депозиттің негізгі сомасы емес, банк есептейтін пайыздар туралы болып отырғанын айтады.
Бұл хабарлама - шындыққа сәйкес келмейді.
Қазақстан Республикасының Ұлттық экономика министрлігінің мәліметінше, жеке тұлғаларға банктердегі салымдары (депозиттері) бойынша төленетін сыйақыларға жеке табыс салығы салынбайды.
Оның үстіне, бұл норманын күшін жою және салымдар бойынша сыйақыларға салық енгізу мәселесін Қазақстан Республикасының Үкіметі қарастырып жатқан жоқ.
Демек, елде банктік салымдар бойынша пайыздарға 5% салық енгізу ұсынылды деген тұжырымдардың ешқандай негізі жоқ.
Мұндай хабарламаларда бұл бастаманың авторы, ресми құжаттың атауы, датасы немесе осы ұсыныс айтылған алаң көрсетілмейді. Бұл – жалған ақпарат әрі манипуляциялық ақпараттың басты белгісі.
‼️ Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы азаматтарды салықтар, әлеуметтік төлемдер және басқа да маңызды өзгерістер туралы ақпаратты тек ресми дереккөздерден алуға, сондай-ақ әлеуметтік желілердегі тексерілмеген хабарламаларға сенбеуге шақырады.
1 646
🔈 Обращение Центра по борьбе с дезинформацией
Уважаемые казахстанцы!
В «день тишины» и день голосования в информационном пространстве могут появляться различные фейки, манипуляции, провокационные публикации и видеоматериалы.
Подобные информационные вбросы регулярно фиксируются во многих странах в дни выборов. Их цель создать искаженное представление о процедуре голосования, вызвать негативную эмоциональную реакцию у граждан о масштабном событии в жизни страны.
Чаще всего в подобных публикациях используются старые фотографии и видеоролики, материалы из других стран (к примеру, вброс бюллетеней), фрагменты записей без указания времени и места съемки, а также публикации анонимных аккаунтов.
Современные технологии также позволяют создавать и распространять такой контент с использованием монтажа и искусственного интеллекта, включая поддельные изображения, аудиозаписи и видеоматериалы (с лицами, голосовым сопровождением публичных личностей, политиков и др.).
Уважаемые казахстанцы!
‼️ Ориентируйтесь на официальные источники информации и проверяйте первоисточник. Не распространяйте неподтвержденные сообщения. Ваша внимательность и ответственное отношение к информации помогут сохранить спокойную и доброжелательную атмосферу в день выборов.
1 646
🔈 Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығының үндеуі
Құрметті қазақстандықтар!
«Тыныштық күні» және дауыс беру күні ақпараттық кеңістікте түрлі жалған ақпарат, манипуляциялық және арандатушылық сипаттағы жарияланымдар мен бейнематериалдар таралуы мүмкін.
Мұндай ақпараттық араңдатулар сайлау күндері әлемнің көптеген елдерінде тұрақты түрде тіркеледі. Олардың мақсаты - дауыс беру рәсімі туралы бұрмаланған түсінік қалыптастыру және азаматтардың ел өміріндегі маңызды оқиғаға қатысты жағымсыз эмоциялық реакциясын туындату.
Мұндай жарияланымдарда көбіне бұрын түсірілген фотосуреттер мен бейнематериалдар, басқа елдерге қатысты материалдар (мысалы, сайлау бюллетеньдерді жаппай жәшікке салу көріністері), түсірген уақыты мен орны көрсетілмеген бейнежазбалардың үзінділері, сондай-ақ анонимді аккаунттардан жарияланған ақпараттар пайдаланылады.
Заманауи технологиялар монтаж және жасанды интеллект құралдарын пайдалана отырып, осындай контентті жасауға және таратуға мүмкіндік береді. Олардың қатарында қоғамға танымал тұлғалар мен саясаткерлердің бет-бейнесі, дауысы пайдаланылған жалған фото, аудио және бейнематериалдар да бар.
Құрметті қазақстандықтар!
‼️ Ақпарат алу кезінде ресми дереккөздерге сүйеніп, мәліметтің бастапқы дереккөзін тексеріңіздер. Расталмаған хабарламаларды таратпаңыздар. Сіздердің ақпаратқа мұқият әрі жауапкершілікпен қарауларыңыз сайлау күні сабырлы әрі өзара құрметке негізделген ахуалды сақтауға ықпал етеді.
1 646
ℹ️ День тишины: не позволяйте дезинформации влиять на ваше восприятие выборов
В преддверии дня тишины перед выборами депутатов Курултая Центр по борьбе с дезинформацией обращает внимание на возможные попытки использовать этот период для распространения ложной и манипулятивной информации и напоминает о важности получения информации из достоверных источников.
В последние недели фиксировались различные попытки распространения ложной и манипулятивной информации, связанной с избирательным процессом. Использовались поддельные аккаунты и заявления от имени известных людей, материалы, созданные с помощью искусственного интеллекта и дипфейков, а также вырванные из контекста фото, видео и аудиозаписи.
В день тишины и непосредственно в день голосования нельзя исключать появление новых подобных материалов. В частности, могут распространяться сообщения о якобы произошедших нарушениях, фальшивые заявления государственных органов, нереалистичные обещания политических и общественных деятелей, постановочные видеоролики, поддельные скриншоты или эмоциональные публикации с призывами немедленно распространить эту информацию.
Отдельным инструментом может стать создание иллюзии массовости. Один и тот же тезис способен одновременно появляться на разных страницах, сопровождаться большим количеством комментариев, репостов и публикаций. Однако большое количество одинаковых сообщений само по себе не подтверждает их достоверность.
‼️ Помните: скорость распространения информации не является признаком ее достоверности.
Поэтому если в день тишины или выборов вам встретится резонансное сообщение, особенно о якобы нарушениях, результатах голосования или действиях избирательных комиссий, не спешите делать выводы и распространять его дальше.
Оцените и проверьте:
🔺 не пытается ли публикация вызвать сильную эмоцию и заставить вас действовать немедленно.
🔺 не используется ли поддельный аккаунт или изображение известного человека;
🔺 не вырваны ли фото, видео или аудиозапись из другого контекста;
🔺 есть ли подтверждение информации на официальных ресурсах;
Если источник и происхождение материала невозможно установить, лучше не распространять его дальше.
Не стоит также самостоятельно «проверять» сомнительную информацию путем ее массовой пересылки в чаты, публикации в социальных сетях или призывов обратить на нее внимание. Даже если сообщение сопровождается словами «проверьте», «срочно распространяйте» или «это скрывают», такая формулировка сама по себе не делает информацию достоверной.
Следует учитывать и правовые последствия. Распространение заведомо ложной информации в зависимости от содержания и обстоятельств может повлечь ответственность в соответствии с законодательством Республики Казахстан.
День тишины - это не только установленное законом время для завершения агитации. Это также возможность спокойно и взвешенно воспринимать информацию, не позволяя эмоциональным вбросам определять ваше отношение к важнейшему событию в жизни страны.
1 646
ℹ️ Тыныштық күні: жалған ақпараттың сайлау туралы көзқарасыңызға ықпал етуіне жол бермеңіз
Құрылтай депутаттарының сайлауы алдындағы тыныштық күні қарсаңында Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы аталған кезеңнің жалған әрі манипуляциялық ақпарат тарату мақсатында пайдаланылуы мүмкін екеніне назар аударады және ақпаратты тек сенімді дереккөздерден алудың маңыздылығын еске салады.
Соңғы апталарда сайлау процесіне қатысты жалған және манипуляциялық ақпарат таратуға бағытталған түрлі әрекеттер тіркелді. Бұл ретте танымал тұлғалардың атынан жасалған жалған аккаунттар мен мәлімдемелер, жасанды интеллект және дипфейк технологиялары арқылы дайындалған материалдар, сондай-ақ контекстен үзіп алынған фото, видео және аудиожазбалар кеңінен қолданылады.
Тыныштық күні және тікелей дауыс беру күні осындай сипаттағы жаңа материалдардың пайда болуын жоққа шығаруға болмайды. Атап айтқанда, орын алды делінген заңбұзушылықтар туралы хабарламалар, мемлекеттік органдардың жалған мәлімдемелері, саяси және қоғам қайраткерлерінің мүмкін емес уәделері, қойылымдық бейнероликтер, қолдан жасалған скриншоттар немесе осы ақпаратты дереу таратуға үндейтін эмоцияға құрылған жарияланымдар таратылуы мүмкін.
Жалған ақпаратты таратудың жекелеген тәсілдерінің бірі - оның жаппай таралғаны туралы әсер қалыптастыру. Бір мазмұндағы тезис бір мезгілде әртүрлі парақшаларда жарияланып, көптеген пікірлермен, репосттармен және басқа да жарияланымдармен қатар жүруі мүмкін. Алайда бірдей мазмұндағы хабарламалардың көптеп таралуы олардың шынайылығын өздігінен растамайды.
‼️ Есте сақтаңыз: ақпараттың таралу жылдамдығы оның шынайылығының дәлелі емес.
Сол себепті, тыныштық күні немесе дауыс беру күні сайлау барысындағы заңбұзушылықтар, дауыс беру нәтижелері немесе сайлау комиссияларының әрекеттері туралы резонанс тудырған хабарлама кездессе, асығыс қорытынды шығаруға және оны бөлісуге асықпаңыздар.
Ақпаратты бағалап, төмендегіні тексеріңіз:
🔺 жарияланым сізде күшті эмоция тудырып, дереу әрекет етуге итермелеуге тырыспай ма;
🔺 танымал тұлғаның жалған аккаунты немесе қолдан жасалған бейнесі пайдаланылмаған ба;
🔺 фото, видео немесе аудиожазба басқа жағдайдан не оқиғадан алынып, бастапқы контекстен ажыратылмаған ба;
🔺 ақпарат ресми ресурстарда расталған ба.
Егер ақпарат көзін және материалдың шығу тегін анықтау мүмкін болмаса, оны әрі қарай таратпаған жөн.
Сондай-ақ күмәнді ақпаратты чаттарға жаппай бөлісу, әлеуметтік желілерде жариялау немесе оған назар аударуға шақыру арқылы өз бетінше «тексеруге» болмайды. Хабарламада «тексеріңіз», «шұғыл таратыңыз» немесе «мұны жасырып отыр» деген сөздердің болуы ақпараттың шынайылығын дәлелдемейді.
Құқықтық салдарды да ескерген жөн. Көрінеу жалған ақпаратты тарату оның мазмұны мен нақты жағдайларға байланысты Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес жауапкершілікке әкеп соғуы мүмкін.
Тыныштық күні - бұл заңнамада белгіленген үгіт жұмыстарын аяқтауға арналған уақыт қана емес. Ол - ел өміріндегі маңызды оқиға қарсаңында ақпаратты сабырлы әрі байыпты қабылдап, эмоцияға негізделген ақпараттық ықпалдың өз көзқарасыңызға әсер етуіне жол бермеуге мүмкіндік беретін кезең.
1 646
🔎 Сводка официальных опровержений за период с 10 по 20 августа 2026 года.
➡️ Фейк: Мораторий на кадровые перемещения и увольнение сотрудников силовых ведомств с ноября 2026 года по февраль 2027 года.
Официальное разъяснение JAQ.OrtCom:
Закон Республики Казахстан от 3 июня 2026 года № 295-VIII не содержит норм о введении моратория на увольнения, переводы, назначения или иные кадровые перемещения военнослужащих, сотрудников правоохранительных и специальных государственных органов.
Комментарий JAQ.OrtCom: Для придания фейку достоверности используется реально существующий нормативный правовой акт, которому приписывается несуществующая норма. Сообщение рассчитано на создание у военнослужащих и сотрудников силовых органов ощущения, что после ноября 2026 года возможности для увольнения или перевода будут ограничены. Такой психологический триггер может побуждать к досрочному уходу со службы.
➡️ Фейк: Взлом eGov и утечка данных 15 млн казахстанцев с последующей продажей в даркнете.
Официальные опровержения Министерства искусственного интеллекта и цифрового развития РК и Министерства внутренних дел РК:
По результатам технической проверки взлом информационных систем eGov не выявлен. Размещенные в даркнете материалы не являются выгрузкой из eGov, а их объем и содержание не соответствуют структуре хранения данных в государственных системах. МВД РК также опровергло информацию о несанкционированном доступе к порталу.
Комментарий JAQ.OrtCom: Утверждения о масштабной утечке данных с eGov направлены не только на создание тревожности, но и на формирование недоверия к надежности государственных цифровых систем и способности госорганов обеспечивать защиту персональных данных.
➡️ Фейк: Авария в энергосистеме Казахстана стала причиной перебоев с электроснабжением в Узбекистане.
Официальное разъяснение Министерства энергетики РК:
Распространяемая информация не соответствует действительности.
Комментарий JAQ.OrtCom: Взаимосвязанность энергосистем Казахстана и соседних стран преподносится как зависимость и уязвимость Казахстана. Такая подмена может одновременно формировать представление о ненадежности национальной энергосистемы и негативное отношение к сотрудничеству с соседними государствами.
➡️ Фейк: Передача частным организациям учета автошкол, регистрации учебных групп и приема экзаменов на получение водительских прав.
Официальное разъяснение JAQ.OrtCom:
Передача частным организациям функции приема экзаменов на получение права управления транспортными средствами не рассматривается. Учет автошкол и регистрация учебных групп также остаются государственными функциями.
Комментарий JAQ.OrtCom: Такой фейк создает впечатление, что важная государственная процедура будет передана частным структурам, а значит изменятся правила получения водительских прав, появятся новые коммерческие интересы и потенциальная непрозрачность процедуры. Это позволяет сформировать недоверие к действующей системе подготовки и экзаменации водителей.
➡️ Фейк: Массовая блокировка аккаунтов СМИ, журналистов, блогеров и активистов со стороны государственных органов.
Официальное разъяснение Министерства культуры и информации РК:
Министерство культуры и информации не осуществляет блокировку аккаунтов пользователей социальных сетей, в том числе СМИ и журналистов. В ведомстве подчеркнули, что государство не заинтересовано в ограничении свободы слова и законной профессиональной деятельности журналистов и блогеров.
Комментарий JAQ.OrtCom: Реальные случаи привлечения нарушителей к ответственности за противоправный контент представляются как массовая блокировка аккаунтов СМИ, журналистов и блогеров. Таким образом, правоприменительная деятельность подменяется утверждением о системном ограничении свободы слова.
➡️ Фейк: Розыгрыш 1 000 квартир от BI Group.
Официальное разъяснение BI Group и JAQ.OrtCom:
Компания не объявляла и не проводит розыгрыш 1 000 квартир. Указанные в распространяемых публикациях условия участия, дата и места проведения являются недостоверными.
Комментарий JAQ.OrtCom: Использование известного бренда и обещание 1 000 квартир создают предпосылки для массового вовлечения граждан в несуществующее мероприятие. Такой вброс одновременно бьет по деловой репутации компании и может использоваться для создания искусственного ажиотажа и последующей дискредитации избирательного процесса.
📎 Дополнительно:
➡️ К административной ответственности за распространение ложной информации привлечен пользователь TikTok, распространивший недостоверные сведения о последствиях ДТП в Петропавловске. Суд назначил штраф в размере 20 МРП (86 500 тенге).
1 646
🔎 2026 жылғы 10-20 тамыз аралығындағы ресми теріске шығарулардың жиынтығы.
➡️ Фейк: 2026 жылғы қарашадан 2027 жылғы ақпанға дейін күштік құрылымдар қызметкерлерін қызметтен босатуға және кадрлық ауыстыруларға мораторий енгізіледі.
JAQ.OrtCom ресми түсіндірмесі:
Қазақстан Республикасының 2026 жылғы 3 маусымдағы № 295-VIII Заңында әскери қызметшілерді, құқық қорғау және арнаулы мемлекеттік органдардың қызметкерлерін қызметтен босатуға, ауыстыруға, тағайындауға немесе өзге де кадрлық ауыс-түйістерге мораторий енгізу туралы нормалар жоқ.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Жалған ақпаратқа шынайылық сипатын беру үшін оған шын мәнінде жоқ норманы таңа отырып, қолданыстағы нақты нормативтік құқықтық акт пайдаланылады. Бұл хабарлама әскери қызметшілер мен күштік құрылымдар қызметкерлерінің 2026 жылдың қарашасынан кейін жұмыстан босатылу немесе басқа қызметке ауысу мүмкіндігі шектеледі деген сезім ұялатуға есептелген. Мұндай психологиялық триггер оларды қызметтен мерзімінен бұрын кетуге итермелеуі мүмкін.
➡️ Фейк: eGov бұзылып, 15 млн қазақстандықтың деректері тарап кетті және кейін даркнетте сатылымға шығарылды.
ҚР Жасанды интеллект және цифрлық даму министрлігінің және ҚР Ішкі істер министрлігінің ресми теріске шығарулары:
Техникалық тексеру нәтижесінде eGov ақпараттық жүйелерінің бұзылғаны анықталған жоқ. Даркнетте жарияланған материалдар eGov жүйесінен алынған деректер емес, ал олардың көлемі мен мазмұны мемлекеттік жүйелердегі деректерді сақтау құрылымына сәйкес келмейді. ҚР ІІМ де порталға рұқсатсыз қол жеткізілгені туралы ақпаратты теріске шығарды.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: eGov жүйесінен ауқымды көлемде деректер тарады деген мәлімдемелер қоғамда алаңдаушылық туғызумен ғана шектелмей, мемлекеттік цифрлық жүйелердің сенімділігіне және мемлекеттік органдардың дербес деректерді қорғауды қамтамасыз ету қабілетіне деген сенімсіздікті қалыптастыруға бағытталған.
➡️ Фейк: Қазақстанның энергетикалық жүйесіндегі апат Өзбекстандағы электрмен жабдықтаудағы іркілістерге себеп болды.
ҚР Энергетика министрлігінің ресми түсіндірмесі:
Таралып жатқан ақпарат шындыққа сәйкес келмейді.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Қазақстан мен көршілес елдердің энергетикалық жүйелерінің өзара байланысы Қазақстанның тәуелділігі мен осалдығы ретінде көрсетілуде. Мұндай ұғымдарды алмастыру бір мезгілде ұлттық энергетикалық жүйенің сенімсіздігі туралы түсінік қалыптастырып, көршілес мемлекеттермен ынтымақтастыққа қатысты теріс көзқарас тудыруы мүмкін.
➡️ Фейк: Автомектептерді есепке алу, оқу топтарын тіркеу және жүргізуші куәлігін алу үшін емтихан қабылдау функциялары жеке ұйымдарға беріледі.
JAQ.OrtCom ресми түсіндірмесі:
Көлік құралдарын басқару құқығын алу үшін емтихан қабылдау функциясын жеке ұйымдарға беру мәселесі қарастырылып отырған жоқ. Автомектептерді есепке алу және оқу топтарын тіркеу де мемлекеттік функциялар болып қала береді.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Мұндай фейк маңызды мемлекеттік рәсім жеке құрылымдарға беріледі, соның салдарынан жүргізуші куәлігін алу тәртібі өзгеріп, жаңа коммерциялық мүдделер пайда болады және рәсімнің ашықтығына қатысты күмән туындайды деген түсінік қалыптастырады. Бұл жүргізушілерді даярлау мен емтихан қабылдаудың қолданыстағы жүйесіне деген сенімсіздікті қалыптастыруға мүмкіндік береді.
➡️ Фейк: Мемлекеттік органдар БАҚ, журналистер, блогерлер мен белсенділердің аккаунттарын жаппай бұғаттап жатыр.
ҚР Мәдениет және ақпарат министрлігінің ресми түсіндірмесі:
Мәдениет және ақпарат министрлігі әлеуметтік желі пайдаланушыларының, оның ішінде БАҚ пен журналистердің аккаунттарын бұғаттамайды. Ведомство мемлекет сөз бостандығын және журналистер мен блогерлердің заңды кәсіби қызметін шектеуге мүдделі емес екенін атап өтті.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Құқыққа қайшы контент таратқаны үшін заң бұзушыларды жауапкершілікке тартудың нақты жағдайлары БАҚ, журналистер мен блогерлердің аккаунттарын жаппай бұғаттау ретінде көрсетілуде. Осылайша, құқық қолдану қызметі сөз бостандығын жүйелі түрде шектеу туралы мәлімдемемен алмастырылуда.
➡️ Фейк: BI Group 1 000 пәтер ойнатып жатыр.
BI Group компаниясының және JAQ.OrtCom ресми түсіндірмелері:
Компания 1 000 пәтер ұтысын жариялаған жоқ және мұндай ұтыс өткізіп жатқан жоқ. Таралып жатқан жарияланымдарда көрсетілген қатысу шарттары, өткізу күні мен орындары туралы ақпарат шындыққа сәйкес келмейді.
JAQ.OrtCom түсіндірмесі: Танымал брендтің атын пайдалану және 1 000 пәтер ұтысын уәде ету азаматтарды шын мәнінде жоқ іс-шараға жаппай тартуға алғышарт жасайды. Мұндай ақпараттық шабуыл бір мезгілде компанияның іскерлік беделіне нұқсан келтіріп, жасанды дүрбелең туғызу және кейіннен сайлау процесінің беделін түсіру үшін пайдаланылуы мүмкін.
📎 Қосымша:
➡️ Петропавл қаласындағы жол-көлік оқиғасының салдары туралы жалған мәлімет таратқан TikTok пайдаланушысы жалған ақпарат таратқаны үшін әкімшілік жауапкершілікке тартылды. Сот 20 АЕК (86 500 теңге) мөлшерінде айыппұл тағайындады.
1 646
⚠️ Ранее Центр по борьбе с дезинформацией сообщал о распространении в преддверии выборов недостоверной и манипулятивной информации, в которой с использованием изображений известных казахстанских персон граждан призывают поддержать ту или иную политическую платформу и принять участие в массовых мероприятиях. В отдельных случаях от имени известных лиц распространяются ложные обещания материального вознаграждения за поддержку политических партий.
В настоящее время фиксируется усиление подобных информационных вбросов и расширение круга медийных лиц и организаций, чьи изображения и названия используются для придания ложной информации видимости достоверности.
Так, в социальных сетях распространяется информация о якобы проводимом BI Group розыгрыше 1 000 квартир. Компания официально опровергла эти сведения на своей странице в Instagram, отметив, что не объявляла и не проводит подобную акцию. Указанные в публикации условия участия, дата, место проведения и другие сведения не соответствуют действительности.
Несмотря на оперативное опровержение, фейковая информация продолжает распространяться в мессенджерах и восприниматься частью пользователей как достоверная.
Обращаем внимание, что такие вбросы могут преследовать не только цель распространения ложной информации. Их распространение способно создать ажиотаж и сформировать ложные ожидания в день выборов. Расчет может быть сделан на то, что сообщения, быстро распространяемые в социальных сетях и мессенджерах, в условиях массового участия граждан в голосовании способны создавать неразбериху и провоцировать стихийные скопления людей и другие нежелательные ситуации.
‼️ Центр напоминает: информация о розыгрышах, акциях, мероприятиях и других инициативах компаний в первую очередь публикуется на их официальных ресурсах. Если сообщение распространяется исключительно через сторонние страницы, каналы или аккаунты, оно может быть частью мошеннической схемы и являться основанием отнестись к нему критически и провести дополнительную проверку.
Центр вновь призывает граждан не полагаться на информацию, достоверность которой не подтверждена официальными источниками, не переходить по сомнительным ссылкам и не распространять непроверенные сообщения.
1 646
⚠️ Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы бұған дейін сайлау қарсаңында белгілі қазақстандық тұлғалардың бейнесін пайдалана отырып, азаматтарды белгілі бір саяси платформаны қолдауға және бұқаралық іс-шараларға қатысуға шақыратын жалған әрі манипуляциялық ақпараттың таралып жатқанын хабарлаған болатын. Тіпті кей жағдайларда танымал азаматтардың атынан саяси партияларды қолдағаны үшін материалдық сыйақы төленетіні туралы жалған уәделер де таратылуда.
Қазіргі уақытта мұндай ақпараттық араңдатулардың күшейіп, жалған ақпаратқа шынайы сипат беру мақсатында бейнесі мен атауы пайдаланылатын медиа тұлғалар мен ұйымдар аясының кеңейіп келе жатқаны байқалады.
Мәселен, әлеуметтік желілерде BI Group компаниясы 1000 пәтер ұтысын өткізіп жатыр деген ақпарат таралуда. Компания бұл ақпартты өзінің Instagram парақшасында ресми түрде жоққа шығарып, мұндай акцияны жарияламағанын әрі өткізбейтінін мәлімдеді. Жарияланымда көрсетілген қатысу шарттары, өткізу күні мен орны және өзге де мәліметтер шындыққа сәйкес келмейді.
Жедел түрде ресми теріске шығарылғанына қарамастан, жалған ақпарат мессенджерлерде әлі де таралып, пайдаланушылардың бір бөлігі тарапынан шынайы ақпарат ретінде қабылдануда.
Назар аударамыз, мұндай ақпараттық арандатулардың мақсаты тек жалған мәлімет тарату ғана болмауы мүмкін. Олардың таралуы азаматтар арасында дүрбелең туғызып, сайлау күніне қатысты жалған күтулер қалыптастыруы ықтимал. Әлеуметтік желілер мен мессенджерлер арқылы жылдам таралатын мұндай хабарламалар азаматтардың дауыс беруге жаппай қатысуы жағдайында түсінбеушілік туғызып, адамдардың бейберекет түрде жиналуына және өзге де жағымсыз жағдайларға себеп болуы мүмкін.
‼️ Орталық еске салады: компаниялардың ұтыс ойындары, акциялары, іс-шаралары және басқа да бастамалары туралы ақпарат, ең алдымен, олардың ресми ресурстарында жарияланады. Егер хабарлама тек бөгде парақшалар, арналар немесе аккаунттар арқылы ғана таратылса, оның алаяқтық схеманың бір бөлігі болуы мүмкін екенін ескеріп, мұндай ақпаратқа сын көзбен қарап, қосымша тексеру жүргізген жөн.
Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы азаматтарды ресми дереккөздермен расталмаған ақпаратқа сенбеуге, күмәнді сілтемелерге өтпеуге және тексерілмеген хабарламаларды таратпауға тағы да шақырады.
