مَـعْــرِفَـــة‌

خوایگەورە مسوڵمانان بپارێزێ

إنّما سمّي رمضان لأنّه يرمض الذنوب، أي يحرقها بالأعمالِ الصّالحة. بۆیە ناونراوە ڕەمەزان چونکە گوناحەکان دەسوتێنێ واتە بەکردەوەی چاکە گوناحەکان دەسوتێنێ - القرطبيّ.

﴿ إِنَّ اللَّهَ وَمَلَائِكَتَهُ يُصَلُّونَ عَلَى النَّبِيِّ يَا أَيُّهَا الَّذِينَ آَمَنُوا صَلُّوا عَلَيْهِ وَسَلِّمُوا تَسْلِيمًا ﴾ قَالَ رَسُولُ اللَّهِ صَلَّى اللَّهُ عَلَيْهِ وَسَلَّمَ: أكثرُوا الصَّلاة عليَّ يومَ الجُمُعَةِ، وليلة الجُمُعَةِ، فمن صلَّى عليَّ صلاةً؛ صلَّى اللَّهُ علَيهِ بها عَشرًا.

وكان عكرمة بن أبي جهل يأخذ المصحف فيضعه على وجهه ويبكي، ويقول: كتاب ربي، وكلام ربي. عکرمیە کوڕی ئەبو جەهل خوا لێی ڕازیبێ قورئانێکی بەسەر ڕوخساریەوە گرت و گریا : فەرمویان : کتابی خودا و فەرمودەی خودا

كانَ مِن جَميل دعاءِ السَّلف: "أقرَّ الله عَينك" أي: صَادف فُؤادك مَا يُحبُّه..

عەلامەی زەمان کۆچی دوایی کرد! بەڕاستی خەبەرێکی دڵ تەزێن بو بەمانا دڵتەزێن إنا لله وإنا إليه راجعون.

إنا لله وإنا إليه راجعون. رحل عالمٌ عظيم، وبقي علمه صدقةً جاريةً ونورًا لا ينطفئ. رحمه الله رحمةً واسعةً وأسكنه فسيح جناته.

بەداخ و کەسەرێکی بێ سەرەتا و ناکۆتاوە، ئیمام و پێشەوا و فەقیهـ و ئوسوڵی و عالمترینی زەمان بە مەزهەبی ئیمامی شافیعی، عەللامەی بەرز، جەنابی دکتۆر موحەممەد حەسەن هیتۆ، ئەمشەو وەفاتی فەرموو. بەڕاستی ئەمە کۆست و شکست و تەنگییە، بۆ هەموو ئوممەت و ئەهلی عیلم و فیقهـ و ئوسوڵ و شافیعییانی عالەمی ئیسلامی… پێشەوامان، لەساڵانی هەشتاوە، سەرقاڵی نووسینی گەورەترین مەوسوعەی فیقهییە لەمەزهەبی شافیعی و لەئیسلامدا، خەمی هەموان بوو، تەمەن دەرفەتی تەواوبوونی نەدا، هەرواش بوو! کۆتا جار لەبارەیەوە بڵاوکرایەوە، بەرگی (٧٥)ی تەواو کردبوو، هەر بەرگێک لە(٦٠٠)لاپەڕەدا… خوای گەورە سەبوریمان بدات و فەقیهی فەقیدمان بە فیردەوس شاد بکات…

لا حول ولا قوة إلا بالله العلي العظيم اللهم اؤجُرنا في مصيبتنا وأخلِف لنا خيرا منها. إنا لله وإنا إليه راجعون

بەداخ و کەسەرێکی بێ سەرەتا و ناکۆتاوە، ئیمام و پێشەوا و فەقیهـ و ئوسوڵی و عالمترینی زەمان بە مەزهەبی ئیمامی شافیعی، عەللامەی بەرز، جەنابی دکتۆر موحەممەد حەسەن هیتۆ، ئەمشەو وەفاتی فەرموو. بەڕاستی ئەمە کۆست و شکست و تەنگییە، بۆ هەموو ئوممەت و ئەهلی عیلم و فیقهـ و ئوسوڵ و شافیعییانی عالەمی ئیسلامی… پێشەوامان، لەساڵانی هەشتاوە، سەرقاڵی نووسینی گەورەترین مەوسوعەی فیقهییە لەمەزهەبی شافیعی و لەئیسلامدا، خەمی هەموان بوو، تەمەن دەرفەتی تەواوبوونی نەدا، هەرواش بوو! کۆتا جار لەبارەیەوە بڵاوکرایەوە، بەرگی (٧٥)ی تەواو کردبوو، هەر بەرگێک لە(٦٠٠)لاپەڕەدا… خوای گەورە سەبوریمان بدات و فەقیهی فەقیدمان بە فیردەوس شاد بکات…

في طوق الحمامة لابن حزم الأندلسي، يقول: إنَّ الهُمومَ إذا ترادَفت في القَلب ضاقَ بها، فإنْ لم يفِض منها شَيءٌ باللِّسان، ولم يَسترِح إلى الشَّكوى، لم يلبَث أن يهلكَ غُمًا، ويمُوت أَسفًا! ئیبن حەزم دەڵێت: دڵی مرۆڤ توانایەکی دیاریکراوی هەیە بۆ هەڵگرتنی خەم. ئەگەر خەمەکان کەڵەکە بوون و مرۆڤ بە قسەکردن یان بە شیوەن و سکاڵا کەمێکیان لێ بەتاڵ نەکاتەوە، ئەوا ئەو فشارە دەروونییە دەبێتە هۆی کوشتنی مرۆڤەکە. بە کورتی: «خەم خواردنەوە و دەربڕینی، دەردە؛ و نەدرکاندنی، مەرگە.»

خلَق الله سبعة أبحُر وأحبَّ من عبدهِ دمعَة. خوایگەورە حەوت زەریای دروست کردوە ، بەڵام خۆشەویسترین شت لەبەندەکەی فرمێسکیەتی . ابن القیم رحمە اللە

‏فالنّساء لهُنَّ أجرُ الصِّيام، وأجر العَمل في المَنزل، وأجرُ إفطَار الصائِمين. ئافرەتان ئەجری ڕۆژوی خۆیان هەیە ، ئەجری کارکردنی ناو ماڵیان هەیە ئەجری فتارکردنەوەی ڕۆژوەوانانی ماڵەکەشی هەیە قلت : تەنیا نیەتت وابێ ئەمانەت دەست کەوێت دەستت دەکەوێ ، پیرۆزە

ئەم وتە جوانەی جاحز لە کتێبی (البیان والتبیین) دەڵێت: کابرایەکی دەشتەکی (ئەعرابی) گوتوویەتی: "هیچ شتێکم وەک قسەی خۆش نەدیوە؛ لە شمشێر خێراترە، بەسەر چەکدا زاڵ دەبێت، بێگانە و غەریب دەبووژێنێتەوە (ئارامی دەکاتەوە)، و برینەکانیش سارێژ دەکات.

لەکوێوە بۆ کوێ؟ زۆر گوترا بۆن و ڕائیحەی ڕەمەزان هەفتەیەک پێش هاتنی دێت حەققەتەن واش بوو بەڵام بۆ سەفی مزگەوت دوو ڕیز لەکورتی دا؟ بۆ قورئان خوێندنەوەمان کەمی کرد؟ بۆ زیکرمان لەچاو یەکەم و دوەم ڕۆژ کەمی کرد؟ ئەوەش هەڵپە بوو و تەواو؟ بە پێنج ڕۆژ زۆر ساردبووینەوە حەیفە ئەو مانگە نازدارە ئاوا بەسەرمانەوە بڕوا

أمانِيهم شَتّيٰ ، ورَبُكَ واحِدُ .

ئینجا ان شاءللە وردە وردە دەست پێدەکەینەوە .