دورنمای اقتصاد

⭕️ تلنگر مصرف آیا اقتصاد رفتاری می‌تواند به داد محیط زیست برسد؟ ✍🏻 آسیه اسدپور/ نویسنده نشریه 🔹جهان وارد «عصر ورشکستگی آبی» شده است. مخازن آب جهان هر سال خالی‌تر می‌شود. رسانه‌ها مستمر درباره خشکسالی هشدار می‌دهند. کارشناسان از فرونشست زمین، خشک‌شدن تالاب‌ها و افت سفره‌های زیرزمینی می‌گویند. با‌این‌حال، میلیون‌ها نفر هر روز شیر آب را هنگام مسواک زدن باز می‌گذارند، دوش‌های طولانی می‌گیرند یا به نشتی‌های کوچک اهمیت نمی‌دهند. تناقضی که یکی از معماهای بزرگ بحران‌های زیست‌محیطی فعلی است: چرا انسان‌ها حتی زمانی که از خطر آگاه هستند، رفتار خود را تغییر نمی‌دهند؟ 🔹براساس مونوگراف اقتصاد رفتاری، دستیابی به پایداری منابع زیستی، نیازمند اصلاح عادت‌های هدررفت در کنار مداخله‌های ساختاری و سیاست‌گذاری است. بحران و تنش آبی، گاهی نه از کمبود آگاهی، بلکه از خطاهای ادراکی روزمره آغاز می‌شود. کافی است از افراد بپرسید هنگام مسواک‌زدن، اگر شیر آب را به مدت دو دقیقه باز بگذارند، چه مقدار آب هدر می‌رود که پاسخ بیشتر آنها معمولاً بسیار کمتر از واقعیت است. طبق برآوردهای انجمن بین‌المللی آب (‌IWA)، تنها با یک‌بار مسواک‌زدن دودقیقه‌ای و بازگذاشتن شیر آب، حدود ۸ تا ۱۵ لیتر آب هدر می‌رود؛ رقمی که اگر دو بار در روز تکرار شود، در طول یک سال به هزاران لیتر می‌رسد. 🔹حفاظت از آب یا دیگر منابع حیاتی زیستی، به سوگیری‌های برآمده از میانبرهای ذهنی خودکار، عادت‌ها یا واکنش‌های احساسی بستگی دارد که صرفاً تابع آگاهی یا منطق اقتصادی نیست؛ سوگیری‌هایی که می‌توان آنها را در ۱۰ سازه اصلی روان‌شناختی طبقه‌بندی کرد. سوگیری «حفظ وضع موجود» که افراد را به ادامه الگوهای مصرف فعلی در شرایط کم‌آبی ترغیب می‌کند. سوگیری «خوش‌بینی» که موجب می‌شود مردم خطر بحران آب را بیشتر متوجه دیگران بدانند تا خودشان. سوگیری «حال‌گراییِ» منافع فوری که براساس آن، راحتی بر صرفه‌جویی بلندمدت ترجیح داده می‌شود. «اکتشاف ذهنی دسترس‌پذیری» که دامنه ارزیابی افراد از شدت بحران را در مناطقی با تجربه محدود از کم‌آبی، کوچک می‌کند. 🔹مونوگراف تحلیلی بانک توسعه بین‌آمریکایی (IDB)، ترکیب سیاست‌های قیمت‌گذاری با ابزارهای رفتاری را به‌خصوص حالا که جهان در برخی کشورها به «روز صفر» رسیده است، راهبردی جامع‌تر می‌داند. طبق بررسی‌های این بانک، موثرترین «تلنگرهای سبز»، ترکیب «پیش‌فرض‌ها + بازخورد لحظه‌ای + هنجار اجتماعی» است که به کاهش‌های دورقمی پایدار (۱۰ تا ۳۰ درصد) در مصرف خانگی آب منجر می‌شود و اگر عنصر چهارم یعنی بازطراحی فرهنگی (زیبایی‌شناسی مصرف آب) به آن اضافه شود، اثر را می‌تواند به کاهش‌های بسیار عمیق‌تر (تا ۷۰ درصد) برساند. #تجارت_فردا @tejaratefarda 📌 متن کامل گزارش را اینجا بخوانید.

‍ 🔵 وقتی توسعه با یک درخت هزارساله روبه‌رو می‌شود چند روز پیش، خبری در تایمز آو ایندیا توجه خیلی‌ها را جلب کرد: «ژاپن برای پیشرفت و ساخت‌وساز، درختان چندصدساله را قطع نمی‌کند. در عوض، کارشناسان سال‌ها وقت می‌گذارند تا آن‌ها را جابه‌جا کنند.» در بسیاری از کشورها، اگر مسیر یک بزرگراه یا پروژه عمرانی به یک درخت کهن‌سال برسد، سرنوشت آن از پیش معلوم است؛ اما در ژاپن، داستان کاملاً متفاوت است. آنجا اره‌برقی اولین گزینه نیست؛ درخت جابه‌جا می‌شود. اما این کار به‌سادگیِ یک روز نیست. متخصصان هفته‌ها و گاهی ماه‌ها وقت می‌گذارند تا ریشه‌ها را با دقت آزاد کنند، توده ریشه را مهار کنند و با جرثقیل و تجهیزات سنگین، درخت را همراه با خاک بومی‌اش به مقصد جدید منتقل کنند. در برخی موارد، فرآیند آماده‌سازی تا دو سال طول می‌کشد. هزینه این عملیات گاهی چندین برابر قطع درخت و کاشت یک نهال جدید است. چرا چنین هزینه‌ای می‌پردازند؟ پاسخ در یک مفهوم کلیدی نهفته است: سرمایه طبیعی. یک درخت چندصدساله تنها یک گیاه نیست؛ سرمایه‌ای است که طی قرن‌ها شکل گرفته است. جذب کربن، کاهش دمای شهری، بهبود کیفیت هوا، حفظ رطوبت خاک، افزایش تنوع زیستی و ارتقای کیفیت زندگی، خدماتی هستند که ارزش اقتصادی آن‌ها بسیار فراتر از هزینه جابه‌جایی است. نهال تازه‌کاشته‌شده، ده‌ها سال زمان نیاز دارد تا تنها بخشی از این خدمات را جبران کند. ژاپنی‌ها حتی فراتر از جابه‌جایی رفته‌اند؛ گاهی ساختمان را دور درخت طراحی می‌کنند. نمونه‌اش چای‌خانه معروف تاکاسوگی-آن است که دور یک سدر ۷۰۰ساله ساخته شد، یا برج‌های اداری توکیو که با آتریوم‌های بزرگ، فضای تنفس را برای درختان کهن حفظ کرده‌اند. جالب‌تر اینکه بسیاری از این درختان تحت حمایت قانونی به‌عنوان «مقدس» یا آثار ملی ثبت شده‌اند و تغییر مسیر پروژه‌های عمرانی برای حفظ آن‌ها اجباری است. تجربه عینی: ورزشگاه جینگو گایین در بازآفرینی منطقه جینگو گایین توکیو، حتی محل احداث یک ورزشگاه المپیکی تغییر کرد تا چند درخت کهن‌سال دست‌نخورده بمانند. این یعنی توسعه پایدار الزاماً به معنای حذف طبیعت نیست؛ بلکه هنر برنامه‌ریزی، یافتن راه‌حلی است که هم زیرساخت ساخته شود و هم سرمایه‌های طبیعی حفظ شوند. در نهایت، تفاوت جوامع تنها در فناوری نیست... ...بلکه در شیوه ارزش‌گذاری آن‌هاست. جایی که ارزش بلندمدت سرمایه‌های طبیعی در تصمیم‌های اقتصادی لحاظ می‌شود، هزینه‌های به‌ظاهر سنگین امروز، در واقع سرمایه‌گذاری برای رفاه، تاب‌آوری و توسعهٔ نسل‌های آینده است. شاید مهم‌ترین پرسش برای ما این باشد: آیا در محاسبات اقتصادی پروژه‌های عمرانی، ارزش واقعی سرمایه‌های طبیعی را نیز وارد می‌کنیم، یا هنوز طبیعت را هزینه‌ای می‌بینیم که باید از سر راه توسعه کنار برود؟ ▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️ ✅ رسانه اقتصادی اجتماعی دورنمای اقتصاد  👇👇👇👇  @ECONVIEWS  اینستاگرام:  👇👇  https://www.instagram.com/econ.views

🎯برای ثروتمند شدن باید مهارت داشت 🔔🔥بهترین کانالها برای کسب مهارت و ثروت اندوزی💸🚀 👇👇👇👇👇 https://t.me/addlist/P_W0VXcZ9mFhOGY0 🎁کافی است مهارت را کلیک کنید

‍ 🔵 *تولید انرژی از تصفیه فاضلاب؛ از تصفیه‌خانه تا نیروگاه‌های سبز* 🔹در سال ۲۰۲۶، نگاه جهانی به تصفیه‌خانه‌های فاضلاب از یک مرکز صرفاً خدماتی به کارخانه‌های بازیابی منابع (Water Resource Recovery Facilities) تغییر کرده است. امروزه فاضلاب نه به‌عنوان یک پسماند، بلکه به‌عنوان منبعی ارزشمند برای تولید انرژی، بازیابی مواد مغذی و کاهش انتشار گازهای گلخانه‌ای شناخته می‌شود. پژوهش‌های جدید نشان می‌دهد انرژی شیمیایی موجود در فاضلاب جهان، در صورت بهره‌برداری کامل، ظرفیت تولید صدها هزار گیگاوات‌ساعت انرژی در سال را دارد. *مهم‌ترین روش‌های تولید انرژی از فاضلاب* ۱. تولید برق از بیوگاز رایج‌ترین فناوری، هضم بی‌هوازی لجن فاضلاب است. در این فرآیند، باکتری‌ها مواد آلی را تجزیه کرده و بیوگاز حاوی متان تولید می‌کنند. این گاز در موتورهای CHP یا توربین‌ها به برق و حرارت تبدیل می‌شود. بسیاری از تصفیه‌خانه‌های بزرگ دنیا اکنون بخش عمده انرژی موردنیاز خود را از همین طریق تأمین می‌کنند. ۲. تولید هیدروژن سبز از فاضلاب یکی از مهم‌ترین محورهای تحقیقات سال ۲۰۲۶، تولید هیدروژن سبز با استفاده از سلول‌های الکترولیز میکروبی (Microbial Electrolysis Cells - MEC) است. در این فناوری، میکروارگانیسم‌های ویژه مواد آلی موجود در فاضلاب را تجزیه کرده و با مصرف مقدار کمی انرژی الکتریکی، هیدروژن تولید می‌کنند. این فناوری می‌تواند هم‌زمان باعث تصفیه فاضلاب و تولید سوخت پاک شود. ۳. سلول‌های سوختی میکروبی (MFC) در این فناوری، باکتری‌های الکتروژنیک مستقیماً الکترون آزاد کرده و برق تولید می‌کنند. اگرچه توان تولیدی هنوز برای کاربردهای بزرگ محدود است، اما برای حسگرها، تجهیزات پایش و سامانه‌های کوچک بسیار امیدبخش است. *نوآوری‌های شاخص سال ۲۰۲۶* 🔹ترکیب انرژی خورشیدی با فناوری‌های میکروبی برای تولید هیدروژن با راندمان بالاتر. پژوهشگران موفق شده‌اند با جداسازی زمان تصفیه فاضلاب و زمان تولید هیدروژن، بازده تولید هیدروژن را چندین برابر افزایش دهند. تبدیل تصفیه‌خانه‌ها به هاب تولید هیدروژن؛ مطالعات جدید نشان می‌دهد با ترکیب هضم بی‌هوازی، ارتقای بیوگاز، جذب کربن و انرژی‌های تجدیدپذیر، تصفیه‌خانه‌ها می‌توانند به مراکز تولید هیدروژن کم‌کربن تبدیل شوند. سامانه‌های هیبریدی تولید برق، گرما و هیدروژن؛ تحقیقات سال ۲۰۲۶ مدل‌هایی را معرفی کرده‌اند که به‌طور هم‌زمان برق، حرارت و هیدروژن تولید می‌کنند و بازده انرژی را به شکل قابل توجهی افزایش می‌دهند. بازیابی هم‌زمان انرژی و مواد مغذی؛ فناوری‌های نوین علاوه بر انرژی، امکان بازیابی نیتروژن و فسفر از فاضلاب را نیز فراهم کرده‌اند و تصفیه‌خانه‌ها را به بخشی از اقتصاد چرخشی تبدیل می‌کنند. *روند آینده* 🔹پژوهش‌های سال ۲۰۲۶ نشان می‌دهد نسل آینده تصفیه‌خانه‌ها تنها تولیدکننده پساب نخواهند بود؛ بلکه به مراکزی برای تولید برق، بیوگاز، هیدروژن سبز، کودهای ارزشمند و حتی مواد اولیه صنایع شیمیایی تبدیل خواهند شد. استفاده از هوش مصنوعی برای کنترل فرآیندها، فناوری‌های الکتروشیمیایی میکروبی، بازیابی کربن و یکپارچه‌سازی با انرژی خورشیدی از مهم‌ترین مسیرهای توسعه این صنعت در سال‌های آینده به شمار می‌رود. این رویکرد، تصفیه‌خانه‌های فاضلاب را از مراکز پرمصرف انرژی به نیروگاه‌های سبز و تأمین‌کنندگان انرژی پاک تبدیل می‌کند؛ مسیری که نقش مهمی در تحقق اقتصاد چرخشی، کاهش انتشار کربن و دستیابی به اهداف توسعه پایدار خواهد داشت. 🔸منبع: آبفا خبر ▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️ ✅ رسانه اقتصادی اجتماعی دورنمای اقتصاد  👇👇👇👇  @ECONVIEWS  اینستاگرام:  👇👇  https://www.instagram.com/econ.views

🔵 فصل سوم : #غذا_و_بازده_کشاورزی 🔸 3.15. اوج گیری قیمت برنج در سال 2007-2008 در سال 2012 موج دیگری از اوج گیری قیمت غذا در جهان روی داد. بیایید ببینیم بار قبل چه اتفاقی افتاد و چرا ممکن است دوباره بوقوع بپیوندد. ✔️ مطالب مرتبط به این درس 👇 مقاله "تجارت آزادتر می تواند ظرف برنج جهانی را پر کند" https://nyti.ms/2TLGTgu 🔸 منبع: کلاس درس اقتصاد توسعه ▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️ ✅ رسانه اقتصادی دورنمای اقتصاد 👇👇👇👇 @econviews اینستاگرام: 👇👇 https://www.instagram.com/econ.views

🔺🔺🔺🔺 ۷. تدهین‌شدگان: آثار خارق‌العاده جایگاه اجتماعی در جهانی با برنده-همه‌چیز – توبی استوارت در اعماق ذهن‌مان باور داریم مردم به‌خاطر تلاش و ابتکارشان موفق می‌شوند. استوارت می‌گوید این تصویر کامل نیست. در ۱۸۸۶ جان ویلیام استرات مقاله‌ای به مجله‌ای علمی فرستاد و ابتدا رد شد؛ تا زمانی که صفحه رویی نشان داد نویسنده «لرد ریلی» است—یکی از برجسته‌ترین فیزیک‌دانان زمانه. سردبیران عذرخواهی کردند و فوراً چاپش کردند. استثنا؟ نه. جایگاه اجتماعی تعیین می‌کند چه کاری می‌توانیم بکنیم یا نکنیم. این کتاب راهنمای ترفند نیست؛ اما کاری ارزشمندتر می‌کند: نشان می‌دهد سلسله‌مراتب‌های نامرئی چگونه زندگی ما را شکل می‌دهند. ۸. خوش‌شانسیِ طراحی‌شده: اقتصاد پنهانی که برای رسیدن به خواسته‌ها باید بشناسید – جاد کسلر چه کسی پیوند عضو نجات‌بخش می‌گیرد؟ چه کسی وارد بهترین مدارس می‌شود؟ چه کسی بلیت کنسرت‌های پرطرفدار را می‌گیرد؟ کسلر بعد تازه‌ای می‌افزاید: قواعد بازارهای پنهان. اقتصاددانان همه‌چیز را بازار می‌بینند. معمولاً قیمت تعیین‌کننده است؛ اما در بازارهای پنهان—مثل صندلی مطلوب مدرسه—عوامل دیگری نقش دارند: زودتر حاضر شدن (صف کنسرت) یا داشتن مهارتی خاص (شمشیربازی یا قایقرانی برای برخی دانشگاه‌ها). این‌ها قواعد بازار پنهان‌اند. در این کتاب می‌آموزید آن‌ها را بهتر بفهمید؛ وقتی پای منافع بزرگ در میان است، کورکورانه وارد نشوید. ۹. مدیرعاملِ همه فصل‌ها: تسلط بر چرخه‌های رهبری – کارولین دوار، اسکات کلر، ویکرام مالهوترا، کورت استرووینک جذابیت اصلی کتاب دسترسی نویسندگان به مدیران‌عامل شرکت‌های بزرگ است. آن‌ها با ۸۳ نفر—از جمله جیمی دایمن (جی‌پی‌مورگان)، شانتانو ناراین (ادوبی) و مری بارا (جنرال موتورز)—مصاحبه کرده‌اند. نتیجه، ترسیم گام‌های مشخص در مراحل مختلف دوره مدیرعاملی است که آن‌ها را بهار، تابستان، پاییز و زمستان می‌نامند. مثلاً نشان می‌دهند چگونه فرآیند انتخاب را بفهمید و از موانعی مثل انتصاب بارا به‌عنوان مدیر منابع انسانی عبور کنید. اگر چشم‌تان به بالاترین جایگاه است، این کتاب توازن خوبی میان داده و روایت دارد. ۱۰. آیا می‌توانی اقتصاد را اداره کنی؟ ماجرایی تعاملی در دل خزانه‌داری – جو میس شما تازه وزیر دارایی شده‌اید. این کتاب نامتعارف در واقع بیشتر یک بازی است. با تصمیم‌های گوناگون روبه‌رو می‌شوید و هر بار دوراهی دارید. یک شرکت فناوری درخواست نجات مالی کرده؛ می‌پذیرید تا هم محبوب شوید و هم مازاد اندک دولت را کاهش دهید؟ بسته به انتخاب‌تان به صفحه‌ای دیگر می‌روید و پیامدها را می‌خوانید. سپس نوبت تخصیص بودجه است. چه کسی فکرش را می‌کرد سیاست مالی تا این حد سرگرم‌کننده باشد؟ راهی عالی برای فهم کارکردهای درونی خزانه‌داری و شبیه‌سازی پارادوکس تصمیم‌گیری: همه از انتخاب‌های شما منتفع یا راضی نخواهند شد—چگونه به تعادل می‌رسید؟ 🔻🔻 https://www.forbes.com/sites/christianstadler/2025/12/17/the-10-best-business-books-of-2025/ ▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️ ✅ رسانه اقتصادی اجتماعی دورنمای اقتصاد  👇👇👇👇  @ECONVIEWS  اینستاگرام:  👇👇  https://www.instagram.com/econ.views

🔵 ۱۰ کتاب برتر کسب‌وکار در سال ۲۰۲۵ نوشته کریستین اشتادلر

ترجمه : دورنمای اقتصاد

آیا تصمیم سال نوی شما این است که زمان بیشتری را به خواندن تازه‌ترین بینش‌های دنیای کسب‌وکار اختصاص دهید؟ پس این مقاله نقطه شروع مناسبی است. با نزدیک شدن به تعطیلات، وقت آن رسیده که فهرست سالانه من از بهترین کتاب‌های کسب‌وکار ۱۲ ماه گذشته را منتشر کنم. رویکرد من ساده است: به دنبال کتاب‌هایی می‌گردم که ایده‌های تازه ایجاد کنند و به ما کمک کنند جهان پیرامونمان را بهتر درک و در آن حرکت کنیم. اگر سرگرم‌کننده هم نباشند، جایی در این فهرست نخواهند داشت. یک نکته مهم دیگر: من کتاب‌ها را رتبه‌بندی نمی‌کنم. همه آثاری که در این فهرست آورده‌ام را قویاً توصیه می‌کنم. ۱. در آغوش کشیدن عدم‌قطعیت: چگونه نویسندگان، موسیقیدانان و هنرمندان در جهانی غیرقابل‌پیش‌بینی شکوفا می‌شوند – مارگارت هفرنن سال جاری پر از دگرگونی و شگفتی بوده و کمتر کسی شرط می‌بندد که ۲۰۲۶ متفاوت باشد. به‌طور غریزی می‌خواهیم عدم‌قطعیت را کاهش دهیم. اما اگر برای لحظه‌ای این فکر را بپذیرید که شاید چیز خوبی باشد چه؟ هفرنن عدم‌قطعیت را «نیروی محرک بزرگ پشت کنجکاوی، یادگیری، کشف و اختراع، و جوهره انسان بودن» می‌داند. با این نگاه، توجه ما را به نویسندگان، هنرمندان و موسیقیدانان جلب می‌کند؛ کسانی که توان شکوفایی در دل عدم‌قطعیت را دارند. بیاموزید چگونه تخیل می‌کنند، فراتر از دوگانه‌ها می‌اندیشند و پیش از کامل شدن همه اطلاعات دست به عمل می‌زنند. کتابی قدرتمند و جسورانه است. دوست‌داشتنی! ۲. گسست‌های عظیم: ۱۱ نوآوری که جهان مدرن ما را شکل دادند – اسکات آنتونی آنتونی، به‌عنوان شاگرد فقید کلیتون کریستنسن، مأموریت استادش را برای آماده‌سازی سازمان‌ها در برابر گسست ادامه می‌دهد. اما این کتاب درباره ابزارها و تکنیک‌ها نیست؛ فرصتی است برای آموختن از برخی از دراماتیک‌ترین تغییرات تاریخ. با توپچی‌ای به نام اوربان، فلورانس نایتینگل، پوشک‌های یک‌بارمصرف و هشت گسست دیگر آشنا می‌شوید. بیش از هر چیز، این کتاب یادآور آن است که تاریخ معلمی قدرتمند است. ۳. هیچ‌چیز مثل این نیست: نبوغ استراتژیک تیلور سویفت – کوین اورز لازم نیست طرفدار تیلور سویفت باشید تا از این کتاب لذت ببرید. اورز شما را به سفری شگفت‌انگیز و نامحتمل از موفقیت شخصی می‌برد که به‌راحتی به کسب‌وکار ترجمه می‌شود. درس اول: در آغاز، یک گوشه بازار پیدا کنید و بر آن مسلط شوید. سویفت برای دختران نوجوان هم‌سن‌وسال خود ترانه‌های کانتری نوشت. برای ساخت این بازار، به‌جای قرارداد توسعه با یک غول بزرگ، با یک لیبل تازه همکاری کرد؛ چون آن لیبل «در بازی ذی‌نفع» بود. در این کتاب بارها چنین لحظات «لامپ روشن» را تجربه می‌کنید. ۴. لایک: دکمه‌ای که جهان را تغییر داد – مارتین ریوز و باب گودسن بیشتر کتاب‌های کسب‌وکار ایده‌ای را تبلیغ می‌کنند؛ این یکی نه. بیشتر شبیه همراهی در یک سفر فکری است که خاستگاه‌ها و پیامدهای دکمه لایک را دنبال می‌کند. تازه در انتهاست که برخی تم‌ها پدیدار می‌شوند؛ مثلاً این‌که شیفتگی ما به نبوغ فردی شاید گمراه‌کننده باشد. دست‌کم در این مورد، نوآوری حاصل تعاملی اجتماعی و تصادفی با مشارکت افراد متعدد بوده و هیچ‌کدام نمی‌دانستند این ابزار تا چه حد مهم خواهد شد. چنین کتاب‌هایی در ژانرهایی مثل تاریخ یا سفر رایج‌ترند؛ باید آن‌ها را در کسب‌وکار هم بپذیریم. ۵. جغرافیای نوین نوآوری: رقابت جهانی برای فناوری‌های جهشی – مهران گُل رایانه‌های شخصی، سیستم‌عامل‌ها، گوشی‌های هوشمند، شبکه‌های اجتماعی و بیشتر فناوری‌های مدرن از آمریکا آمده‌اند و چین مدت‌ها حاشیه‌ای بود. اما رهبری BYD در خودروهای برقی، سلطه DJI بر بازار پهپادهای تجاری و تیک‌تاک این تصویر را تغییر داد. بسیاری اکنون به رقابت آمریکا و چین می‌اندیشند. گُل یک گام جلوتر می‌رود و می‌پرسد: آیا «چین‌های» دیگری هم وجود دارند؟ او استدلال می‌کند جغرافیای نوآوری در حال تغییر است و مراکز متعددی در حال ظهورند. گرچه کتاب درباره روندهای کلان است، تجربه خواندن از خلال داستان شرکت‌ها و سپس پیوند آن‌ها با داده و پژوهش شکل می‌گیرد؛ هوشمندانه و بسیار لذت‌بخش. ۶. پیشگامان: ۸ اصل ماندگاری کسب‌وکار از کارآفرینان مهاجر – نری کارا سیلامان موفق‌ترین افراد کسب‌وکار در جهان مهاجرند! در دورانی که پوپولیست‌ها روایت نادرست «گرفتن» مهاجران را تکرار می‌کنند، این کتاب نشان می‌دهد چگونه کسب‌وکار می‌سازند و شغل ایجاد می‌کنند. صدای کتاب اصیل است؛ سیلامان خود پناهنده‌ای فقیر در ترکیه بود، سپس در آمریکا تحصیل کرد و برند مد چندمیلیون‌دلاری ساخت. او می‌نویسد داستان پناهنده‌ای دیگر—اندی گرو، بنیان‌گذار اینتل—به او دلگرمی داد؛ اگر یک مهاجر تراشه‌های رایانه‌اش را ساخته، او هم می‌تواند از این کلاس بگذرد و بسیار فراتر برود. 🔻🔻🔻🔻

"You need only a little faith to guide your steps, a great love to light the way, and hope kept in the promise of tomorrow."

🔵 جنون باورنکردنی جام جهانی: همه رکوردها شکست! 🔸 جام جهانی ۲۰۲۶ به نقطه عطف بزرگی در تاریخ برگزاری این مسابقات تبدیل شده است. به گزارش "ورزش سه"، زمانی که فیفا تصمیم گرفت جام جهانی را به ۴۸ تیم افزایش دهد، بسیاری پیش‌بینی کردند که با تورنمنتی طولانی و خسته‌کننده با سطح رقابتی پایین‌تر مواجه خواهیم شد. یک ماه بعد، واقعیت کاملاً متفاوت بوده است. در حالی که تنها هشت تیم باقی مانده‌اند، این جام جهانی عملاً تمام رکوردهای شناخته‌ شده را شکسته است. هرگز پیش از این، یک جام جهانی نتوانسته بود این‌ چنین افراد زیادی را گرد هم آورد، چنین تأثیری در فضای آنلاین ایجاد کند یا محدودیت‌های فیزیکی بازیکنان را تا این حد به چالش بکشد. ارقام گویای همه‌ چیز هستند: ۶,۲۵۹,۵۸۴ تماشاگر در ورزشگاه‌ها، ۹۹.۷ درصد اشغال صندلی‌ها، ۲۰ میلیارد بازدید ویدئویی و رکوردهایی که به نظر می‌رسد به ورزشی کاملاً متفاوت تعلق دارند. این تصویر، فوتبال مدرن را به شکلی کامل خلاصه می‌کند. کیلیان امباپه به سرعت ۳۷.۶ کیلومتر بر ساعت رسید که بالاترین سرعت ثبت‌ شده در این تورنمنت تا به امروز است. این سرعت از محدودیت سرعت در بسیاری از خیابان‌های شهری بیشتر است. این تنها رکورد فیزیکی نبود. یوری تیلمانس با ۶۱.۸ کیلومتر، بیشترین مسافت را در این قهرمانی پیموده است، در حالی که هم‌تیمی او تیموتی کاستانیه با ۱۶.۲۹ کیلومتر، بیشترین مسافت پیموده‌ شده در یک مسابقه واحد را به نام خود ثبت کرد و اگر کسی با بیشترین قدرت به توپ ضربه زده باشد، آن فرد پاپه گی است که شوت او به سرعت ۱۳۱.۹ کیلومتر بر ساعت رسید که با سرویس یک تنیس‌باز حرفه‌ای قابل مقایسه است. 🔸 سرعتی که قابل مجازات است در زمین مسابقه، رکوردهای تاریخی همچنان در حال شکسته شدن هستند. لیونل مسی اکنون هشت گل دارد، در حالی که کیلیان امباپه و ارلینگ هالند هر کدام هفت گل به ثمر رسانده‌اند. هرگز پیش از این، سه بازیکن در یک جام جهانی به چنین عددی نرسیده بودند. این بازیکن آرژانتینی با ۲۱ گل، اکنون برترین گلزن تاریخ این رقابت‌هاست و در ۹ مسابقه متوالی جام جهانی گلزنی کرده است، رکورد بی‌سابقه دیگری برای او. امباپه نیز همچنان به شکستن موانع ادامه می‌دهد. او در مقابل پاراگوئه، صد و پنجاهمین گل فرانسه در تاریخ این تورنمنت را به ثمر رساند و رکورد خود را در تعداد گل‌های دور انتخابی جام جهانی به ۱۱ گل افزایش داد. در میان تیم‌ها نیز نقاط عطف تاریخی وجود دارد. مراکش به اولین تیم آفریقایی تبدیل شد که دو بار به مرحله یک‌ چهارم نهایی رسیده است، نروژ برای اولین بار در تاریخ خود به این مرحله صعود کرد، سوئیس برای اولین بار از سال ۱۹۵۴ به این مرحله بازگشت و اسپانیا تنها تیمی باقی مانده که حتی یک گل هم دریافت نکرده که در این میان اونای سیمون رکورد شکست‌ناپذیری خود در جام جهانی را به ۶۰۹ دقیقه افزایش داده است. 🔸 هرگز پیش از این، جام جهانی چنین تأثیر دیجیتالی نداشته است تردیدها درباره فرمت ۴۸ تیمی در سکوها نیز برطرف شده است. بیش از ۶.۲۵ میلیون نفر تاکنون در مسابقات حضور یافته‌اند، با میانگین اشغال ۹۹.۷ درصد صندلی‌های موجود و ۶۵,۲۰۴ تماشاگر در هر بازی. ورزشگاه مکزیکوسیتی کانون اصلی تورنمنت بوده و در مجموع پنج مسابقه، از ۸۰,۸۰۰ تماشاگر فراتر رفته است. خارج از ورزشگاه‌ها، ۷.۷ میلیون هوادار دیگر نیز این قهرمانی را از طریق «جشنواره‌های هواداری فیفا» که در آمریکا، مکزیک و کانادا برگزار شده است، دنبال کرده‌اند. جام جهانی همچنین در موبایل‌ها در جریان است. فیفا ۲۰ میلیارد بازدید ویدئویی، ۳۰ میلیارد نمایش و ۱.۷ میلیارد تعامل در شبکه‌های اجتماعی ثبت کرده است. در مقایسه با قطر ۲۰۲۲، بازدیدها ۴۸۵ درصد افزایش یافته، در حالی که تعاملات ۱۶۰ درصد رشد داشته است. پر‌بازدیدترین پدیده، جشن پارو زدن تیم نروژ بوده که ۱۷۴ میلیون بازدید در تیک‌ تاک داشته است. تنها ویدئوی نیمار در تبریک به بازیکنان نروژی ۷۰ میلیون بازدید دیگر به همراه داشته و اجرای شکیرا و بورنا بوی در مراسم افتتاحیه، تاکنون از ۱۸۰ میلیون بازدید در یوتیوب و اینستاگرام فراتر رفته است. 🔸منبع : ورزش ۳ ▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️ ✅ رسانه اقتصادی اجتماعی دورنمای اقتصاد  👇👇👇👇  @ECONVIEWS  اینستاگرام:  👇👇  https://www.instagram.com/econ.views

#سوگیری #دوازده_سوگیری_شناختی که هر معامله گر باید بداند . #ویدئوآموزش #شماره۳۳ @MaliRaftariB_F ▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️ ✅ رسانه اقتصادی اجتماعی دورنمای اقتصاد  👇👇👇👇  @ECONVIEWS  اینستاگرام:  👇👇  https://www.instagram.com/econ.views

چه بازی‌ای بود آرژانتین و مصر! دوباره ثابت شد فوتبال چیزی فراتر از یک ورزش است؛ یک عشق بی‌پایان!

توسعه مالی و کیفیت محیط‌زیست: با تأکید بر نقش جمعیت، فراوانی و فناوری (مطالعه موردی کشورهای عضو اوپک) https://doi.org/10.22034/ecoj.2025.64788.3375 مرزهای کارایی زیست‌محیطی و توسعه مالی در کشورهای عضو اوپک: رویکرد تحلیل پوششی داده‌های چندهدفه با محدودیت وزنی و مدل STIRPAT https://jes.journals.umz.ac.ir/?_action=article&au=49800&_au=%D8%B3%DB%8C%D8%AF+%D8%AD%D8%B3%DB%8C%D9%86++%D8%B3%D8%AC%D8%A7%D8%AF%DB%8C+%D9%81%D8%B1

🔵 فصل سوم : #غذا_و_بازده_کشاورزی 🔸3.14. سیب زمینی شیرین، محصول کشاورزی مردانه؟ ✔️ مطالب مرتبط به این درس 👇 مقاله "تخصیص منابع درون خانوار در ساحل عاج" https://bit.ly/2G6AJQ9 🔸 منبع: کلاس درس اقتصاد توسعه ▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️ ✅ رسانه اقتصادی دورنمای اقتصاد 👇👇👇👇 @econviews اینستاگرام: 👇👇 https://www.instagram.com/econ.views

🔺🔺🔺🔺 🔵 تأمین مالی زنجیره‌ای داروی اشتباه برای بیماری مزمن(2/2) به عبارت دیگر، خودِ فرآیند تنزیل اوراق گام در شرایط تورم بالا، تقاضای جدیدی برای پول ایجاد می‌کند. بنگاه‌ها برای جبران کاهش ارزش اوراق، مجبور به استقراض بیشتر می‌شوند و بانک‌ها نیز برای پاسخ به این تقاضا، پول جدید خلق می‌کنند. اینجاست که ادعای «عدم خلق پول جدید» در عمل نقض می‌شود. اگر خلق پول از مسیر مستقیم تسهیلات بانکی، یک «تزریق» آشکار به سیستم باشد، تأمین مالی زنجیره‌ای در شرایط تورم بالا، به یک «نشت خاموش» تبدیل می‌شود که از طریق افزایش هزینه‌ها و تقاضای اعتبار، به همان سرنوشت دچار می‌گردد. اما موضوع به همین جا ختم نمی‌شود. حلقه سوم، به ترازنامه بانک‌ها بازمی‌گردد. ادعا می‌شود که اوراق گام به دلیل ثبت در اقلام زیرخط (Off-balance sheet)، ترازنامه بانک‌ها را منبسط نمی‌کند. اما در عمل، وقتی خریدار اصلی (متعهد) در سررسید نتواند تعهد خود را ایفا کند، بانک عامل ناچار به پرداخت وجه اوراق می‌شود. این پرداخت، از منابع بانک صورت می‌گیرد و اگر بانک با کمبود نقدینگی مواجه شود، ناگزیر به استقراض از بانک مرکزی خواهد بود. یا به شیوه‌ای دیگر عمل کرده و تسهیلاتی در وجه متعهد پرداخت و از آن محل به شیوه‌ای دیگر نکول را جبران می‌کند. نتیجه‌ی این فرآیند، نه تنها انبساط ترازنامه بانک، بلکه افزایش پایه پولی و تشدید بیشتر تورم است. به عبارت دیگر، آنچه به عنوان ابزاری «خارج از ترازنامه» معرفی می‌شود، در شرایط نکول یا تنگنای نقدینگی، به سرعت به یک بدهی قطعی و انبساط‌زای ترازنامه تبدیل می‌شود. پس از مسیر تسهیلات مستقیم بانکی، بانک از همان ابتدا با خلق پول و انبساط ترازنامه مواجه است. اما در روش تأمین مالی زنجیره‌ای، هزینه‌ها و انبساط ترازنامه با تأخیر و به شکلی پنهان‌تر رخ می‌دهد با این تفاوت که هزینه‌های تنزیل و تورم انتظاری هم به آن افزوده می‌شود. این تأخیر، توهم «ضدتورمی بودن» را ایجاد می‌کند، در حالی که در عمل، فشار تورمی نهایی اغلب سنگین‌تر از روش سنتی است. نکته‌ی ظریف اما تعیین‌کننده این است که در شرایطی که نرخ تورم سالانه از مرز ۵۰ درصد عبور کرده و انتظارات تورمی به شدت افزایش یافته است، نگهداری اوراق با سررسید یک‌ساله برای تأمین‌کنندگان به معنای پذیرش کاهش شدید ارزش واقعی دارایی است. بنابراین، آنها چاره‌ای جز تنزیل فوری اوراق ندارند. این رفتار جمعی، نه تنها نرخ تنزیل را در بازار افزایش می‌دهد، بلکه چرخه معیوب «تنزیل ← افزایش هزینه‌ها ← تقاضای اعتبار جدید ← خلق پول ← تورم بیشتر» را تقویت می‌کند. نکته مهم دیگر، تفاوت در موقعیت بازیگران این بازی است. در این چرخه، بانک‌ها با دریافت کارمزد صدور در لحظه، از تورم تأثیر نمی‌پذیرند. خریداران بزرگ (متعهدان) نیز با دریافت کالا امروز و پرداخت در سررسید با پول کم‌ارزش‌تر، از تورم سود می‌برند. اما سنگین‌ترین هزینه، بر دوش تأمین‌کنندگان کوچک و متوسط (متقاضیان) می‌افتد که ناچار به پذیرش نرخ تنزیل بالا و از دست دادن بخش قابل‌توجهی از ارزش واقعی طلب خود هستند. بنابراین، در شرایط ابرتورم طبقاتیِ ایران، تأمین مالی زنجیره‌ای نه تنها نسخه‌ای ضدتورمی نیست، بلکه از چند کانال به تشدید تورم و در نهایت انبساط بیشتر ترازنامه بانک‌ها دامن می‌زند. این ابزار در بهترین حالت، تورم را به تعویق می‌اندازد و آن را از کانالی به کانال دیگر منتقل می‌کند، اما هرگز آن را مهار نمی‌کند. اگر سیاست‌گذار به دنبال نسخه‌ای واقعی برای مهار تورم است، باید به جای جابجایی هزینه‌ها، به دنبال درمان ریشه‌ای بیماری باشد. 🔸منبع : کاتالاکسی

🔵 تأمین مالی زنجیره‌ای داروی اشتباه برای بیماری مزمن(1/2) در شرایطی که نرخ تورم سالانه از مرز 50 درصد عبور کرده و تورم نقطه‌ای در مرز سه رقمی شدن است؛ هر نسخه‌ای که برای درمان تورم پیچیده می‌شود، باید با دقت تمام واکاوی شود. در این میان، تأمین مالی زنجیره‌ای به عنوان راهکاری «ضدتورمی» و «خارج از ترازنامه» معرفی شده‌اند. ادعا این است که این ابزارها بدون خلق پول جدید، نیاز بنگاه‌ها را برطرف می‌کنند و به کنترل نقدینگی و مهار تورم کمک می‌کنند. اما پرسش این است که آیا این نسخه در شرایط تورم مزمن و ساختاری ایران، واقعاً کار می‌کند، یا اینکه خود به عاملی برای تشدید بیماری تبدیل می‌شود؟ برای پاسخ، کافی است یک مثال ساده اما ملموس را دنبال کنیم. تصور کنید یک تولیدکننده بزرگ خودرو، برای خرید قطعات از تأمین‌کننده خود، به جای پول نقد، اوراق گام به ارزش اسمی ۱۰۰ هزار تومان برای هر برگه صادر می‌کند. در تئوری، این اوراق قرار است در زنجیره تولید گردش کند و بدون نیاز به نقدینگی جدید، چرخ تولید را به حرکت درآورد. اما در عمل چه اتفاقی می‌افتد؟ تأمین‌کننده قطعات، که برای تأمین مواد اولیه و پرداخت حقوق کارگران خود به شدت به نقدینگی نیاز دارد، نمی‌تواند یک سال یا چند ماه برای سررسید اوراق صبر کند. او ناچار است اوراق را در بازار ثانویه تنزیل کند. اینجاست که واقعیت تلخ خود را نشان می‌دهد. نرخ تنزیل اوراق گام در شرایط تورم بالا، به‌راحتی به ۳۰ تا ۴۵ درصد می‌رسد. یعنی تأمین‌کننده به جای دریافت ۱۰۰ هزار تومان، تنها ۵۵ تا ۷۰ هزار تومان نقد دریافت می‌کند. این کاهش ۳۰ تا ۴۵ درصدی ارزش اوراق، یک هزینه پنهان اما سنگین است که بر دوش تأمین‌کننده (معمولاً یک بنگاه کوچک و متوسط) می‌افتد. او برای جبران این هزینه، ناچار است قیمت قطعات خود را برای تولیدکننده بزرگ افزایش دهد. بنابراین، هزینه تنزیل اوراق، در نهایت به قیمت تمام‌شده محصول نهایی افزوده می‌شود و تورم را تشدید می‌کند. این نخستین حلقه از زنجیره‌ای است که در آن یک ابزار «ضدتورمی» به کانالی برای انتقال فشار تورمی به مصرف‌کننده نهایی تبدیل می‌شود. حلقه دوم، اما پیچیده‌تر و مهم‌تر است. وقتی تأمین‌کننده اوراق را با نرخ تنزیل بالا نقد می‌کند، در واقع بخشی از ارزش اسمی اوراق را از دست داده است. اما او برای ادامه تولید، به همان میزان نقدینگی نیاز دارد. این نیاز، او را به سمت بانک‌ها و تقاضای وام جدید سوق می‌دهد. بانک‌ها نیز در پاسخ به این تقاضا، ناچار به خلق پول جدید می‌شوند. این دقیقاً همان مکانیسمی است که در نظریه درون‌زایی مطرح است. 🔻🔻🔻🔻

"Life is not about avoiding the storm, but about dancing to your own rhythm in the rain." — Roy T. Bennett, The Light in the Heart

‌#دوره_آموزشی_سواد_مالی_اقتصادی 🔸قدم دوم / قسمت نهم ● چند نکته در مورد هدف‌گذاری مالی 1. در مورد دارایی‌ها، یک تا سه هدف اصلی در ژورنال تعریف کنید. این سه دارایی می‌تواند به عنوان مثال خانه، ماشین و یک دارایی سرمایه‌گذاری (مانند ملک، طلا، سبد سهام، کریپتو و...) باشد. 2. برای هرکدام از این هدف‌ها چند پله کوچکتر مشخص کنید. به عنوان مثال، اگر اکنون پراید دارید ولی دوست دارید آریزو داشته باشید، قدم بعدی را خرید یک ماشین بین این دو قرار دهید (مثلاً ۲۰۶ یا ۴۰۵). اگر خانه ۵۰ متری دارید و دوست دارید خانه ۱۲۰ متری داشته باشید، ابتدا خانه ۷۰ متری را هدف قرار دهید. اگر ماشین یا خانه ندارید، ارزان‌ترین ماشین و در دسترس‌ترین خانه‌ای که می‌توانید بخرید را هدف قرار دهید (طبیعتاً نه هر چیزی! بلکه باید قیمت و امکان رشد و فروش آن مناسب باشد). 3. اما شکل طراحی پله‌ها باید چگونه باشد؟ طبیعتاً باید به گونه‌ای طراحی شوند که بتوانید از هر پله بالا بروید. یعنی در مورد پله اول باید به شکلی باشد که شما با وضعیت (درآمدها و سرمایه‌گذاری‌ها) فعلی‌تان امکان دستیابی به آن پس از مدت مشخصی را داشته باشید. اگرچه ذهنیت خود از پله‌های بعدی و‌ هدف نهایی را مشخص می‌کنیم، اما تنها پس از محقق کردن پله اول به طی کردن پله دوم فکر خواهیم کرد. 4. اگر هر پله‌ای برای ما (مثلاً برای خرید یا ارتقا خانه و ماشین) بلند باشد چه؟ در این صورت فعلاً فقط روی دارایی‌های سرمایه‌گذاری هدف‌گذاری کنید. در این خصوص و‌ در آینده درباره خرید طلا، سهام، صندوق‌ها، رمزارز و... صحبت خواهیم کرد. 5. تا زمان خرید یا ارتقا دارایی‌های اصلی، وجه نقدهای بدست آمده را باید به صورت دارایی‌های سرمایه‌گذاری ذخیره کنید تا از تورم جا نمانید. به هیچ‌وجه، به غیر از مقدار مصرف هفتگی‌، نباید ریال نگه‌داری شود. به هیچ عنوان (به جز برای بالا بردن میانگین حساب و‌ دریافت وام) نباید پولی را در بانک نگه‌ داشت. 6. در تعیین اهداف، پنج ویژگی یک هدف SMART را فراموش نکنید؛ هدف باید:    • مشخص (Specific): هدف شما باید واضح و روشن باشد. وقتی هدف شما گنگ و مبهم است، به سختی می‌توانید برای دستیابی به آن برنامه‌ریزی کنید.       • قابل اندازه‌گیری (Measurable): باید بتوانید پیشرفت خود را بسنجید. اگر نتوانید اندازه‌گیری کنید که چقدر به هدف نزدیک شده‌اید، نمی‌دانید که در مسیر درست هستید یا خیر.    • قابل دستیابی (Achievable): هدف باید چالش‌برانگیز باشد اما در عین حال باید به طور منطقی قابل دستیابی باشد.       • مرتبط (Relevant): هدف باید به نیازها، ارزش‌ها و اولویت‌های شما مرتبط باشد. هدفی که با زندگی و علایق شما همخوانی ندارد، انگیزه‌ای برای دنبال کردن نخواهد داشت.    • زمان‌بندی شده (Time-bound): هر  هدفی باید دارای یک محدوده زمانی مشخص باشد. بدون زمان‌بندی، ممکن است رسیدن به هدف را به تعویق بیندازید. @FinancialLiteracy_farsi ▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️▫️ ✅ رسانه اقتصادی اجتماعی دورنمای اقتصاد  👇👇👇👇  @ECONVIEWS  اینستاگرام:  👇👇  https://www.instagram.com/econ.views

نروژ؛ کشوری که آینده را پیش‌خور نکرد! نشر: گاهنامه مدیر ■سال ۱۹۶۹، خبر کشف میدان عظیم نفتی «اکوفیسک» در دریای شمال، نروژ را در آستانه تحولی بزرگ قرار داد. برای بسیاری از کشورها، چنین کشفی به معنای آغاز دوره‌ای از درآمدهای سرشار و هزینه‌کرد گسترده بود، اما نروژی‌ها پرسش دیگری را پیش کشیدند: این ثروت متعلق به چه کسی است؛ مردم امروز یا نسل‌های آینده؟ □پاسخ آنان، مسیر تاریخ این کشور را تغییر داد. درآمدهای نفتی به جای آنکه صرف هزینه‌های جاری شود، در صندوقی سرمایه‌گذاری شد که امروز با ارزشی بیش از دو تریلیون دلار، بزرگ‌ترین صندوق ثروت ملی جهان به شمار می‌رود. دولت تنها بخش محدودی از سود سالانه این صندوق را وارد بودجه می‌کند و اصل سرمایه را برای نسل‌های آینده حفظ می‌کند. این تصمیم، نمونه‌ای کم‌نظیر از آینده‌نگری در حکمرانی است. ●اما هرچه بیشتر درباره نروژ مطالعه می‌کنم، بیشتر به این نتیجه می‌رسم که راز موفقیت این کشور را نباید در چاه‌های نفت جست‌وجو کرد. اگر نفت به‌تنهایی توسعه می‌آورد، بسیاری از کشورهای نفت‌خیز امروز باید در صدر شاخص‌های جهانی قرار می‌داشتند. آنچه نروژ را متمایز کرده، کیفیت نهادها، فرهنگ عمومی و شیوه حکمرانی آن است. ○در ادبیات اقتصاد توسعه، از پدیده‌ای به نام «نفرین منابع» سخن گفته می‌شود؛ وضعیتی که در آن، درآمدهای سرشار حاصل از منابع طبیعی به فساد، وابستگی و تضعیف تولید منجر می‌شود. نروژ یکی از معدود کشورهایی است که توانسته از این دام بگریزد. این موفقیت، بیش از آنکه اقتصادی باشد، نهادی و فرهنگی است. ■اگر بخواهم تنها یک ویژگی را برای توصیف جامعه نروژ انتخاب کنم، آن واژه «اعتماد» است. اعتماد میان مردم، اعتماد به قانون و اعتماد به نهادهای عمومی، سرمایه‌ای است که در هیچ ترازنامه مالی ثبت نمی‌شود، اما ارزش آن از بسیاری از منابع طبیعی بیشتر است. پژوهش‌های علوم اجتماعی بارها نشان داده‌اند که جوامع برخوردار از سرمایه اجتماعی بالا، هزینه‌های مبادله، نظارت و فساد کمتری دارند و زمینه مساعدتری برای رشد اقتصادی و نوآوری فراهم می‌کنند. □در فرهنگ نروژ، فروتنی نیز جایگاهی ویژه دارد. مفهوم شناخته‌شده یانته‌لوون (Janteloven)، هرچند یک قانون رسمی نیست، اما مردم را به پرهیز از خودنمایی، احترام به دیگران و احساس برابری دعوت می‌کند. در کنار آن، مفهوم فریلوفتس‌لیو (Friluftsliv) یا «زندگی در دل طبیعت»، نشان می‌دهد که ارتباط با طبیعت برای نروژی‌ها صرفاً یک تفریح نیست، بلکه بخشی از هویت فرهنگی آنان است. شاید به همین دلیل، حفاظت از محیط‌زیست در این کشور پیش از آنکه یک سیاست دولتی باشد، یک ارزش اجتماعی است. ●همین فرهنگ، بر سیاست‌گذاری عمومی نیز اثر گذاشته است. دولت نروژ سال‌هاست که توسعه را فقط رشد اقتصادی نمی‌داند. سرمایه‌گذاری در آموزش، پژوهش، نوآوری، سلامت، خدمات عمومی، دولت دیجیتال، انرژی‌های تجدیدپذیر و اقتصاد دانش‌بنیان، ستون‌های اصلی برنامه‌های توسعه این کشور را تشکیل می‌دهد. در سال‌های اخیر نیز نروژ با سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی، فناوری‌های دریایی، امنیت سایبری و اقتصاد سبز، خود را برای دوران پس از نفت آماده می‌کند. ○نتیجه این رویکرد را می‌توان در شاخص‌های معتبر جهانی مشاهده کرد. نروژ طی سال‌های متمادی در میان برترین کشورهای جهان در شاخص توسعه انسانی برنامه توسعه سازمان ملل قرار داشته است؛ شاخصی که سلامت، آموزش و درآمد را به‌طور هم‌زمان می‌سنجد. این کشور همچنین در شاخص ادراک فساد سازمان شفافیت بین‌الملل، شاخص حکومت قانون، شاخص دموکراسی واحد اطلاعات اکونومیست و گزارش جهانی شادی، همواره در زمره کشورهای پیشرو جهان قرار دارد. تکرار این موفقیت در شاخص‌های گوناگون، نشان می‌دهد که توسعه نروژ حاصل یک موفقیت مقطعی نیست، بلکه نتیجه دهه‌ها ثبات در سیاست‌گذاری، شفافیت، انضباط مالی و اعتماد عمومی است. ■البته نروژ نیز کشوری بی‌چالش نیست. سالمند شدن جمعیت، کاهش وابستگی به نفت، رقابت در اقتصاد دانش‌بنیان و گذار به اقتصاد کم‌کربن، از مهم‌ترین مسائل پیش‌روی این کشور است. تفاوت در آنجاست که نروژی‌ها معمولاً پیش از آنکه بحران‌ها فرا برسند، برای آن‌ها برنامه‌ریزی می‌کنند. آینده، در این کشور موضوعی برای حدس زدن نیست؛ موضوعی برای ساختن است. □به گمان من، مهم‌ترین درس نروژ برای سایر کشورها این نیست که چگونه ثروتمند شویم، بلکه این است که چگونه ثروت را به توسعه تبدیل کنیم. منابع طبیعی می‌توانند فرصت باشند، اما بدون حکمرانی خوب، شفافیت، قانون‌مداری و سرمایه اجتماعی، همین منابع می‌توانند به مانعی برای پیشرفت تبدیل شوند.

نروژ؛ کشوری که آینده را پیش‌خور نکرد! نشر: گاهنامه مدیر ■سال ۱۹۶۹، خبر کشف میدان عظیم نفتی «اکوفیسک» در دریای شمال، نروژ را در آستانه تحولی بزرگ قرار داد. برای بسیاری از کشورها، چنین کشفی به معنای آغاز دوره‌ای از درآمدهای سرشار و هزینه‌کرد گسترده بود، اما نروژی‌ها پرسش دیگری را پیش کشیدند: این ثروت متعلق به چه کسی است؛ مردم امروز یا نسل‌های آینده؟ https://t.me/gahname_modir □پاسخ آنان، مسیر تاریخ این کشور را تغییر داد. درآمدهای نفتی به جای آنکه صرف هزینه‌های جاری شود، در صندوقی سرمایه‌گذاری شد که امروز با ارزشی بیش از دو تریلیون دلار، بزرگ‌ترین صندوق ثروت ملی جهان به شمار می‌رود. دولت تنها بخش محدودی از سود سالانه این صندوق را وارد بودجه می‌کند و اصل سرمایه را برای نسل‌های آینده حفظ می‌کند. این تصمیم، نمونه‌ای کم‌نظیر از آینده‌نگری در حکمرانی است. ●اما هرچه بیشتر درباره نروژ مطالعه می‌کنم، بیشتر به این نتیجه می‌رسم که راز موفقیت این کشور را نباید در چاه‌های نفت جست‌وجو کرد. اگر نفت به‌تنهایی توسعه می‌آورد، بسیاری از کشورهای نفت‌خیز امروز باید در صدر شاخص‌های جهانی قرار می‌داشتند. آنچه نروژ را متمایز کرده، کیفیت نهادها، فرهنگ عمومی و شیوه حکمرانی آن است. ○در ادبیات اقتصاد توسعه، از پدیده‌ای به نام «نفرین منابع» سخن گفته می‌شود؛ وضعیتی که در آن، درآمدهای سرشار حاصل از منابع طبیعی به فساد، وابستگی و تضعیف تولید منجر می‌شود. نروژ یکی از معدود کشورهایی است که توانسته از این دام بگریزد. این موفقیت، بیش از آنکه اقتصادی باشد، نهادی و فرهنگی است. ■اگر بخواهم تنها یک ویژگی را برای توصیف جامعه نروژ انتخاب کنم، آن واژه «اعتماد» است. اعتماد میان مردم، اعتماد به قانون و اعتماد به نهادهای عمومی، سرمایه‌ای است که در هیچ ترازنامه مالی ثبت نمی‌شود، اما ارزش آن از بسیاری از منابع طبیعی بیشتر است. پژوهش‌های علوم اجتماعی بارها نشان داده‌اند که جوامع برخوردار از سرمایه اجتماعی بالا، هزینه‌های مبادله، نظارت و فساد کمتری دارند و زمینه مساعدتری برای رشد اقتصادی و نوآوری فراهم می‌کنند. □در فرهنگ نروژ، فروتنی نیز جایگاهی ویژه دارد. مفهوم شناخته‌شده یانته‌لوون (Janteloven)، هرچند یک قانون رسمی نیست، اما مردم را به پرهیز از خودنمایی، احترام به دیگران و احساس برابری دعوت می‌کند. در کنار آن، مفهوم فریلوفتس‌لیو (Friluftsliv) یا «زندگی در دل طبیعت»، نشان می‌دهد که ارتباط با طبیعت برای نروژی‌ها صرفاً یک تفریح نیست، بلکه بخشی از هویت فرهنگی آنان است. شاید به همین دلیل، حفاظت از محیط‌زیست در این کشور پیش از آنکه یک سیاست دولتی باشد، یک ارزش اجتماعی است. ●همین فرهنگ، بر سیاست‌گذاری عمومی نیز اثر گذاشته است. دولت نروژ سال‌هاست که توسعه را فقط رشد اقتصادی نمی‌داند. سرمایه‌گذاری در آموزش، پژوهش، نوآوری، سلامت، خدمات عمومی، دولت دیجیتال، انرژی‌های تجدیدپذیر و اقتصاد دانش‌بنیان، ستون‌های اصلی برنامه‌های توسعه این کشور را تشکیل می‌دهد. در سال‌های اخیر نیز نروژ با سرمایه‌گذاری در هوش مصنوعی، فناوری‌های دریایی، امنیت سایبری و اقتصاد سبز، خود را برای دوران پس از نفت آماده می‌کند. ○نتیجه این رویکرد را می‌توان در شاخص‌های معتبر جهانی مشاهده کرد. نروژ طی سال‌های متمادی در میان برترین کشورهای جهان در شاخص توسعه انسانی برنامه توسعه سازمان ملل قرار داشته است؛ شاخصی که سلامت، آموزش و درآمد را به‌طور هم‌زمان می‌سنجد. این کشور همچنین در شاخص ادراک فساد سازمان شفافیت بین‌الملل، شاخص حکومت قانون، شاخص دموکراسی واحد اطلاعات اکونومیست و گزارش جهانی شادی، همواره در زمره کشورهای پیشرو جهان قرار دارد. تکرار این موفقیت در شاخص‌های گوناگون، نشان می‌دهد که توسعه نروژ حاصل یک موفقیت مقطعی نیست، بلکه نتیجه دهه‌ها ثبات در سیاست‌گذاری، شفافیت، انضباط مالی و اعتماد عمومی است. ■البته نروژ نیز کشوری بی‌چالش نیست. سالمند شدن جمعیت، کاهش وابستگی به نفت، رقابت در اقتصاد دانش‌بنیان و گذار به اقتصاد کم‌کربن، از مهم‌ترین مسائل پیش‌روی این کشور است. تفاوت در آنجاست که نروژی‌ها معمولاً پیش از آنکه بحران‌ها فرا برسند، برای آن‌ها برنامه‌ریزی می‌کنند. آینده، در این کشور موضوعی برای حدس زدن نیست؛ موضوعی برای ساختن است. □به گمان من، مهم‌ترین درس نروژ برای سایر کشورها این نیست که چگونه ثروتمند شویم، بلکه این است که چگونه ثروت را به توسعه تبدیل کنیم. منابع طبیعی می‌توانند فرصت باشند، اما بدون حکمرانی خوب، شفافیت، قانون‌مداری و سرمایه اجتماعی، همین منابع می‌توانند به مانعی برای پیشرفت تبدیل شوند.