Drishti Aarambh the study classes GS NCERT pdf police
Kanalga Telegram’da o‘tish
#upsc #uppsc #mppsc #bpsc #cgpsc #rpsc #ssc #railway #lekhpal #upsssc #pet #police #uppolice
Ko'proq ko'rsatish2 429
Obunachilar
Ma'lumot yo'q24 soatlar
Ma'lumot yo'q7 kun
Ma'lumot yo'q30 kun
Ma'lumot yuklanmoqda...
O'xshash kanallar
Ma'lumot yo'q
Muammo bormi? Iltimos, sahifani yangilang yoki bizning qo'llab-quvvatlash boshqaruvchimizga murojaat qiling>.
Taglar buluti
Ma'lumot yo'q
Muammo bormi? Iltimos, sahifani yangilang yoki bizning qo'llab-quvvatlash boshqaruvchimizga murojaat qiling>.
Kirish va chiqish esdaliklari
---
---
---
---
---
---
Obunachilarni jalb qilish
Dekabr '24Dek '24
Dekabr '24
+3
0 kanalda
Noyabr '24
+5
0 kanalda
Get PRO
Oktabr '24
+8
0 kanalda
Get PRO
Sentabr '24
+2
0 kanalda
Get PRO
Avgust '240
0 kanalda
Get PRO
Iyul '240
0 kanalda
Get PRO
Iyun '240
0 kanalda
Get PRO
May '240
0 kanalda
Get PRO
Aprel '240
0 kanalda
Get PRO
Mart '240
0 kanalda
Get PRO
Fevral '240
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '240
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '230
0 kanalda
Get PRO
Noyabr '230
0 kanalda
Get PRO
Oktabr '23
+5
0 kanalda
Get PRO
Sentabr '23
+19
0 kanalda
Get PRO
Avgust '23
+32
0 kanalda
Get PRO
Iyul '23
+40
0 kanalda
Get PRO
Iyun '23
+25
0 kanalda
Get PRO
May '23
+8
0 kanalda
Get PRO
Aprel '23
+8
0 kanalda
Get PRO
Mart '23
+161
0 kanalda
Get PRO
Fevral '23
+341
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '23
+58
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '22
+15
0 kanalda
Get PRO
Noyabr '22
+6
0 kanalda
Get PRO
Oktabr '22
+6
0 kanalda
Get PRO
Sentabr '22
+3
0 kanalda
Get PRO
Avgust '22
+1
0 kanalda
Get PRO
Iyul '22
+6
0 kanalda
Get PRO
Iyun '22
+20
0 kanalda
Get PRO
May '22
+89
0 kanalda
Get PRO
Aprel '22
+22
0 kanalda
Get PRO
Mart '22
+53
0 kanalda
Get PRO
Fevral '22
+125
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '22
+112
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '21
+4
0 kanalda
Get PRO
Noyabr '21
+15
0 kanalda
Get PRO
Oktabr '21
+76
0 kanalda
Get PRO
Sentabr '21
+310
0 kanalda
Get PRO
Avgust '21
+550
0 kanalda
Get PRO
Iyul '21
+2 863
0 kanalda
| Sana | Obunachilarni jalb qilish | Esdaliklar | Kanallar | |
| 21 Dekabr | 0 | |||
| 20 Dekabr | +1 | |||
| 19 Dekabr | 0 | |||
| 18 Dekabr | 0 | |||
| 17 Dekabr | 0 | |||
| 16 Dekabr | 0 | |||
| 15 Dekabr | 0 | |||
| 14 Dekabr | 0 | |||
| 13 Dekabr | 0 | |||
| 12 Dekabr | 0 | |||
| 11 Dekabr | 0 | |||
| 10 Dekabr | 0 | |||
| 09 Dekabr | 0 | |||
| 08 Dekabr | 0 | |||
| 07 Dekabr | +1 | |||
| 06 Dekabr | 0 | |||
| 05 Dekabr | 0 | |||
| 04 Dekabr | +1 | |||
| 03 Dekabr | 0 | |||
| 02 Dekabr | 0 | |||
| 01 Dekabr | 0 |
Kanal postlari
| 2 | 5_6208715383482879035.pdf | 375 |
| 3 | Shared from vFlat | 448 |
| 4 | विषयसूची
प्रस्तावना
भाग I: संघ और उसका क्षेत्र
भाग II: नागरिकता
भाग III: मौलिक अधिकार
भाग IV: राज्य नीति के निदेशक सिद्धांत
भाग IVA: मौलिक कर्तव्य
भाग V: संघ
अध्याय I: कार्यकारी
अध्याय II: संसद
अध्याय III: राष्ट्रपति की विधायी शक्तियाँ
अध्याय IV: संघ न्यायपालिका
अध्याय V: भारत के नियंत्रक एवं महालेखा परीक्षक
भाग VI: राज्य
अध्याय I: सामान्य
अध्याय II: कार्यकारी
अध्याय III: राज्य विधानमंडल
अध्याय IV: राज्यपाल की विधायी शक्तियाँ
अध्याय V: राज्यों में उच्च न्यायालय
अध्याय VI: अधीनस्थ न्यायालय
भाग VII: पहली अनुसूची के भाग बी में राज्य
भाग VIII: केंद्र शासित प्रदेश
भाग IX: पंचायतें
भाग IXA: नगर पालिकाएँ
भाग IXB: सहकारी समितियाँ
भाग X: अनुसूचित और जनजातीय क्षेत्र
भाग XI: संघ और राज्यों के बीच संबंध
अध्याय I: विधायी संबंध
अध्याय II: प्रशासनिक संबंध
भाग XII: वित्त, संपत्ति, अनुबंध और मुकदमे
अध्याय I: वित्त
अध्याय II: उधार लेना
अध्याय III: संपत्ति, अनुबंध, अधिकार, दायित्व, दायित्व और मुकदमे
अध्याय IV: संपत्ति का अधिकार
भाग XIII: भारत के क्षेत्र के भीतर व्यापार, वाणिज्य और इंटरकोर्स
भाग XIV: संघ और राज्यों के अधीन सेवाएँ
अध्याय I: सेवाएँ
अध्याय II: लोक सेवा आयोग
भाग XIV: न्यायाधिकरण
भाग XV: चुनाव
भाग XVI: कुछ वर्गों से संबंधित विशेष प्रावधान
भाग XVII: राजभाषा
अध्याय I: संघ की भाषा
अध्याय II: क्षेत्रीय भाषाएँ
अध्याय III: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालयों आदि की भाषा।
अध्याय IV: विशेष निर्देश
भाग XVIII: आपातकालीन प्रावधान
भाग XIX: विविध
भाग XX: संविधान का संशोधन
भाग XXI: अस्थायी, संक्रमणकालीन और विशेष प्रावधान
भाग XXII: संक्षिप्त शीर्षक, प्रारंभ, हिंदी में आधिकारिक पाठ और निरसन | 1 |
| 5 | विषयसूची
प्रस्तावना
भाग I: संघ और उसका क्षेत्र
भाग II: नागरिकता
भाग III: मौलिक अधिकार
भाग IV: राज्य नीति के निदेशक सिद्धांत
भाग IVA: मौलिक कर्तव्य
भाग V: संघ
अध्याय I: कार्यकारी
अध्याय II: संसद
अध्याय III: राष्ट्रपति की विधायी शक्तियाँ
अध्याय IV: संघ न्यायपालिका
अध्याय V: भारत के नियंत्रक एवं महालेखा परीक्षक
भाग VI: राज्य
अध्याय I: सामान्य
अध्याय II: कार्यकारी
अध्याय III: राज्य विधानमंडल
अध्याय IV: राज्यपाल की विधायी शक्तियाँ
अध्याय V: राज्यों में उच्च न्यायालय
अध्याय VI: अधीनस्थ न्यायालय
भाग VII: पहली अनुसूची के भाग बी में राज्य
भाग VIII: केंद्र शासित प्रदेश
भाग IX: पंचायतें
भाग IXA: नगर पालिकाएँ
भाग IXB: सहकारी समितियाँ
भाग X: अनुसूचित और जनजातीय क्षेत्र
भाग XI: संघ और राज्यों के बीच संबंध
अध्याय I: विधायी संबंध
अध्याय II: प्रशासनिक संबंध
भाग XII: वित्त, संपत्ति, अनुबंध और मुकदमे
अध्याय I: वित्त
अध्याय II: उधार लेना
अध्याय III: संपत्ति, अनुबंध, अधिकार, दायित्व, दायित्व और मुकदमे
अध्याय IV: संपत्ति का अधिकार
भाग XIII: भारत के क्षेत्र के भीतर व्यापार, वाणिज्य और इंटरकोर्स
भाग XIV: संघ और राज्यों के अधीन सेवाएँ
अध्याय I: सेवाएँ
अध्याय II: लोक सेवा आयोग
भाग XIV: न्यायाधिकरण
भाग XV: चुनाव
भाग XVI: कुछ वर्गों से संबंधित विशेष प्रावधान
भाग XVII: राजभाषा
अध्याय I: संघ की भाषा
अध्याय II: क्षेत्रीय भाषाएँ
अध्याय III: सर्वोच्च न्यायालय, उच्च न्यायालयों आदि की भाषा।
अध्याय IV: विशेष निर्देश
भाग XVIII: आपातकालीन प्रावधान
भाग XIX: विविध
भाग XX: संविधान का संशोधन
भाग XXI: अस्थायी, संक्रमणकालीन और विशेष प्रावधान
भाग XXII: संक्षिप्त शीर्षक, प्रारंभ, हिंदी में आधिकारिक पाठ और निरसन | 1 |
| 6 | पंचवर्षीय योजनाओं में प्राथमिकता के प्रमुख क्षेत्र
1 पंचवर्षीय योजना (1951-56) - कृषि की प्राथमिकता।
2 पंचवर्षीय योजना (1956-61) - उद्योग क्षेत्र की प्राथमिकता।
3 पंचवर्षीय योजना (1961-66) - कृषि और उद्योग।
4 पंचवर्षीय योजना (1969-74) - न्याय के साथ गरीबी के विकास को हटाया।
5 वीं पंचवर्षीय योजना (1974-79) - गरीबी और आत्म निर्भरता को हटाया।
6 पंचवर्षीय योजना (1980-85) - पाँचवीं योजना के रूप में ही जोर दिया।
7 वीं पंचवर्षीय योजना (1985-90) - फूड प्रोडक्शन, रोजगार, उत्पादकता
8 वीं पंचवर्षीय योजना (1992-97) - रोजगार सृजन, जनसंख्या का नियंत्रण।
9 वीं पंचवर्षीय योजना (1997-02) -7 प्रतिशत की विकास दर.
10 वीं पंचवर्षीय योजना (2002-07) - स्व रोजगार और संसाधनों का विकास।
11 वीं पंचवर्षीय योजना (2007-12) - व्यापक और तेजी से विकास।
12 वीं पंचवर्षीय योजना (2012-17) -स्वास्थ्य, शिक्षा और स्वच्छता (समग्र विकास) का सुधार। | 452 |
| 7 | भारत रत्न पुरस्कार विजेता व वर्ष
डॉ. चन्द्रशेखर वेंकटरमण ➾ 1954
⌾ चक्रवर्ती राजगोपालाचारी ➾ 1954
⌾ डॉ. सर्वपल्ली राधाकृष्णन ➾ 1954
⌾ सर मोक्षगुंडम विश्वेश्वरैया ➾ 1955
⌾ डॉ. भगवान दास ➾ 1955
⌾ जवाहर लाल नेहरू ➾ 1955
⌾ गोविन्द वल्लभ पंत ➾ 1957
⌾ महर्षि डॉ॰ धोंडो केशव कर्वे ➾ 1958
⌾ राजर्षि पुरुषोत्तम दास टंडन ➾ 1961
⌾ डॉ॰ बिधान चंद्र राय ➾ 1961
⌾ डॉ. राजेन्द्र प्रसाद ➾ 1962
⌾ डॉ. जाकिर हुसैन ➾ 1963
⌾ डॉ. पांडुरंग वामन काणे ➾ 1963
⌾ लाल बहादुर शास्त्री (मरणोपरांत) ➾ 1966
⌾ इंदिरा गांधी ➾ 1971
⌾ वराहगिरी वेंकट गिरी ➾ 1975
⌾ कुमारस्वामी कामराज (मरणोपरांत) ➾ 1976
⌾ मदर टेरेसा ➾ 1980
⌾आचार्य विनोबा भावे (मरणोपरांत) ➾ 1983
⌾ खान अब्दुल गफ्फार खान ➾ 1987
⌾ मरुथुर गोपालन रामचंद्रन (मरणोपरांत) ➾ 1988
⌾ डॉ. भीमराव अम्बेडकर (मरणोपरांत) ➾ 1990
⌾ नेल्सन मंडेला ➾ 1990
⌾ सरदार वल्लभ भाई पटेल (मरणोपरांत) ➾ 1991
⌾ मोरार जी देसाई ➾ 1991
⌾ राजीव गांधी (मरणोपरांत) ➾ 1991
⌾ मौलाना अबुल कलाम आजाद (मरणोपरांत) ➾ 1992
⌾ जे. आर. डी. टाटा ➾ 1992
⌾ सत्यजीत रे ➾ 1992
⌾ डॉ. एपीजे अब्दुल कलाम ➾ 1997
⌾ अरुणा आसफ अली (मरणोपरांत) ➾ 1997
⌾ गुलज़ारी लाल नंदा (मरणोपरांत) ➾ 1997
⌾ एम. एस. सुब्बुलक्ष्मी ➾ 1998
⌾ चिदम्बरम् सुब्रह्मण्यम् ➾ 1998
⌾ जयप्रकाश नारायण (मरणोपरांत) ➾ 1998
⌾ पंडित रविशंकर ➾ 1999
⌾ प्रोफेसर अमर्त्य सेन ➾ 1999
⌾ गोपीनाथ बोरदोलोई (मरणोपरांत) ➾ 1999
⌾ उस्ताद बिस्मिल्लाह खां ➾ 2001
⌾ लता मंगेशकर ➾ 2001
⌾ भीमसेन जोशी ➾ 2008
⌾ चिंतामणि नागेश रामचंद्र राव ➾ 2014
⌾ सचिन तेंडुलकर ➾ 2014
⌾ अटल बिहारी वाजपेयी ➾ 2015
⌾ मदन मोहन मालवीय ➾ 2015
⌾ नानाजी देशमुख (मरणोपरांत) ➾ 2019
⌾ प्रणब मुखर्जी ➾ 2019
⌾ भूपेन हजारिका (मरणोपरांत) ➾ 2019 | 286 |
| 8 | योजना
1. नीति आयोग - 1 जनवरी 2015
2. ह्रदय योजना -21 जनवरी 2015
3. बेटी बचाओ बेटी पढ़ाओं -22 जनवरी 2015
4. सुकन्या समृद्धि योजना -22 जनवरी 2015
5. मुद्रा बैंक योजना -8 अप्रैल 2015
6. प्रधानमंत्री सुरक्षा बीमा योजना -9 मई 2015
7. अटल पेंशन योजना -9 मई 2015
8. प्रधानमंत्री जीवन ज्योति योजना -9 मई 2015
9. उस्ताद योजना (USTAD) -14 मई 2015
10. प्रधानमंत्री आवास योजना -25 जून 2015
11. अमरुत योजना(AMRUT) -25 जून 2015
12. स्मार्ट सिटी योजना -25 जून 2015
13. डिजिटल इंडिया मिशन -1 जुलाई 2015
14. स्किल इंडिया मिशन -15 जुलाई 2015
15. दीनदयाल उपाध्याय ग्राम ज्योति योजना -25 जुलाई 2015
16. नई मंजिल -8 अगस्त 2015
17. सहज योजना -30 अगस्त 2015
18. स्वावलंबन स्वास्थ्य योजना - 21 सितंबर 2015
19. मेक इन इंडिया -25 सितंबर 2015
20. इमप्रिण्ट इंडिया योजना - 5 नवंबर 2015
21. स्वर्ण मौद्रीकरण योजना -5 नवंबर 2015
22. उदय योजना (UDAY) -5 नवंबर 2015
23. वन रैंक वन पेंशन योजना -7 नवंबर 2015
24. ज्ञान योजना -30 नवंबर 2015
25. किलकारी योजना -25 दिसंबर 2015
26. नगामि गंगे, अभियान का पहला चरण आरंभ -5जनवरी 2016
27. स्टार्ट अप इंडिया -16 जनवरी 2016
28. प्रधानमंत्री फसल बीमा योजना -18 फरवरी 2016
29. सेतु भारतम परियोजना -4 मार्च 2016
30. स्टैंड अप इंडिया योजना - 5 अप्रैल 2016
31. ग्रामोदय से भारत उदय अभियान -14अप्रैल 2016
32. प्रधानमंत्री अज्वला योजना - 1 मई 2016
33. प्रधानमंत्री कृषि सिंचाई योजना - 31 मई 2016
34. राष्ट्रीय आपदा प्रबंधन योजना -1 जून 2016
35. नगामी गंगे कार्यक्रम -7 जुलाई 2016
36. गैस फॉर इंडिया -6 सितंबर 2016
37. उड़ान योजना -21 अक्टूबर 2016
38. सौर सुजला योजना -1 नवंबर 2016
39. प्रधानमंत्री युवा योजना -9 नवंबर 2016
40. भीम एप - 30 दिसंबर 2016
41. भारतनेट परियोजना फेज - 2 -19 जुलाई 2017
42. प्रधानमंत्री वय वंदना योजना -21 जुलाई 2017
43. आजीविका ग्रामीण एक्सप्रेस योजना -21 अगस्त 2017
44. प्रधानमंत्री सहज बिजली हर घर योजना- सौभाग्य -25 सितंबर 2017
45. साथी अभियान -24 अक्टूबर 2017
46. दीनदयाल स्पर्श योजना- 3 नवंबर 2017 | 224 |
| 9 | राज्यों के प्रमुख त्योहार
जल्लिकट्टु महोत्सव ➟ तमिल नाडु
फ्लेमिंगो महोत्सव ➟ आंध्र प्रदेश
धानू यात्रा महोत्सव ➟ ओडिशा
नूआखाई महोत्सव ➟ ओडिशा
अंतः प्रगणय महोत्सव ➟ तेलंगाना
बोनालू उत्सव ➟ तेलंगाना
बुधकम्मा उत्सव ➟ तेलंगाना
लाई हरोबा त्योहार ➟ त्रिपुरा
लोसार त्योहार ➟ हिमाचल प्रदेश
फागली महोत्सव ➟ हिमाचल प्रदेश
देव सूर्य महोत्सव ➟ बिहार
चापचार कूट महोत्सव ➟ मिजोरम
फुलदेई त्यौहार ➟ उत्तराखंड
मिर्च महोत्सव ➟ मध्य प्रदेश
शिरुई लिली ➟ मणिपुर
आदि महोत्सव ➟ लेह ,लद्दाख
लोसार महोत्सव ➟ लद्दाख
हॉर्नबिल फेस्टिवल ➟ नागालैंड
मांडू महोत्सव ➟ मध्य प्रदेश
चेरी ब्लॉसम फेस्टिवल ➟ मेघालय | 203 |
| 10 | 1 इलेक्ट्रान - एम० जे० थॉमसन - इंगलैंड
2 प्रोट्रान - गोल्डस्टीन
3 प्रोटोन - ई. रदरफोर्ड - इंग्लैंड
4 न्युट्रान - जेम्स चैडविक - इंग्लैंड
5 साइक्लोट्रान - लारेन्स - अमेरिका
6 यूरेनियम - मार्टिन क्लाप्रोथ - जर्मनी
7 नाभिक - रदरफोर्ड
8 नाभिकीय रिएक्टर - एनरिको फर्मी
9 ओजोन - क्रिश्चियन शोनबीन - जर्मनी
10 साइकिल - जॉन के. मैकमिलन - स्कॉटलैण्ड
11 साइकिल टायर - जॉन डनलप - ब्रिटेन
12 मोटरसाइकिल - जी डैमलर - जर्मनी
13 स्कूटर - जी. ब्राडशा - ब्रिटेन
14 परमाणु संख्या - हेनरी मोसले - इंग्लैंड
15 परमाणु सिद्धान्त - जान डाल्टन - इंग्लैंड
16 परमाणु बम - ऑटो हान - इंगलैंड
17 परमाणु संरचना - नील बोहर व रदरफोर्ड -
18 रेडियो टेलीग्राफी-डेविड एडवर्ड ह्यूज - ब्रिटेन
19 रेडियो टेलीग्राफी - जी. मारकोनी - इटली
20 रेडियो धर्मिता - एंटोइन बैक्वेरल - फ्रांस
21 रेडियो सक्रियता - हेनरी बेकरल
22 रेडियम - मैरी क्यूरी और पोयरी - फ्रांस
23 डायनामाइट - अल्फ्रेड नोबेल
24 पी. एच. स्केल - एस. पी. सोरेन्सन
25 हाइड्रोजन - हैनरी केवेन्डिश - इंग्लैंड
26 नाइट्रोजन - डनियल रदर फोर्ड - इंगलैंड
27 प्लूटोनियम - जी. टी. सीबोर्ग - अमेरिका
28 मैग्नीशियम - एस. हम्फ्री डेवी - इंग्लैंड
29 फोटोग्राफी (धातु में) - एल. डेंग्यूरे, जे. निप्से
30 फोटोग्राफी (कागज) -डब्ल्यू. फॉक्स टालबोट
31 फोटोग्राफी (फ़िल्म ) -जॉन कार्बट - अमेरिका
32 ऑक्सीजन - कार्ल विल्हेम श्ली, जोजेफ प्रीस्टली - स्वीडन (यूनाइटेड किंगडम)
33 अक्रिय गैस ऑर्गन - रैमज़े और रैले
34 थोरियम - बर्जीलियस
35 टेलीविजन(मैकेनिकल) - जॉनलॉगी बेयर्ड - इंग्लैंड(ब्रिटेन
36 टेलीविजन(इलेक्ट्रानिक)- पी. टी. फार्न्सबर्थ- अमेरिका
37 बैरोमीटर - इवेंजलिस्ता टौरसेली - इटली
38 रेल इंजन- जार्ज स्टीफेंसन- युनाइटेड किंगडम
39 भाप इंजन (कंडेंसर) - जेम्स वॉट - स्कॉटलैंड
40 भाप इंजन (पिस्टन) - धाम न्यूकोमेन - ब्रिटेन
41 डीजल इंजन - रुडॉल्फ कार्ल डीजल - जर्मनी
42 लोकोमोटिव रेल - रिचर्ड ट्रेकिथिक - ब्रिटेन
43 जेट इंजन - सर फ्रैंक व्हिटले - इंगलैंड | 238 |
| 11 | Aarambh the study classes
भूगोल से सम्बन्धित महत्त्वपूर्ण प्रश्न
प्र. 1 ’भूगोल का जनक’ किसे कहा जाता है ?
(अ) हेरोडोटस
(ब) एनेक्जीमेण्डर
(स) हिकेटियस ✔️
(द) इरैटोस्थनीज
प्र. 2 ’भूगोल का पिता’ किसे कहा जाता है ?
(अ) हिकेटियस ✔️
(ब) कार्ल रिटर
(स) इरैटोस्थनीज
(द) हम्बोल्ट
प्र.3 आधुनिक भूगोल का जनक किसे कहा गया है ?
(अ) कार्ल रिटर
(ब) अलेक्जेण्डर वाॅन हम्बोल्ट ✔️
(स) हिकेटियस
(द) फ्रेडरिक रेटजेल
प्र. 4 ’ज्योग्राफी’ (Geography) के शाब्दिक अर्थ के आधार पर भूगोल की परिभाषा की गई है –
(अ) भूगोल वह विज्ञान है जो पृथ्वी तथा मानव के अन्तर्सम्बन्धों का अध्ययन करता है।
(ब) भूगोल वह विज्ञान है जो पृथ्वी के धरातल का अध्ययन करता है। ✔️
(स) भूगोल वह विज्ञान है जो मानवीय एवं प्राकृतिक विषमता का अध्ययन करता है।
(द) इनमें से कोई नहीं
प्र. 5 भूगोल के लिए ’ज्योग्रैफिका’ (Geographica) शब्द सर्वप्रथम किसने प्रयोग किया था?
(अ) हेरोडोटस
(ब) इरैटोस्थनीज ✔️
(स) हिकैटियस
(द) एनेक्जीमेण्डर
प्र. 6 ’’भूगोल पृथ्वी को केन्द्र मानकर अध्ययन करने वाला विज्ञान है।’’ किसने कहा था ?
(अ) वारेनियस ✔️
(ब) टेलर
(स) टाॅलमी
(द) काण्ट
प्र. 7 भूगोल शब्द का सबसे पहला प्रयोगकर्ता कौन है ?
(अ) काण्ट
(ब) इरैस्टोस्थनीज ✔️
(स) हम्बोल्ट
(द) हिकेटियस
प्र. 8 ’’भूगोल एक ऐसा स्वतंत्र विषय है, जिसका उद्देश्य लोगों को इस विश्व का, आकाशीय पिंडों का, स्थल, महासागर, जीव जंतुओं, वनस्पतियों, फलों तथा भूधरातल के क्षेत्रों में देखी जाने वाली प्रत्येक वस्तु का ज्ञान प्राप्त कराना है।’’ यह किसका कथन है ?
(अ) कार्ल मार्क्स
(ब) स्ट्रैबो ✔️
(स) अरस्तु
(द) कार्ल रिटर
प्र. 9 ’मानव भूगोल का संस्थापक’ निम्न में से किसको कहा जाता है ?
(अ) ब्लाॅश
(ब) हम्बोल्ट
(स) कार्ल रिटर ✔️
(द) जीन ब्रून्श
प्र. 10 ’भौतिक भूगोल’ का जनक किसे माना जाता है ?
(अ) हम्बोल्ट
(ब) पोलीडोनियस ✔️
(स) पीटर हैगेट
(द) जार्ज मैकाले
प्र. 11 ’भूगोल भूतल का अध्ययन है’ ऐसा किसने कहा था ?
(अ) कार्ल रिटर
(ब) काण्ट ✔️
(स) वारेनियस
(द) टेलर
प्र. 12 किस विद्वान ने भूगोल का क्रमबद्ध वर्णन किया है?
(अ) हिकेटियस ✔️
(ब) टेलर
(स) कार्ल रिटर
(स) हम्बोल्ट
प्र. 13 व्यवस्थित भूगोल का जनक किसे माना जाता है?
(अ) हम्बोल्ट
(ब) कार्ल रिटर
(स) हिकेटियस
(द) इरैटोस्थनीज ✔️
प्र. 14 भारत में सर्वप्रथम भूगोल शब्द का प्रयोग किसने किया था ?
(अ) प्लेटो
(ब) आर्यभट्ट ✔️
(स) अरस्तू
(स) मनु
प्र. 15 प्रादेशिक उपागम का प्रतिपादन किसने किया था ?
(अ) कार्ल रिटर ✔️
(ब) हम्बोल्ट
(स) हिकेटियस
(स) इरैटोस्थनीज
प्र. 16 ’भौतिक भूगोल’ की उपशाखा नहीं है ?
(अ) भू-आकृति विज्ञान
(ब) वनस्पति भूगोल
(स) खगोल विज्ञान
(द) सामाजिक भूगोल ✔️
प्र. 17 ’’भूगोल पृथ्वी सतह के विविधतारूपी लक्षणों का शुद्ध, व्यवस्थित एवं तार्किक वर्णन एवं व्याख्या का अध्ययन है।’’ यह परिभाषा किस विद्वान की है?
(अ) रिचर्ड हाॅर्टशाॅर्न ✔️
(ब) स्ट्रैबो
(स) टाॅलमी
(द) वारेनियस
प्र. 18 ’’भूगोल में पृथ्वी तल का अध्ययन किया जाता है, जो मानव का निवास स्थान है।’’ किसका कथन है ?
(अ) वारेनियस
(ब) रिटर ✔️
(स) आर्यभट्ट
(द) हम्बोल्ट
प्र. 19 ’’पृथ्वी का मानवीय संसार के रूप में वैज्ञानिक रीति से वर्णन तथा विकास में योगदान करना ही भूगोल का उद्देश्य है।’’ किसका कथन है ?
(अ) हार्टशोर्न ✔️
(ब) हिकेटियस
(स) वारेनियस
(द) कार्ल रिटर
प्र. 20 ’मानव भूगोल’ की निम्न में से उपशाखाएँ नहीं है ?
(अ) आर्थिक भूगोल
(ब) सामाजिक भूगोल
(स) ग्रामीण भूगोल
(द) वनस्पति भूगोल ✔️ | 526 |
| 12 | भारतीय नागरिकता किसके द्वारा दी जाती है? | 331 |
| 13 | भारत की नागरिकता कितने प्रकार से समाप्त हो सकती है ? | 321 |
| 14 | भारत की नागरिकता कितने तरीकों से प्राप्त की जा सकती है ? | 309 |
| 15 | किस वर्ष भारतीय राज्यों का भाषा के आधार पर पुनर्गठन किया गया ? | 232 |
| 16 | संघ और राज्य क्षेत्र की चर्चा किस भाग में है? | 225 |
| 17 | माना दर्रा किस राज्य में है | 255 |
| 18 | मिस वर्ल्ड पुरस्कार की शुरुआत कब हुई? | 241 |
| 19 | मनुष्य की खोपड़ी में कितनी अस्थियां होती है? | 232 |
| 20 | चोल वंश की स्थापना की थी? | 219 |
