پژوهشکدهٔ تاریخ، فلسفه، ادیان

✅«این‌ها همه و همه به اسم مذهب شیعه صورت گرفته است و می‌گیرد؛ …» … https://t.me/ReligiousSchool

سلام و عرض ادب خدمت اعضاء محترم. به دلیل پاره‌ای مسائل و گرفتاری‌ها و البته بنا بر استخاره‌ای، به زودی مالکیّت این کانال، دست‌کم برای مدّتی و شاید همیشه، به یکی از عزیزان واگذار می‌گردد. خداوند متعال به همهٔ شما سروران، سلامتی، خیر و برکت عنایت فرماید. 🔸شاگرد کوچک‌تان؛ مصطفی https://t.me/ReligiousSchool

همه غصّــه‌ها برون شــد بـه کلام نکته‌گویی، جوششی گرفت این جان، به امید گفت‌گویی، چه خیــال‌ها کـه بستیم، نگهت به ما برافتد، چه تلاش‌ها که کردیـم، به دعـا و جستجویی، نَفَسَم گرفت این ره، تن اگر چه خستـه باشد، سـر و پای جان دوان است، به امید و آرزویی، دیدگـان هم‌چو چشمه، شد روان و از فراقت، می‌دهد به گونه از غم، ز سرشک شستشویی، به محاسنی که خونیـن شده از گلـوی طفلی، قســم این که ما نداریـم به جز از تو آبرویـی، گرهـی فتاده در ما، قفسـی ز جنس عصیـان، قفسـم شکن به احسـان، به نگاه چاره‌جویـی. 🔸مصطفی، ۱۴۰۴/۱۰/۱۲ https://t.me/ReligiousSchool

همه غصّــه‌ها برون شــد بـه کلام نکته‌گویی، جوششی گرفت این جان، به امید گفت‌گویی، چه خیــال‌ها کـه بستیم، نگهت به ما برافتد، چه تلاش‌ها که کردیـم، به دعـا و جستجویی، نَفَسَم گرفت این ره، تن اگر چه خستـه باشد، سـر و پای جان دوان است، به امید و آرزویی، دیدگـان هم‌چو چشمه، شد روان و از فراقت، می‌دهد به گونه از غم، ز سرشک شستشویی، به محاسنی که خونیـن شده از گلـوی طفلی، قســم این که ما نداریـم به جز از تو آبرویـی، گرهـی فتاده در ما، قفسـی ز جنس عصیـان، قفسـم شکن به احسـان، به نگاه چاره‌جویـی. 🔸مصطفی، ۱۴۰۴/۱۰/۱۲

✍️نکته‌ای چند و نگاهی دیگر (۳۰۷)؛ 🔹تشکیل حکومت دینی، همواره از محرّمات تمامی ادیان سنّتی بوده است. #مصطفی_مطهری https://t.me/ReligiousSchool

🔹هر آن‌چه درباره اين فرمانده شهيد مستند بوده در كتاب “قاسم به روايت مرتضى سرهنگی” درج شده است. حاج قاسم در دوره نوجوانى روى عكس محمدرضا شاه تعصب داشت.

🔸محمد على آقاميرزايى؛ نويسنده و پژوهش‌گر دفاع مقدس و مدير توليد انتشارات خط مقدم https://t.me/ReligiousSchool

🔹هر آن‌چه درباره اين فرمانده شهيد مستند بوده در كتاب “قاسم به روايت مرتضى سرهنگی” درج شده است. حاج قاسم در دوره نوجوانى روى عكس محمدرضا شاه تعصب داشت.

🔸محمد على آقاميرزايى؛ نويسنده و پژوهش‌گر دفاع مقدس و مدير توليد انتشارات خط مقدم https://t.me/ReligiousSchool

🔹به دنبال شكست طرح اصلاح حوزه و برخورد حاد آقای خمينى و آقای مرتضى حائرى با آيت‌اللّٰه بروجردى، آقای حائرى چندی بعد به مشهد مقدس مهاجرت كرد. صورت ظاهر عنوان زيارت داشت، ولى فصل زيارت نبود، به خصوص كه سفر ايشان طول كشيد و نزدیک شش ماه در مشهد ماند و قصد بازگشت هم نداشت. رفته رفته همه متوجه شدندكه ايشان قهر كرده اند، و بنا ندارند به قم باز گردند، و می‌گفتند كار به جایی رسيده كه پسر بزرگ مؤسس حوزه علميه قم از قم برود، ورفتنش هم صورت قهر داشته باشد. آيت‌اللّٰه بروجردى كه اين را شنيدند، نمى‌دانم چه كسى را فرستادند مشهد و از آن مرحوم استمالت كردند، وايشان را به قم برگردانیدند، ولى آمد و رفت ايشان به خانه آقای بروجردی کم شد … 🔹بعد از این ماجرا آقای خمينى هم لب فروبست و گوشه‌گیری انتخاب كرد. اگر درسى مى‌گفت در خانه بود، و اگر در جایی مجلسى بود کم‌تر شركت مى‌كرد. در بيرون هم كم‌تر كسى ايشان را می‌ديد. به عبارت دیگر آن همه شور و احساسات یک‌باره فروكش كرد.

🔸علی دوانی 📚مفاخر اسلام، جلد دوازدهم، آیت‌الله العظمی بروجردی، علی دوانی، ص ۲۳۰، انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۷۹. https://t.me/ReligiousSchool

🔹مطهری گفت: بر اثر شكست طرح آقاى خمينى در اصلاحات حوزه كه من هم از فعالين آن بودم، و شاگرد مخصوص ايشان، ضربت خوردم. اطرافيان طورى مرا از نظر آقاى بروجردى انداخته بودند که هر چه كردم مرا به حضور بخوانند تا عرایضی كه دارم عرض كنم، نتيجه نگرفتم. حتى روزى نامه‌اى نوشتم و عرض كرده بودم در كجاى دنيا رسم است كه حكم غيابى صادر كنند؟ چیزهایی به شما گفته‌اند، بنده را احضار كنيد که توضيح بدهم تا رفع هر گونه سوءتفاهم شود. بعد نامه را دادم آقاى منتظرى كه هم مباحثه بوديم و نزد آقاى بروجردى آمد و رفت داشت. گفتم در یک فرصت مناسب به دست ايشان بدهد. آقاى منتظرى گفت: دادم، نگرفتند! ناچار به تهران آمدم. 🔹بعد مطهرى شرحى بيان داشت كه علت بيرون آمدنم از حوزه اين بود، و افزود كه از آن موقع تاكنون به جرم ارادت به آقاى خمينى نزد خودى و بیگانه صدمه ديده و می‌بینم. تا وضع ما روحانيون و آقايان مراجع چنین باشد، اين قضايا هم هست. بايد تحوّل اساسى در حوزه به وجود بيايد که چهار نفر کم‌مايه نتوانند با سرنوشت افراد اين طور بازى كنند، و سدّ راه خدمات ارزنده به اسلام و مسلمين باشند. خواستم شما بدانيد بر من چه گذشته است.

🔸علی دوانی 📚مفاخر اسلام، جلد دوازدهم، آیت‌الله العظمی بروجردی، علی دوانی، ص ۲۳۹-۲۴۰، انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۷۹. —————————————— پ.ن؛ با این وجود، به درخواست آقای کوشان‌پور، آقای بروجردی ماهیانه‌ای جهت اجاره‌خانه و رفع تردد تهران-قم مطهری و اسکان خانواده وی در تهران تخصیص می‌دهد. https://t.me/ReligiousSchool

🔹از جمله فضلائى كه خيلى سعى در انجام اصلاحات حوزه داشت مرحوم مطهرى بود. 🔸علی دوانی 📚مفاخر اسلام، جلد دوازدهم، آیت‌الله العظمی بروجردی، علی دوانی، ص ۲۲۶، انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۷۹. https://t.me/ReligiousSchool

🔹مى‌گفتند آقای خمينى، آيت‌اللّٰه بروجردى را ملاقات كرده و گفته است آقا بايد در اصلاح حوزه تعجيل كرد، … 🔹حاج آقاعبدالله آل‌آقا … عالمى خير خواه و نیک نفس و مورد احترام عموم علماى حوزه و شخص آيت اللّٰه بروجردى بود، … 🔹یک روز شنيدم كار تمام شده و آقای خمينى دست خطى از آقای بروجردی گرفته است كه از فردا حاج‌آقا عبدالله آل‌آقا سرپرست فيضيه و امور حوزه باشد و زیر نظر هیأت مصلحين کار کند. از جمله هیأت مصلحين كه نام مى‌بردند آقای خمينى، حاج سيداحمد زنجانى، … بودند. در بين اين آقايان بيش از همه آقای خمينى شور و هیجان داشت. 🔹ولى با کمال تعجب فردا شنيديم آيت‌اللّٰه بروجردی، حاج‌آقا عبدالله را خواسته است و نوشته را گرفته و پاره كرده است. چنان حالت يأس در حوزه پدید آمده بود که حد نداشت. جبهه اطرافيان خوشحال و خندان و طرف‌داران اصلاحات افسرده و خمود. باز شنيديم جلسه اى در منزل آيت‌اللّٰه بروجردی بوده و آقای خمينى با آقای بروجردى برخورد سختى داشته است، و به صورت قهر از هم جدا شده‌اند. 🔹همان عده رفتيم منزل آقاى بروجردى. آقا از اندرون آمد بيرونى. آقای خمینی به آقای بروجردی گفت: آقا اين همه هیأت مصلحين تشكيل جلسه دادند و کار كردند تا ما توانستيم اين نوشته را بگیریم، و همه خوشحال بودند که كار به نتيجه رسيده است، چه شد که نوشته را از حاج‌آقا عبدالله پس گرفتید؟ آقای بروجردی فرمودند: چیزهایی به من گفتند که ترسيدم نكند با امضاء و مُهر من بد طورى از کار درآيد، همين طور هم مى شود كار كرد. آقای خمینی گفت: نه، حتماً بايد با نوشته باشد. آقا فرمودند لزومى ندارد. حاج آقاروح اللّٰه گفت تا نوشته نباشد حاج‌آقا عبدالله كار نمى‌كند. 🔹اطرافيان دخالت كرده بودند و آقای بروجردی فرموده بود از کجا بدانم كه مى‌خواهيد اصلاح كنيد؟ آقامرتضى حائرى با عصبانيت مى‌گوید: آقا يعنى ما مفسد هستيم؟ پدر من حوزه‌اى به آن خوبى تشكيل داد و حال ما مفسد شده‌ایم؟ اين را می‌گوید و عمامه‌اش را به زمين مى‌زند. با دخالت يكى از اطرافيان، حاج آقاروح اللّٰه خمينى هم استكان چایش را که در دست داشته به دیوار می‌کوبد که می‌شکند و مدّت‌ها جای چای روی دیوار معلوم بوده است. آقای بروجردی بلند می‌شود به اندرون می‌رود، آن‌ها هم برخاسته، از خانه خارج می‌شوند و همه چیز به حال اول باقی می‌ماند. کأن لم یکن شیئاً مذکوراً. 🔹اگر اين مسئله مهم حياتى عملى شده بود، به طور قطع سرنوشت ساز بود، و انقلاب اسلامى ایران سال‌ها پيش از سال ١٣٥٧ به ثمر مى‌رسيد، و شاید حوادث شوم بعدى مانند قلع و قمع فدائيان اسلام، و مظلومیت و خانه‌نشین کردن آقای کاشانی … پیش‌آمد نمی‌کرد.

🔸علی دوانی 📚مفاخر اسلام، جلد دوازدهم، آیت‌الله العظمی بروجردی، علی دوانی، ص ۲۲۵-۲۲۷، انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۷۹. https://t.me/ReligiousSchool

🔹علماى متحصّن قم … خواسته‌هاى خود را در شش مطلب به مهدى‌قلى‌خان هدايت و تیمورتاش [وزیر رضاخان] … اطلاع مى‌دهند، بدین‌گونه: اولاً راجع به نظام اجبارى؛ … از دولت تقاضا مى‌کنند که الغاء قانون نظام اجبارى شود، و در صورت عدم امكان، درخواست مى‌كنيم كه امر به تعطيل و فکّ مشمولين و مأخوذین نمايند، …

🔸علی دوانی 📚مفاخر اسلام، جلد دوازدهم، آیت‌الله العظمی بروجردی، علی دوانی، ص ۱۱۹، انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۷۹. https://t.me/ReligiousSchool

🔹نكته جالب و عبرت‌انگیز اين است كه سردمداران سياست رضاخانى در بين خواسته‌هاى علماى متحصّن در قم، شايع ساختند که آن‌ها فقط با نظام اجبارى؛ يعنى بردن جوانان مملكت به سربازى كه براى حفظ نظام و حدود مملكت امرى ضرورى است مخالف هستند، و از خواسته‌هاى مشروع دیگر آن‌ها سخن نمى‌گفتند! 🔹تازه، همان نظام اجبارى هم در آن زمان خود مسئله مهمى بود.

🔸علی دوانی 📚مفاخر اسلام، جلد دوازدهم، آیت‌الله العظمی بروجردی، علی دوانی، ص ۱۱۶، انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۷۹. —————————————- پ.ن؛ نکته این‌که همین “اجباری”، پس از انقلاب سوسیالیستی ۵۷، به “خدمت” مُعَنوَن گردید؛ آن‌‌هم از نوع “مقدّس”! https://t.me/ReligiousSchool

🔹نكته جالب و عبرت‌انگیز اين است كه سردمداران سياست رضاخانى در بين خواسته‌هاى علماى متحصّن در قم، شايع ساختند که آن‌ها فقط با نظام اجبارى؛ يعنى بردن جوانان مملكت به سربازى كه براى حفظ نظام و حدود مملكت امرى ضرورى است مخالف هستند، و از خواسته‌هاى مشروع دیگر آن‌ها سخن نمى‌گفتند! 🔹تازه، همان نظام اجبارى هم در آن زمان خود مسئله مهمى بود.

🔸علی دوانی 📚مفاخر اسلام، جلد دوازدهم، آیت‌الله العظمی بروجردی، علی دوانی، ص ۱۱۶، انتشارات مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ۱۳۷۹. —————————————- پ.ن؛ نکته این‌که “اجباری”، پس از انقلاب سوسیالیستی ۵۷، به “خدمت” مُعَنوَن گردید؛ آن‌ها از نوع “مقدّس”! https://t.me/ReligiousSchool

🔹مسيو ايزولسكى [ايسولسكى] جواب داد كه ستارخان اعلان كرده كه حكومت آذربایجان به او واگذار شده است و دولت روسيه اين مطلب را به هیچ‌ وجه نخواهد پذیرفت و به علاوه به توسط فدایی‌ها که به لباس پلیس متلبّس هستند، از اهالى جبراً پول گرفته مى‌شود و هم‌چنین مردم را به هيجان و بر ضد حضور قشون روس تحريک مى‌کنند.

📚کتاب آبی، گزارش‌های محرمانه وزارت خارجه انگلیس دربارهٔ انقلاب مشروطه ایران، به کوشش احمد بشیری، جلد سوم، ص ۶۵۱، نشر نو. https://t.me/ReligiousSchool

🔹ای شاه نجف؛ فِدای لطف و كرمت https://t.me/ReligiousSchool

🔹لایحه اصلاحات ارضی دولت به مجلس داده شد و در اوایل سال ۱۳۳۹ در مجلس مورد بحث قرار گرفت. آیت‌الله بروجردی با ارسال نامه‌ای به آیت‌الله بهبهانی نوشتند که «به مجلس تذکر دهید که لایحه را تصویب نکنند.» و عدم موافقت طرح اصلاحات ارضی با قوانین اسلام را گوشزد و حتی تهدید کردند که «در مقابل نامه‌های زیادی که از شهرستان‌ها می‌رسد، نظر به این که کتمان احکام الهیه جایز نمی‌باشد، ناچار هستم جواب سؤالات مردم را بنویسم.» 🔹موافقت و مخالفت این فقیه مجاهد به حدّی بود که شاه نمی‌توانست آن را نادیده بگیرد و به نقل از احسان نراقی،‌ شاه در این‌باره گفته بود: «تا زمانی که او زنده بود، اصلاحات ارضی را به تأخیر انداختیم، چون می‌دانستیم آن را تأیید نخواهد کرد.. شاه در کتاب انقلاب سفید به این موضوع اشاره کرده و نوشته است:‌ «این برنامه را سال‌ها پیش می‌خواستم انجام دهم، ولی یک مقام غیرمسئول که اطلاعی از ترقیات دنیا نداشت، سدّ راه بود.» 🔸روح‌الله حسینیان 📚بیست سال تکاپوی اسلام شیعی در ایران، تهران، مرکز اسناد انقلاب اسلامی، ص ۴۱۶، ۱۳۸۱. https://t.me/ReligiousSchool