linuxtnt(linux tips and tricks)
Kanalga Telegram’da o‘tish
https://t.me/+AL7RKhKS6b4zNzY8 آموزش لینوکس- گروه مکمل برای پرسش و پاسخ linux tips and tricks ارتباط با من @seilany seilany.ir
Ko'proq ko'rsatish6 701
Obunachilar
+1524 soatlar
+447 kunlar
+8630 kunlar
Ma'lumot yuklanmoqda...
O'xshash kanallar
Taglar buluti
Kirish va chiqish esdaliklari
---
---
---
---
---
---
Obunachilarni jalb qilish
Iyul '26
Iyul '26
+138
3 kanalda
Iyun '26
+173
4 kanalda
Get PRO
May '26
+196
4 kanalda
Get PRO
Aprel '26
+39
0 kanalda
Get PRO
Mart '26
+26
0 kanalda
Get PRO
Fevral '26
+330
9 kanalda
Get PRO
Yanvar '26
+77
2 kanalda
Get PRO
Dekabr '25
+146
5 kanalda
Get PRO
Noyabr '25
+201
3 kanalda
Get PRO
Oktabr '25
+161
10 kanalda
Get PRO
Sentabr '25
+129
2 kanalda
Get PRO
Avgust '25
+125
5 kanalda
Get PRO
Iyul '25
+243
4 kanalda
Get PRO
Iyun '25
+207
3 kanalda
Get PRO
May '25
+197
7 kanalda
Get PRO
Aprel '25
+128
6 kanalda
Get PRO
Mart '25
+232
7 kanalda
Get PRO
Fevral '25
+153
3 kanalda
Get PRO
Yanvar '25
+190
1 kanalda
Get PRO
Dekabr '24
+179
3 kanalda
Get PRO
Noyabr '24
+231
16 kanalda
Get PRO
Oktabr '24
+275
6 kanalda
Get PRO
Sentabr '24
+157
3 kanalda
Get PRO
Avgust '24
+247
5 kanalda
Get PRO
Iyul '24
+191
6 kanalda
Get PRO
Iyun '24
+192
4 kanalda
Get PRO
May '24
+192
5 kanalda
Get PRO
Aprel '24
+291
8 kanalda
Get PRO
Mart '24
+189
2 kanalda
Get PRO
Fevral '24
+180
4 kanalda
Get PRO
Yanvar '24
+234
6 kanalda
Get PRO
Dekabr '23
+236
5 kanalda
Get PRO
Noyabr '23
+161
3 kanalda
Get PRO
Oktabr '23
+130
3 kanalda
Get PRO
Sentabr '23
+89
0 kanalda
Get PRO
Avgust '23
+102
0 kanalda
Get PRO
Iyul '23
+64
0 kanalda
Get PRO
Iyun '23
+200
0 kanalda
Get PRO
May '23
+136
0 kanalda
Get PRO
Aprel '23
+130
0 kanalda
Get PRO
Mart '23
+48
0 kanalda
Get PRO
Fevral '23
+25
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '23
+79
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '22
+120
0 kanalda
Get PRO
Noyabr '22
+58
0 kanalda
Get PRO
Oktabr '22
+140
0 kanalda
Get PRO
Sentabr '22
+122
0 kanalda
Get PRO
Avgust '22
+105
0 kanalda
Get PRO
Iyul '22
+98
0 kanalda
Get PRO
Iyun '22
+105
0 kanalda
Get PRO
May '22
+133
0 kanalda
Get PRO
Aprel '22
+70
0 kanalda
Get PRO
Mart '22
+30
0 kanalda
Get PRO
Fevral '22
+17
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '22
+57
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '21
+48
0 kanalda
Get PRO
Noyabr '21
+57
0 kanalda
Get PRO
Oktabr '21
+51
0 kanalda
Get PRO
Sentabr '21
+25
0 kanalda
Get PRO
Avgust '21
+56
0 kanalda
Get PRO
Iyul '21
+49
0 kanalda
Get PRO
Iyun '21
+47
0 kanalda
Get PRO
May '21
+27
0 kanalda
Get PRO
Aprel '21
+39
0 kanalda
Get PRO
Mart '21
+50
0 kanalda
Get PRO
Fevral '21
+56
0 kanalda
Get PRO
Yanvar '21
+40
0 kanalda
Get PRO
Dekabr '20
+2 040
0 kanalda
| Sana | Obunachilarni jalb qilish | Esdaliklar | Kanallar | |
| 22 Iyul | +11 | |||
| 21 Iyul | +17 | |||
| 20 Iyul | +4 | |||
| 19 Iyul | +8 | |||
| 18 Iyul | +7 | |||
| 17 Iyul | +6 | |||
| 16 Iyul | +12 | |||
| 15 Iyul | +7 | |||
| 14 Iyul | +1 | |||
| 13 Iyul | +14 | |||
| 12 Iyul | +2 | |||
| 11 Iyul | +2 | |||
| 10 Iyul | +6 | |||
| 09 Iyul | +5 | |||
| 08 Iyul | +2 | |||
| 07 Iyul | +7 | |||
| 06 Iyul | +4 | |||
| 05 Iyul | +5 | |||
| 04 Iyul | +6 | |||
| 03 Iyul | +5 | |||
| 02 Iyul | +4 | |||
| 01 Iyul | +3 |
Kanal postlari
تیم کالی - ثبت نام CTF 26 آغاز شد! به چالش نهایی امنیت سایبری بپیوندید تیم خود را جمع کنید و مهارت های خود را ثابت کنید
https://register.kali-team.online/
| 2 | مدل متن_باز Qwen3.8 به زودی منتشر میشود. | 174 |
| 3 | 🔰 تغییر ظاهر ترمینال لینوکس
اگر از ظاهر ساده و تکراری ترمینال خسته شدی با این ابزار میتوانید ظاهر ترمینال خود را با مجموعهای از تمهای رنگی مختلف شخصیسازی کنید.
من از این تکنیک قبلا توی توزیع emperor-os استفاده کردم. گفتم بد نیست به اشتراک بگذارم براتون:
🔹 مراحل کار:
1️⃣ ترمینال لینوکس را باز کنید.
2️⃣ دستور زیر را در ترمینال اجرا کنید:
bash -c "$(curl -sLo- https://git.io/vQgMr)"
3️⃣ پس از اجرای دستور، میتوانید از بین ۲۲۶ تم رنگی مختلف، ظاهر موردنظر خود را انتخاب کنید و ترمینال خود را شخصیسازی کنید. کافیه شماره رو انتخاب کنی. ازمن 218 بود.
نمونه های دیگه که استفاده کردم:
208 — مدرن و چشمنواز
212 — تیره و حرفهای
218 — بنفش و جذاب
220 — آبی و آرام
221 — سبز هکری و لینوکسی
224 — گرم و متفاوت
مرجع فارسی لینوکس و متن باز :
https://learninghive.ir | 427 |
| 4 | 🟢 ایلان ماسک: کل کد منبع X متنباز خواهد شد
🔹ایلان ماسک در ۱۵ ژوئیه ۲۰۲۶ اعلام کرد که پلتفرم X، شبکه اجتماعی سابق توییتر، قصد دارد پس از تکمیل بررسیهای امنیتی، کل Codebase خود را بدون استثنا بهصورت متنباز منتشر کند. او همچنین گفته است که از بررسیکنندگان مستقل شخص ثالث دعوت خواهد شد تا بررسی کنند آیا کدی که منتشر شده، همان کدی است که واقعاً روی سیستمهای Production پلتفرم X در حال اجراست یا خیر.
🔹منظور از «کل Codebase» چیست؟
اگر این وعده بهطور کامل اجرا شود، موضوع بسیار بزرگتر از انتشار الگوریتم پیشنهاد محتوا است. در یک پروژه نرمافزاری عظیم مانند X، Codebase میتواند شامل بخشهای مختلفی مانند:
🔸 کد Backend و سرویسهای سمت سرور
🔸و APIها و سرویسهای ارتباطی
🔸 کد مربوط به اپلیکیشنهای موبایل
🔸 بخشهای مختلف Web Application
🔸 سیستمهای احراز هویت و مدیریت حسابها
🔸 سرویسهای مرتبط با ذخیره و پردازش داده
🔸 سیستمهای رتبهبندی و پیشنهاد محتوا
🔸 موتور جستوجو و سیستمهای کشف محتوا
🔸 بخشهایی از سیستمهای امنیتی و مدیریت سوءاستفاده
🔸 زیرساختهای Deployment و سرویسهای داخلی
البته «متنباز شدن کل Codebase» الزاماً به این معنا نیست که دادههای خصوصی کاربران، کلیدهای API، رمزهای عبور، اطلاعات دیتابیس یا اسرار تجاری نیز منتشر خواهند شد. این موارد معمولاً نباید در مخزن عمومی قرار بگیرند و انتشار کد منبع با انتشار دادههای عملیاتی و محرمانه تفاوت دارد.
📌 نکته بسیار مهم: کد منتشرشده واقعاً همان کد Production است؟
این بخش از صحبت ماسک شاید از خود متنباز شدن مهمتر باشد.
فرض کنید یک شرکت کد منبع نرمافزارش را در GitHub منتشر کند. شما کد را میبینید و میتوانید آن را بررسی کنید؛ اما یک سؤال مهم باقی میماند:
آیا واقعاً همین کدی که در GitHub منتشر شده، همان کدی است که روی سرورهای اصلی شرکت اجرا میشود؟
ممکن است یک شرکت نسخهای از کد را منتشر کند، اما در محیط Production نسخهای متفاوت، قدیمیتر یا حتی اصلاحشده اجرا شود.
ماسک گفته است که برای جلوگیری از چنین نگرانیای، بررسیکنندگان مستقل شخص ثالث را دعوت خواهد کرد تا سیستم در حال اجرا را بررسی کنند و مطمئن شوند که کد منتشرشده با چیزی که در Production اجرا میشود مطابقت دارد. این موضوع میتواند یک لایه مهم از شفافیت و قابلیت ممیزی (Auditability) ایجاد کند.
مرجع فارسی لینوکس و متن باز :
https://learninghive.ir | 1 569 |
| 5 | 🟢 اخبار مهم لینوکس و متنباز
1. برنامهNetworkManager 1.58 منتشر شد
نسخه جدید مدیر شبکه محبوب لینوکس با پشتیبانی از CLAT، GENEVE و Wi-Fi در باند 6GHz منتشر شده است. این تغییرات برای شبکههای مدرن و اتصالهای پیشرفته اهمیت دارند.
2. برنامه Firefox 153 منتشر شد
نسخه جدید مرورگر موزیلا با قابلیتهایی مانند پشتیبانی از ویدئوی HDR، ادغام فایلهای PDF و تولید QR Code عرضه شده است.
3. برنامه Firefox 153 ESR منتشر شد
نسخه پشتیبانی بلندمدت فایرفاکس نیز منتشر شده و تمرکز آن روی امنیت، توسعه وب و قابلیتهای PDF است؛ گزینهای مناسب برای سازمانها و کاربرانی که به ثبات طولانیمدت نیاز دارند.
4. برنامه IPFire 2.29 Core Update 203 منتشر شد
نسخه جدید فایروال لینوکسی IPFire با یک بازطراحی و نوسازی اساسی در سیستم DNS منتشر شده است که مدیریت و عملکرد سرویسهای نام دامنه را بهبود میدهد.
5. کامپوزیتور Hyprland 0.56 منتشر شد
نسخه جدید کامپوزیتور محبوب Wayland با تمرکز بر بهبود اسکریپتنویسی Lua و مدیریت Layout پنجرهها منتشر شده است. Hyprland یکی از گزینههای محبوب کاربران دسکتاپهای مدرن مبتنی بر Wayland است.
6. برنامه D7VK 2.0 منتشر شد
نسخه جدید لایه ترجمه D7VK برای اجرای بازیهای قدیمی مبتنی بر Direct3D 7 روی Vulkan منتشر شده و طبق گزارش، در برخی بازیهای کلاسیک میتواند بهبود عملکرد قابلتوجهی ارائه دهد.
7. پرتکلWayland 1.26 منتشر شد
نسخه جدید پروتکل گرافیکی Wayland با قابلیتهای جدید و بهبودهای داخلی منتشر شده است. Wayland بهتدریج در حال جایگزین شدن با X11 در بسیاری از محیطهای دسکتاپ لینوکس است.
8. پلتفرمX میخواهد به یک پلتفرم متنباز تبدیل شود
طبق این خبر، X قصد دارد بخشهای بیشتری از پلتفرم خود را به سمت متنباز شدن ببرد؛ موضوعی که میتواند بحثهای زیادی درباره آینده کد منبع این شبکه اجتماعی ایجاد کند.
مرجع فارسی لینوکس و متن باز :
https://learninghive.ir | 596 |
| 6 | تازهترین وضعیت انتشارهای کرنل لینوکس:
🔹نسخه Mainline: Linux 7.2-rc4
۱۹ ژوئیه ۲۰۲۶ — ۲۸ تیر ۱۴۰۵
نسخه در حال توسعه کرنل 7.2 است و هنوز نسخه نهایی نیست. rc4 یعنی چهارمین Release Candidate یا نامزد انتشار.
🔹نسخه Stable: Linux 7.1.4
۱۸ ژوئیه ۲۰۲۶ — ۲۷ تیر ۱۴۰۵
نسخه پایدار کرنل 7.1 با چهارمین بهروزرسانی نگهداری
🔹نسخه Stable: Linux 7.0.14 — EOL
پایان پشتیبانی: ۲۷ ژوئن ۲۰۲۶ — ۶ تیر ۱۴۰۵
شاخه 7.0 به پایان عمر (End of Life) رسیده و دیگر بهروزرسانی رسمی دریافت نمیکند. بهتر است کاربران این شاخه به یک نسخه پشتیبانیشده مهاجرت کنند.
🔹نسخه Longterm (LTS):
ننسخههای با پشتیبانی بلندمدت
• 6.18.39 — ۱۸ ژوئیه ۲۰۲۶ / ۲۷ تیر ۱۴۰۵
• 6.12.96 — ۱۸ ژوئیه ۲۰۲۶ / ۲۷ تیر ۱۴۰۵
• 6.6.144 — ۴ ژوئیه ۲۰۲۶ / ۱۳ تیر ۱۴۰۵
• 6.1.177 — ۴ ژوئیه ۲۰۲۶ / ۱۳ تیر ۱۴۰۵
• 5.15.211 — ۴ ژوئیه ۲۰۲۶ / ۱۳ تیر ۱۴۰۵
• 5.10.260 — ۴ ژوئیه ۲۰۲۶ / ۱۳ تیر ۱۴۰۵
🔹نسخه Linux-next: next-20260721
۲۱ ژوئیه ۲۰۲۶ — ۳۰ تیر ۱۴۰۵
محیط آزمایشی برای بررسی و ادغام تغییراتی که احتمالاً در نسخههای آینده کرنل وارد خواهند شد. | 1 436 |
| 7 | 📚 رودمپ جامع یادگیری لینوکس؛ از فلسفه تا یادگیری حرفهای
اگر میخواهید لینوکس را اصولی و گامبهگام یاد بگیرید، این 13 کتاب طوری کنار هم چیده شدهاند که از پایهترین مفاهیم شروع کرده و شما را تا سطح متخصص و اخذ مدارک بینالمللی LPIC پیش میبرند.
📖کتابها در فرمت PDF در وب سایت آکادمی کندوی دانش دردسترس هستند . این آکادمی باهدف ایجاد یک منبع کامل فارسی از دنیای لینوکس و متن باز ایجاد شده است.
📕 ۱. فلسفه لینوکس و یونیکس
۵ فصل | ۱۷۰ صفحه
📕 ۲. فلسفه یونیکس
۱۲ فصل | ۱۰۰ صفحه
📕 ۳. مفاهیم اولیه لینوکس
۱۱ فصل | ۳۰۵ صفحه
📕 ۴. مبانی سیستمعامل
۱۵ فصل | ۳۱۳ صفحه
📕 ۵. مفاهیم سیستمعامل
۱۲ فصل | ۸۱۸ صفحه
📕 ۶. معماری سیستمعامل
۱۵ فصل | ۵۳۵ صفحه
📕 ۷. تکنولوژیهای متنباز
۸ فصل | ۲۸۹ صفحه
📕 ۸. مبانی فناوری اطلاعات
۱۴ فصل | ۳۵۰ صفحه
📕 ۹. راهنمای جامع Linux Essentials
۱۱ فصل | ۲۵۰ صفحه
📕 ۱۰. کتاب ۱۰۰۱ دستور لینوکس
۲۸ فصل | ۸۵۰ صفحه
📕 ۱۱. راهنمای جامع LPIC-1
۲۷ فصل | ۷۳۰ صفحه
📕 ۱۲.راهنمای LPIC-2 (۲۰۱,۲۰۲)
۹ فصل | ۵۰۰ صفحه
📕 ۱۳.راهنمای LPIC-3 Security
۱۴ فصل | ۳۴۵ صفحه
🎯 همین حالا شروع کنید:
🌐 https://learninghive.ir/linux-books | 1 811 |
| 8 | میدونم نمیدونستی XDG-Utils چیست؟😊
پس این رو بخون کوتاه و کاربردی- 3 دقیقه
ابزار XDG-Utils مجموعهای از ابزارهای خط فرمان است که استانداردهای XDG Base Directory Specification را پیادهسازی میکنند. این ابزارها یک لایه انتزاعی (Abstraction Layer) بین برنامههای کاربردی و محیط دسکتاپ (مانند GNOME، KDE، XFCE و...) ایجاد میکنند.
وظیفه اصلی این ابزارها، مدیریت یکپارچه منابع سیستم (فایلها، URLها، ایمیلها و...) با استفاده از برنامههای پیشفرض کاربر است. به عبارت دیگر، آنها تشخیص میدهند که هر نوع فایل یا لینک باید با کدام برنامه باز شود و این کار را بدون نیاز به دانستن جزئیات محیط دسکتاپ انجام میدهند.
حالت اول xdg-open: باز کردن فایلها و لینکها
این دستور، پرکاربردترین ابزار مجموعه است و فایل، دایرکتوری یا URL را با برنامه پیشفرض سیستم باز میکند.
xdg-open google.com
وبسایت گوگل را با مرورگر پیشفرض باز میکند
xdg-open https://github.com
باز کردن یک URL کامل با مرورگر
xdg-open image.jpg
تصویر را با بیننده تصویر پیشفرض باز میکند
xdg-open document.pdf
فایل PDF را با خواننده پیشفرض باز میکند
xdg-screensaver lock
صفحه را قفل میکند (در صورت پشتیبانی)
مرجع فارسی لینوکس و متن باز :
https://learninghive.ir | 748 |
| 9 | معرفی مدیر بسته Deb-Get
ابزار Deb-Get یک ابزار مدیریت بستههای نرمافزاری برای توزیعهای مبتنی بر دبیان است که امکاناتی مشابه apt-get را همراه با قابلیتهای پیشرفتهتر ارائه میدهد. این ابزار توسط Martin Wimpress توسعه یافته و به کاربران اجازه میدهد تا نرمافزارها را نه تنها از مخازن اصلی، بلکه از منابع متنوعتری نظیر مخازن شخص ثالث (PPAها)، انتشارات گیتهاب و دانلود مستقیم نصب کنند.
نصب از منابع متنوع
مخازن اصلی و شخص ثالث: نصب بستهها از مخازن رسمی دبیان/اوبونتو و PPAهای لانچپد
گیتهاب و دانلود مستقیم: پشتیبانی از انتشارات گیتهاب و فایلهای .deb میزبانشده روی وبسایتها
مدیریت وابستگیها: نصب خودکار تمام وابستگیهای موردنیاز بسته
عملیات مدیریت بسته
نصب (install)
ارتقا (upgrade)
حذف (remove)
پاکسازی کامل (purge)
جستجو (search)
نمایش اطلاعات (show)
لیستکردن (list)
پاکسازی کش (clean)
پاکسازی مخزن محلی (/var/cache/deb-get)
مثال کاربردی
نصب مرورگر گوگل کروم با استفاده از Deb-Get:
sudo deb-get install google-chrome-stable
ساختار دستورات
deb-get {update | upgrade | show <pkg> | install <pkg> | reinstall <pkg> | remove <pkg> | purge <pkg> | search <regex> | cache | clean | list | prettylist | help | version}
توضیحات کامل دستورات
update: همزمانسازی فایلهای ایندکس بسته از منابع
upgrade: نصب جدیدترین نسخه تمام بستههای نصبشده
show: نمایش اطلاعات کامل یک بسته خاص
install: نصب یا ارتقای بستههای مشخصشده
reinstall: نصب مجدد بستههای انتخابشده
remove: حذف بستههای نصبشده
purge: حذف کامل بسته همراه با پاکسازی فایلهای پیکربندی
search: جستجوی بستههای منطبق با عبارت منظم
cache: نمایش محتویات کش Deb-Get
clean: پاکسازی کش محلی
list: نمایش لیست بستههای موجود (با گزینههای مختلف برای فیلتر)
prettylist: نمایش لیست فرمتشده مارکداون
help: نمایش راهنمای دستورات
version: نمایش نسخه نصبشده Deb-Get
🔗 گیتهاب پروژه: wimpysworld/deb-get
مرجع فارسی لینوکس و متن باز :
https://learninghive.ir | 1 410 |
| 10 | لینوس توروالدز روز یکشنبه چهارمین نسخه کاندیدای انتشار هسته لینوکس ۷.۲-rc4 را منتشر کرد.
این نسخه هفتگی، مجموعهای از اصلاحات را شامل میشود که بسیاری از آنها توسط ابزارهای هوش مصنوعی و مدلهای زبانی بزرگ (LLM) کشف شدهاند.
توروالدز در اطلاعیه خود اشاره کرد که اگرچه حس میکرده تیم توسعه به تعطیلات تابستانی رفته اند، اما آمار نشان میدهد که روند توسعه عادی بوده است.
او این وضعیت را «عادی جدید» توصیف کرده که شامل اصلاحات متعدد اما عموماً کوچک است. برخی اصلاحات بزرگتر مانند موارد مربوط به can/bcm و افزایش تستهای خودکار (selftests) در این نسخه دیده میشود و همچنین تغییراتی در درایورهای AMD GPU وجود دارد که بیشتر شامل جابه جایی کد و توضیحات اضافی است.
از توسعه دهندگان خواسته شده تا این نسخه را آزمایش کنند.
نسخه نهایی پایدار لینوکس ۷.۲ نیز قرار است در ماه آگوست (مرداد/شهریور) منتشر شود | 777 |
| 11 | 🛡️ تهدید جدید برای SecureBoot؛ بوتلودرهای قدیمی امضاشده توسط مایکروسافت
محققان امنیتی موسسهی ESET هشدار دادند که نسخه ی قدیمی از بوتلودرهای Shim که هنوز توسط مایکروسافت امضا شدهاند، میتوانند برای دور زدن قابلیت امنیتی SecureBoot مورد سوءاستفاده قرار گیرند.
مشکل چیست؟
این بوتلودرهای قدیمی (نسخههای ۰.۷ تا ۰.۹) که تاریخ انقضای گواهی امضای آنها در ژوئن ۲۰۲۶ بوده، میتوانند توسط یک مهاجم با دسترسی سطح مدیر، جایگزین نسخهی فعلی سیستم شوند.
خطرات: این آسیبپذیری میتواند به اجرای کد دلخواه در زمان بوت سیستم منجر شود و امکان نصب بوتکیتهای خطرناکی مانند Bootkitty یا BlackLotus را برای مهاجم فراهم کند.
اما راه حل: مایکروسافت این بوتلودرها را در آپدیت امنیتی ژوئن ۲۰۲۶ خود (Patch Tuesday) باطل (Revoke) کرده است. سیستمهایی که این آپدیت را نصب نکردهاند، همچنان در معرض خطر هستند. | 1 243 |
| 12 | ابزار Ciano
ابزاری برای تبدیل فایل ها به فرمت های مختلف
با استفاده از ابزار Ciano به راحتی میتوانید فیلم ها ، موزیک ها و عکس هاتون رو به فرمت های مختلف تبدیل کنید
این ابزار رابط کاربری بسیار ساده ای داره و استفاده از اون هم بسیار ساده و آسان هست.
(همچنین این دستورات را میتوانید از صفحه گیتهاب این ابزار هم ببینید)
برای ورود به صفحه گیتهاب این دستور اینجا کلیک کنید | 863 |
| 13 | 🔰معنی Binary Blob در لینوکس چیست و چرا در دنیای لینوکس بحثبرانگیز است؟
اما Binary Blob یا لکه دودویی به درایور، ماژول یا سفتافزاری گفته میشود که فقط بهصورت فایل باینری (کامپایلشده) منتشر شده و کد منبع (Source Code) آن در اختیار عموم قرار ندارد. به همین دلیل توسعهدهندگان و کاربران نمیتوانند آن را بررسی، ویرایش یا بهبود دهند.
🔹چرا Binary Blob وجود دارد؟
اگر سازنده سختافزار مستندات فنی و کد منبع را منتشر کند، توسعهدهندگان لینوکس میتوانند یک درایور متنباز برای آن بنویسند.
اما برخی شرکتها مانند NVIDIA یا بعضی تولیدکنندگان تراشههای Wi-Fi و تجهیزات دیگر، اطلاعات فنی محصولات خود را منتشر نمیکنند و فقط یک درایور یا Firmware باینری ارائه میدهند. در نتیجه توسعهدهندگان لینوکس مجبورند از همان فایل بسته استفاده کنند.
🔹معایب Binary Blob
❌ اگر شرکت سازنده پشتیبانی را متوقف کند، معمولاً امکان ادامه توسعه درایور وجود ندارد.
❌ توسعهدهندگان لینوکس نمیتوانند باگها را برطرف یا قابلیت جدیدی به درایور اضافه کنند.
❌ امکان بررسی امنیتی کامل وجود ندارد، زیرا کد منبع در دسترس نیست.
❌ در صورت ناسازگاری با نسخههای جدید کرنل، باید منتظر انتشار نسخه جدید توسط شرکت سازنده بمانید.
❌ معمولاً فقط برای معماریها و نسخههای خاصی از سیستمعامل منتشر میشوند و قابلیت حمل (Portability) محدودی دارند.
❌ ممکن است باعث وابستگی کاربران به یک شرکت (Vendor Lock-in) شوند.
🔹آیا Binary Blob همیشه بد است؟
نه لزوماً.
در بسیاری از سختافزارهای امروزی، بهویژه کارتهای Wi-Fi، بلوتوث، GPU و برخی کنترلرها، وجود Firmware یا درایور باینری تنها راه استفاده از سختافزار است. به همین دلیل اکثر توزیعهای لینوکس مانند Ubuntu، Fedora، Debian، Arch Linux و دیگر توزیعها برای سازگاری بهتر، برخی Firmwareهای باینری را همراه سیستم ارائه میکنند.
توزیعهای بدون Binary Blob
برخی پروژهها با هدف ارائه یک سیستمعامل کاملاً آزاد، تمام Binary Blobها را حذف میکنند، از جمله:
🐧 Linux-libre
🐧 Trisquel GNU/Linux
🐧 Parabola GNU/Linux-libre
🐧 LibreCMC
این توزیعها آزادی نرمافزار را در اولویت قرار میدهند، اما ممکن است بخشی از سختافزارهای جدید (مانند برخی کارتهای Wi-Fi یا GPUها) بدون Firmware اختصاصی قابل استفاده نباشند.
مبحث Binary Blob یکی از قدیمیترین موضوعات بحثبرانگیز در دنیای لینوکس و نرمافزار آزاد است. از یک سو باعث میشود سختافزارهای بیشتری روی لینوکس کار کنند، اما از سوی دیگر آزادی، شفافیت، امنیت و امکان توسعه مستقل را محدود میکند. به همین دلیل، جامعه متنباز همچنان سازندگان سختافزار را تشویق میکند تا مستندات فنی و کد منبع درایورهای خود را منتشر کنند.
آکادمی کندوی دانش: مرجع فارسی لینوکس و متن باز :
https://learninghive.ir | 1 908 |
| 14 | وزارت اطلاعات مصادیق «شبکهها، انسانرسانهها و صفحات مجازی معاند» را اعلام کرد
وزارت اطلاعات با صدور بخشنامهای خطاب به دادستان کل کشور، فهرست مصادیق تبصره ماده ۴ قانون تشدید مجازات جاسوسی و همکاری با رژیم صهیونیستی و کشورهای متخاصم علیه امنیت و منافع ملی را ابلاغ کرد.
این فهرست شامل مجموعهای از حسابهای اینستاگرام، کانالهای تلگرام و وبسایتهای مختلف است که تحت عنوان رسانههای معاند شناسایی شدهاند.
- شبکههای معاند: ۴۴ مورد
- انسان رسانههای معاند: ۶۱ مورد
- صفحات مجازی معاند: ۳۱۰ مورد
✅ Channel
💬 Group | 316 |
| 15 | خارج از گود لینوکسی
این پست صرفا جهت اطلاع است. | 373 |
| 16 | 🔰آموزش رفع مشکل نمایش ندادن ویندوز در GRUB (دوال بوت)
اگر بعد از نصب لینوکس کنار ویندوز، گزینه Windows Boot در منوی GRUB نمایش داده نمیشود، مراحل زیر را بهترتیب انجام دهید.
1️⃣ ابتدا BIOS/UEFI را بررسی کنید
قبل از هر کاری وارد BIOS/UEFI شوید و موارد زیر را بررسی کنید:
✅ آیا Windows Boot Manager در لیست Boot وجود دارد؟
✅ ترتیب بوت (Boot Order) درست تنظیم شده است؟
گاهی فقط با تغییر ترتیب بوت، مشکل برطرف میشود.
2️⃣ بررسی شناسایی ویندوز توسط لینوکس
در ترمینال اجرا کنید:
sudo os-prober
اگر ویندوز شناسایی شد، خروجی مشابه زیر خواهید دید:
/dev/nvme0n1p1:Windows Boot Manager:Windows:efi
اگر هیچ خروجی دریافت نکردید، ممکن است پارتیشن EFI ویندوز وجود نداشته باشد، خراب شده باشد یا BitLocker مانع شناسایی شده باشد.
3️⃣ فعال کردن os-prober
از نسخههای جدید GRUB، قابلیت os-prober به دلایل امنیتی بهصورت پیشفرض غیرفعال است؛ به همین دلیل ویندوز در منوی بوت نمایش داده نمیشود.
فایل زیر را با دسترسی روت باز کنید:
sudo nano /etc/default/grub
این خط را اضافه کنید (یا اگر وجود دارد مقدار آن را تغییر دهید):
GRUB_DISABLE_OS_PROBER=false
سپس تنظیمات را بهروزرسانی کنید:
sudo update-grub
یا در برخی توزیعها:
sudo grub-mkconfig -o /boot/grub/grub.cfg
در صورت موفقیت باید پیامی مشابه زیر ببینید:
Found Windows Boot Manager
4️⃣ سیستم را ریستارت کنید
اکنون گزینه Windows Boot Manager باید در منوی GRUB ظاهر شود.
مرجع فارسی لینوکس و متن باز :
https://learninghive.ir | 887 |
| 17 | به زودی Cache-Aware Scheduling در Linux 7.2
یکی از بزرگترین بهبودهای زمانبندی کرنل
یکی از مهمترین قابلیتهایی که انتظار میرود در Linux 7.2 بهصورت رسمی وارد کرنل شود، Cache-Aware Scheduling (CAS) است؛ قابلیتی که توسط توسعهدهندگان اینتل و نگهدارنده زمانبند کرنل، **Peter Zijlstra**، توسعه داده شده و هدف آن افزایش کارایی پردازندههای چندهستهای مدرن است.
اما Cache-Aware Scheduling چیست؟
در پردازندههای امروزی، هر هسته دارای چند سطح حافظه کش (L1، L2 و L3) است. اگر یک پردازش از هستهای به هسته دیگر منتقل شود که به همان کش دسترسی ندارد، پردازنده باید دوباره دادهها را از حافظه اصلی بارگذاری کند؛ این اتفاق باعث Cache Miss**، افزایش تأخیر و افت عملکرد میشود.
قابلیت **CAS تلاش میکند پردازشهایی را که دادههای مشترک دارند روی هستههایی اجرا کند که از یک Last Level Cache (LLC) مشترک استفاده میکنند.
🔥 مهمترین مزایا
🔹 کاهش چشمگیر Cache Miss
🔹 کاهش جابهجایی دادهها بین کش پردازندهها (Cache-to-Cache Traffic)
🔹 کاهش تعداد مهاجرت غیرضروری پردازشها بین هستهها
🔹 استفاده بهتر از کشهای L3 و LLC
🔹 افزایش بازده پردازنده بدون نیاز به ارتقای سختافزار
🔹 کاهش تأخیر در بارهای پردازشی سنگین
🔹 عملکرد بهتر روی سیستمهای چندسوکتی (Multi-Socket) و NUMA
بیشترین تأثیر روی چه سیستمهایی است؟
این قابلیت بیشتر برای موارد زیر طراحی شده است:
✅ سرورهای پایگاه داده مانند MySQL و PostgreSQL
✅ سرورهای مجازیسازی (KVM و QEMU)
✅ Kubernetes و کانتینرها
✅ رایانش ابری (Cloud)
✅ پردازشهای موازی و HPC
✅ کامپایل پروژههای بزرگ
طبق بنچمارکهای اولیه:
* در برخی بارهای کاری سروری، افزایش عملکرد تا ۴۴٪ مشاهده شده است.
* در برخی سناریوهای خاص MySQL روی پردازندههای مدرن، توسعهدهندگان حتی از افزایش تا ۳۶۰٪ تعداد تراکنشها در ثانیه (TPS) خبر دادهاند؛ البته این اعداد مربوط به بارهای کاری بسیار خاص هستند و در همه سیستمها تکرار نمیشوند.
🔹 در صورت نبود مشکل در مراحل نهایی، این قابلیت بهصورت رسمی در Linux 7.2 قرار خواهد گرفت. | 798 |
| 18 | 🔰کرنل Linux 7.2-rc3 منتشر شد؛ رفع باگها و بهبود پایداری کرنل
نسخه آزمایشی Linux 7.2-rc3 منتشر شد. این نسخه بیشتر روی رفع اشکالات، افزایش پایداری و بهبود درایورها تمرکز دارد و قابلیت جدید بزرگی به کرنل اضافه نمیکند.
✨ مهمترین تغییرات Linux 7.2-rc3
🔹 رفع کرش قدیمی در درایور Maple Mouse کنسول SEGA Dreamcast که در برخی شرایط باعث خطای هسته (Kernel Crash) میشد.
🔹 اصلاح شرایط رقابتی (Race Condition) در درایورهای صفحهکلید، ماوس و جویاستیک Dreamcast برای افزایش پایداری سیستم.
🔹 بهبود ترتیب مقداردهی اولیه (Initialization) و ثبت دستگاههای ورودی (Input Devices) که باعث عملکرد پایدارتر درایورها میشود.
🔹 رفع مشکل Null Pointer Dereference در درایور Maple Mouse؛ باگی که از سال ۲۰۱۷ در کد کرنل وجود داشت.
🔹 مجموعهای از اصلاحات در زیرسیستم Input کرنل برای بهبود عملکرد و قابلیت اطمینان دستگاههای ورودی.
🔹 ادامه پشتیبانی از سختافزارهای قدیمی مانند SEGA Dreamcast، در حالی که برخی معماریهای بسیار قدیمی مانند Intel i486 و Itanium از شاخههای جدید کرنل حذف شدهاند. | 777 |
| 19 | 🔰 دبیان 13.6 (Trixie)
نسخه Debian 13.6 ششمین بهروزرسانی پایدار شاخه Trixie است که بیشتر روی امنیت، پایداری و رفع باگها تمرکز دارد.
✨ مهمترین ویژگیها:
🔹 بیش از 120 بهروزرسانی امنیتی برای رفع آسیبپذیریهای شناختهشده
🔹 بیش از 124 اصلاح پایداری و رفع باگ در بستههای مختلف سیستم
🔹 بهروزرسانی Secure Boot و گواهیهای UEFI برای جلوگیری از مشکلات بوت در سیستمهای جدید
🔹 نسخه جدید fwupd برای مدیریت و بهروزرسانی Firmware دستگاهها
🔹 ارائه ایمیجهای نصب جدید (ISO) با تمام وصلههای امنیتی و رفع باگها
🔹 بهبود سازگاری سختافزاری و افزایش پایداری سیستم
🔹 عملکرد بهتر در سرورها، سیستمهای دسکتاپ و ماشینهای مجازی
🔹 بدون تغییر در نسخههای اصلی نرمافزارها؛ تمرکز فقط روی امنیت و ثبات
🔰ویژگیهای اصلی Debian 13 (Trixie)
✅ کرنل Linux 6.12 LTS
✅ محیطهای دسکتاپ:
GNOME 48
KDE Plasma 6
Xfce 4.20
LXQt 2.1
Cinnamon
MATE
LXDE
✅ بیش از 69 هزار بسته نرمافزاری در مخازن رسمی
✅ پشتیبانی رسمی از معماری RISC-V (riscv64)
✅ پشتیبانی از HTTP Boot برای نصب از طریق شبکه
✅ افزایش امنیت در معماری ARM64 در برابر حملات ROP و JOP
✅ بهبود ترجمه مستندات و صفحات راهنما (Man Pages)
✅ مدیریت بستهها با APT و dpkg
✅ پشتیبانی از فایلسیستمهای:
ext4
Btrfs
XFS
ZFS (از طریق مخازن)
F2FS
اخبار و آموزش های لینوکس و متن باز در آکادمی:
https://learninghive.ir | 1 659 |
| 20 | 🍷 برنامه WINE 11.13 منتشر شد
اما WINE چیست؟
و WINE (مخفف Wine Is Not an Emulator) یک لایه سازگاری است که امکان اجرای بسیاری از نرمافزارها و بازیهای ویندوز را روی لینوکس، macOS و سایر سیستمعاملها بدون نیاز به نصب ویندوز فراهم میکند.
تغییرات نسخه 11.13:
🔹 بهینهسازی برای FFmpeg
🔹 اعمال نزدیک به ۲۰۰ تغییر و بهبود در بخشهای مختلف
🔹 افزایش سازگاری با نرمافزارها و بازیهای ویندوزی | 1 082 |
