MAAN - KAAL

Waxyaabaha qaar ee aan aadka u rabo Inta ay aanay dhaawacayn sharaftayda, oo aanay jebinayn kibirkayga iyo karaamadayda, waan ku dhegganaanayaa. Laakiin marka la i bahdilo ama la i liido, aniga ayaa markiiba iska sii daayaa oo ka tanaasulaa isagana tegaa. Intaas ka dibna dib dambe uma qabsado. Waligay ma dhicin in wax iga dhacaan, dabadeedna aan u foorarsado si aan u soo qaato. Karaamadaydu waxay mar walba ka weynayd rabitaankayga iyo dareenkayga. Taasina waa mid ka mid ah sifooyinka aan naftayda ugu jeclahay.

Doqonnimada waxaa ka mid ah in aad si degdeg ah colaad ugu qaaddo cadow cusub oo kuu samaysmay ama qof ku xaasidaya. Waxaase habboon in aad muujiso wax kasta oo nabadgelyo iyo wanaag dhexdiinna kasii abuuraya. Haddii uu cudur daar keeno, aqbal; haddii uu ku gardarraado ama muran abuuro, iska saamax. Dabadeedna ka digtoonow, hana ku kasdoomin dhagaraha iyo shirqoolka uu maleegayo! Saaxiib, “Ninka mudan inuu noqdo garaadka tolkii waa kan jila ee isku muujiya inuusan wax fahmin.” Ma gaadhi kartid darajada bisaylka iyo dhammaystirnaanta garaadka ilaa aad iska dhaafto hadallo badan oo ay ahayd in laga jawaabo. Kana tagto falcelinno badan oo ay ahayd in aad ka bixiso jawaab. Mararka qaarkoodna aad iska indhatirto xuquuqo lagaa qaaday oo ay ahayd in aad dib u dalbato oo aad ku mintiddo. Nabadgelyada naftaada ayaa ka qiime badan , kana mudan kana horreysaa wax waliba, ee ha ku lumin waxyaabo iska basiid ah. Wax walba faham, balse mararka qaarkood iska dhig oo isku muuji inaadan fahmin!

Dhallinyaroooy... Ha ku kadsoomina xoogga jidhkiinna iyo muddada caafimaadkiinna. Immisa nin oo dhallinyaro ah ayaa aroortii u baxay hawlihiisa adduun, laakiin fiidkii u hoyday Aakhiradiisa; iyadoon jirin digniin hore iyo wax loosii sheegay toona!. Marka geeridu timaaddo, cimriga ayay hal mar soo afjartaa, waxayna isla simtaa kan xooggan iyo kan tabarta yar, iyada oo albaabka rajadana hal-mara xirta si fasax la'aan ah waliba!. Sidaas darteed, geerida kediska ah ee hareerihiinna ka dhacaya ku baraaruga oo ku cibro qaata, waayo qofka nasiibka leh waa kan marka ajalkiisu dhammaado laga helo isagoo u diyaar garoobay la kulanka Rabbigiis sitana sahay wanaagsan.

Ogaysiis Muhiim Ah Waxaan idinku bishaaraynaynaa Muxaadaro Muhiim ah oo waqtigeedi ku soo beegantay, waa Muxaadaro badali doonta Noolashaada oo dhan, in shaa allah, Cinwaanka Muxaadarada waa: "التأمل في الماضي والتفكير في المستقبل" Soo jeediye: Ustaad: Cabdi Samad Sheikh Xasan Taariikhda: Habenka Jimcada ay soo galayso, 18 June 2026 Goobta: Online, Telegram https://t.me/Abu_cabdilaah Saacadda: 9:00 PM Fiidnimo الدال على الخير كفاعله "Qofki dadka ku baraarujiyo wanaagga, wuxuu la mid yahay sameeyaha."

"Taajirnimadu ma aha inaad awooddo inaad dunida oo dhan iibsato, balse waa in dunidu oo dhan isu timaaddo, haddana aysan awoodin inay adiga ku iibsato."

"Adduunkan waxaa jooga dad ka cararaya cunidda xabbad rooti ah iyagoo ka baqaya cayil, halka kuwo kalena ay daba ordaan iyagoo gaajo la ildaran."

Abul Bajandar wuxuu sannado badan oo noloshiisa ka mid ah la noolaa cudur aad u naadir ah, kaas oo laga helay tiro aad u yar oo dad ah oo dunida ku nool. Wuxuu ahaa darawal bajaaj (gawaarida saddexda lugood leh) oo u dhashay Bangladesh. Markii uu jiray 10 sano ayay gacmihiisa iyo cagihiisa ka soo bilaabmeen korriimooyin aan caadi ahayn. Bilowgii wax dhib ah ma lahayn, balse muddo ka dib way sii weynaadeen, way adkaadeen, tiradooduna way korodhay, ilaa ay u ekaadeen jilif iyo xididdo geed. Markii korriimooyinkaas ay sii fideen, hawlaha ugu fudud ee nolol maalmeedka ayaa ku adkaaday. Wuxuu ku dhibtooday cunista, xirashada dharka iyo shaqada uu qoyskiisa ku masruufi jiray. Xitaa farxadaha fudud ee aabbayaashu la kulmaan, sida inuu gabadhiisa gacmaha ku qaado, waxay noqdeen wax aad ugu adag ama aan suurtagal ahayn. Ugu dambayn, dhakhaatiirtu waxay ogaadeen inuu qabo Epidermodysplasia Verruciformis (EV), oo ah cudur hidde-sideed aad u naadir ah kaas oo jidhka ka dhiga mid si xad dhaaf ah ugu nugul noocyo ka mid ah fayraska HPV (Human Papillomavirus). Cudurkani wuxuu keenaa burooyin waaweyn oo u eg finno ama qolof geed, kuwaas oo sii fida muddo ka dib. Sababtoo ah muuqaalka korriimooyinkaas, warbaahinta caalamka ayaa ugu yeertay "Ninka Geedka" (Tree Man). Sannadkii 2016, rajo cusub ayaa soo ifbaxday markii koox dhakhaatiir qalliin ahi bilaabeen qorshe daaweyn oo ballaaran. Sannadihii xigay wuxuu maray ugu yaraan 25 qalliin, kuwaas oo laga saaray in ka badan 5 kiiloogaraam oo unugyo burooyin ah oo ku yaallay gacmihiisa, cagihiisa iyo lugihiisa. Qalliinnadaas waxaa loo arkay guul caafimaad oo weyn. Markii ugu horreysay muddo sannado ah, Abul wuxuu dib u isticmaalay gacmihiisa, wuxuu ka baxay isbitaalka, wuxuuna rumoobay mid ka mid ah riyooyinkiisii ugu waaweynaa: inuu gabadhiisa gacmihiisa ku qaado. Laakiin guushaasi ma sii waarin. Inkasta oo qalliinno badan la sameeyay, cudurkii ayaa dib u soo noqday, korriimooyinkiina waxay bilaabeen inay mar kale soo baxaan oo si tartiib ah u fidaan. Meelo ka mid ah waxay noqdeen kuwo ka waaweyn sidii hore, taas oo keentay xanuun daran iyo dhibaato sii kordhaysa oo dhanka dhaqdhaqaaqa ah. Saameyntu kuma ekaan maqaarka oo keliya, balse waxay gaadhay murqaha iyo lafaha hoostiisa, taas oo si weyn u beddeshay qaabka gacmihiisa. Markii dhibaatadu sii korodhay, Abul wuxuu gaadhay heer aad u murugo badan. Bishii Juun 2019, ka dib sannado uu la noolaa xanuun joogto ah iyo soo noqnoqoshada cudurka, wararku waxay sheegeen inuu dhakhaatiirta ka codsaday in gacmihiisa la gooyo si uu uga nasto dhibaatada. Hase yeeshee, dhakhaatiirtu way diideen codsigaas, iyagoo rumaysnaa inay weli jiraan fursado daaweyn oo mudan in la tijaabiyo. Maanta, Abul Bajandar wuxuu ka mid yahay dadka ugu caansan ee la nool cudurka Epidermodysplasia Verruciformis. Inkasta oo qalliinnadu ay si ku meel gaar ah u yareeyaan burooyinka, haddana ilaa iyo hadda lama hayo dawo si buuxda u bogsiisa ama u joojisa cudurkan naadirka ah.! Sheekadiisu waxay ina xusuusinaysaa caqabadaha waaweyn ee ay wajahaan dadka qaba cudurrada naadirka ah, iyo sida ay muhiim u tahay adkaysiga iyo rajadu xitaa marka xal kama dambays ahi aanu weli jirin.! #qiso #qalbi_dhis #story #motivation

Ma maqashay Nin ay gacmihiisu u ekaadeen sidii dhul ay geedaha iyo Dhirtu ka baxaan.!?

FG:- kann waa sawirka markiisiii hore iyo hader .

11 sano oo xanuun ah... Tallaabo kasta waxay u ahayd dagaal adag.😑 Maanta, "Abel" wuxuu ugu dambayn bilaabay inuu barto sida loo socdo isaga oo aan xanuun dareemayn. ❤️ "Abel" waa wiil yar oo u dhashay dalka Togo, wuxuuna ku dhashay lugo si aad ah u qalloocsan. Xaaladdan waxaa loo malaynayaa inay la xiriirto cudurka rickets (jileeca lafaha), oo inta badan ka dhasha yaraanta fitamiin D, taasoo keenta in lafuhu daciifaan oo qaabkoodu is beddelo inta ilmuhu korayo. Sanadihii la soo dhaafay xaaladdiisu ma hagaagsanayn, oo wayba kasii adkaatay sidii hore. ⚠️ Xanuunku marwalba wuu la socday. ⚠️ Xitaa Hawlahii maalinlaha uu uqabsani jiray ee iska fududaa waxay ku noqdeen culays xad dhaaf ah. ⚠️ Xitaa dhowr tallaabo oo socod ah waxay uga baahnayd dadaal ka badan inta uu awoodayay. Laakiin "Abel" ma quusan, dhakhaatiirtii rumaysnayd in noloshiisa la beddeli karo iyaguna ma quusan. Muddo sannado ah oo daaweyn ah, wuxuu maray: 🏥 Lix qalliin oo sax ah aadna u adkaa, kuwaas oo loogu talagalay in si tartiib tartiib ah loo saxo lafaha lugihiisa loona siiyo fursad uu si dabiici ah ugu dhaqaaqi karo. Safarkaas dheer waxaa la socday: Samir iyo adkaysi 🩺 Daryeel caafimaad oo takhasus leh 🩼 Jimicsi iyo tababar dib loogu barayo socodka Laakiin natiijadu waxay ahayd mid dadkii ka wada farxisay dhammaan dadkii xaalka "Abel" ka war hayay. Maanta, Abel wuxuu taagan yahay isaga oo ka xoog badan kana kalsooni badan sidii hore, wuxuuna isagoo ulaha socodka kaashanaya u tallaabsanayaa mustaqbal uu markii hore u arkayay mid aan suurtagal ahayn. Sheekadiisu waxay ina xusuusinaysaa in caafimaadku aanu ahayn oo keliya qalliin iyo dawo, balse uu yahay awoodda lagu soo celiyo rajada qofkii waayay. "Abel, qalliinadani ma aysan sixin oo keliya qaabka lugihiisa, balse waxay siiyeen waxyaabo ay dad badani caadi u arkaan: - Inuu socdo isaga oo aan xanuun iyo culays midna dareemaynin. - Inuu ciyaaro sida carruurta kale. - Inuu carruurnimadiisa ugu noolaado xorriyad iyo farxad. Hal ilmo... Lix qalliin... Iyo nolol cusub oo ugu dambayn bilaabatay. ❤️ #qalbi_dhis #qiso #quwayn_maskaxeed #Bini_aadantinimo #Caafimaad #Rajo #SheekooyinDhiirrigelin #Dhiirrigelin #XaqiiqooyinLayaabLeh #Caafimaadka #JileecaLafaha

Rudy Santos, oo loo yaqaanay "Ninkii Sideedda Addin lahaa (Octopus Man)", wuxuu ahaa nin u dhashay Filibiin(Philippines) oo dhashay sannadkii 1953, isaga oo jidhkiisa ku dhegganaa mataane dulin ah (parasitic twin). Wuxuuna noqday qofkii ugu muddada dheeraa ee lagu yaqaanay inuu la noolaa xaaladdan naadirka ah. Mataanaha aan dhammaystirnayn ayaa sababay inuu yeesho gacmo iyo lugo dheeraad ah oo ku xiran miskihiisa, iyo madax aan si buuxda u samaysnayn oo ku dhegganaa lafta laabta, kaas oo lahaa hal dheg iyo timo yar. Sidoo kale lugtiisa midig aad bay u naafoobnayd, waxayna ku dhammaanaysay heerka jilibka, taas oo ku khasabtay inuu ulaha lagu socdo (crutches) isticmaalo. Santos wuxuu ku dhashay faqri aad u daran. Si uu nolol u helo, wuxuu ka shaqayn jiray bandhigyada wareega iyo meelo lagu soo bandhigo waxyaabaha layaabka leh intii lagu jiray 1970-meeyadii iyo 1980-meeyadii. Mararka qaarkood wuxuu ahaa xiddiga ugu weyn ee bandhigyadaas, waxaana jiray xilli uu habeenkii kasban jiray ilaa 20,000 oo biiso (peso). Dhammaadkii 1980-meeyadii ayuu ka fariistay cameradaha iyo caannimada, wuxuuna sannado badan ku noolaa saboolnimo. Markii dambe, qoysiisa ayaa lagu soo bandhigay barnaamij telefishanka ka bixi jiray, kaas oo ka caawiyay inuu dib ula midoobo xaaskiisa, sidoo kalena loogu sameeyay dukaan yar oo ganacsi iyo deeq waxbarasho oo loo siiyay gabadhiisa. Sannadkii 2008, waxaa baaray dhakhtar Filibiini ah oo ku takhasusay kala saarista mataanaha isku dheggan. Dhakhaatiirtu waxay xaqiijiyeen in qalliin lagu kala saari karo, balse Rudy wuu diiday. Wuxuu sheegay inuu xiriir shucuureed oo qoto dheer la lahaa mataankiisa, isla markaana uusan doonayn inuu ka takhaluso. Ugu dambayn, wuxuu geeriyooday kadib markii uu ku dhacay istaroog (stroke). Wuxuu ahaa nin aan waligiis hal maalin keligiis noolaan... isagoo waliba aynan doorashadiisa ahayn. #qiso

Wuxuu noloshiisa oo dhan la noolaa walaalkiis mataanaha ahaa ee aan si buuxda u samaysmin. Barnaamijka #qiso waxaa an maanta kusoo qaadani doonnaa qisada ninkii 8 da addin lahaa. Isha ku hay @maankaal1 share na udheh asxaabtaada.

"Qofkii isku kaa-hoosaysiiya oo kuu muujiya ixtiraam, kor u qaad oo qadari ilaa uu u maleeyo in aadan cid kaleba arkaynin . Qofkii isku kaa kibriya ama iska kaa weyneysiiya hoos u dhig oo iska indhatir ilaa uu u maleeyo inaadanba arkayn."

"Ka hor intaadan qof ku ceebayn qaraabadiisa, xusuusnow in: - Nabi Nuux (CS) uu lahaa wiil caasi ahaa. Nabi Ibraahim (CS) uu lahaa aabbe mushrik(gaal) ahaa. - Nabi Luud (CS) uu lahaa xaas gaal ahayd. - Aasiya (RC) ay lahayd nin ahaa Fircoonkii yidhi: 'Anigu waxaan ahay Rabbigiinn.' - Nabi Muxammad (NNKH)na wuxuu lahaa adeer la odhan jiray Abuu Lahab. Sidaas darteed, qiimaha qofka laguma cabbiro qaraabadiisa, balse waxaa lagu cabbiraa iimaankiisa, akhlaaqdiisa, iyo camalkiisa."

■Riyadaadu Ha Ka Weynato Cabsidaada Cabsidu waa waxa ugu badan ee dadka ka hor istaaga inay gaadhaan riyoyinkooda iyo himilooyinkooda. 10 Shay Oo Cabsida Lagu Yareeyo ~ Naftaada Ku Kalsoonow Aaminsanaaw inaad awood u leedahay wax kasta oo wanaagsan. ~ Aqoon Korodhso Marka aad wax badan barato, cabsidu way yaraataa. ~ Ka Fogoow Fikirka Xun Hadallada niyad-jabka ahi waxay quudiyaan cabsida. ~ Si Wanaagsan U Fakir Maskaxdaada ku beer rajo iyo yididiilo. ~ Alle Talada Saaro Ducada iyo tawakalku waxay qalbiga geliyaan daganaan. ● Tallaabo Yar Ka Bilow Guushu waxay ka bilaabataa hal tallaabo oo yar. La Joog Dad Dhiirrigeliya Dadka wanaagsan waxay kordhiyaan kalsoonidaada. Ha Ka Cararin Khaladka Khaladku waa qayb ka mid ah barashada iyo horumarka. Diiradda Saar Himiladaada Marka aad xasuusato riyadaada, cabsidu way daciiftaa. Isku Day Mar Kale Haddii aad dhacdo, mar labaad istaag oo sii wad dadaalkaaga. Xusuusnow: Qofka ugu guusha badan ma aha qof aan cabsanayn, balse waa qof cabsidiisa ka adkaada

Yaxya ibnu Mucaad wuxuu yidhi: Miskiinka ibnu Aadam ah  haduu uga cabsan lahaa naarta siduu uga cabsado faqriga labadoodaba wuu ka nabad geli lahaa, hadduu jannada u dooni lahaa siduu xoolaha u doono, wuu heli lahaa labadaba, hadduu Eebbe qarsoodi uga cabsan lahaa siduu dadka in uu isku soo bandhigo uga cabsanado, labada  wuu ku farxi lahaa.

Sharaftaadu waa naftaada labaad, ee ilaali si aadan u dhiman laba jeer. ~Maxamed Cali Klay

Mid kamid ahi hadallada murtida iyo miisaanka wayn ku astaysan oo aan kala dhex baxay mid kamid ah buugaagta AHUN "Dr. Mustafa Maxmoud" ayaa u dhignayd sida tan:- "Si aad u hanato marwo sida Khadiija RC oo kale ah , waa in aad noqotaa nin sida Muxammad SC oo kale ah".

Sidoo kale Qaanuunka 12aad wuxuu ina leeyahay: Jacaylku Caqliga Ayuu Xayuubiyaa! “Jacaylku marka uu saaqo dadku isku mid ma aha. Qof ayaa haddii uu wax jeclaado sidii qof xeebta maraya aanay cagihiisa wax aan ahayni qoyin. Qofna sidii in uu badda hore u galay ayay ilaa dhudhumadu qoyaan. Qofna sidii in uu isbiimaynayo ayay ilaa qoorta u gaadhaan biyuhu oo halkaas uu isku badhqabtaa. Qofna waaba sidii in uu badda isku tuuray oo aan laga soo qaban karin! Jacaylka nooc ayaa qofka caqliga ka xayuubiya sidii in la sixray oo kale. Laakiin waa sixir macaan oo tuftu aanay waxba ka qaban, qofka uu haleelaana aanu doonayn in uu ka samatabaxo!”

Qaanuunka 13aad ee buuggan ayaa wuxuu dhahayaa: Jacaylka Dhabta ahi Caddayn uma Baahdo! “Dadka qaar ayaa ku raaxaysta in ay dareemaan in uu qof xiisaynayo, inta ay jeclaanayaan qofka jecelna waxa ka badan inta ay jeclaanayaan jacaylkaas laftiisa, waxana ay macaansi ku dareemaan in ay noqdaan kuwa la daba ordayo. Marka qofkaas jeceli uu ku daba xiiqo ee dedaalkiisa oo dhanba uu geliyo in uu hantana waxa aad arkaysaa isaga oo u samaynaya qaab kale oo uu u sii daba ordo sidii in uu hilib solayo oo marba uu dhan dabka ugu rogayo! Ha la yaabin xaalkoodaas, marka ay ugaadh si buuxda gacanta ugu wada dhigaan markaaba way ka daalaan oo mid kale oo xamaasad ay ku dareemaan ayay raadiyaane! Xidhiidhada noocaas ahi waa maskax–daalis, waana karaamo–dil, qofkuna waa in uu ka feejignaadaa in uu noqdo ugaadha cid kale. Laakiin ugaadhsaduhu badanka waa bukaan nafsi ah oo uu Nerjesi hayo!” Aragtidaada.?