စစ်သတင်း

ကျောင်းဆင်းပြီး (၁)နှစ်မပြည့်ခင်မှာပဲ နိုင်ငံနဲ့ လူမျိုးအတွက် ဒုဗိုလ် အောင်ကိုနိုင် ခြေထောက်ပေးဆပ်လိုက်ရ ဗထူးအခြေစိုက် ဗိုလ်သင်တန်း ကျောင်း အပတ်စဥ်(၁၂၈)ကျောင်းဆင်း ဒုဗိုလ် အောင်ကိုနိုင်ဟာ ပြီးခဲ့တဲ့၂၀၂၅ခုနှစ် ဖေဖော်ဝါရီလမှာ ကျောင်းဆင်းလာတာဖြစ်ပြီး ၇လအကြာ စက်တင်ဘာလအတွင်းမှာ ချင်းပြည်သို့ အကြမ်းဖက် နှိမ်နှင်းရန်သွားရောက်စဉ် မိုင်းနင်းမိခဲ့တယ်လို့ သိရပါတယ်။ ဒုဗိုလ်အောင်ကိုနိုင် ကို ကျမတို့ သစ္စာရှင်ပရဟိတအဖွဲ့က ဆက်လက်ကူညီနိုင်ဖို့စီစဉ်နေပါတယ်။ သစ္စာရှင်ပရဟိတအဖွဲ့

ဗိုလ်ချုပ်ကြီးဟောင်း ခင်ညွန့်၏ဇနီးဖြစ်သူဒေါက်တာဒေါ်ခင်ဝင်းရွှေကရွှေသဇင်ကလောင်အမည်ဖြင့် စာအုပ်အသစ်စက်စက်ကို ထုတ်ဝေလိုက်သည်။ ငယ်စဥ်ဘဝမှစ နိုင်ငံတော်ဝန်ကြီးချူပ်ကတော်ဘဝ၊ ထောက်လှမ်းရေး နန်းကျကာ ဘဝအလှည့်အပြောင်း ကာလ၊ ပစ်ဒဏ်သင့် နေအိမ်အကျယ်ချူပ်ဘဝဖြင့်စားဝတ်နေရေးဖြေရှင်းရပုံများနှင့်ယနေ့၈၅ နှစ်အရွယ်ဘဝကိုအေးချမ်းစွာဖြတ်သန်းနေပုံများကိုဖော်ပြထားသည်။

သုံးနှစ်အတွင်း မြို ၂၃ မြို ပြန်ရထားပြီ🫡👏👏 အကြမ်းဖက်များလက်ထဲ မြို့၆၀ ကျော် ကျန်နေသေး ၂၀၂၄ ခုနှစ်ကနေ ၂၀၂၆ ခုနှစ်အထိ တပ်မတော်ဟာ နိုင်ငံတစ်ဝန်းက အရေးပါတဲ့ မြို ၂၃ မြိုကို ပြန်လည် ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့တယ်လို သိရပါတယ်။ - ဒီထဲမှာ လားရှိး၊ ကျောက်မဲ၊ နောင်ချို၊ မိုးမိတ်၊ မိုးကုတ်၊ ဒီမောဆိုး၊ ထန်တလန်နဲ့ ဖလမ်းလို မဟာဗျူဟာအရ အရေးကြီးတဲ့ မြိုတွေပါ ပါဝင်ပါတယ်။ ဒါပေမဲ့ ရခိုင် ရှမ်းမြောက်နဲ့ မကွေး စစ်ကိုင်း ချင်းပြည်နယ်ထဲမှာ အကြမ်းဖက် သူပုန်သိမ်းထားတဲ့မြို့ ၆၀ ကျော် ကျန်ရှိနေပါသေးတယ်။ - အထူးသဖြင့် မိုးဗြဲမြိုကို လပေါင်း ၂၀ ကျော်အကြာမှာ ပြန်ရခဲ့သလို ချင်းပြည်နယ်က ထန်တလန်နဲ့ ဖလမ်းမြိုတွေ ကိုလည်း ပြင်းထန်တဲ့ စစ်ဆင်ရေးတွေအပြီး ပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ - လက်ရှိမှာတော့ ကယားပြည်နယ်က မော်ချီး၊ မယ်စဲ့နဲ့ ချင်းပြည်နယ်က မတူပီ၊ တီးတိန်၊ ရိဒ်ခေါ်ဒါရ်ဒေသတွေက အဓိကကျန်ရှိနေသေးတယ်လို သိရပါတယ်။ - အခုစာရင်းမှာ မြိုငယ်တွေ၊ ကျေးရွာဒေသတွေ မပါသေးဘဲ အဓိကမြိုကြီးတွေကိုပဲ တွက်ချက်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

သုံးနှစ်အတွင်း မြို ၂၃ မြို ပြန်ရထားပြီ🫡👏👏 ၂၀၂၄ ခုနှစ်ကနေ ၂၀၂၆ ခုနှစ်အထိ တပ်မတော်ဟာ နိုင်ငံတစ်ဝန်းက အရေးပါတဲ့ မြို ၂၃ မြိုကို ပြန်လည် ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့တယ်လို သိရပါတယ်။ - ဒီထဲမှာ လားရှိး၊ ကျောက်မဲ၊ နောင်ချို၊ မိုးမိတ်၊ မိုးကုတ်၊ ဒီမောဆိုး၊ ထန်တလန်နဲ့ ဖလမ်းလို မဟာဗျူဟာအရ အရေးကြီးတဲ့ မြိုတွေပါ ပါဝင်ပါတယ်။ - အထူးသဖြင့် မိုးဗြဲမြိုကို လပေါင်း ၂၀ ကျော်အကြာမှာ ပြန်ရခဲ့သလို ချင်းပြည်နယ်က ထန်တလန်နဲ့ ဖလမ်းမြိုတွေ ကိုလည်း ပြင်းထန်တဲ့ စစ်ဆင်ရေးတွေအပြီး ပြန်လည်ထိန်းချုပ်နိုင်ခဲ့တာ ဖြစ်ပါတယ်။ - လက်ရှိမှာတော့ ကယားပြည်နယ်က မော်ချီး၊ မယ်စဲ့နဲ့ ချင်းပြည်နယ်က မတူပီ၊ တီးတိန်၊ ရိဒ်ခေါ်ဒါရ်ဒေသတွေက အဓိကကျန်ရှိနေသေးတယ်လို သိရပါတယ်။ - အခုစာရင်းမှာ မြိုငယ်တွေ၊ ကျေးရွာဒေသတွေ မပါသေးဘဲ အဓိကမြိုကြီးတွေကိုပဲ တွက်ချက်ထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။

Facebook ဘက်က error ဖြစ်တဲ့အတွက် အကောင့် Logout လုပ်တာ App Update လုပ်တာတွေ မလုက်ကြပါနဲ့ခင်ဗျာ မလိုအပ်ဘဲ အကောင့်ပြန်ဝင်မရမှာဆိုးလို့ အသိပေးလိုက်ရပါတယ်။ ဘယ်သူတွေဖြစ်ကြသေးလဲ ဘယ်နိုင်ငံကလဲ Comment မှာ ဆွေးနွေးပေးခဲ့ပါအုံး

ပြီးခဲ့တဲ့ မိနစ်ပိုင်း အတွင်း တစ်ကမ္ဘာလုံး Facebook Servers ဒေါင်းသွားပါတယ်။

အမေရိကန်စီးပွါးရေး လုပ်ငန်းရှင် တဦး ကို ရန်ကုန်လေဆိပ်တွင် ဖမ်းဆီး ==================== အမေရိကန်စီးပွားရေးလုပ်ငန်းရှင်တဦးသည် ကြာသပတေးနေ့က မြန်မာနိုင်ငံသို့ ပြန်လည်ရောက်ရှိလာချိန်တွင် ဖမ်းဆီးထိန်းသိမ်းခြင်းခံခဲ့ရကြောင်း ဤအခြေအနေကို သိရှိသည့် အသိုင်းအဝိုင်းမှ လူနှစ်ဦး၏ ပြောကြားချက်ကို ကိုးကားပြီး Reuters သတင်းဌာနက ရေးသည်။ မြန်မာနိုင်ငံဆိုင်ရာ အမေရိကန်ကုန်သည်ကြီးများအသင်း (AmCham) ၏ ဥက္ကဋ္ဌဟောင်းဖြစ်ပြီး ရန်ကုန်မြို့တွင် လုံခြုံရေးကုမ္ပဏီတခု ဖွင့်လှစ်လုပ်ကိုင်နေသည့် အဒမ် ကက်စတီလို (Adam Castillo) သည် မြန်မာနိုင်ငံသို့ လေကြောင်းခရီးဖြင့် ပြန်လည်ရောက်ရှိလာစဉ် လေဆိပ်၌ တားဆီးထိန်းသိမ်းခြင်းခံခဲ့ရခြင်းဖြစ်ကြောင်း သိရသည်။ အမေရိကန်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြီးဌာန ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူတဦးက မြန်မာနိုင်ငံတွင် အမေရိကန်နိုင်ငံသားတဦး ဖမ်းဆီးခံရသည့် သတင်းကို သိရှိထားကြောင်း ပြောကြားခဲ့သော်လည်း "ပုဂ္ဂိုလ်ရေးဆိုင်ရာ လုံခြုံမှုနှင့် ပတ်သက်၍ စိုးရိမ်ရမှုများကြောင့်" ထပ်မံမှတ်ချက်ပေးရန် ငြင်းဆိုခဲ့သည်။ စစ်ကောင်စီအစိုးရ၏ ပြောရေးဆိုခွင့်ရှိသူကမူ ယခုကိစ္စနှင့် ပတ်သက်၍ မေးမြန်းမှုများကို လတ်တလော ပြန်လည်ဖြေကြားခြင်း မရှိသေးပေ။ လူမှုကွန်ရက်စာမျက်နှာများပေါ်ရှိ ဖော်ပြချက်များအရ ကက်စတီလိုသည် နိုင်ငံကို အကျပ်အတည်းထဲသို့ တွန်းပို့ခဲ့သည့် ၂၀၂၁ ခုနှစ် စစ်အာဏာသိမ်းမှုအပြီး မြန်မာနိုင်ငံတွင် ဆက်လက်နေထိုင်ခဲ့သည့် အတွေ့အကြုံများအကြောင်း ရေးသားထားသော Finding Our Voice အမည်ရှိ ၎င်း၏ စာအုပ်ကို ပြည်ပတွင် သွားရောက်မိတ်ဆက် ဖြန့်ချိနေခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ စစ်တပ်၏ အာဏာသိမ်းမှုကြောင့် နိုဘယ်လ်ဆုရှင် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည် ခေါင်းဆောင်သည့် ဒီမိုကရေစီနည်းကျ အုပ်ချုပ်မှု သက်တမ်းတိုကို အဆုံးသတ်သွားစေခဲ့ပြီး၊ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ ပူးပေါင်းထားသည့် ဒီမိုကရေစီလိုလားသော လက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရေး ပူးပေါင်းတပ်ဖွဲ့များနှင့် စစ်တပ်အကြား ပြည်တွင်းစစ်ကို ဖြစ်ပွားစေခဲ့သည်။ ပြီးခဲ့သည့် ဧပြီလအစောပိုင်းတွင် ယခင်စစ်ကောင်စီခေါင်းဆောင် ဖြစ်သူ မင်းအောင်လှိုင်သည် နိုင်ငံ၏ သမ္မတအဖြစ် ကျမ်းသစ္စာကျိန်ဆိုခဲ့သည်။ အဆိုပါ ရွေးကောက်ပွဲသည် ဒေါ်အောင်ဆန်းစုကြည်၏ နိုင်ငံရေးပါတီအပါအဝင် အဓိကအတိုက်အခံအဖွဲ့များကို ဖယ်ထုတ်ထားပြီး စစ်ပွဲများ ပြင်းထန်နေသည့်ကြားမှ စစ်တပ်က စီစဉ်ကျင်းပခဲ့ခြင်းဖြစ်၍ အများစု၏ ပြင်းပြင်းထန်ထန် ဝေဖန်မှုကို ခံခဲ့ရသည်။ အမေရိကန် မရိန်းတပ်ဖွဲ့ဝင်ဟောင်းတဦး ဖြစ်သူ ကက်စတီလိုသည် ပြီးခဲ့သည့်နှစ်က အိမ်ဖြူတော်သို့ သွားရောက်ခဲ့ပြီး မြန်မာနိုင်ငံရှိ မြေရှားသတ္တုများကို ရရှိနိုင်ရေး အမေရိကန်အနေဖြင့် ငြိမ်းချမ်းရေးပွဲစားအဖြစ် ပါဝင်ဆောင်ရွက်ရန် အရာရှိများကို အကြံပြုခဲ့ကြောင်း ရိုက်တာသတင်းဌာနက ဖော်ပြခဲ့ဖူးသည်။ ၎င်း၏ စာအုပ်တွင် ဒီမိုကရေစီလိုလားသူ ဆန္ဒပြပြည်သူများအပေါ် စစ်တပ်၏ သွေးထွက်သံယို နှိမ်နင်းမှုများကို မှတ်တမ်းတင်ထားရုံသာမက ဝါရှင်တန်၏ ပိတ်ဆို့အရေးယူမှု မူဝါဒများသည် ထိရောက်မှုမရှိကြောင်း ဝေဖန်ထားပြီး စီးပွားရေးအရ ပိုမိုထိတွေ့ဆက်ဆံရန် တိုက်တွန်းထားသည်။

CIA သူလျှို မင်းဇင် ကို ခွေးမင်မြို့မှာ ဖမ်းဆီးခဲ့တာနဲ့ ပတ်သက်ပြီး တရုတ်နိုင်ငံခြားရေးဝန်ကြိးဌာနက ဒီနေ့သောကြာနေ့မှာ လုပ်တဲ့သတင်းစာရှင်းပွဲမှာ အတည်ပြုပြီး သူကို သူလျှိုလုပ်မှု၊ တရုတ်အမျိုးသားလုံခြုံရေးကို အန္တရာယ်ပြုမှုတွေနဲ့ သူ့ကိုဖမ်းဆီးထားတယ်လို့ တရားဝင် သတင်းထုတ်ပြန်လိုက်ပါပြီ

ပုသိမ်ကြီးမှာ ဆိုင်ကယ် ဓားထောက်လုသူများကို လိုက်လံဖမ်းဆီးရာ ပြည်သူ့စစ် အဖွဲ့ဝင်ဖြစ်နေ မန္တလေးတိုင်း၊ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်မှာ ဆိုင်ကယ် ဓားထောက်လုသူများကို လိုက်လံဖမ်းဆီးရာ ပုသိမ်ကြီး၊ မြို့မ ၂ ပြည်သူ့စစ် အဖွဲ့ဝင်တွေ ဖြစ်နေကြောင်း သိရသည်။ ဇွန် ၁၀ ရက် ည ၁၀ နာရီက ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ်အဝင် ဆိုင်းဘုတ်အနီးမှာ ဆိုင်ကယ်စီးလာတဲ့ စုံတွဲကို ဓားထောက်လုယက်ခဲ့သူအား ရဲတွေက လိုက်လံဖမ်းဆီးရာ လုယက်ခဲ့သူ ၂ ဦးမှာ ပုသိမ်ကြီး၊ မြို့မ ၂ ပြည်သူ့စစ်(ဌာနေ) အဖွဲ့ဝင်တွေ ဖြစ်နေခြင်း ဖြစ်သည်။ ဖမ်းမိသူနှစ်ဦူမှာ ပုသိမ်ကြီးမြို့နယ် မြို့မ ၂ ရပ်ကွက်နေ မျိုးဇင်ထွန်းနဲ့ နိုင်ဇော်ဦး ဖြစ်ပြီး သူတို့နှစ်ယောက်ကို အလယ်ပိုင်းတိုင်းစစ်ဌာနချုပ်က ၂၀၂၅ ခုနှစ် ဇူလိုင် ၁ ရက်မှာ ပြည်သူ့စစ်အဖွဲ့ဝင် ကတ်ပြား ထုတ်ပေးထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ လတ်တလောမှာ မျိုးဇင်ထွန်းနဲ့ နိုင်ဇော်ဦးတို့ကို ရဲတွေက ထိန်းသိမ်းထားပေမဲ့ အမှုဖွင့် အရေးယူတာတော့ မရှိသေးဘူးလို့ သိရပါတယ် ။

"စိတ်မကောင်းခြင်းများစွာပါ" တပ်မတော်မှ (ငြိမ်း)အဖြစ် စောစီးစွာခံယူဖို့ စိုးစဥ်းမျှ မတွေးဖူး/အိပ်မက်ပင် မမက်ခဲ့ဖူးပါ။ တာဝန်ထမ်းခဲ့စဥ်ကာလတစ်လျှောက်လည်း အတူနေဖူး တာဝန်ထမ်းဆောင်ဖူးသူ ဆရာသမား၊နောင်တော်၊ အပတ်စဥ်တူ၊ ညီတော်အားလုံးအနေနှင့် ကျတော့်ရဲ့ နေထိုင်ပြုမူပြောဆိုပုံအပေါ် ကြိုက်သူ၊မကြိုက်သူရှိနိုင်ပေမဲ့ ကျတော်ဖြတ်သန်းခဲ့တဲ့ စစ်ဆင်ရေးတာဝန်၊ အလုပ်နှင့်ပေးအပ်သမျှ တာဝန်တိုင်းမှာ အများထက်ပိုသော အသိမှတ်ပြုမှု၊ လေးစားခံရမှု ယနေ့ထိ တပ်ဖွဲ့မှာ မှတ်ကျောက်တင်ထားဆဲပါ၊ ကျတော်နှင့် ပတ်သက်ခဲ့တဲ့ တပ်ဖွဲ့ အလုပ်တိုင်းမှာ "သူရှိနေရင် သည်လောက်မခက်ဘူးကွာ"၊ ကျတော်သင်ပေးနည်းပြပေးဖူးခဲ့တဲ့ အရာရှိ/စစ်သည်အားလုံးအတွေးထဲမှာလည်း ငါတို့ဆရာ/ငါတို့ညီလေးရှိရင် သည်ကိစ္စတေ သူ့ဆီ ဖုန်းဆက်မေးလိုက်ရုံနဲ့ ငါတို့စာအုပ်လှန်စရာမလိုဘူးဆိုတဲ့ အားကိုးယုံကြည်စိတ်တွေလည်း လက်ခံရရှိထားပြီးသားပါ၊ ဆရာသမားများနဲ့အဆက်သွယ်ရတိုင်းလည်း မင်းပြန်လာလို့ရရင် ပြန်လာခဲ့ပါကွာလို့ ပြောနေအသိမှတ်ပြုနေကြဆဲပါ။ ဒါကြောင့် ကျတော်သည်အလုပ်/ပတ်ဝန်းကျင်ကနေ စွန့်ခွာဖို့ လုံးဝမတွေးဖူးပါဘူးဗျ၊ တပ်မတော်မှာနေစဥ်ကာလအတွင်း ပြစ်မှုတစ်စုံတစ်ရာအရေးယူခံခဲ့ရခြင်းမရှိဘဲ တပ်ဖွဲ့က အပတ်စဥ်တူတွေ လူအရမ်းများလို့ major ကို ၅ သုတ်ခွဲပေးခဲ့ချိန်မှာ ပထမအသုတ် လူ ၈၀ မှာ နံပတ်စဥ် ၂ ကနေ အဆင့်တိုးပါခဲ့ပြီး မူလတာဝန်ကျရာနေရာမှာပဲ လုပ်ငန်းလိုအပ်ချက်အရ ဆက်လက်ခန့်အပ်တာဝန်ပေးခံခဲ့ရသူဖြစ်ပါတယ်။ ပြောချင်တာက ကျတော်ဟာ တပ်မတော်တာဝန်ကို ကြိုးစားအားထုတ်မှုအပြည့်၊ ရလဒ်ကောင်းမွန်စွာနှင့် ဖြတ်သန်းခဲ့ပါတယ်။ တပ်မတော်ကနုတ်ထွက်ခွင့်ပြုခဲ့တာလည်း မငြိမ်းချမ်းသေးတဲ့ ကျတော့်ဒေသကို စစ်ရေးနွံထဲကနေဆွဲထုတ်ဖို့ တစ်စိတ်တစ်ပိုင်း အနေနှင့် ပါဝင်လိုတဲ့စိတ်၊ မိမိကိုယ်ကို ယုံကြည်မှု တစ်ခုကြောင့်သာ အခြေတည်ပြီးအောင်မြင်ပြီးသား အရာအားလုံးကိုစွန့်လွှတ်ခဲ့ခြင်းသာဖြစ်ပါတယ်။ မိမိကို လိုအပ်တယ်ထင်လို့ လာမိတဲ့၊ ခုရောက်နေတဲ့ပတ်ဝန်းကျင်မှာ ကိုယ့်ရဲ့လုပ်နိုင်စွမ်းကယ်လီဗာကိုလည်း ဖော်ထုတ်ပြသခွင့်မရသေးတဲ့အခြေအနေမှာတော့ ဘဝဟာ တစ်ကနေပြန်စရတာပါပဲ။ ခုချိန်တပ်ထဲ အသက်ကြီးတဲ့ထိ လက်ရှိရာထူးနှင့် ပြန်လည်တာဝန် ထမ်းဆောင်ရမယ်ဆိုလည်း ပျော်ရွှင်စွာ ပြန်ထမ်းဆောင်ဦးမှာပါ၊ ကိုယ့်အရည်ချင်းကို ယုံသလို အရာအားလုံးကို ကျတော်လိပ်ပြာလုံလို့ပါ။ လက်ရှိအလုပ်မှာ ကျတော်အပါ အဝင် လူတိုင်း နည်းနည်းပင်ပန်းပြီး အများကြီး ချီးကျူးခံရပါတယ်။ ကျတော်တည်ဆောက်ခဲ့တာ ကျတော်ကြီးပြင်းခဲ့တာ ကျတော်မျှော်လင့်ခဲ့တာ သည်လိုအခြေနေမျိုးတွေမဟုတ်လို့ အရာအားလုံးအဆင်ပြေနေပြီး တနေကုန် Aircon အခန်းထဲ ကွန်ပျူတာတစ်လုံးနဲ့ အရင်လို ဗုံးသံမကြား၊ သေနတ်သံမညံ စာရိုက်သံတွေဆူညံနေတဲ့ ပတ်ဝန်းကျင်မှာ ကျတော် ခုထိ နေသားမကျသေးပါ။ ဘသူ့ကိုမှလည်း တပ်မတော်ပြန်တမ်းဝင်အရာရှိတစ်ယောက်ရဲ့ဘဝကို စွန့်လွှတ်ဖို့ ယနေ့ထိမတိုက်တွန်းသလို ကိုယ်တိုင်လွယ်လွယ်ထွက်ခွင့်ရချိန်မှာလည်း ယနေ့ထိ ဂုဏ်မယူနေဘူးဆိုတာ အားလုံးကို အသိပေးပါရစေ။ တပ်ဖွဲ့တူ သူငယ်ချင်း၊ညီတော်၊တပည့်များအားလုံးလည်း လုံးဝအားမကျဖို့ အထူးတလည် သတိပေးပါရစေဗျာ။ သွေး၊ချွေး၊ငွေကြေး၊ အချိန်နှင့် မိသားစုမေတ္တာတွေအားလုံးစတေးခဲ့ရတဲ့ကာလတွေကို တန်ဖိုးထားပြီး လက်ရှိကြုံနေရသော တပ်မတော်၏ နိုင်ငံ့အတွက် နေ့မနားညမအား ပင်ပန်းကြီးစွာတိုက်ပွဲဝင်နေရတဲ့ကာလကို နောင်တော်၊ညီတော်၊ တပည့်များအားလုံး မကြာမီပြီးသွားမဲ့အခိုက်အတန့်တစ်ခုလို့မှတ်ယူပြီး နိုင်ငံအတွက် တပ်မတော်အတွက် ဆက်လက်တာဝန်ကျေနိုင်ကြပါစေဗျ၊ အားလုံးကိုလေးစား တန်ဖိုးထားလျှက်🤝 Once a Soilder, Always a Soilder!!!

စုံ/မ စနစ်လက်တွေ့ ကျင့်သုံးမှုအနေနဲ့တော့ ၂၀၀၈ ခုနှစ် အိုလံပစ်ပြိုင်ပွဲအကြိုနဲ့ ပြိုင်ပွဲကျင်းပစဉ် ကာလ စုစုပေါင်း ၆၃ ရက်တိတိ စုံ/မ စနစ်ကို ကျင့်သုံးခဲ့တဲ့အပြင် နိုင်ငံ တကာအစည်းအဝေး ဖြစ်တဲ့ ၂၀၁၄ အေပက်ထိပ်သီးအစည်းအဝေးကျင်း ပချိန်မှာ စုံ/မစနစ်ကို ၁၅ ရက်ကျင့်သုံးခဲ့တယ်။ ဒါ့အပြင် လေထုညစ်ညမ်းမှုအခြေအနေအရ ၂၀၁၅ ဒီဇင် ဘာလနဲ့ ၂၀၂၄ စက်တင်ဘာ ၃၀ ကနေ ဒီဇင်ဘာ၂၉ ရက်နေ့အထိ စုံ/မ စနစ်ကို ကျင့်သုံး ခဲ့ရ တယ်။ ဒါပေမဲ့ ၂၀၀၈ နောက်ပိုင်းမှာ ဘေဂျင်း မြို့တော်ရဲ့ ပြည်သူ့ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေးစနစ်တွေက စွမ်းဆောင်ရည်မြင့်မားလာပြီ ဖြစ်တဲ့ အတွက် စုံ/မစနစ်မှာ ကားပိုင်ရှင်များတွေ့ကြုံရတဲ့ အခက်အခဲတွေနည်းပါးသွားပါပြီ။ ပြန်ချုပ်လိုက်ရင်တော့ တရုပ် စုံ/မ စနစ်ဆိုတာ ၁။ စက်သုံးဆီ သုံးစွဲမှု လျှော့ချရေးအတွက် လုပ်ဆောင်တာမဟုတ်ဘူး။ လေထု ညစ်ညမ်းမှု ကို လျှော့ချဖို့အတွက် ဆောင်ရွက်တာဖြစ်တယ်။ ၂။ စုံ/မစနစ်ဆိုတာ လေထုညစ်ညမ်းမှု လျှော့ချရေးအတွက် ဆောင်ရွက်တဲ့ ဘက်စုံစီမံကိန်းထဲက အစိတ်အပိုင်းလေးတစ်ခုသာဖြစ်ပြီး ကျင့်သုံးရမဲ့ ကာလကို တိတိကျကျ သတ်မှတ်ပေးတယ်။ ၃။ စုံ/မစနစ်ကျင့်သုံးမှုကို အထောက်အကူဖြစ်စေဖို့အတွက် ပြည်သူ့ သယ်ယူပို့ဆောင်ရေး စနစ် တွေကို စွမ်းဆောင်ရည်မြှင့်တင်ပေးခဲ့တယ်။ ၄။ တစ်ပါတီစနစ်နဲ့ အုပ်ချုပ်တဲ့ တရုတ်နိုင်ငံမှာတောင် စုံ/မ စနစ်မကျင့်သုံးခင် စမ်းသပ်မှု အရင် လုပ်ပြီး ပြည်သူ့အသံကို နားထောင်၊ လိုအပ်တာတွေ ဖြည့်ဆည်းပေးခဲ့တယ်။ #yehtutarticle #China #စုံမစနစ်

တရုတ် စုံ မ မှတ်ထားကြ တကယ်တော့ လွှတ်တော်အစည်းအဝေးမှာ စုံ/မ ခွဲခြား ကားမောင်းခွင့် ပြုတဲ့ စနစ်ဟာ နိုင်ငံတော်မူ ဝါဒ လို့ ဖြေတာကြားပြီးထဲက စုံ/မ စနစ်ဖျက်သိမ်းဖို့ ဆိုတာ ရေးလည်း မထူး၊ ပြောလဲ မကြားလို့ လက်ခံပြီး သားပါ။ ဒါပေမဲ့ တရုတ်နိုင်ငံမှာတောင် စုံ/မ စနစ်သုံးတယ်ဆိုပြီး ပြောနေတာတွေ ကြားနေရသေးတဲ့အတွက် တရုတ်စုံ/မ စနစ်နဲ့ပတ်သက်ပြီး လေ့လာမိသလောက်မျှဝေပေးချင်ပါတယ်။ တရုတ်နိုင်ငံက စုံ/မ စနစ်ကို ကျင့်သုံးခဲ့တာဟာ ၂၀၀၈ ဘေဂျင်းအိုလံပစ်နဲ့ပတ်သက်နေတဲ့အတွက် နောက်ခံသမိုင်းကို အရင်ရှင်းပါ့မယ်။ အိုလံပစ်ပွဲတွေရဲ့ ထုံးစံက အိုလံပစ်ပွဲတော်မတိုင်မီ ရှစ်နှစ် အလိုမှာ အိမ်ရှင်အဖြစ် ကျင်းပ လိုတဲ့ မြို့တော်တွေကို လျှောက်လွှာခေါ်ပြီး စိစစ်တယ်။ ပြီးမှ ဘယ်မြို့တော်မှာ ကျင်းပခွင့် ပြုမယ်ဆိုတာကို အိုလံပစ်ကော်မတီက မဲခွဲဆုံးဖြတ်တယ်။ တရုတ်နိုင်ငံက ၂၀၀၀ ပြည့်နှစ် အိုလံပစ်ပွဲကို ဘေဂျင်းမြို့ တော်မှာ အိမ်ရှင် အဖြစ် ကျင်းပခွင့်ရဖို့ ၁၉၉၂ ခုနှစ်မှာ လျှောက်ထားခဲ့ပြီးနောက်ဆုံးဆန်ခါတင်စာရင်းဝင် ခဲ့ တယ်။ အဲဒီအချိန်က ဘေဂျင်းမှာ အိုလံပစ်ပွဲတော်မကျင်းပသင့်ဘူးလို့ ယူဆသူတွေက အချက်နှစ်ချက်နဲ့ ကန့်ကွက် ကြတယ်။ ပထမတစ်ချက်က ၁၉၈၉ ခုနှစ် တိန်အန်မင်အရေးအခင်းကို ထောက်ပြပြီး ဒီလို လူ့အခွင့် အရေး ချိုးဖောက်မှုတွေ ရှိတဲ့နိုင်ငံမှာ နိုင်ငံတကာအားကစားပွဲမလုပ်သင့်ဘူးဆိုတဲ့ အချက် ဖြစ်တယ်။ နောက်တစ်ချက် က ဘေဂျင်းမြို့တော်ရဲ့ လေထုညစ်ညမ်းမှု အခြေအနေဟာ ပြိုင်ပွဲဝင် အားကစား သမားတွေအတွက် အန္တရာယ်ရှိတယ်ဆိုတဲ့ စွပ်စွဲချက်ဖြစ်တယ်။ အဲဒီလို ကန့်ကွက်မှုတွေကြောင့် ၁၉၉၃ ခုနှစ် နောက်ဆုံးအဆင့် မဲပေးတဲ့အချိန်မှာ ဘေဂျင်း မြို့တော်က ဩစတေးလျနိုင်ငံ ဆစ်ဒနီ မြို့တော်ကို မဲနှစ်မဲ နဲ့ ကပ်ပြီးရှုံးသွားခဲ့တယ်။ တရုတ် အစိုးရက နောက်တစ်ကြိမ် ၂၀၀၄ ခုနှစ် အိုလံပစ်အတွက် မလျှောက် တော့ဘူး။ တရုတ်နိုင်ငံနဲ့ ပတ်သက်တဲ့ ကန့်ကွက်ချက်နှစ်ခုလုံးကို ကျော်လွှားနိုင်ဖို့အတွက် ပြင်ဆင် မှုတွေလုပ်ပြီးမှ ၂၀၀၈ အိုလံပစ်ပွဲအတွက် လျှောက်လွှာတင်ဖို့ ဆုံးဖြတ်ခဲ့တယ်။ တရုတ်အစိုးရက လူ့အခွင့်အရေးနဲ့ပတ်သက်ပြီး သံတမန် နည်းလမ်းတွေ နဲ့ ဆောင်ရွက်ခဲ့ပြီး လေထုညစ်ညမ်းမှုနဲ့ ပတ်သက်ရင်တော့ အခုလို ဆောင်ရွက်ခဲ့တယ်။ ပထမဆုံး ကမ္ဘာ့ဘဏ်ရဲ့အကူအညီနဲ့ ဘေဂျင်းမြို့တော် မြူနီစပါယ်ကော်မတီက ပတ်ဝန်းကျင် ထိန်းသိမ်းရေးမဟာဗျူဟာ ( ၁၉၉၆-၂၀၁၅) ကိုရေးဆွဲခဲ့တယ်။ အဲဒီမဟာဗျူဟာမှာ အဓိက ကျတဲ့ လေထုညစ်ညမ်းမှုဆိုင်ရာစံနှုန်းတွေကို အိုလံပစ်ကျင်းပမဲ့ ၂၀၀၈ ခုနှစ်မှာ ပြည့်မီဖို့အတွက် သတ်မှတ်ထားခဲ့တယ်။ နောက်ပြီး အဲဒီမဟာဗျူဟာ အကောင်အထည်ဖော်မှုကို ကုလသမဂ္ဂ ပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးအစီအစဉ် ( UNEP) က စောင့်ကြည့်အကဲဖြတ်ဖို့လည်း သဘော တူခဲ့ တယ်။ အဲဒီမဟာဗျူဟာမှာ လုပ်ငန်းစဉ်ပေါင်း ၂၀ ပါရှိပြီး ဒေါ်လာ ၁၇.၄၃ ဘီလျံ သုံးစွဲဖို့ လျာထားခဲ့ ပြီး အဲဒီအထဲမှာ လေထုညစ်ညမ်းမှုကို လျှော့ချမဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်တွေအတွက် ဒေါ်လာ ၅ ဘီလျံသုံးဖို့ ပါဝင်တယ်။ အဲဒီလို လုပ်ငန်းစဉ်တွေကြောင့်ပဲ ၂၀၀၁ ခုနှစ်မှာ ၂၀၀၈ အိုလံပစ်ကျင်းပမဲ့ မြို့တော်ကို မဲခွဲဆုံးဖြတ်တဲ့အခါ ဘေဂျင်းမြို့တော်ဟာ အိုဆာကာ (ဂျပန်)၊ ပါရီ ( ပြင်သစ်) ၊ တိုရွန်တို ( ကနေဒါ ) တို့ကို ကျော်ဖြတ်ပြီး အနိုင်ရခဲ့တယ်။ ဘေဂျင်းမြို့တော်ရဲ့ လေထုညစ်ညမ်းမှုလျှော့ချရေးလုပ်ငန်းစဉ်တွေထဲမှာ မော်တော်ယာဉ်တွေကနေ ကာဘွန်ဒိုင်အောက် ဆိုဒ် နဲ့ အခြားအန္တရာယ်ရှိ ဓာတ်ငွေ့ ထုတ်လွှတ်မှုကို လျှော့ချရေးလည်း ပါတယ်။ အဲဒီအချိန်က ဘေဂျင်းမြို့ တော် မှာ မော်တော် ယာဉ် ၃.၅ သန်းကျော်ရှိတဲ့အတွက် ဒီလုပ်ငန်းက အရေးကြီးတဲ့ လုပ်ငန်းလည်း ဖြစ်တယ်။ ဒီလုပ်ငန်းစဉ်ကို အကောင်အထည်ဖော်ဖို့အတွက် တရုတ်အာဏာပိုင်တွေက လုပ်ဆောင်တဲ့ လုပ်ငန်းစဉ်တွေထဲမှာ ဘတ်စ်ကားနဲ့ မြေအောက်ရထားလမ်းတွေကို အဆင့်မြှင့်တင် တာ၊ မြို့ ပတ်လမ်းတွေကို တိုးချဲ့ဖောက်လုပ်တာ၊ ဘေဂျင်းမြို့တော်က ဘတ်စ်ကား ၉၀% နဲ့ တက္ကစီ ၇၀ % ကို စီအင်န်ဂျီ စနစ်ပြောင်းအလဲအသုံးပြုခိုင်းတာ၊ ယာဉ်အိုယာဉ်ဟောင်း ခြောက်သိန်းကျော်ကို လဲလှယ်ပေးတာတွေလည်းပါတယ်။ နောက်ပြီး အိုလံပစ်ပွဲတော်ကာလမှာ လေထုညစ်ညမ်းမှု ထပ်လျှော့ချနိုင်ဖို့အတွက် ကားတွေကို စုံ/မ စနစ်နဲ့ မောင်းနှင်ခွင့်ပြုမဲ့ စနစ်ကိုလည်း ကျင့်သုံးခဲ့တယ်။ အဲဒီစနစ်ကို ကျင့်သုံးရာမှာ ဒီအတိုင်း လက်လွတ်စပယ်လုပ်တာမဟုတ်ဘူး။ ၂၀၀၇ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁၇ ရက်နေ့ကနေ ၂၀ ရက်နေ့အထိ စုံ/မ စနစ်ကို စမ်းသပ်ခဲ့ပြီး လူထုအကြံပြုချက်တွေအရ မြို့ပြပို့ဆောင်ရေးစနစ်မှာ ပြင်ဆင်မှု တွေ လုပ်ခဲ့သလို အိုလံပစ်ပွဲတော်ကာလအတွင်းမှာ စုံ/မ စနစ်ကြောင့် ပြိုင်ပွဲကြည့်ရှုဖို့လက်မှတ်ဝယ် ထားတဲ့ ကားပိုင်ရှင် တွေ အခက် အခဲမဖြစ်စေဖို့အတွက် ရထားနဲ့ ဘတ်စကားတွေမှာ ဝင်ခွင့် လက်မှတ်ပြပြီး အခမဲ့ စီးနင်းခွင့် ပေးမယ်စတဲ့ အုပ်ချုပ်ရေးဆိုင်ရာ ပြောင်းလဲမှုတွေကိုလည်း ပြုလုပ်ခဲ့တယ်။