احسان‌نامه

📝ذکر بر نی شدن حسینِ علی 🖌#احسان_رضایی نوشت: 🔹بیهقی در ذکر نمونه‌های مظلومان و کشتگان به ناحق در طول تاریخ، به‌طور مستقیم یادی از واقعه کربلا نمی‌کند و به مواردی مثل سقوط خاندان برمکی، سرکوب آل‌زبیر و شهادت زید بن علی می‌پردازد. اما در دل همین گزارش‌ها، دو بار دیگر از امام حسین(ع) یاد کرده است. 🔹 ابوالفضل بیهقی، سرنوشت عبدالله بن زبیر را هم الگوگرفته از قیام و رشادت امام حسین(ع) می‌داند. همان‌طور که قیام زید بن علی و پسرش در خراسان و سرنوشت حسنک وزیر را. اما او چرا فقط به این اشاره‌ها بسنده کرده و سراغ خود ماجرای کربلا نرفته است؟ برای پاسخ باید کمی در مورد زمانه بیهقی بدانیم. 🔺متن کامل این یادداشت را از اینجا بخوانید.

#آیتم_120 ▶️ مقدمه آخرین کتاب حمیدرضا صدر؛ با صدای عادل فردوسی‌پور 🎞 کیفیت بالا در آپارات @Futball120

📊جدیدترین آمار کتابخوانی در ایران: ۱۳دقیقه و ۴ ثانیه در روز @ehsanname 🔸طبق نتایج طرح آمارگیری از فرهنگ رفتاری خانوار سال۹۹ (مرکز آمار ایران) سرانه مطالعه افراد ١۵سال به بالای باسواد در ماه، به‌طور متوسط ٨ ساعت و ١٨ دقیقه بوده كه تقسیم بر ۳۰ (روزهای ماه) می‌شود ١۶ دقیقه و ٣۶ ثانیه در روز. از این مقدار ٦ ساعت و ٣٢دقیقه سرانه مطالعه كتاب غیردرسی، ١ ساعت و ٢٣ دقیقه سرانه مطالعه روزنامه و ٢٣ دقیقه سرانه مطالعه نشریات بود. می‌شود روزی ۱۳دقیقه و ۴ ثانیه خواندن کتاب. 🔹از بین افراد ١۵سال به بالایی که در سال ١٣٩٩ مطالعه کتاب غیردرسی داشته اند، ٢‏/٣٣ درصد حداقل یک عنوان کتاب ، ٧‏/۵٢ درصد دو تا چهار عنوان، ۵‏/٧ درصد پنج تا هفت و ۵‏/٦ درصد بیش از هفت عنوان کتاب خوانده‌اند. 🔸استانهای یزد با متوسط ١۵ ساعت و ١٦ دقیقه مطالعه، قم با ١۵ ساعت و ١٢ دقیقه و قزوین با ١٢ساعت و ۵٨ دقیقه در ماه کتابخوان‌ترین بودند و استان‌های کرمانشاه با ٣ ساعت و ۴٠ دقیقه، کهگیلویه و بویر احمد با ٣ ساعت و ٢٢ دقیقه و بوشهر با ٢ ساعت و ۴٠ دقیقه در ماه، کمترین میزان مطالعه را در سال ٩٩ داشتند. @ehsanname

🔹بین خبرهای امروز، خبر تلخی بود مربوط به خودکشی یک فوتبالیست بوشهری. در گزارش این اتفاق (+) می‌خوانیم که یکی از آشناهای او می‌گوید: «شاید به خاطر کتاب‌هایی بود که می‌خواند ... کتاب‌های صادق هدایت زیاد می‌خواند.» فکر یا اقدام ناگهانی به خودکشی فقط در ۳ داستان از ۳۰ داستان کوتاه هدایت وجود دارد («زنده به گور»، «گرداب» و «آبجی‌خانم») اما انگارۀ ارتباط بین مطالعه آثار او و انتحار، ذهنیتی است که هر از چندگاهی مطرح می‌شود. یک نمونه داستانی از این ایده را هوشنگ مرادی کرمانی در ماجرای «ناظم» از مجموعه «قصه‌های مجید» آورده بود (عنوان اقتباس سینمایی‌اش: «صبح روز بعد») که مجید انشایی در مورد خدماتِ مرده‌شورها نوشت و داستان شد! @ehsanname

🔺نسخه‌ای از چاپ اول رمان «فرانکنشتاین» مری شلی در حراجی کریستیز به قیمت یک میلیون و ۱۷۰هزار دلار به فروش رسید (۳۲.۱میلیارد تومان) تا رکورد گران‌ترین کتاب چاپی یک زن در تاریخ را مال خود کند. (+) این کتاب یکی از ۵۰۰ نسخه‌ای است که سال ۱۸۱۸ در سه مجلد و بدون اسم نویسنده چاپ شده بود و حالا جزو پیشگامان ادبیات وحشت و علمی-تخیلی به حساب می‌آید. گرانترین کتاب چاپی دنیا، مجموعۀ کامل نمایشنامه‌های شکسپیر، چاپ ۱۶۲۳ (معروف به First Folio) است که سال پیش در حراجی ۹میلیون و ۹۷۰هزار دلار چکش خورد. @ehsanname

🔖 اعلانات: اگر دوست دارید در داستان‌نویسی پیشرفت کنید و داستان‌هایتان به رایگان نقد و نشر شود، فقط چندتا کلیک کافی است: به پایگاه نقد داستان سر بزنید @ehsanname

🔺«آنها حرف می‌زنند / هرچه دلشان می‌خواهد / بگذار بگویند / اهمیتی نمی‌دهم/ باز هم دوستم داشته باش / این کار خوب بهت میاد.» ترانه‌ای که به زبان یونانی و بین قرن دوم تا سوم میلادی، بر روی سنگی قیمتی حک شده و حالا وزن هجایی آن، درک زبان‌شناس‌ها از تاریخ شعر را دگرگون کرده است (گاردین) @ehsanname

📸نامهای مهدی آذریزدی، جبار باغچه‌بان، صمد بهرنگی و هوشنگ مرادی کرمانی، چهره‌های برجستۀ ادبیات کودک و نوجوان بر روی کوچه‌های خیابان حجاب تهران. (+) دو ماه پیش هیأت تطبیق فرمانداری تهران نام‌گذاری این معابر را غیرقانونی خوانده بود. نه معلوم شد چرا آن حرف را زدند و نه معلوم شد چطور نظرشان عوض شد! @ehsanname

🔸 از جمله خدمات کتابخانه مرکزی دانشگاه تهران، در دورۀ ریاست حجت‌الاسلام رسول جعفریان، تلاش برای دیجیتال کردن کردن منابع ارزشمند این کتابخانه است. کانال تلگرامی کتابخانه @UT_Central_Library هم هر از چندگاهی منابع و کتابهایی که بیشتر از نیم قرن از تألیفشان گذشته را به صورت عمومی منتشر می‌کند. از جمله چیزهای جالبی که به این روش منتشر شده، رسالۀ لیستانس استاد زنده‌یاد باستانی پاریزی در سال ۱۳۳۰ است. رساله‌ای دربارۀ یکی بودن «ذوالقرنین» قرآن و کورش هخامنشی. اولین منبع این رساله، مقالات ادیب هندی، ابوالکلام آزاد است که در همان سال ترجمۀ کتاب او، اولین اثر باستانی پاریزی هم شد. استاد راهنمای این رساله عبدالحسین شیبانی وحیدالملک است، دولتمرد و مورخی که در رسمی شدن گاهشماری هجری خورشیدی در ایران نقش اساسی داشت. پایان‌نامۀ جالبی است که تمامش به خط خوشِ باستانی پاریزی است که خودش را «دانشوی سال سوم تاریخ و جغرافی» معرفی کرده است. اینجا می‌توانید ببینید. @ehsanname

🗓بیست سال پیش، در چنین روزی (۱۸ شهریور یا به قول همزبانان افغان «سنبله» ۱۳۸۰) فرمانده احمدشاه مسعود ترور شد. درست دو روز قبل از حملات انتحاری ۱۱ سپتامبر و ماجراهای بعدی آن در حمله به افغانستان. در آن ایام، شاعران ایرانی و افغانستانی، شعرهای زیادی برای فرمانده گفتند. یکی از آنها، این روزها مصداق پیدا کرده است. طرح بالا از سلمان رئیس‌عبداللهی است و شعر از #عبدالغفور_آرزو: اگر عقاب پر افشاند، کهکشان باقی است و راز رونق پرواز همچنان باقی است به دره درۀ این سرزمین آتش و خون غریو غیرت مسعودِ قهرمان باقی است خروش موج بلند است و ناخدا خاموش دلی به وسعت دریای بیکران باقی است نشانِ روشنیِ مرزِ عشق، ناپیدا است به یادِ آرشِ آتش‌نفس، کمان باقی است @ehsanname

🔺یکی از دلایل اهمیت فرانکلین، همکاری چهره‌های سرشناس با آن است. به عنوان نمونه این چند سند را ببینید: نامه محمدرضا #شفیعی_کدکنی به زنده‌یاد کریم امامی برای چاپ عکسش در مجله «کتاب امروز» (نشریه‌ای که توسط فرانکلین منتشر می‌شد) / نامۀ بازخرید نجف دریابندری، ویراستار این ناشر در ۱۳۵۵ / نامه به سیمین دانشور در مورد ضمانتش برای شخص دیگری که بعد از گرفتن حق‌الزحمه کتابی را ترجمه نکرده و برای همین، آن وجه از حق‌الترجمه کتاب «داغ ننگ» ترجمه خانم دانشور کم می‌شود/ قرارداد با #فروغ_فرخزاد برای انتشار کتاب برگزیده اشعار در ۱۳۴۲. این اسناد از کانال رادیونیست (+ و +) برداشته شده که اسناد و تصاویر دیگری هم از فرانکلین را به اشتراک گذاشته است @ehsanname

🔺یکی از دلایل اهمیت فرانکلین، همکاری چهره‌های سرشناس با آن است. به عنوان نمونه این چند سند را ببینید: نامه محمدرضا #شفیعی_کدکنی به زنده‌یاد کریم امامی برای چاپ عکسش در مجله «کتاب امروز» (نشریه‌ای که توسط فرانکلین منتشر می‌شد) / نامۀ بازخرید نجف دریابندری، ویراستار این انتشاراتی در ۱۳۵۵ / نامه به سیمین دانشور در مورد ضمانتش برای شخص دیگری که بعد از گرفتن حق‌الزحمه کتابی را ترجمه نکرده و برای همین، آن وجه از حق‌الترجمه کتاب «داغ ننگ» ترجمه خانم دانشور کم می‌شود/ قرارداد با #فروغ_فرخزاد برای انتشار کتاب برگزیده اشعار در ۱۳۴۲. این اسناد از کانال رادیونیست (+ و +) برداشته شده که آنجا اسناد و تصاویر دیگری هم از فرانکلین هست @ehsanname

📚در تاریخ نشر و کتاب ایران، فصلی هم به موسسه انتشارات فرانکلین اختصاص دارد. این سازمان انتشاراتی در طی سه دهه‌ هم خودش کارهای بزرگی را در نشر انجام داد (نظیر پایه‌گذاری بخش ویراستاری، ایجاد تحول در گرافیک و طرح جلد کتابها، تأسیس سازمان کتابهای جیبی، تهیه دایره‌المعارف مصاحب، راه‌اندازی نشریه تخصصی «کتاب امروز» و ...) و هم با سایر ناشرها همکاری و مشاوره داشت. پادکست «رادیونیست» برنامۀ جالب و پراطلاعی دربارۀ این موسسه انتشاراتی آماده کرده است و با گفتگوهای متعدد (با عبدالحسین آذرنگ، منوچهر انور، بهرام پروین‌گنابادی، محمدرضا جعفری، احسان رضایی، مجید روشنگر، علی دهباشی، احمد سمیعی گیلانی، علی صدر، مجید کاشانی، ایرج کلانتری) تاریخچه‌ای از این موسسه و تاریخ نشر ما را به دست داده است. زمان این برنامه یک ساعت و ۶ دقیقه است. اگر به این موضوع علاقه دارید، می‌توانید از پادگیرها یا اینجا بشنوید. @ehsanname

➖«اولش به من گفتند زود خوب می‌شوی اما این طور نبود. بعداً گفتند که شش ماه بیشتر زنده نیستی. حالا الان شوخی دکترها با من این شده که هر شش ماه می‌آیند و می‌گویند: تو چرا هنوز زنده‌ای؟ الان شش‌تا شش ماه است که من زنده‌ام. من همیشه برای پول دویده‌ام. اما امروز، پول نجاتم نمی‌دهد. از بچگی دوست داشتم ماشین خوب و خانه خوب داشته باشم و بچه‌هایم زندگی خوبی داشته باشند. اتفاقاً به همه آنها رسیدم اما وقتی متوجه بیماری‌ام شدم، از خوم پرسیدم که تا به حال چه چیزهایی در زندگی مرا خوشحال کرده است؟ یا چطور توانسته‌ام برای دیگران خوشحالی ایجاد کنم؟ بیماری‌ام پیشرفت کرد و فهمیدم پول نمی‌تواند بیماری من را درست کند. اگر نمی‌تواند، پس یعنی من راه را اشتباه می‌رفته‌ام ... وقتی به این نتیجه رسیدم که پول در شرایط فعلی کمکی به من نمی‌کند، بیشتر فکر کردم و دیدم فقط لحظاتی که در آن خندیده‌ام یا خوشحالی ایجاد کرده‌ام، لحظه‌های پرافتخار زندگی‌ام بوده است. با خودم که فکر کردم دیدم من بزرگ شدن «آوا» دخترم را ندیدم. چون دائم در حال کار کردن بودم. البته باید کار می‌کردم چون ما به پول احتیاج داشتیم اما نه آن‌قدر که بزرگ شدن بچه خودم را نبینم. اما دربارۀ «آراد» پسرم قضیه فرق کرد. چون همزمان با حضور آراد در زندگی‌مان، بیماری‌ام زمین‌گیرم کرد. در خانه بودم؛ آراد را در بغلم می‌گرفتم و با او کارتون تماشا می‌کردم. با او حرف می‌زدم، ‌ رنگ‌ها را به او یاد می‌دادم و این به حدی لذت‌بخش بود که از خودم می‌پرسیدم خدایا من چه چیزی را از خودم دریغ می‌کردم برای اینکه چه چیزی را به دست بیاورم؟ به این نتیجه رسیدم که وقتی می‌توانم این خوشحالی‌ها را در خانه داشته باشم چرا نباید برای این فرصت شاکر باشم؟ این جمله را واقعاً می‌گویم که سرطان نجاتم داد. من اول آمبولی ریه کردم و بعد سرطانم مشخص شد. ممکن بود در آمبولی ریه از دنیا بروم و این فرصت را پیدا نکنم. خداوند به من یک بیماری داد و یک طول عمر دو سال و نیمه و این زمان برای من خیلی پربار بود. دردها باعث می‌شد بیشتر شکرگزار باشم ...» @ehsanname 🔺امروز دومین سالگرد رفتن دوست و همکار عزیز من، مهدی شادمانی است. خبرنگاری ورزشی که در سالهای پایانی عمرش، به قهرمان مبارزه با سرطان و شوالیۀ امید معروف شد. متن بالا بخشی از آخرین نوشتۀ شادمانی است که ماهی پیش از درگذشتش، در ایسنا منتشر شد

🔸فیلم‌تئاتر «چهارراه» بهرام بیضایی، از امشب در کانال یوتیوب مرکز مطالعات ایرانی دانشگاه استنفورد (اینجا +) پخش آنلاین دارد. روزهای پخش ۵، ۶ و ۷ شهریور است و ساعت پخش هم ۹ونیم شب و ۵ونیم صبح به وقت ایران (۱۰ صبح و ۶ شب به‌وقتِ غرب امریکا) است. این اثر، آخرین نمایشنامۀ منتشرشدۀ بیضایی است و روایتگر یک عشق ناکام. «نهال فرخی» و «سارنگ سهش» که از کودکی همسایه و همبازی بوده‌اند شخصیت‌های اصلی‌اند. آنها بعد از سال‌ها سر چهارراه شلوغی همدیگر را می‌بینند و گذشته‌شان را مرور می‌کنند. از خلال گفتگوها می‌فهمیم پانزده سال پیش و درست یک‌هفته قبل از عروسی‌، سارنگ ناگهان ناپدید شده و نهال بعد از یک دوره آشفتگی، با دیگر همبازی کودکی‌شان یعنی «چاره‌دار» ازدواج کرده، درحالی‌که چاره‌دار خودش عامل دستیگری سارنگ بوده و ... @ehsanname

🎤آواز «قاصدک» همایون شجریان با شعر #مهدی_اخوان_ثالث در مراسم تشییع پرویز مشکاتیان، مهر ۸۸ @ehsanname