مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و کاهش خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
Відкрити в Telegram
353
Підписники
Немає даних24 години
+77 днів
+6330 днів
Архів дописів
🚨 هفت روز با یک رویداد فرآیندی
رویداد چهارم | نشت و آتشسوزی در توربین گازی واحد استحصال اتان
روز هفتم | کتابخانه ایمنی فرآیند
در طول این هفته، رویداد نشت و آتشسوزی توربین گازی واحد استحصال اتان را از جنبههای مختلف بررسی کردیم. مباحث فنی این هفته در بخشهایی بر پایه استانداردهای معتبر طراحی، ساخت، عملکرد و حفاظت تجهیزات مرتبط با خطوط و سیستمهای گاز پرفشار بررسی شدند. در ادامه، پنج مرجع مورد استفاده در محتوای این هفته را مرور میکنیم.
📘 API RP 553 — Refinery Valves and Accessories for Control and Safety Instrumented Systems
در بررسی شیرهای MOV و قابلیت عملکرد آنها در شرایط اضطراری به این مرجع اشاره شد. API RP 553 الزامات و ملاحظات مرتبط با شیرها و متعلقات مورد استفاده در سیستمهای کنترل و ایمنی را پوشش میدهد. در سناریوی این هفته، این موضوع از منظر قابلیت اطمینان MOV در ایزولهسازی سریع مسیر گاز و نقش آن در محدودکردن تغذیه حریق اهمیت داشت.
📘 API 6FA — Standard for Fire Test for Valves
در بررسی قابلیت عملکرد شیر در شرایط حریق مورد توجه قرار گرفت.
در این رویداد، MOV ورودی توربین شماره ۲ در معرض حریق قرار گرفت و آسیب کابلها باعث از دست رفتن عملکرد خودکار آن شد. از این منظر، قابلیت حفظ عملکرد شیر و اجزای مرتبط در شرایط آتش، یکی از موضوعات مهم در ارزیابی قابلیت اطمینان لایه ایزولاسیون بود.
📘 ASME B16.20 — Metallic Gaskets for Pipe Flanges
در بررسی گسکت Spiral Wound و Ring Type Joint (RTJ) به این استاندارد استناد شد. این استاندارد مشخصات، ابعاد، مواد و الزامات ساخت گسکتهای فلزی مورد استفاده در اتصالات فلنجی را پوشش میدهد. در سناریوی این هفته، اهمیت آن در بررسی فنی انتخاب گسکت مناسب برای سرویس گاز پرفشار و حساسیت بالای سیستم نسبت به نشت مطرح شد.
📘 ASME B16.5 — Pipe Flanges and Flanged Fittings
در بررسی اتصال فلنجی محل آغاز نشت مورد استفاده قرار گرفت.
این استاندارد الزامات مرتبط با فلنجها و اتصالات فلنجی، از جمله ابعاد، ردههای فشاری–دمایی و مشخصات اتصال را پوشش میدهد. در این رویداد، این الزامات در ارزیابی تناسب طراحی اتصال فلنجی با شرایط سرویس و فشار عملیاتی اهمیت پیدا میکنند.
📘 API RP 2218 — Fireproofing Practices in Petroleum and Petrochemical Processing Plants
در بررسی حفاظت تجهیزات و اجزای حیاتی در برابر حریق (Fireproofing) به این مرجع اشاره شد. API RP 2218 راهنماییهایی برای حفاظت تجهیزات و سازههای حیاتی در برابر اثرات حریق ارائه میکند. در سناریوی این هفته، Fireproofing مناسب میتوانست با بهتأخیر انداختن افزایش دمای اجزای حفاظتشده، زمان بیشتری برای عملکرد MOV، ایزولهسازی مسیر گاز و کنترل حریق فراهم کند.
📚 نسخه الکترونیکی استانداردهای معرفیشده، از طریق کانالهای مرکز در تلگرام و بله در دسترس علاقهمندان قرار خواهد گرفت.
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #سناریو_محور #ایمنی_فرآیند #ProcessSafety #GasTurbine #EthaneRecovery #MOV #Flange #SpiralWound #RTJ #Fireproofing #API553 #API6FA #ASME_B16_20 #ASME_B16_5 #APIRP2218
سؤال ۱
فرض کنید در یک تحلیل پیامد، نشت گاز متان از اتصال فلنجی با فشار حدود ۳۳ barg شبیهسازی شده است. مهندس تحلیلگر دمای گاز در خط را مستقیماً بهعنوان دمای گاز در محل رهایش وارد مدل میکند. با توجه به شرایط این رویداد، کدام ارزیابی فنی دقیقتر است؟
.
🚨 هفت روز با یک رویداد فرآیندی
رویداد سوم | نشت و آتشسوزی در توربین گازی واحد استحصال اتان
روز ششم | خودارزیابی و چالش مهندسی
🔏 پس از بررسی سناریوی رویداد، تجهیزات ایمنی، پدیدههای فیزیکی و شیمیایی، لایههای حفاظتی و چهار المان مدیریتی مرتبط، اکنون زمان آن است که نگاه مهندسی خود را به چالش بکشیم. در این بخش، هدف صرفاً مرور مطالب گذشته نیست؛ بلکه ارزیابی توانایی تحلیل شرایط، تشخیص لایههای مؤثر و انتخاب مناسبترین تصمیم مهندسی در برابر یک وضعیت واقعی فرآیندی است.
📝 به همین منظور، ۵ سؤال چهارگزینهای تحلیلی بر اساس سناریوی انفجار هیتر طراحی شده است. سؤالات بهگونهای طراحی شدهاند که پاسخ صحیح صرفاً با حفظ مطالب مشخص نشود و نیازمند توجه به توالی رخداد، عملکرد لایههای حفاظتی، شرایط عملیاتی و عوامل مدیریتی باشد.
علاقهمندان در تلگرام میتوانند مستقیماً در پاسخ به سؤالات شرکت کنند و همراهان ما در لینکدین و بله نیز برای شرکت در چالش میتوانند به کانال تلگرام بپیوندند.
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#ایمنی_فرایند #مدیریت_ریسک #رویداد_فرآیندی #توربین_گازی #واحد_استحصال_اتان #نشت_گاز #MOV #UVCE #JetFire #FlashFire #PSM #ProcessSafety #EngineeringChallenge #PRPLC
🚨 هفت روز با یک رویداد فرآیندی
رویداد چهارم | نشت و آتشسوزی در توربین گازی واحد استحصال اتان
روز پنجم | تحلیل مدیریتی و سازمانی
در چهار روز گذشته، سناریوی این رویداد، تجهیزات، پدیدههای فیزیکی و شیمیایی و لایههای حفاظتی مرتبط با آن را بررسی کردیم. اما وقوع چنین رویدادی نمیتواند تنها به نقص یک اتصال محدود شود؛ بلکه نشاندهنده ضعفهایی در فرآیندهای مدیریتی و سازمانی است که باید پیش از وقوع رویداد، ریسک را شناسایی و کنترل کنند.
در این رویداد، چهار حوزه مدیریتی مرتبط با شرایط ایجادشده قابل بررسی است:
🔹 یکپارچگی دارایی و قابلیت اطمینان (Asset Integrity and Reliability)
محل آغاز نشت، یک اتصال فلنجی در مسیر گاز پرفشار بود. بازرسی و نگهداری مناسب میتوانست افت آببندی، ضعف یا آسیب گسکت یا سایر نشانههای کاهش قابلیت اطمینان اتصال را پیش از ایجاد نشت شناسایی کند. تعیین روش و تناوب مناسب بازرسی بر اساس شرایط سرویس، در کنار پیگیری مؤثر اقدامات تعمیراتی، میتوانست احتمال نشت در این نقطه را کاهش دهد.
🔹 شناسایی مخاطرات و ارزیابی ریسک (Hazard Identification and Risk Analysis)
نشت گاز با فشار حدود ۳۳ barg در مجاورت توربینهای در سرویس، به تشکیل ابر گاز قابلاشتعال، UVCE، Flash Fire و در ادامه Jet Fire منجر شد. شناسایی این سناریوها و ارزیابی پیامدهای آنها باید مبنای تعیین اقدامات کنترلی، جانمایی تجهیزات، قابلیت ایزولهسازی و حفاظت در برابر حریق قرار میگرفت. ارزیابی صحیح ریسک میتوانست نشان دهد که یک نشت در این نقطه، صرفاً یک نقص موضعی نیست و ظرفیت تبدیلشدن به یک رویداد گسترده را دارد.
🔹 انطباق با الزامات فنی و استانداردی (Compliance with Standards)
اتصال فلنجی، گسکت، MOV، مسیر کابلها و حفاظت تجهیزات در برابر حریق، هرکدام دارای الزامات فنی و طراحی مشخصی هستند. بررسی انطباق طراحی و وضعیت موجود با الزامات مربوطه، همراه با شناسایی موارد عدم انطباق و اصلاح آنها، میتوانست نقاط ضعف موجود در اتصال و لایههای حفاظتی را پیش از وقوع رویداد آشکار کند. در اینجا «انطباق» صرفاً به داشتن یک تجهیز یا مدرک محدود نیست؛ بلکه عملکرد واقعی و قابلاعتماد آن نیز اهمیت دارد.
🔹 مدیریت تغییر (Management of Change)
درواقع پس از یک رویداد مشابه قبلی، شرکت اقدام به نصب شیرهای MOV برای ایزولهسازی مسیرهای ورودی و خروجی توربینها کرده بود؛ بااینحال، در این رویداد MOV ورودی توربین شماره ۲ در اثر حریق و آسیب کابلها از عملکرد خودکار خارج شد. این موضوع اهمیت مدیریت تغییر را نشان میدهد: هر تغییر باید علاوه بر هدف اولیه، اثر آن بر جانمایی، کابلکشی، قابلیت عملکرد در شرایط اضطراری و سایر لایههای حفاظتی نیز بررسی شود تا یک اقدام اصلاحی، خود به نقطه ضعف جدیدی تبدیل نشود.
در نهایت، این رویداد نشان میدهد که پیشگیری مؤثر تنها با نصب یک تجهیز یا اصلاح یک اتصال محقق نمیشود؛ بلکه شناسایی ریسک، حفظ یکپارچگی تجهیزات، رعایت الزامات فنی و مدیریت صحیح تغییرات باید در کنار یکدیگر عمل کنند.
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #سناریو_محور #ایمنی_فرآیند #توربین_گازی #واحد_استحصال_اتان #AssetIntegrity #RiskAssessment #ManagementOfChange #ProcessSafety #GasTurbine #BowTie
🚨 هفت روز با یک رویداد فرآیندی
رویداد چهارم | نشت و آتشسوزی در توربین گازی واحد استحصال اتان
روز چهارم | تحلیل لایههای حفاظتی
پس از بررسی سناریوی رویداد، تجهیزات و پدیدههای فیزیکی و شیمیایی، امروز با روش Bow-Tie، لایههایی را بررسی میکنیم که میتوانستند از وقوع نشت جلوگیری کرده یا پس از نشت، پیامدهای آن را محدود کنند.
🏴☠️ تهدیدها
- افت قابلیت آببندی اتصال فلنجی و گسکت
- نامناسببودن انتخاب نوع اتصال و گسکت برای شرایط سرویس
- خطای مونتاژ اتصال فلنجی
- عدم تعمیرات صحیح
💥 رویداد مرکزی
نشت گاز از محل اتصال فلنجی
🔥 پیامدها
- تشکیل ابر گاز قابلاشتعال و وقوع UVCE
- وقوع Flash Fire
- تداوم حریق بهصورت Jet Fire در محل نشت
- گسترش حریق به تجهیزات اطراف
🛡️ لایههای حفاظتی پیشگیرانه
۱) انتخاب مناسب اتصال و گسکت
انتخاب نوع اتصال و گسکت متناسب با فشار، دما، سیال و حساسیت سرویس میتوانست احتمال ایجاد مسیر نشتی را کاهش دهد. با توجه به فشار بالای خطوط و سابقه وقوع رویدادهای مشابه، بررسی فنی امکان استفاده از Ring Type Joint (RTJ) بهجای Spiral Wound میتوانست بهعنوان یک اقدام پیشگیرانه مورد توجه قرار گیرد.
۲) بازرسی و کنترل وضعیت اتصال فلنجی
بازرسی دورهای وضعیت فلنج، گسکت و اجزای اتصال میتوانست نشانههای افت آببندی یا آسیب را پیش از تبدیلشدن به یک رهایش شدید شناسایی کند. تناوب و روش بازرسی نیز باید متناسب با شرایط سرویس و ریسک آن تعیین شود.
🛡️ لایههای حفاظتی کاهنده پیامد
۱) قابلیت ایزولهسازی سریع با MOV
شیر MOV ورودی و خروجی توربینهای گازی میتوانست با قطع سریع جریان گاز، منبع تغذیه حریق را از ناحیه رویداد جدا کند. در این رویداد، MOV ورودی توربین گازی شماره ۲ در معرض حریق قرار گرفت و سوختن کابلها باعث شد قابلیت بستهشدن خودکار آن از بین برود؛ در نتیجه، شیر بهصورت دستی و با استفاده از پوشش مناسب تیم اطفای حریق و پاشش آب بسته شد. بنابراین، جانمایی شیر، فاصله از منبع احتمالی نشت، مسیر کابلها و حفظ قابلیت عملکرد MOV در شرایط حریق، از عوامل مهم در قابلیت اطمینان این لایه حفاظتی هستند.
۲) حفاظت در برابر حریق (Fireproofing)
حفاظت در برابر حریق یک لایه حفاظتی غیرعامل(Passive) است که با کاهش سرعت انتقال حرارت به اجزای حفاظتشده، افزایش دمای آنها را به تأخیر میاندازد و برای مدت مشخصی یکپارچگی و ظرفیت تحمل آنها را حفظ میکند. در این رویداد، Fireproofing مناسب تجهیزات و سازههای حیاتی میتوانست زمان بیشتری برای عملکرد MOV، قطع جریان گاز و عملیات کنترل حریق فراهم کند. الزامات و راهنماییهای مرتبط با انتخاب، طراحی، اجرا، بازرسی و نگهداری Fireproofing در API RP 2218 مورد توجه قرار گرفته است.
۳) سیستم تشخیص حریق، فرمان قطع اضطراری و اطفای حریق
تشخیص سریع حریق و صدور فرمان قطع اضطراری میتوانست به ایزولهشدن سریعتر مسیرهای گاز کمک کند. همچنین سیستمهای Water Spray / Deluge با خنککردن تجهیزات در معرض حریق و کاهش شار حرارتی دریافتی، میتوانستند از تشدید آسیب حرارتی و گسترش حریق به تجهیزات مجاور جلوگیری کنند.
این رویداد نشان میدهد که کنترل پیامد یک نشت گاز پرفشار، به یک لایه حفاظتی وابسته نیست؛ ایزولهسازی سریع منبع، حفاظت تجهیزات در برابر حریق، تشخیص و کنترل حریق و بازرسی مناسب اتصالات باید در کنار یکدیگر عمل کنند تا یک نشت اولیه به یک رویداد گسترده تبدیل نشود.
❓به نظر شما، چه سازوکار مدیریتی و سازمانی میتوانست اطمینان دهد که این لایههای حفاظتی، از طراحی و بازرسی اتصال تا عملکرد MOV و حفاظت در برابر حریق، همواره در وضعیت قابلاعتماد باقی بمانند؟
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #سناریو_محور #ایمنی_فرآیند #توربین_گازی #واحد_استحصال_اتان #MOV #Fireproofing #Flange #SpiralWound #RTJ #UVCE #FlashFire #JetFire #ProcessSafety #GasTurbine #BowTie
🔷 #ماموریت_های_PRPLC
🤝 شبکهسازی و همافزایی میان متخصصان و فعالان حوزه
در بسیاری از مسائل تخصصی صنعت، دانش و تجربه در مجموعههای مختلف وجود دارد؛ اما همیشه ارتباطی مؤثر میان صاحبان این دانش برقرار نیست.
یک متخصص صنعت، تجربهای دارد که ممکن است برای دانشگاه ارزشمند باشد؛ یک عضو هیئت علمی، دانش و پژوهشی دارد که میتواند به یک مسئله صنعتی کمک کند؛ و یک دانشجو ممکن است ایدهای داشته باشد که در کنار تجربه این دو، مسیر تازهای ایجاد کند.
این مرکز تلاش میکند این ظرفیتهای پراکنده را به یک شبکه تخصصی متصل کند.
در این مسیر، ارتباط با مدیران و متخصصان شرکتهای صنعت، اعضای هیئت علمی دانشگاهها، پژوهشگران، دانشجویان و فعالان تخصصیدنبال میشود و ظرفیتهایی مانند کمیتههای تخصصی، نشستهای مشترک و گروههای کاری میتواند زمینه همکاری و تبادل تجربه میان آنها را فراهم کند.
هدف، جمعآوری اسامی نیست؛ هدف، ایجاد ارتباطی است که بتواند به تبادل تجربه، شکلگیری همکاریهای مشترک و حل مسائل واقعی صنعت منجر شود.
این مرکز میخواهد میان افرادی که هرکدام بخشی از راهحل را در اختیار دارند، ارتباطی ایجاد کند که نتیجه آن بزرگتر از توان هر فرد بهتنهایی باشد.
🤝 ارتباط، زمانی ارزشمند است که به همکاری منجر شود.
🔹 #ماموریت_های_PRPLC
🔹 #در_PRPLC
━━━━━━━━━━━━━━━
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
📚 فایل ارائه وبینار تخصصی مدیریت حفاظهای ایمنی (Barrier Management)
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #Webinar #BarrierManagement #ProcessSafety #PSM #File
🚨 هفت روز با یک رویداد فرآیندی
رویداد چهارم | نشت و آتشسوزی در توربین گازی واحد استحصال اتان
روز سوم | پدیدههای فیزیکی و شیمیایی
در سناریوی این رویداد، گاز سبک برگشتی، عمدتاً متان، با فشار عملیاتی حدود ۳۳ barg و دمای حدود ۳۰ درجه سانتیگراد از محل اتصال فلنجی وارد محیط میشود. در کنار تشکیل ابر گاز و وقوع حریق، یکی از پدیدههای فیزیکی قابلتوجه در این شرایط، اثر ژول–تامسون (Joule–Thomson Effect) است.
❄️ اثر ژول–تامسون؛ خنکشدن گاز پس از افت فشار
هنگامی که یک گاز واقعی از یک ناحیه پرفشار به ناحیه کمفشار جریان پیدا میکند، در شرایط مناسب میتواند بدون انجام کار خارجی و در یک فرآیند تقریباً آنتالپیثابت، دچار تغییر دما شود. در شرایط این رویداد، متان در دمای حدود ۳۰ درجه سانتیگراد و فشار حدود ۳۳ barg دارای ضریب ژول–تامسون مثبت است؛ زیرا در این محدوده دما و فشار، متان در ناحیهای قرار دارد که برهمکنشهای بینمولکولی آن باعث میشوند با افت فشار، دمای گاز کاهش یابد. بنابراین، افت شدید فشار گاز هنگام خروج از محل نشتی میتواند با کاهش دمای گاز همراه باشد.
💨 این کاهش دما در محل رهایش میتواند ویژگیهای فیزیکی جت گاز، چگالی موضعی و نحوه اختلاط آن با هوای اطراف را تحت تأثیر قرار دهد. در نتیجه، هنگام تحلیل پیامد یک نشتی پرفشار، دمای گاز در محل رهایش را نمیتوان الزاماً برابر با دمای عملیاتی خط در نظر گرفت.
🔥 البته رفتار واقعی گاز تنها به اثر ژول–تامسون محدود نیست و انبساط سریع، سرعت جت، اختلاط با هوای محیط و انتقال حرارت با تجهیزات اطراف نیز بر شرایط رهایش اثر میگذارند. بنابراین، اثر ژول–تامسون در این رویداد بیشتر بهعنوان یکی از پدیدههای مؤثر بر رفتار ترمودینامیکی گاز در لحظات اولیه نشت قابل بررسی است.
این موضوع اهمیت درنظرگرفتن شرایط واقعی انتشار (Release) را در ارزیابی پیامد نشتیهای پرفشار نشان میدهد؛ جایی که فشار و دمای خط، تنها مشخصات اولیه رویداد هستند و شرایط گاز پس از رهایش میتواند متفاوت باشد.
❓بنظر شما چه لایه های حفاظتی میتوانستند زنجیره وقوع این رویداد را متوقف کنند؟
━━━━━━━━━━━━━━━
🏛 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #سناریو_محور #ایمنی_فرآیند #توربین_گازی #واحد_استحصال_اتان #نشت_گاز #اثر_ژول_تامسون #JouleThomsonEffect #GasRelease #Thermodynamics #ProcessSafety #GasTurbine
🚨 هفت روز با یک رویداد فرآیندی
رویداد چهارم | نشت و آتشسوزی در توربین گازی واحد استحصال اتان
روز دوم | تحلیل تجهیزات و مدارک مهندسی
در سناریوی روز گذشته مشاهده کردیم که نشت گاز پرفشار از یک اتصال فلنجی، در مدت کوتاهی به تشکیل ابر گاز قابلاشتعال، UVCE، Flash Fire و در ادامه Jet Fire منجر شد. در این رویداد، دو موضوع مهم در کنترل پیامد و جلوگیری از تکرار نشت قابل بررسی است:
🔧 شیر ایزوله موتوری (Motor Operated Valve - MOV)
شیرهای ایزوله موتوری، شیرهای صنعتی مجهز به عملگر موتوری هستند که در مسیرهای ورودی و خروجی توربین گازی، نقش مهمی در قطع جریان و ایزولهکردن تجهیز از منبع گاز دارند. در شرایط اضطراری، این شیرها میتوانند تحت فرمان سیستم کنترل یا منطق قطع اضطراری، مسیر ورود گاز به توربین را قطع کنند.
در این رویداد، MOV ورودی توربین گازی شماره ۲ در معرض حریق قرار گرفت و آسیبدیدن کابلها باعث شد امکان بستهشدن خودکار آن از بین برود. در نتیجه، برای قطع مسیر تغذیه گاز، عملیات بستن شیر بهصورت دستی و با استفاده از پاشش آب انجام شد.
اگر MOV و مسیر کابلهای آن در برابر حریق قابلیت اطمینان کافی داشتند، شیر میتوانست در همان مراحل اولیه رویداد بهصورت خودکار بسته شود و با قطع سریع جریان گاز، مدت و شدت تغذیه حریق کاهش پیدا کند. بنابراین، فاصله مناسب شیر از منبع نشت، مسیر کابلها، قابلیت فعالسازی در شرایط اضطراری و حفاظت در برابر حریق، از موضوعات مهم در ارزیابی این لایه حفاظتی هستند. الزامات مرتبط با شیرها و متعلقات مورد استفاده در سیستمهای کنترل و ایمنی در API RP 553 مورد توجه قرار گرفته و الزامات آزمون عملکرد شیرها در شرایط حریق نیز در API 6FA بررسی شده است.
🔩 اتصال فلنجی و گسکت
محل آغاز نشت، یک اتصال فلنجی در مسیر گاز پرفشار بود که در آن از گسکت Spiral Wound استفاده شده بود.
گسکتهای Spiral Wound با ساختار مارپیچی از لایههای فلزی و مواد پرکننده، قابلیت آببندی مناسبی در بسیاری از سرویسهای فشار و دمای بالا دارند. با این حال، در اتصالاتی که فشار بالا، حساسیت زیاد به نشتی و پیامدهای شدید ناشی از رهایش سیال قابلاشتعال وجود دارد، انتخاب نوع اتصال و گسکت اهمیت ویژهای پیدا میکند.
در چنین شرایطی، Ring Type Joint (RTJ) بهعنوان یک گزینه با قابلیت آببندی و تحمل شرایط سختتر، میتواند مورد بررسی قرار گیرد. در اتصال RTJ، آببندی از طریق یک رینگ فلزی که در شیارهای مخصوص فلنج قرار میگیرد انجام میشود و ساختار آن برای سرویسهای فشار و دمای بالا طراحی شده است.
بنابراین، با توجه به فشار بالای گاز، سابقه وقوع رویدادهای مشابه و پیامد بالقوه نشت از این نقطه، بررسی فنی امکان استفاده از اتصال RTJ به جای Spiral Wound میتوانست بهعنوان یکی از اقدامات پیشگیرانه مورد توجه قرار گیرد. البته انتخاب نهایی باید بر اساس شرایط سرویس، طراحی فلنج، متریال، دما و فشار، الزامات تعمیرات و سازگاری مکانیکی اتصال انجام شود. الزامات مربوط به مشخصات، ابعاد، مواد و ساخت گسکتهای Spiral Wound و Ring Type Joint در ASME B16.20 و الزامات مربوط به فلنجها و اتصالات فلنجی، از جمله ردههای فشار و دما و ابعاد اتصال، در ASME B16.5 مورد توجه قرار گرفته است.
این رویداد نشان میدهد که در یک سیستم گاز پرفشار، کنترل پیامد تنها به سیستم اطفای حریق محدود نمیشود؛ بلکه انتخاب صحیح اتصال، یکپارچگی گسکت و قابلیت ایزولهسازی سریع منبع نیز میتواند در محدودکردن یک رویداد نقش تعیینکنندهای داشته باشد.
❓گاز در این رویداد با فشار حدود ۳۳ barg از محل فلنج وارد محیط شد؛ افت شدید فشار گاز هنگام خروج چه اثری میتواند بر دمای گاز و شرایط اطراف محل نشت داشته باشد؟
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #سناریو_محور #ایمنی_فرآیند #توربین_گازی #واحد_استحصال_اتان #MOV #SpiralWound #RTJ #Flange #GasTurbine #ProcessSafety #PipelineIntegrity
ارزیابی شما از وبینار برگزارشده چگونه است؟
📊 نظرسنجی وبینار مدیریت حفاظهای ایمنی
🚀 وبینار تخصصی «مدیریت حفاظهای ایمنی (Barrier Management)» برگزار شد و از حضور ارزشمند شما اساتید، دانشجویان و متخصصان محترم سپاسگزاریم.
🙏 برای ارتقای کیفی برنامههای آتی، دیدگاه شما برای ما بسیار اهمیت دارد. لطفاً در نظرسنجی وبینار در پست بعدی شرکت کنید.
💬 همچنین از همراهان محترم مرکز دعوت میکنیم پیشنهادات خود را برای موضوعات وبینارهای آتی در بخش نظرات همین پست ارائه دهند.
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #Webinar #BarrierManagement #ProcessSafety #PSM
📌به اطلاع ثبتنامکنندگان وبینار تخصصی مدیریت حفاظهای ایمنی (Barrier Management) میرساند که لینک ورود به جلسه از طریق ایمیل ارسال شده است.
در صورت بروز هرگونه مشکل با شماره تلفن 06153152030 تماس حاصل فرمایید.
━━━━━━━━━━━━━━━
🏛 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #Webinar #BarrierManagement #ProcessSafety #PSM
🚨 هفت روز با یک رویداد فرآیندی
رویداد چهارم | نشت و آتشسوزی در توربین گازی واحد استحصال اتان
روز اول | شرح سناریوی رویداد
⚠️ ساعت ۱۱:۵۵ روز حادثه، در حالی که چهار توربین گازی واحد استحصال اتان با ظرفیت کامل در سرویس بودند، نشت شدید گاز سبک برگشتی، عمدتاً متان، از محل فلنج خروجی صافی مسیر مکش (Suction) یکی از توربینهای گازی آغاز میشود. فشار عملیاتی گاز حدود ۳۳ barg و دمای عملیاتی آن حدود ۳۰ درجه سانتیگراد بوده است.
💨 به دنبال نشت از اتصال فلنجی، گاز با فشار بالا وارد محیط شده و تودهای از گاز قابلاشتعال در اطراف محل نشت شکل میگیرد. با ادامه نشت، ابر گاز در محدوده تجهیزات مجاور گسترش پیدا کرده و به سمت یک منبع اشتعال در توربین گازی مجاور حرکت میکند.
💥 با رسیدن توده گاز به منبع اشتعال، انفجار ابر بخار در فضای باز (UVCE) رخ میدهد و شعله بهصورت حریق ناگهانی (Flash Fire) در ابر گاز گسترش مییابد؛ سپس با ادامه نشت گاز تحت فشار، حریق در محل نشت بهصورت آتش فورانی (Jet Fire) ادامه پیدا میکند.
🚨 پس از وقوع رویداد، واحد استحصال اتان بهصورت اضطراری از سرویس خارج شده و پرسنل بهرهبرداری و آتشنشانی مجتمع برای کنترل و اطفای حریق وارد عمل میشوند. در جریان عملیات اطفا، شیر ایزوله موتوری (MOV) ورودی توربین گازی شماره ۲ که در معرض حریق قرار گرفته بود، به دلیل آسیبدیدن کابلها از سرویس خارج شده و امکان بستهشدن آن بهصورت خودکار فراهم نمیشود.
🚒 در نتیجه، تیم اطفای حریق با استفاده از پاشش آب و با رعایت شرایط ایمن، شیر را بهصورت دستی میبندد تا مسیر تغذیه گاز به حریق قطع شود. عملیات کنترل و اطفای حریق ادامه پیدا میکند و پس از حدود دو ساعت، عملیات خاتمه مییابد.
❓با توجه به اینکه محل آغاز نشت، یک اتصال فلنجی در مسیر گاز پرفشار بوده است، به نظر شما کدام ویژگی این اتصال باید بیش از همه مورد بررسی قرار گیرد تا از تکرار چنین نشتی جلوگیری شود؟
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #سناریو_محور #ایمنی_فرآیند #توربین_گازی #واحد_استحصال_اتان #نشت_گاز #UVCE #FlashFire #JetFire #Flange #ProcessSafety #GasTurbine
#محتوای_ارسالی
ارسال کننده: مهندس اماناللهی، رئیس ایمنی شرکت گاز استان کردستان
📌 در ادامه محتوای هفتروز با یک رویداد فرآیندی، این هفته به بررسی انفجار هیتر در ایستگاه تقلیل فشار پرداختیم.
🎬 پس از انتشار این رویداد، مهندس اماناللهی، رئیس ایمنی شرکت گاز استان کردستان، کلیپی را که شرکت متبوع ایشان برای این رویداد تهیه کرده بود، برای ما ارسال کردند که جهت بهرهبرداری مخاطبین، در کانال PRPLC منتشر میشود.
🤝 اگر شما نیز مطلب، تحلیل یا محتوایی مرتبط با محتوای هفت روز با یک رویداد فرآیندی دارید میتوانید آن را به آیدی ما ارسال کنید. پس از بررسی و تأیید، با نام خودتان منتشر خواهد شد.
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥 مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #ProcessSafety #PSM #ProcessEvent #رویداد_فرآیندی
🚨 هفت روز با یک رویداد فرآیندی
رویداد سوم | انفجار هیتر ایستگاه تقلیل فشار گاز
روز هفتم | کتابخانه ایمنی فرایند
در طول این هفته، رویداد انفجار هیتر ایستگاه تقلیل فشار گاز را از جنبههای مختلف بررسی کردیم؛ از سناریوی وقوع رویداد و تجهیزات ایمنی مشعل گرفته تا پدیدههای Deflagration و Detonation، لایههای حفاظتی و عوامل مدیریتی مؤثر. مباحث فنی این هفته بر پایه استانداردهای معتبر حوزه ایمنی سیستمهای احتراقی و حفاظت در برابر انفجار بررسی شدند. در ادامه، سه مرجع اصلی مورد استفاده را مرور میکنیم.
📘 NFPA 85 — Boiler and Combustion Systems Hazards Code
در بررسی سیستم مدیریت مشعل (BMS)، شیر قطع ایمنی سوخت (SSV)، پایش شعله، توالیهای ایمن راهاندازی و Purge به این استاندارد استناد شد.
NFPA 85 الزامات مرتبط با حفاظت سیستمهای احتراقی و مشعلها را پوشش میدهد و در این هفته، مبنای فنی بررسی عملکرد لایههایی بود که میتوانستند پس از خاموش شدن شعله، از ادامه ورود سوخت و ایجاد شرایط خطرناک در محفظه احتراق جلوگیری کنند.
📘 NFPA 68 — Standard on Explosion Protection by Deflagration Venting
در بررسی Explosion Relief / Deflagratio
Venting، این استاندارد مبنای توضیح عملکرد حفاظت در برابر افزایش فشار ناشی از دفلاگریشن قرار گرفت.
در سناریوی این هفته، در صورت وقوع Deflagration در محفظه هیتر، یک سامانه تخلیه فشار مناسب میتوانست با فراهمکردن مسیر مهندسیشده برای تخلیه فشار و محصولات احتراق، از افزایش فشار داخلی تا سطوح مخرب جلوگیری کرده و احتمال پرتاب در هیتر را کاهش دهد.
📘 NFPA 69 — Standard on Explosion Prevention Systems
در بررسی پیشگیری از انفجار و تمایز میان Deflagration و Detonation، به این استاندارد استناد شد.
استاندارد NFPA 69 چارچوبهای حفاظت پیشگیرانه در برابر انفجار را بررسی میکند. در مباحث این هفته، این مرجع برای درک جایگاه اقداماتی که میتوانستند از ایجاد یا گسترش شرایط انفجاری جلوگیری کنند و همچنین تمایز آنها از حفاظت در برابر پیامدهای یک انفجار مورد استفاده قرار گرفت.
📚 سه استاندارد معرفیشده، هرکدام بخشی از زنجیره حفاظت در برابر رویدادهای احتراقی را پوشش میدهند؛ از پیشگیری و کنترل ایمن مشعل، تا مدیریت فشار ناشی از Deflagration و حفاظت در برابر انفجار. نسخه الکترونیکی استانداردهای معرفیشده، از طریق کانالهای مرکز در تلگرام و بله در دسترس علاقهمندان قرار خواهد گرفت.
━━━━━━━━━━━━━━━
🫥مرکز مدیریت ریسک، ایمنی فرآیند و پیشگیری از خسارات دانشگاه صنعت نفت (PRPLC)
📱 تلگرام | بله
🆔 @PRPLC_PUT
💼 لینکدین
🔗 linkedin.com/company/prplc
🌐 وبسایت
🔗 PRPLC.ir
━━━━━━━━━━━━━━━
#PRPLC #سناریو_محور #ایمنی_فرآیند #ProcessSafety #GasHeater #CGS #NFPA85 #NFPA68 #NFPA69
