آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی

🧬 نقشه‌برداری از معماری شبکه‌ای پیری برای کشف داروهای قابل بازتخصیصمحققان دانشگاه هاروارد و همکارانشان (از جمله A.-L. Barabási) با نگاشت ۲٬۳۵۸ ژن مرتبط با طول عمر روی اینتراکتوم انسانی (Human Interactome)، نشان دادند که هر یک از نشانگان پیری (Hallmarks of Aging) یک «ماژول» شبکه‌ای مجزا و معنادار می‌سازد.سپس با معرفی شاخصی جدید به نام پروآج (pAGE)، توانستند مشخص کنند کدام داروهای موجود می‌توانند این نشانگان را معکوس کرده و به طول عمر کمک کنند 💊⏳جزئیات کامل در پست بعدی 👇 #پیری #طب_شبکه‌ای #بازتخصیص_دارو به کانال اکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

🧬 ویرایش اپی‌توپ (Epitope Editing)؛ راهی برای پیوند سلول‌های بنیادی خونساز بدون شیمی‌درمانی ❓ چطور می‌شه سلول‌های بنیادی خونساز بیمار رو پیوند زد بدون اینکه مغز استخوانش با شیمی‌درمانی یا رادیوتراپی سمی تخریب بشه؟ مقاله‌ای که هفته گذشته (۱۸ تیر ۱۴۰۵ / ۸ ژوئیه ۲۰۲۶) در Nature منتشر شده، پاسخ جالبی به این سؤال می‌ده. 🔬 مسئله چیه؟ پیوند سلول‌های بنیادی خونساز (HSPC transplantation) نیازمند «کاندیشنینگ» (conditioning) یعنی خالی‌کردن نیش مغز استخوان از سلول‌های میزبانه. روش رایج، شیمی‌درمانی یا رادیوتراپیه که سمیت شدید و عوارض بلندمدت (نازایی، بدخیمی ثانویه، آسیب اندام) داره. آنتی‌بادی‌های منوکلونال ضد KIT (یا CD117) به‌عنوان جایگزین غیرژنوتوکسیک پیشنهاد شده بودن، اما فارماکوکینتیک‌شون مشکل‌ساز بود: چون نیمه‌عمر طولانی دارن، سلول‌های پیوندی تازه هم از بین می‌رن، مگر اینکه صبر کنن دارو از بدن پاک بشه؛ که این تأخیر باعث رقابت بین سلول‌های میزبان و پیوندی و کاهش chimerism می‌شه. 💡 راهکار تیم تحقیقاتی محققان (دانشگاه هاروارد) با ویرایش باز (Base Editing) و ویرایش پرایم (Prime Editing) جهش‌های نقطه‌ای در دومین خارج‌سلولی گیرنده KIT ایجاد کردن (مثلاً H378R یا D121L) که: ▪️ اتصال آنتی‌بادی‌های درمانی (Fab-79D و SR-1) رو مختل می‌کنه ▪️ عملکرد طبیعی KIT در پیام‌رسانی SCF (Stem Cell Factor) رو دست‌نخورده نگه می‌داره این یعنی سلول‌های ویرایش‌شده در برابر آنتی‌بادی مقاوم می‌شن، در حالی که سلول‌های ویرایش‌نشدهٔ میزبان توسط همون آنتی‌بادی حذف می‌شن؛ یه نوع انتخاب طبیعی درون‌تنی (in vivo selection)! 🧪 ترکیب با درمان ژنی این ویرایش اپی‌توپی رو با تخریب enhancer ژن BCL11A ترکیب کردن (همون استراتژی پشت داروی تأییدشدهٔ Casgevy) تا بیان هموگلوبین جنینی (HbF) القا بشه؛ رویکردی درمانی برای بیماری‌های هموگلوبینی مثل آنمی داسی‌شکل (Sickle Cell Disease) و تالاسمی بتا (β-thalassemia). 📊 نتایج کلیدی ▪️ در موش‌های humanized NBSGW، درمان طولانی‌مدت با آنتی‌بادی anti-KIT باعث غنی‌سازی پیش‌رونده سلول‌های چندگانه‌ویرایش‌شده (KIT + BCL11A) شد ▪️ این انتخاب باعث گزینش کلونال (clonal selection) ناخواسته نشد؛ تنوع کلونی حفظ شد (با ردیابی بارکدهای لنتی‌ویروسی) ▪️ در آزمایش‌های روی سلول‌های بیمار مبتلا به SCD، غنی‌سازی با آنتی‌بادی باعث افزایش HbF و کاهش HbS شد ▪️ چون این روش به فارماکوکینتیک آنتی‌بادی محدود نیست، پیوند می‌تونه همزمان یا نزدیک به کاندیشنینگ انجام بشه، بدون نیاز به دوره‌ی wash-out دارو 🎯 چرا مهمه؟ این پلتفرم می‌تونه راه رو برای پروتکل‌های پیوند غیرسمی باز کنه؛ بدون شیمی‌درمانی، بدون رادیوتراپی، و با کاهش خطر آپلازی طولانی، نازایی و بدخیمی‌های ثانویه. مطالعات بعدی روی مدل‌های پریمات غیرانسانی برای بهینه‌سازی دوز و ارزیابی پاسخ ایمنی به نئواپی‌توپ‌ها لازمه. 📎 منبع: https://www.nature.com/articles/s41586-026-10737-8 به کانال اکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

💢 سامانه‌های دانشگاه آزاد از دسترس خارج شد / احتمال وقوع حمله سایبری ▫️سامانه‌های دانشگاه آزاد اسلامی ساعتی پیش از دسترس خارج شد. برخی منابع از احتمال وقوع حمله سایبری خبر داده‌اند. برخی منابع از احتمال وقوع حمله سایبری خبر داده‌اند، اما تاکنون هیچ مقام رسمی این موضوع را تأیید یا رد نکرده است و اطلاعات کافی برای اظهار نظر قطعی در این زمینه وجود ندارد.پیگیری‌ها درباره زمان اتصال مجدد این سامانه دانشجویی ادامه دارد./ فارس به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید @biomedical_biology

📌امکان جذب خارج از فراخوان نخبگان به عنوان هیات علمی دانشگاه ها در سال ۱۴۰۵ وزیر علوم درباره جذب نخبگان در دانشگاه‌ها؛ به زودی آیین‌نامه‌ای ابلاغ خواهد شد که براساس آن نخبگان بتوانند خارج از فراخوان عمومی جذب اعضای هیات علمی وارد دانشگاه‌ها شوند. وی افزود: یکی از مشکلات مهم در سال‌های اخیر کمبود ردیف‌های استخدامی بود که از سال ۱۳۹۹ باقی مانده بود. با همکاری سازمان اداری و استخدامی کشور، بخش عمده این مشکل برطرف شده و تقریباً تمامی ردیف‌های مورد نیاز تامین شده است که به‌زودی به دانشگاه‌ها ابلاغ خواهد شد. 🛑 شیوه‌نامه طرح جهت ⚠️ توصیه مهم به متقاضیان: با توجه به انتشار قریب‌الوقوع فراخوان جدید طرح جهت، از هم‌اکنون نسبت به تکمیل و آماده‌سازی مدارک و مستندات خود مطابق شیوه‌نامه طرح جهت اقدام کنید. #طرح_جهت به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

🔴 آزمون کارشناسی ارشد ناپیوسته وزارت علوم طبق اعلام قبلی سازمان سنجش در روزهای ۲۵ و ۲۶ تیرماه برگزار خواهد شد. به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

کشت سلول (Cell Culture) یکی از بنیادی‌ترین و در عین حال حساس‌ترین تکنیک‌ها در زیست‌سلولی، بیوتکنولوژی و پزشکی بازساختی است که امکان نگهداری، تکثیر و مطالعه سلول‌ها را در شرایط کنترل‌شده خارج از بدن فراهم می‌کند 🧫 این سیستم در واقع تلاش می‌کند میکرو‌محیط پیچیده in vivo را به یک محیط مصنوعی اما قابل کنترل در شرایط in vitro بازسازی کند؛ هرچند این بازسازی همواره با محدودیت‌های زیستی همراه است ⚗️ شرایط استاندارد کشت سلول 🧪 برای حفظ بقا و عملکرد سلول‌ها، پارامترهای محیطی باید با دقت بالا کنترل شوند: پارامتردما: 37°C 🌡️ (برای سلول‌های پستانداران) پارامتر CO₂: حدود 5% 💨 برای حفظ تعادل سیستم بافر بی‌کربنات پارامتررطوبت: ~95% 💧 برای جلوگیری از تبخیر محیط کشت پارامترpH⚖️ که بین 7.2 الی 7.4 پارامتراستریلیتی: محیط کاملاً عاری از آلودگی‌های میکروبی و مایکوپلاسما 🦠🚫 ترکیب محیط کشت (Culture Medium) 🧫🍽️ محیط‌های کشت پایه معمولاً شامل موارد زیر هستند: گلوکز به‌عنوان منبع اصلی انرژی ⚡ آمینواسیدهای ضروری و غیرضروری 🧬 ویتامین‌ها و کوفاکتورها 💊 نمک‌های معدنی برای تعادل اسمزی 🧂 سیستم بافری (HEPES یا NaHCO₃) ⚗️ سرم (اغلب FBS) برای تأمین فاکتورهای رشد و هورمون‌ها 🧫 در سیستم‌های پیشرفته‌تر از محیط‌های serum-free یا chemically defined استفاده می‌شود تا متغیرهای بیولوژیک کاهش یابد 🎯 انواع کشت سلول 🧫📊 نوع Primary Culture (کشت اولیه) سلول‌هایی که مستقیماً از بافت جدا می‌شوند و بیشترین شباهت را به شرایط فیزیولوژیک in vivo دارند، اما عمر محدود ⏳ و حساسیت بالا ⚠️ دارند. نوع Cell Line (رده سلولی) سلول‌هایی با قابلیت تکثیر پایدار در شرایط آزمایشگاهی. این رده‌ها می‌توانند منشأ نرمال یا سرطانی داشته باشند 🎯 نوع Continuous Cell Line (رده‌های نامیرا) سلول‌هایی با توانایی تقسیم نامحدود ♾️ به دلیل تغییرات ژنتیکی (مانند فعال شدن تلومراز یا جهش‌های انکوژنیک) کاربردهای پیشرفته کشت سلول 🧪🔬 کشت سلول زیرساخت بسیاری از تحقیقات مدرن است: بررسی سمیت سلولی و فارماکولوژی 💊 (MTT, XTT, Resazurin assays) تحلیل بیان ژن 🧬 (qRT-PCR, RNA-seq) بررسی مسیرهای سیگنالینگ 📡 (Western blot, phospho-proteomics) مدل‌سازی بیماری‌ها 🧠 (سرطان، التهاب، بیماری‌های متابولیک) مهندسی بافت و organoid technology 🧫 تولید پروتئین‌های نوترکیب و واکسن‌ها 💉 چالش‌های کلیدی در کشت سلول ⚠️🧫 با وجود پیشرفت‌ها، این تکنیک همچنان محدودیت‌های مهمی دارد: آلودگی‌های پنهان 🦠 (خصوصاً Mycoplasma بدون علائم ظاهری) Drift ژنتیکی و فنوتیپی در پاساژهای بالا 📉 تفاوت‌های بنیادی بین in vitro و in vivo 🔄 وابستگی به کیفیت سرم و variability بین batchها 🎲 استرس مکانیکی و متابولیکی ناشی از محیط مصنوعی ⚙️ به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

تا حالا از خودت پرسیدی اگر یک سلول خارج از بدن بتواند “زنده بماند”، دقیقاً به چه چیزی نیاز دارد؟ 🧫🤔 آیا فقط یک محیط غذایی کافی است؟ 🍽️ یا چیزی فراتر از گلوکز، آمینواسیدها، دما و CO₂ وجود دارد که تعیین می‌کند یک سلول در کشت رشد کند یا وارد مسیر مرگ شود؟ اگر این موضوع برات جذابه، منتظر پست اصلی و جامع کشت سلول باش… 🔬 جایی که دقیق‌تر وارد اصول، انواع، چالش‌ها و نکات پیشرفته خواهیم شد. به کانال آکادمی علوم پزشکی بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

🧬 طویل‌سازی تلومر سلول‌های بنیادی خونساز با ZSCAN4؛ نخستین تجربه بالینی ❓ چرا این موضوع مهم است؟ در بیماری Dyskeratosis Congenita و سایر اختلالات زیست‌شناسی تلومر (Telomere Biology Disorders یا TBD)، تلومرهای سلول‌ها به‌شکل شدیدی کوتاه می‌شوند. این کوتاه‌شدگی باعث پیری زودرس سلولی (Cellular Senescence) و در نهایت نارسایی مغز استخوان (Bone Marrow Failure) می‌شود ؛ این بیماری‌ها با کوتاه شدن شدید تلومرها همراه هستند که منجر به پیری زودرس سلولی و نارسایی مغز استخوان می‌شود. این اختلالات نادرند و تقریباً در حدود یک نفر از هر یک میلیون نفر در آمریکا را درگیر می‌کنند. 🧪 ایده درمانی: پروتئین ZSCAN4 پروتئین Zinc finger and SCAN domain-containing 4 (ZSCAN4) پروتئینی است که به‌طور طبیعی در مراحل اولیه رشد جنینی فعال می‌شود و می‌تواند تلومرها را از طریق نوترکیبی (Recombination) طویل کند، یعنی مستقل از آنزیم تلومراز عمل می‌کند. ⚙️ روش کار (EXG34217) پژوهشگران سلول‌های بنیادی خونساز +CD34 خودِ بیمار (Autologous) را جدا کرده و با یک وکتور ویروس سندای حساس به دما (Temperature-sensitive Sendai virus vector) حامل ژن انسانی ZSCAN4 در دمای ۳۳ درجه سانتی‌گراد به مدت ۲۴ ساعت مواجه دادند. این محصول سلولی نهایی EXG34217 نامیده شد و بدون هیچ رژیم آماده‌سازی (پیش‌کاندیشنینگ) به بیماران تزریق شد. نکته کلیدی این‌جاست که حذف شیمی‌درمانی/پرتودرمانی برای آماده‌سازی، برای این جمعیت بیماران که نسبت به این درمان‌ها بسیار حساس‌اند اهمیت زیادی دارد. 📊 نتایج از ۴ بیمار ثبت‌نام‌شده، ۲ بیمار توانستند سلول‌های +CD34 خود را (در تلاش دوم بسیج سلولی) با موفقیت جمع‌آوری و پس از آفرزیس، EXG34217 را دریافت کنند با پیگیری ۵ و ۲۴ ماهه که هر دو همچنان ادامه دارد. - در سطح سلولی، طول تلومر سلول‌های +CD34 به‌میزان ۱٫۰۶ تا ۱٫۳۴ برابر به‌صورت اکس‌ویوو (Ex vivo) افزایش یافت. - در یکی از بیماران، شمارش نوتروفیل مطلق (ANC) از ۱۷۸۰ به ۳۱۸۰ سلول در میکرولیتر تغییر کرد و طول تلومر زیرجمعیت لنفوسیتی از ۳٫۶ به ۶٫۷ کیلوباز رسید (معادل صدک ۵۰ برای سن بیمار)؛ یعنی به محدوده طبیعی نزدیک شد. - در بیمار دیگر، پایین‌ترین مقدار ANC از ۰٫۶ به ۱٫۲ در هزار سلول در میکرولیتر رسید، بدون دریافت پیشین تزریق‌های متناوب G-CSF. ⚠️ ایمنی و عوارض در طول مرحله بسیج سلولی، تمام بیماران درد خفیف تا متوسط استخوانی یا درد پس از تعویض کاتتر را تجربه کردند و یک بیمار دچار عفونت خونی همراه با تب و افت اکسیژن خون شد. اما پس از خودِ تزریق EXG34217، هیچ مشکل ایمنی حادی گزارش نشد؛ فقط در یک بیمار عوارض قلبی-ریوی خفیف تا متوسط بلندمدت دیده شد که مشابه علائم بیماری زمینه‌ای خود او بود. 🧠 جمع‌بندی با اینکه از این دو بیمار نمی‌توان نتیجه‌گیری قطعی گرفت، این یافته‌ها بررسی بیشتر استفاده از ZSCAN4 در درمان TBD را توجیه می‌کند. این کارآزمایی (ClinicalTrials.gov: NCT04211714) توسط شرکت Elixirgen Therapeutics حمایت مالی شده و اخیراً FDA سه نشان ویژه (Rare Pediatric Disease، RMAT، و Orphan Drug) را به این محصول اعطا کرده است. اگر تأیید شود، این رویکرد می‌تواند اولین درمان مبتنی بر اصلاح مولکولی تلومر باشد که مستقل از نوع جهش ژنتیکی بیمار (Genotype-independent) عمل می‌کند، نویدی برای بیمارانی که تا امروز تنها گزینه‌شان پیوند مغز استخوان با خطرات بالای آن بوده است. 📚 منبع: https://evidence.nejm.org/doi/full/10.1056/EVIDoa2400252?__cf_chl_f_tk=.OuJBQAtBXFoPGjJHx2gzWxsdtr_vnXVbGjiOZQhQzI-1783251992-1.0.1.1-LEmo7FueURTwfP0fGjCNfMeTOKGe4Gkbtu2BFRilXSM به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

اگر تلومرهای سلول‌های بنیادی خونساز شما به‌طور خطرناکی کوتاه شده باشند و مغز استخوانتان دیگر نتواند خون‌سازی کند، آیا راهی برای «معکوس کردن ساعت زیستی» این سلول‌ها وجود دارد؟ برای اولین بار، پژوهشگران توانستند با استفاده از یک پروتئین جنینی به‌نام ZSCAN4، تلومر سلول‌های بنیادی بیماران مبتلا به یک بیماری نادر و کشنده ژنتیکی را طویل‌تر کنند؛ بدون هیچ‌گونه شیمی‌درمانی یا پرتودرمانی! نتایج این کارآزمایی اولیه را در ادامه مرور میکنیم 👇 به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

🧬 ساخت کلیه در آزمایشگاه: از آشوب سلولی تا نظم مصنوعی پژوهشگران دانشگاه کالیفرنیای جنوبی (USC) در مقاله‌ای که تازه در Science منتشر شده، گامی مهم در مسیر تولید بافت کلیوی کارکردی از سلول‌های بنیادی برداشته‌اند. 🔬 مسئله چه بود؟ اندامک‌های کلیوی (kidney organoids) که از سلول‌های بنیادی پرتوان انسانی (hPSC) ساخته می‌شوند، معمولاً فاقد سازمان‌دهی فضایی درست هستند. نفرون‌ها -واحدهای فیلترکننده کلیه- به‌جای آرایش منظم و قطبی، به‌صورت تصادفی و بی‌نظم شکل می‌گیرند و همین موضوع، کاربرد آن‌ها را برای مطالعه بیماری‌ها یا پیوند بافتی محدود می‌کند. 🧫 چه چیزی کشف شد؟ با استفاده از توالی‌یابی تک‌سلولی RNA (scRNA-seq) و ترانسکریپتومیکس فضایی (spatial transcriptomics) روی نفرون‌های در حال رشد کلیه انسانی، تیم تحقیق متوجه شد که در محل اتصال نفرون به مجرای رابط (connecting duct)، یک مرز سیگنال‌دهی طبیعی وجود دارد. سلول‌های این مجرا، مورفوژن‌های خانواده Wnt را ترشح می‌کنند و همین ترشح موضعی، محوری برای جهت‌دهی به رشد و قطبیت نفرون ایجاد می‌کند؛ محوری که پیش از این ناشناخته بود. ⚙️ راه‌حل مهندسی چه بود؟ تیم تحقیق به‌جای تکیه بر سیگنال‌دهی طبیعی و غیرقابل‌کنترل در کشت سلولی، سلول‌های «سازمان‌دهنده مصنوعی» (synthetic organizer) ساختند؛ این سلول‌ها از رده سلولی کلیه جنینی انسان (HEK) گرفته شده و به‌گونه‌ای مهندسی ژنتیک شده‌اند که لیگاندهای Wnt را به‌طور موضعی و کنترل‌شده ترشح کنند. با قرار دادن این سلول‌ها در کنار اندامک‌های در حال رشد، همان مرز سیگنال‌دهی طبیعی به‌طور مصنوعی بازسازی شد. 📊 نتیجه چه بود؟ حضور این سازمان‌دهنده‌های مصنوعی باعث شد نفرون‌ها در اندامک‌ها با آرایش فضایی و قطبیت بسیار نزدیک‌تر به حالت طبیعی رشد کنند؛ یعنی بازسازی مصنوعی یک سیگنال تکوینی، توانست بی‌نظمی ذاتی ارگانوئیدها را تا حد زیادی اصلاح کند. 💡 چرا این یافته مهم است؟ این پژوهش نشان می‌دهد که مهندسی سلولی هدفمند می‌تواند جایگزین یا مکمل رویکردهای شیمیایی رایج (افزودن فاکتورهای رشد به محیط کشت) برای کنترل الگودهی بافتی (tissue patterning) باشد. این رویکرد، مسیر را برای تولید مدل‌های آزمایشگاهی دقیق‌تر جهت مطالعه بیماری‌های کلیوی و در بلندمدت، تولید بافت پیوندی کلیه هموارتر می‌کند. 📚 منبع: https://www.science.org/doi/10.1126/science.adu9122 به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

🧬 تا حالا فکر کرده‌اید چرا کلیه‌ای که در آزمایشگاه از سلول‌های بنیادی ساخته می‌شود، هیچ‌وقت شبیه یک کلیه واقعی سازمان‌یافته نیست؟ نفرون‌ها (nephron) بدون نظم پراکنده می‌شوند، انگار سلول‌ها نمی‌دانند کجا باید بایستند! دانشمندان دانشگاه USC به تازگی در مجله Science نشان دادند که راز این بی‌نظمی، نبود یک «مرکز فرماندهی مولکولی» در بافت مصنوعی است؛ مرکزی که در کلیه واقعی، مسیر مورفوژن Wnt را به‌عنوان علامت راهنما ترشح می‌کند. آیا می‌شود این مرکز فرماندهی را از نو ساخت و به اندامک تزریق کرد؟ 🤔 بهش فکر کنید، پست آموزشی امروز راجب به این موضوع هست که تو ادامه میزاریم به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

💢 سقف واحدهای معرفی به استاد دانشجویان وزارت علوم افزایش یافت 🔹براساس بخشنامه جدید معاونت آموزشی وزارت علوم، دانشجویان کاردانی و کارشناسی که با اخذ دروس معرفی به استاد در نیمسال دوم ۱۴۰۵-۱۴۰۴ یا ترم تابستان ۱۴۰۵ فارغ‌التحصیل می‌شوند، می‌توانند حداکثر ۳ عنوان درسی تا سقف ۹ واحد را به‌صورت معرفی به استاد اخذ کنند. این افزایش با هدف تسهیل فراغت از تحصیل دانشجویان مشمول اعمال شده است. به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

💢 فراخوان جذب اعضای هیأت علمی در دانشگاه‌های علوم پزشکی به زودی اعلام می‌شود 🔻با پیگیری‌های مشترک معاونت توسعه و معاونت آموزش وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، فرآیند اخذ مجوز جذب اعضای هیأت علمی دانشگاه‌ها و مؤسسات وابسته به این وزارتخانه به مراحل نهایی خود نزدیک شده است. ▫️ در پی برگزاری جلسات متعدد کارشناسی و بررسی مدل‌های مختلف برآورد نیاز دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور به اعضای هیأت علمی، سازمان اداری و استخدامی کشور با صدور مجوزهای درخواستی وزارت بهداشت موافقت کرده است. بر این اساس، پیش‌بینی می‌شود با صدور مجوزهای کتبی از سوی سازمان‌های اداری و استخدامی و سازمان برنامه و بودجه، فراخوان جذب هیأت علمی در دانشگاه‌ها و مؤسسات تابعه به زودی اعلام شود. ▫️هم‌اکنون تمامی اقدامات و الزامات اجرایی انجام شده و آماده اجرا است. 🔻لینک خبر در سایتمعاونت آموزشی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی: http://dme.behdasht.gov.ir/XrG9 به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomecical_biolpgy

💢 فراخوان جذب اعضای هیأت علمی در دانشگاه‌های علوم پزشکی به زودی اعلام می‌شود 🔻با پیگیری‌های مشترک معاونت توسعه و معاونت آموزش وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی، فرآیند اخذ مجوز جذب اعضای هیأت علمی دانشگاه‌ها و مؤسسات وابسته به این وزارتخانه به مراحل نهایی خود نزدیک شده است. ▫️ در پی برگزاری جلسات متعدد کارشناسی و بررسی مدل‌های مختلف برآورد نیاز دانشگاه‌های علوم پزشکی کشور به اعضای هیأت علمی، سازمان اداری و استخدامی کشور با صدور مجوزهای درخواستی وزارت بهداشت موافقت کرده است. بر این اساس، پیش‌بینی می‌شود با صدور مجوزهای کتبی از سوی سازمان‌های اداری و استخدامی و سازمان برنامه و بودجه، فراخوان جذب هیأت علمی در دانشگاه‌ها و مؤسسات تابعه به زودی اعلام شود. ▫️هم‌اکنون تمامی اقدامات و الزامات اجرایی انجام شده و آماده اجرا است. 🔻لینک خبر در سایتمعاونت آموزشی وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشک: http://dme.behdasht.gov.ir/XrG9 به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomecical_biolpgy

توی پست قبلی پرسیدیم دانشمندا چطور بدون رفتن به آزمایشگاه می‌فهمن یه دارو به هدفش می‌چسبه یا نه. الان می‌خوایم دقیق‌تر بریم سراغ جواب: داکینگ مولکولی (Molecular Docking). داکینگ مولکولی یکی از پرکاربردترین روش‌های طراحی دارو مبتنی‌بر ساختار (Structure-Based Drug Design یا SBDD) هست که به کمک کامپیوتر پیش‌بینی می‌کنه یه لیگاند (Ligand) - مثلاً یه مولکول دارویی کوچک - چطور و با چه قدرتی به یه گیرنده (Receptor) مثل پروتئین یا آنزیم متصل می‌شه. بریم قدم‌به‌قدم با یه پروژه واقعی داکینگ آشنا بشیم 👇 🔹 مرحله ۱: انتخاب و آماده‌سازی پروتئین هدف (Target Protein) ساختار سه‌بعدی پروتئین موردنظر (مثلاً یه آنزیم سرطانی) رو از پایگاه Protein Data Bank (PDB) دانلود می‌کنیم. بعد باید مولکول‌های آب، لیگاندهای همراه (co-crystallized ligands) و ناخالصی‌ها رو حذف کنیم و هیدروژن‌های ازدست‌رفته رو اضافه کنیم. 🛠 ابزارها: PyMOL، Chimera، Discovery Studio 🔹 مرحله ۲: آماده‌سازی لیگاند (Ligand Preparation) ساختار مولکول دارویی موردنظر رو از پایگاه‌هایی مثل PubChem یا ZINC می‌گیریم یا خودمون طراحی می‌کنیم. بعد ساختار رو انرژی‌مینیمم (Energy Minimization) می‌کنیم تا پایدارترین حالت فضایی‌ش به‌دست بیاد. 🛠 ابزارها: ChemDraw، Open Babel، Avogadro 🔹 مرحله ۳: شناسایی جایگاه فعال (Binding Site / Active Site) باید بفهمیم لیگاند دقیقاً کجای پروتئین باید بشینه. اگه ساختار کریستالی همراه با لیگاند طبیعی باشه، جایگاه اتصال مشخصه؛ در غیراین‌صورت از ابزارهای پیش‌بینی حفره (Cavity Prediction) استفاده می‌کنیم. 🛠 ابزارها: CASTp، SiteMap 🔹 مرحله ۴: اجرای داکینگ (Docking Simulation) حالا نرم‌افزار داکینگ، هزاران حالت ممکن (Pose) از قرارگیری لیگاند داخل جایگاه فعال رو می‌سنجه و برای هر حالت یه امتیاز اتصال (Binding Score / Docking Score) محاسبه می‌کنه؛ هرچی این امتیاز منفی‌تر باشه، اتصال قوی‌تره. 🛠 ابزارها: AutoDock Vina، Glide (Schrödinger)، GOLD 🔹 مرحله ۵: تحلیل نتایج و برهم‌کنش‌ها (Interaction Analysis) بهترین پوزها رو بررسی می‌کنیم و پیوندهای هیدروژنی (Hydrogen Bonds)، برهم‌کنش‌های هیدروفوبیک و پیوندهای π-π رو بین لیگاند و باقیمانده‌های اسیدآمینه (Residues) شناسایی می‌کنیم. 🛠 ابزارها: LigPlot، Discovery Studio Visualizer 🔹 مرحله ۶: اعتبارسنجی (Validation) برای اطمینان از درستی روش، معمولاً لیگاند طبیعی کریستال رو دوباره داک می‌کنیم و مقایسه می‌کنیم که آیا نرم‌افزار می‌تونه پوزِ تجربی‌شده رو بازتولید کنه (Redocking). مثال کاربردی 💡 فرض کنید می‌خواید اثر یه ترکیب گیاهی رو روی آنزیم EGFR (که در سرطان ریه نقش داره) بسنجید. ساختار EGFR رو از PDB می‌گیرید، ترکیب گیاهی رو آماده می‌کنید، داکینگ رو با AutoDock Vina اجرا می‌کنید و در نهایت می‌بینید که آیا این ترکیب می‌تونه مثل داروهای شناخته‌شده (مثل Erlotinib) در جایگاه فعال آنزیم بشینه یا نه. نکته پایانی ⚠️ داکینگ مولکولی یه روش پیش‌بینی سریع و کم‌هزینه‌ست، ولی نتایجش قطعی نیستن؛ برای تأیید نهایی باید حتماً با روش‌های تکمیلی مثل شبیه‌سازی دینامیک مولکولی (Molecular Dynamics یا MD) و آزمایش‌های تجربی (In Vitro/In Vivo) بررسی بشه. #داکینگ_مولکولی #طراحی_دارو #بیوانفورماتیک به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

تا حالا فکر کردید دانشمندا چطور قبل از سنتز یه دارو، می‌فهمن که اون مولکول اصلاً به هدف موردنظرش (مثل یه پروتئین یا آنزیم) می‌چسبه یا نه؟ 🤔 چطور ممکنه بدون وارد شدن به آزمایشگاه، فقط با کامپیوتر پیش‌بینی کنیم که یه دارو کجای پروتئین قرار می‌گیره و چقدر محکم بهش متصل می‌شه؟ جواب این سوال یکی از مهم‌ترین ابزارهای طراحی دارو در دنیای امروزه: داکینگ مولکولی (Molecular Docking) 🧬💊 امروز کامل و قدم‌به‌قدم باهاتون درباره‌ش صحبت می‌کنیم؛ از مفهوم پایه تا اجرای یه پروژه واقعی 👇 به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

تا حالا فکر کردید دانشمندا چطور قبل از سنتز یه دارو، می‌فهمن که اون مولکول اصلاً به هدف موردنظرش (مثل یه پروتئین یا آنزیم) می‌چسبه یا نه؟ 🤔 چطور ممکنه بدون وارد شدن به آزمایشگاه، فقط با کامپیوتر پیش‌بینی کنیم که یه دارو کجای پروتئین قرار می‌گیره و چقدر محکم بهش متصل می‌شه؟ جواب این سوال یکی از مهم‌ترین ابزارهای طراحی دارو در دنیای امروزه: داکینگ مولکولی (Molecular Docking) 🧬💊 امروز کامل و قدم‌به‌قدم باهاتون درباره‌ش صحبت می‌کنیم؛ از مفهوم پایه تا اجرای یه پروژه واقعی 👇 به کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی بپیوندید: @biomedical_biology

🔹تمدید مهلت ثبت‌نام در طرح «شهید صیاد شیرازی» با عنایت به تعطیلات چند روزه پیش‌رو و به منظور ایجاد فرصتی مناسب برای متقاضیان، مهلت ثبت‌نام در طرح «شهید صیاد شیرازی» تا ۲۷ تیرماه تمدید شد.   متقاضیان واجد شرایط می‌توانند برای ثبت درخواست و بارگذاری مدارک به سامانه سینا (sina.bmn.ir) مراجعه کنند. کانال آکادمی علوم پزشکی و بیولوژی: @biomedical_biology