JAQ.OrtCom.kz
رفتن به کانال در Telegram
Қазақстан Республикасы Президенті жанындағы Орталық коммуникациялар қызметінің Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығының (JAQ) ресми арнасы Официальный канал Центра по борьбе с дезинформацией СЦК при Президенте Республики Казахстан @JAQOrtcom_bot
نمایش بیشتركازاخستان3 202دسته بندی مشخص نشده است
1 704
مشترکین
-124 ساعت
-177 روز
+6630 روز
در حال بارگذاری دادهها
کانالهای مشابه
هیچ دادهای
مشکلی وجود دارد؟ لطفاً صفحه را تازه کنید یا با مدیر پشتیبانی ما تماس بگیرید.
ابر برچسبها
هیچ دادهای
مشکلی وجود دارد؟ لطفاً صفحه را تازه کنید یا با مدیر پشتیبانی ما تماس بگیرید.
اشارات ورودی و خروجی
---
---
---
---
---
---
جذب مشترکین
اکتبر '26اکتبر '26
اکتبر '26
+39
در 13 کانالها
سپتامبر '26
+137
در 24 کانالها
Get PRO
اوت '26
+178
در 39 کانالها
Get PRO
ژوئیه '26
+195
در 32 کانالها
Get PRO
ژوئن '26
+125
در 8 کانالها
Get PRO
مه '26
+29
در 6 کانالها
Get PRO
آوریل '26
+49
در 9 کانالها
Get PRO
مارس '26
+83
در 20 کانالها
Get PRO
فوریه '26
+53
در 2 کانالها
Get PRO
ژانویه '26
+130
در 19 کانالها
Get PRO
دسامبر '25
+357
در 2 کانالها
Get PRO
نوامبر '25
+142
در 12 کانالها
Get PRO
اکتبر '25
+672
در 10 کانالها
Get PRO
سپتامبر '250
در 9 کانالها
Get PRO
اوت '25
+193
در 6 کانالها
| تاریخ | رشد مشترکین | اشارات | کانالها | |
| 20 اکتبر | 0 | |||
| 19 اکتبر | +2 | |||
| 18 اکتبر | 0 | |||
| 17 اکتبر | 0 | |||
| 16 اکتبر | +1 | |||
| 15 اکتبر | +3 | |||
| 14 اکتبر | +2 | |||
| 13 اکتبر | 0 | |||
| 12 اکتبر | +1 | |||
| 11 اکتبر | +8 | |||
| 10 اکتبر | +2 | |||
| 09 اکتبر | +4 | |||
| 08 اکتبر | +5 | |||
| 07 اکتبر | 0 | |||
| 06 اکتبر | 0 | |||
| 05 اکتبر | +7 | |||
| 04 اکتبر | 0 | |||
| 03 اکتبر | +1 | |||
| 02 اکتبر | +2 | |||
| 01 اکتبر | +1 |
پستهای کانال
ℹ️ Сводка официальных опровержений за период с 1 по 15 октября 2026 года
Фейк: «В Алматы передадут водопроводно-канализационное хозяйство Алматы сторонней компании»
Официальное заявление ГКП «Алматы Су»: ««Алматы Су» продолжает работать в штатном режиме и остается оператором систем водоснабжения и водоотведения города. Передача управления другой компании не предусматривается».
Манипуляция: Приглашения посетителей компьютерных клубов в Телеграм-боты, в которых якобы показываются локации «рейдов» военкоматов
Официальное заявление МО РК:
«В настоящее время оповещение граждан о призыве осуществляется, в том числе, в электронном формате - посредством SMS-уведомлений и уведомлений в личном кабинете eGov»
Манипуляция - Попытка увязать пожар в административном здании Национального научного центра особо опасных инфекций с неподтвержденными случаями чумы в России.
Официальный комментарий Министерства здравоохранения:
«Специализированные лаборатории Национального научного центра особо опасных инфекций не пострадали. Помещения, где проводятся лабораторные работы, огнем не были затронуты, их герметичность не нарушена».
Фейк: граждане Казахстана при определенных обстоятельствах могут сменить индивидуальный идентификационный номер (ИИН)
Официальное заявление МВД РК:
«ИИН присваивается один раз и изменению не подлежит»
Фейк: Техника Вооруженных сил РК не вернулась в места постоянной дислокации после проведения международных военных учений.
Официальное заявление МО РК:
«После завершения учений 6 октября 2026 года техника была возвращена в места постоянного базирования».
Фейк: Информация о нескольких погибших и более 100 раненных на концерте Кайрата Нуртаса в Шымкенте
Официальное заявление Управления здравоохранения г. Шымкента:
«Во время концерта на стадионе имени Кажымукана Мунайтпасова за медицинской помощью обратились восемь человек. После осмотра все, кроме одной посетительницы, были отпущены домой. 18-летняя девушка получила травмы и была доставлена в больницу, где ей оказывается необходимая медицинская помощь. Ее состояние находится под наблюдением специалистов».
Дополнительно:
За рассматриваемый период к административной ответственности привлечены пять человек (1, 2) за распространение недостоверной информации в социальных сетях. В отношении нарушителей применены предусмотренные законодательством меры административного воздействия.
| 2 | ℹ️ 2026 жылдың 1-15 қазан аралығындағы ресми теріске шығарулардың жиынтығы
Фейк: «Алматының су құбыры мен кәріз шаруашылығы бөгде компанияның басқаруына беріледі»
«Алматы Су» МКК ресми мәлімдемесі: «Алматы Су» кәсіпорны штаттық режимде жұмысын жалғастыруда және қаланың сумен жабдықтау мен су бұру жүйелерінің операторы болып қала береді. Басқа компаниялардың басқаруына беру жоспарланбаған».
Манипуляция: Компьютерлік клубтарға келушілерді әскери комиссариаттардың «рейдтері» туралы ақпарат беретін Telegram-боттарға қосылуға шақыру
ҚР Қорғаныс министрлігінің ресми мәлімдемесі:
«Қазіргі уақытта азаматтарды әскерге шақыру туралы хабарландыру электрондық форматта да жүзеге асырылады. Ол SMS-хабарламалар мен eGov жеке кабинетіндегі хабарламалар арқылы жүргізіледі».
Манипуляция: Аса қауіпті инфекциялар ұлттық ғылыми орталығының әкімшілік ғимаратында болған өртті Ресейдегі расталмаған «оба ауруымен» байланыстыруға тырысу
Денсаулық сақтау министрлігінің ресми түсініктемесі:
«Өрттен аса қауіпті инфекциялар ұлттық ғылыми орталығының мамандандырылған зертханалары зақымданған жоқ. Зертханалық жұмыстар жүргізілетін бөлмелерге от тимеген, олардың герметикалығы бұзылмаған».
Фейк: Қазақстан азаматтары белгілі бір жағдайларда жеке сәйкестендіру нөмірін (ЖСН) өзгерте алады
ҚР ІІМ ресми мәлімдемесі:
«ЖСН азаматқа бір-ақ рет беріледі және қайта өзгертілмейді».
Фейк: ҚР Қарулы Күштерінің техникасы халықаралық әскери оқу-жаттығудан кейін тұрақты орналасу орындарына оралмады
ҚР Қорғаныс министрлігінің ресми мәлімдемесі:
«Оқу-жаттығу 2026 жылғы 6 қазанда аяқталғаннан кейін техника тұрақты орналасу пунктеріне толық қайтарылды».
Фейк: Шымкентте Қайрат Нұртастың концертінде бірнеше адам өлімі тіркеліп, 100-ден астам адам жараланды деген ақпарат
Шымкент қаласының денсаулық сақтау басқармасының ресми мәлімдемесі:
«Қажымұқан Мұңайтпасов атындағы стадионда өткен концерт кезінде медициналық көмекке сегіз адам жүгінді. Тексеруден кейін бір көрерменнен басқасының барлығы үйлеріне жіберілді. Түрлі жарақат алған 18 жастағы бойжеткен ауруханаға жеткізіліп, оған қажетті медициналық көмек көрсетілуде. Оның жағдайы мамандардың бақылауында».
Қосымша ақпарат:
Қаралып отырған кезеңде әлеуметтік желілерде шындыққа сәйкес келмейтін ақпарат таратқаны үшін бес адам әкімшілік жауапкершілікке тартылды (1, 2 ). Тәртіп бұзған тұлғаларға қатысты қолданыстағы заңнамада көзделген әкімшілік ықпал ету шаралары қолданылды. | 352 |
| 3 | ⚡️ В социальных сетях фиксируются сообщения о якобы массовых пострадавших и нескольких погибших во время концерта Кайрата Нуртаса, состоявшегося 10 октября в Шымкенте.
Данная информация не соответствует действительности.
По данным Управления здравоохранения г. Шымкента, 10 октября 2026 года во время концерта на стадионе имени Кажымукана Мунайтпасова за медицинской помощью обратились 8 человек. После осмотра все, кроме одной посетительницы, были отпущены домой. 18-летняя девушка получила травмы и была доставлена в больницу, где ей оказывается необходимая медицинская помощь. Её состояние находится под наблюдением специалистов.
Вместе с тем, в ДП по г. Шымкент заявили, что по факту оказания услуг, не отвечающих требованиям безопасности, во время проведения концерта зарегистрировано уголовное дело. Организаторы мероприятия доставлены в полицию, где их действиям будет дана правовая оценка.
‼️ Центр по борьбе с дезинформацией призывает СМИ, блогеров и пользователей социальных сетей проверять сведения перед публикацией и не распространять непроверенную информацию. Особую ответственность следует проявлять при освещении событий, связанных с жизнью и безопасностью граждан, поскольку недостоверные сообщения могут вызывать необоснованную тревогу в обществе.
Напоминаем, что за распространение недостоверной информации законодательством Республики Казахстан предусмотрена ответственность. | 1 469 |
| 4 | ⚡️ Әлеуметтік желілерде 10 қазанда Шымкент қаласында өткен Қайрат Нұртастың концерті кезінде көптеген адам зардап шегіп, бірнеше азамат қайтыс болды деген ақпарат таралуда.
Алайда бұл мәліметтер шындыққа сәйкес келмейді.
Шымкент қаласының Денсаулық сақтау басқармасының мәліметінше, 2026 жылдың 10 қазанда Қажымұқан Мұңайтпасов атындағы стадионда өткен концерт кезінде 8 адам медициналық көмекке жүгінген. Медициналық тексеруден кейін олардың бірінен басқасы үйлеріне жіберілген. 18 жастағы қыз жарақат алып, ауруханаға жеткізілген. Қазіргі уақытта оған қажетті медициналық көмек көрсетілуде, жағдайы мамандардың бақылауында.
Сонымен қатар Шымкент қаласының Полиция департаменті концерт өткізу кезінде қауіпсіздік талаптарына сай келмейтін қызметтер көрсету фактісі бойынша қылмыстық іс тіркелді. Іс-шараны ұйымдастырушылар полицияға жеткізілді. Олардың әрекеттеріне заңға сәйкес құқықтық баға беріледі.
‼️ Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы бұқаралық ақпарат құралдары өкілдерін, блогерлер мен әлеуметтік желі қолданушыларын жарияланым жасамас бұрын олардың анық-қанығын тексеруге және расталмаған ақпаратты таратпауға шақырады.
Әсіресе азаматтардың өмірі мен қауіпсіздігіне қатысты оқиғаларды жариялау кезінде жауапкершілік таныту маңызды. Өйткені шындыққа сәйкес келмейтін хабарламалар қоғамда негізсіз алаңдаушылық туғызуы мүмкін.
Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес, жалған ақпарат таратқаны үшін жауапкершілік көзделгенін еске саламыз. | 429 |
| 5 | ⚡️ В Threads распространялась ложная информация о невозвращении военной техники после международных военных учений
Центром зафиксирован вброс ложной информации о том, что якобы после проведения международных военных учений, техника Вооруженных сил Республики Казахстан не вернулась в места постоянной дислокации.
Данная информация не соответствует действительности.
Как сообщили в Министерстве обороны Республики Казахстан, «после завершения учений 6 октября 2026 года техника была возвращена в места постоянного базирования».
При этом автор намеренно сопровождает ложную информацию манипулятивным вопросом о том, можно ли расценивать происходящее как оказание военной помощи иностранному государству или как «предательство Родины». Подобная постановка вопроса вовлекает неосведомленную аудиторию в эмоциональную дискуссию, создает ложную причинно-следственную связь и формирует у пользователей искаженное представление о реальных обстоятельствах, тем самым вводя их в заблуждение.
В данном случае используется реальное событие, проведение военных учений, к которому добавляется недостоверная деталь. После этого первоначальное сообщение продолжает циркулировать через комментарии, репосты, пересылки и скриншоты.
Таким образом, ложный тезис уже становится самостоятельным предметом обсуждения и может восприниматься пользователями как подтвержденный факт.
‼️ Распространение заведомо ложных либо недостоверных сведений может повлечь предусмотренные законодательством Республики Казахстан юридические последствия. | 2 842 |
| 6 | ⚡️ Threads желісінде халықаралық әскери оқу-жаттығулардан кейін әскери техниканың қайтарылмағаны туралы жалған ақпарат тарады
Орталық халықаралық әскери оқу-жаттығулар аяқталғаннан кейін Қазақстан Республикасы Қарулы Күштерінің әскери техникасы тұрақты орналасу орындарына қайтарылмағаны туралы жалған ақпарат таралғанын анықтады.
Аталған ақпарат шындыққа сәйкес келмейді.
Қазақстан Республикасы Қорғаныс министрлігінің мәліметінше, «оқу-жаттығулар аяқталған кейін әскери техника 2026 жылғы 6 қазанда тұрақты орналасу орындарына қайтарылған».
Бұл ретте автор жалған ақпаратты шет мемлекетке әскери көмек көрсету немесе оны «Отанға сатқындық жасау» ретінде бағалауға бола ма деген манипуляциялық сұрақпен толықтырған. Мақсатты түрде мұндай сұрақ қою бейхабар аудиторияны эмоциялық пікірталасқа тартып, жалған себеп-салдарлық байланыс қалыптастырады. Нәтижесінде пайдаланушыларда оқиғаның шынайы мән-жайына қатысты бұрмаланған түсінік қалыптасып, адастырылуы мүмкін.
Бұл жағдайда нақты оқиға, яғни әскери оқу-жаттығулардың өткізілу фактісі алынып, оған шындыққа сәйкес келмейтін қосымша мәлімет енгізіледі. Одан кейін бастапқы хабарлама пікірлер, репосттар, қайта жіберулер және скриншоттар арқылы таралуын жалғастырады.
Осылайша, жалған тезис өз алдына талқылау нысанына айналып, пайдаланушылар тарапынан расталған факт ретінде қабылдануы мүмкін.
‼️ Көрінеу жалған немесе шындыққа сәйкес келмейтін мәліметтерді таратқаны үшін Қазақстан Республикасының заңнамасына сәйкес құқықтық жауапкершілік көзделген. | 1 041 |
| 7 | 💭 Все о трендах дезинформации в III квартале 2026 года
Какие темы и нарративы набирали обороты, какие технологии использовались для распространения дезинформации и как менялась информационная повестка - собрали в одном выпуске.
Читайте в новом бюллетене Центра. | 1 136 |
| 8 | 💭 Фейктердің жаңа толқыны: ІІІ тоқсанда не өзгерді?
Ақпараттық кеңістікте қандай тақырыптар трендте болды? Жалған ақпарат таратушылар бұл жолы қандай жаңа технологияларды қолданды?
Орталықтың жаңа бюллетенінде 2026 жылдың ІІІ тоқсанындағы басты өзгерістерді талдап шықтық. | 1 109 |
| 9 | ⚡️ Манипуляции вокруг пожара в Алматы
В сети фиксируются попытки отдельных пользователей привлечь внимание к пожару произошедшему еще 21 сентября в Национальном научном центре особо опасных инфекций имени Масгута Айкимбаева в Алматы путем распространения манипулятивных сообщений.
При этом, в ДЧС Алматы в тот же день сообщили, что пожар произошел на втором этаже двухэтажного административного здания. Горели бытовая техника и вещи на площади около 20 кв. метров. Возгорание было полностью ликвидировано в течение 45 минут. Пострадавших нет.
В Министерстве здравоохранения также подчеркнули, что специализированные лаборатории в результате пожара не пострадали. Помещения, где проводятся лабораторные работы, огнем не затронуты, их герметичность не нарушена. Угрозы распространения инфекционных заболеваний и опасности для населения нет.
В то же время в последние дни вокруг реального факта возгорания некоторые аккаунты пытаются связать произошедшее со слухами о якобы случае чумы в России, которые ранее были официально опровергнуты российскими властями. При этом сам факт наличия в Национальном научном центре особо опасных инфекций специализированных лабораторий используется для создания ложной взаимосвязи между двумя событиями и формирования дополнительного тревожного контекста.
‼️ Центр по борьбе с дезинформацией призывает пользователей не поддаваться на манипуляции и проверять распространяемую информацию по официальным источникам. | 2 231 |
| 10 | ⚡️ Алматыдағы өртке қатысты манипуляциялар
Желіде жекелеген пайдаланушылардың 21 қыркүйекте Алматы қаласындағы Масғұт Айқымбаев атындағы аса қауіпті инфекциялар ұлттық ғылыми орталығында болған өртке қатысты манипуляциялық хабарламалар таратып, қоғам назарын аудару әрекеттері тіркелуде.
Еске салсақ, сол күні Алматы қаласының ТЖД өрттің екі қабатты әкімшілік ғимараттың екінші қабатында шыққанын хабарлаған болатын. Шамамен 20 шаршы метр аумақта тұрмыстық техника мен заттар жанған. Өрт 45 минут ішінде толық сөндірілді. Зардап шеккендер жоқ.
ҚР Денсаулық сақтау министрлігі де оқиға салдарынан мамандандырылған зертханалардың зақымданбағанын мәлімдеді. Зертханалық жұмыстар жүргізілетін үй-жайларға от тимеген, олардың герметикалық тиянақтылығы бұзылмаған. Жұқпалы аурулардың таралу қаупі мен халыққа төніп тұрған қатер жоқ.
Сонымен қатар, соңғы күндері кейбір әлеуметтік желі аккаунттары осы орын алған өрт оқиғасын Ресейде оба ауруы тіркелді деген қауесетпен байланыстыруға тырысуда. Айта кету керек, бұл ақпаратты бұған дейін Ресей билігі ресми түрде теріске шығарған еді. Бұл ретте Ұлттық ғылыми орталықта аса қауіпті инфекциялар бойынша мамандандырылған зертханалардың болуы фактісінің өзі екі оқиғаның арасында жалған байланыс орнату және жағдайға қатысты қосымша алаңдаушылық туғызатын контекст қалыптастыру үшін пайдаланылуда.
‼️ Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы азаматтарды манипуляцияларға сенбеуге және таратылған ақпаратты ресми дереккөздер арқылы тексеруге шақырады. | 960 |
| 11 | Часть 2
Четвертый этап - вовлечение пользователей.
После формирования информационного фона анонимные аккаунты переходят от распространения информации к призывам к действию: требовать ответов от государственных органов, публиковать собственные версии произошедшего, присоединяться к уже сформированной негативной реакции.
В результате ограниченное количество первоначальных источников получает возможность вовлечь значительно более широкую аудиторию.
Человек, который подключается к обсуждению на этом этапе, зачастую не знает, откуда первоначально появился вброс.
Пятый этап - давление на инфлюенсеров с целью поляризации общества.
Этот этап может происходить параллельно с внедрением основных нарративов. Публичных авторов, которые не поддерживают распространяемую информационную линию, призывают «не молчать» и присоединяться к критике государственных органов.
В последние дни нами было зафиксировано 11 таких аккаунтов. С некоторых из них впоследствии публикации с призывами были удалены, но их краткосрочная цель была достигнута тысячи просмотров, десятки пересылок, мобилизация аудитории блогеров и инфлюенсеров.
Одновременно появлялись призывы к так называемой «отмене» инфлюенсеров, отказавшихся поддерживать навязываемую рамку.
Даже вступая в спор, сам инфлюенсер может стать дополнительным каналом распространения первоначального нарратива. Публикация с целью опровержения также способна увеличить охват темы и привлечь новую аудиторию.
Отдельный элемент стратегии воздействия - использование нескольких площадок.
Один и тот же тезис последовательно появляется в Facebook, Threads и Telegram. Затем ссылки, скриншоты и фрагменты публикаций переносятся с одной платформы на другую.
У пользователя возникает ощущение, что так думают все, а информация подтверждается несколькими разными источниками.
Пользователю действительно трудно мгновенно распознать, что вокруг резонансного события формируется координируемая информационная кампания.
Поэтому, оказавшись в информационной волне, нужно обращать внимание на всю цепочку ее распространения - от первого источника до формирования массовой реакции.
Именно в этой цепочке становится заметно то, что невозможно увидеть, реагируя на каждый пост отдельно: кто первым запустил тезис, кто его усилил, кто перенес на другую площадку и в какой момент к обсуждению подключились реальные пользователи.
Центр по борьбе с дезинформацией будет и дальше помогать вам видеть факты, распознавать манипуляции и не поддаваться искусственно созданному резонансу. | 10 |
| 12 | Центром по борьбе с дезинформацией Службы центральных коммуникаций подготовлен Обзор опровержений за сентябрь 2026 года. | 1 075 |
| 13 | Орталық коммуникациялар қызметінің Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы 2026 жылдың қыркүйек айында теріске шығарылған жалған ақпараттарға шолу дайындады. | 1 055 |
| 14 | Часть 2
Четвертый этап - вовлечение пользователей.
После формирования информационного фона анонимные аккаунты переходят от распространения информации к призывам к действию: требовать ответов от государственных органов, публиковать собственные версии произошедшего, присоединяться к уже сформированной негативной реакции.
В результате ограниченное количество первоначальных источников получает возможность вовлечь значительно более широкую аудиторию.
Человек, который подключается к обсуждению на этом этапе, зачастую не знает, откуда первоначально появился вброс.
Пятый этап - давление на инфлюенсеров с целью поляризации общества.
Этот этап может происходить параллельно с внедрением основных нарративов. Публичных авторов, которые не поддерживают распространяемую информационную линию, призывают «не молчать» и присоединяться к критике государственных органов.
В последние дни нами было зафиксировано 11 таких аккаунтов. С некоторых из них впоследствии публикации с призывами были удалены, но их краткосрочная цель была достигнута тысячи просмотров, десятки пересылок, мобилизация аудитории блогеров и инфлюенсеров.
Одновременно появлялись призывы к так называемой «отмене» инфлюенсеров, отказавшихся поддерживать навязываемую рамку.
Даже вступая в спор, сам инфлюенсер может стать дополнительным каналом распространения первоначального нарратива. Публикация с целью опровержения также способна увеличить охват темы и привлечь новую аудиторию.
Отдельный элемент стратегии воздействия - использование нескольких площадок.
Один и тот же тезис последовательно появляется в Facebook, Threads и Telegram. Затем ссылки, скриншоты и фрагменты публикаций переносятся с одной платформы на другую.
У пользователя возникает ощущение, что так думают все, а информация подтверждается несколькими разными источниками.
Пользователю действительно трудно мгновенно распознать, что вокруг резонансного события формируется координируемая информационная кампания.
Поэтому, оказавшись в информационной волне, нужно обращать внимание на всю цепочку ее распространения - от первого источника до формирования массовой реакции.
Именно в этой цепочке становится заметно то, что невозможно увидеть, реагируя на каждый пост отдельно: кто первым запустил тезис, кто его усилил, кто перенес на другую площадку и в какой момент к обсуждению подключились реальные пользователи.
Центр по борьбе с дезинформацией будет и дальше помогать вам видеть факты, распознавать манипуляции и не поддаваться искусственно созданному резонансу. | 1 755 |
| 15 | Искусственный резонанс. Технология информационной раскачки
Часть 1
Анализ резонансных событий показывает, что вокруг чрезвычайных ситуаций и общественно значимых мероприятий может активизироваться сеть аккаунтов и каналов, действующих синхронно и в рамках единого информационного сценария.
Цель такой технологии - создать впечатление массового общественного недовольства, ускорить распространение деструктивных нарративов и вовлечь в их продвижение реальных пользователей.
Условно эту механику можно представить как пять последовательных этапов.
Первый этап - активация «консерв».
Речь идет о ранее созданных аккаунтах и каналах, которые длительное время практически не проявляли активности. После возникновения ЧС, ЧП или другого резонансного события они начинают использоваться для размещения заранее подготовленных либо оперативно сформированных материалов. Так, в связи с последними событиями ядро таких источников составили зафиксированные Центром 1 Телеграм-канал и 3 аккаунта в Фейсбук.
Задача таких аккаунтов - казаться убедительными за счет истории, подписчиков и определенной аудитории. Они не выглядят как профили, созданные непосредственно под конкретную информационную кампанию.
Второй этап - внедрение деструктивного нарратива.
На фоне информационного дефицита в первые часы после резонансного события начинают распространяться версии с неподтвержденными сведениями, преувеличениями, старыми фото- и видеоматериалами либо реальными фактами, дополненными ложными выводами. Таких аккаунтов было зафиксировано 29.
При этом задача может заключаться не только в распространении конкретного фейка. Дезинформаторами формируется общая интерпретация происходящего: «власти скрывают информацию», «официальным данным нельзя доверять», «реальные сведения распространяют только пользователи социальных сетей».
Так отдельные недостоверные сообщения объединяются в более широкий нарратив еще до появления полной официальной информации.
Третий этап - искусственное усиление.
Параллельно могут активироваться новые анонимные аккаунты, в том числе созданные непосредственно в момент возникновения информационного повода. Анализ выявил порядка 39 аккаунтов.
Их задача может заключаться не столько в создании новой информации, сколько в формировании видимости массового обсуждения. Однотипные публикации, комментарии, репосты, отметки пользователей и призывы к распространению создают искусственные сигналы высокой вовлеченности.
На этом этапе искусственно созданный резонанс начинает приобретать органический характер и попадать к реальным пользователям. | 1 515 |
| 16 | 2-бөлім
Төртінші кезең - пайдаланушыларды тарту.
Ақпараттық фон қалыптасқаннан кейін анонимді аккаунттар ақпарат таратудан нақты іс-әрекеттерге шығуға көшеді. Атап айтқанда, мемлекеттік органдардан жауап талап ету, оқиғаның жеке нұсқаларын жариялау, қалыптасқан жағымсыз реакцияға қосылу.
Нәтижесінде, алғашқы шектеулі дереккөздер әлдеқайда кең аудиторияны артынан ертіп кету мүмкіндігіне ие болады.
Осы кезеңде талқылауға қосылған пайдаланушы бұл ақпараттық араңдатудың бастапқыда қайдан және қалай пайда болғанын көбіне аңғара білмейді.
Бесінші кезең - инфлюенсерлерге қысым жасау арқылы қоғамды поляризациялау.
Бұл кезең негізгі нарративтерді енгізумен қатар жүруі мүмкін. Таратылып жатқан ақпараттық ұстанымды қолдамайтын танымал авторларды «үнсіз қалмауға» және мемлекеттік органдарды сынайтындардың қатарына қосылуға үндейді.
Соңғы күндері Орталық осындай 11 аккаунтты тіркеді. Кейіннен олардың кейбірінен үндеу жарияланымдары өшірілгенімен, олардың қысқа мерзімді мақсаты орындалды. Мыңдаған қаралым, ондаған репост жиналып, блогерлер мен инфлюенсерлердің аудиториясы белсендірілді.
Сонымен қатар ұсынылған ақпараттық шеңберді қолдаудан бас тартқан инфлюенсерлерді «жою» деп аталатын әрекетке шақыратын үндеулер пайда болды.
Тіпті пікірталасқа түскеннің өзінде, инфлюенсердің өзі бастапқы нарративті таратудың қосымша арнасына айналып кетуі мүмкін. Өйткені ақпаратты теріске шығару мақсатында жасалған жазбаның өзі тақырыптың қамту аясын кеңейтіп, жаңа аудиторияны тартып жатады.
Ақпараттық ықпал етудің тағы бір элементі - бірнеше платформаны қатар пайдалану.
Белгілі бір мазмұндағы тезис жүйелі түрде Facebook, Threads және Telegram платформаларында қатар пайда болады. Кейін жарияланымның сілтемелері, скриншоттары мен үзінділері бір платформадан екіншісіне ауыстырылып отырады.
Нәтижесінде пайдаланушыда «барлығы осылай ойлайды екен» деген жаңсақ түсінік қалыптасып, ақпарат түрлі дереккөз арқылы расталып жатқандай әсер қалдырады.
Шын мәнінде, қоғамда үлкен резонанс тудырған оқиға төңірегінде үйлестірілген ақпараттық науқан жүріп жатқанын қарапайым пайдаланушының бірден ажыратуы оңай емес.
Сондықтан, ақпараттық толқынға тап болған кезде, оның таралуының бүкіл тізбегіне - алғашқы дереккөзден бастап жаппай реакцияның қалыптасуына дейін назар аудару маңызды.
Дәл осы тізбекті талдау кезінде жекелеген жарияланымдарға бөлек-бөлек назар аударғанда байқалмайтын байланыстар көрінеді. Тезисті ең алғаш кімнің айналымға енгізгенін, оны кімдердің күшейткенін, екінші платформаға кім көшіргенін және пікірталасқа шынайы пайдаланушылардың қай сәтте қосылғанын айқын көруге мүмкіндік туады.
Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы алдағы уақытта да нақты фактілерді тануға, манипуляцияны ажыратуға және қолдан жасалған резонансқа бой алдырмауға көмектесуді жалғастыра береді. | 1 329 |
| 17 | Жасанды резонанс. Ақпараттық күшейту технологиясы
1-бөлім
Резонансты оқиғаларды талдау көрсеткендей, төтенше жағдайлар мен қоғамдық маңызы бар шаралар кезінде бірыңғай ақпараттық сценарий бойынша белгілі бір уақытта синхронды әрекет ететін аккаунттар мен арналар белсендірілуі мүмкін.
Бұл технологияның басты мақсаты - қоғамда жаппай наразылық туындағандай әсер қалдыру, деструктивті нарративтердің таралуын жеделдету және оны одан әрі ілгерілетуге шынайы пайдаланушыларды тарту.
Шартты түрде бұл тетікті бес жүйелі кезеңге бөліп қарастыруға болады.
Бірінші кезең – «консерваларды» (ұйқыдағы аккаунттарды) белсенді іске қосу.
Бұл - ұзақ уақыт бойы белсенділік танытпаған немесе өте аз белсенді болған аккаунттар мен арналар. Төтенше жағдай, оқыс оқиға немесе өзге де резонансты жайт орын алған бойда олар алдын ала дайындалған немесе оқиғаға байланысты жедел әзірленген материалдарды жариялау үшін іске қосылады. Мәселен, соңғы оқиғаларға байланысты Орталық тарапынан анықталған мұндай дереккөздердің негізгі ядросын 1 Telegram-арна мен Facebook желісіндегі 3 аккаунт құрады.
Мұндай профильдердің басты міндеті - олардың бұған дейін қалыптасқан тарихы, жазылушылар саны мен белгілі бір аудиториясы арқылы сенімді болып көрінуі. Сондықтан олар белгілі бір ақпараттық науқан үшін арнайы құрылған аккаунтқа ұқсамайды.
Екінші кезең - деструктивті нарративті ақпараттық кеңістікке енгізу.
Резонансты оқиға орын алған алғашқы сағаттардағы ақпараттық тапшылықты пайдаланып, расталмаған мәліметтер, асыра сілтеулер, бұрын түсірілген фото және бейнематериалдар немесе жалған тұжырымдармен бұрмаланған шынайы фактілер таратыла бастайды. Осындай 29 аккаунт анықталды.
Бұл ретте басты мақсат тек нақты бір фейкті таратумен шектелмеуі мүмкін. Дезинформаторлар болған жағдайға қатысты жалпы теріс түсінік қалыптастырады. Мысалы, «билік ақпаратты жасырып отыр», «ресми мәліметтерге сенуге болмайды», «шынайы ақпаратты тек әлеуметтік желі пайдаланушылары таратады» деген ұстанымдар алға шығарылады.
Осылайша, ресми ақпарат толық жарияланғанға дейін жекелеген дәйексіз хабарламалар біртұтас кең ауқымды нарративке біріктіріледі.
Үшінші кезең – жасанды күшейту.
Сонымен қатар, жаңа анонимді аккаунттар, соның ішінде ақпараттық себеп пайда болған сәтте жедел ашылған профильдер де іске қосылуы мүмкін. Талдау барысында осындай сипаттағы 39-ға жуық аккаунт анықталды.
Олардың міндеті жаңа ақпарат жасау емес, жаппай талқылау жүріп жатқандай әсер қалыптастыру. Біркелкі жарияланымдар, пікірлер, репосттар, пайдаланушыларды белгілеу және ақпаратты таратулар арқылы жоғары белсенділік жасанды сигнал қалыптасады.
Осы кезеңде жасанды жолмен жасалған резонанс біртіндеп табиғи сипат алып, шынайы пайдаланушылардың ақпараттық кеңістігіне ене бастайды. | 1 379 |
| 18 | ⚡️ Фейк про армию вернулся ровно через год
Несмотря на ранее опубликованное Центром опровержение в сентябре 2025 года, спустя год в информационном пространстве анонимными аккаунтами вновь распространяются кадры, которые выдаются за реальные события, связанные с Вооруженными силами.
В частности, пользователи социальной сети Threads массово публикуют фрагменты художественного фильма «Баткен» киностудии «Кыргызфильм», представляя их как реальные кадры.
При этом к видеоматериалам добавляются эмоционально окрашенные комментарии и деструктивные призывы, которые могут вводить пользователей в заблуждение и способствовать росту социальной напряженности.
Центр пользователей не становиться инструментом распространения подобных информационных манипуляций.
‼️ Напоминаем, что распространение ложной и заведомо ложной информации может повлечь установленную законодательством ответственность.
Не распространяйте непроверенную информацию. Проверяйте факты и не позволяйте манипулировать общественным мнением. | 1 284 |
| 19 | ⚡️ Әскер туралы жалған ақпарат бір жылдан кейін қайта тарады
2025 жылдың қыркүйегінде Орталық жалған ақпаратты теріске шығарғанына қарамастан, әлеуметтік желілерде анонимді аккаунттар Қарулы күштерге қатысты кадрларды шынайы оқиғалар ретінде көрсетіп, қайта таратуда.
Атап айтқанда, Threads әлеуметтік желісінің пайдаланушылары «Қырғызфильм» киностудиясының «Баткен» көркем фильмінен алынған үзінділерді шынайы кадрлар ретінде жаппай жариялауда.
Бұл ретте бейнематериалдарға эмоционалды сипаттағы пікірлер мен деструктивті үндеулер қосылып, олардың таралуы пайдаланушыларды жаңылыстырып, әлеуметтік шиеленістің артуына ықпал етуі мүмкін.
Жалған ақпаратқа қарсы іс-қимыл орталығы пайдаланушыларды осындай ақпараттық манипуляциялардың таралу құралына айналмауға шақырады.
‼️ Жалған және көрінеу жалған ақпаратты тарату заңнамада белгіленген жауапкершілікке әкеп соғуы мүмкін екенін еске саламыз.
Тексерілмеген ақпаратты таратпаңыз. Фактілерді тексеріп, қоғамдық пікірді манипуляциялауға жол бермеңіз. | 389 |
| 20 | ⚡️ Центром по борьбе с дезинформацией в социальной сети Facebook зафиксирована попытка манипуляции с информацией о якобы гибели еще одного военнослужащего в Мангистауской области.
Данная информация не соответствует действительности.
По информации, представленной Центру Министерством внутренних дел, Национальной гвардией, Пограничной службой и Министерством обороны Республики Казахстан, сведения о гибели военнослужащего не подтвердились.
Центр по борьбе с дезинформацией призывает пользователей социальных сетей не доверять информации без ссылки на официальный источник.
‼️ Распространение недостоверной информации может иметь правовые последствия в соответствии с законодательством Республики Казахстан. | 2 356 |
