تاریخ فوری

امروز چهارشنبه، ۶ آبان‌ماه ۱۴۰۵ شمسی، ۲۸ اکتبر ۲۰۲۶ میلادی، ۱۷ جمادی‌الاول ۱۴۴۸ قمری، 🥋 روز جهانی جودو زادروز جیگورو کانو، بنیان‌گذار جودو در ژاپن، به‌عنوان روز جهانی جودو گرامی داشته می‌شود. این ورزش رزمی افزون بر مهارت بدنی، بر احترام، انضباط، خودسازی و استفادهٔ سنجیده از نیرو تأکید دارد. 🎬 روز جهانی انیمیشن این مناسبت به یاد نخستین نمایش عمومی تصاویر متحرک امیل رینو در پاریس برگزار می‌شود؛ نمایشی که در ۲۸ اکتبر ۱۸۹۲ با استفاده از دستگاه «تئاتر اپتیک» برگزار شد و از رویدادهای مهم در تاریخ شکل‌گیری انیمیشن به شمار می‌رود. 🗳 دومین دبیرکل حزب رستاخیز جمشید آموزگار، وزیر کشور کابینه‌ی هویدا، به دستور محمدرضا پهلوی دومین دبیرکل حزب رستاخیز شد. امیرعباس هویدا نخستین دبیرکل بود و ۲۰ ماه در این سمت ماند. ۱۳۵۵ ش ⚖️ تأیید حکم اعدام دکتر حسین فاطمی دادگاه تجدیدنظر نظامی حکم اعدام فاطمی، وزیر خارجه‌ی دولت مصدق، را تأیید کرد و احمد رضوی و سیدعلی شایگان را هم به ۱۰ سال زندان محکوم نمود. فاطمی از یاران نزدیک مصدق در نهضت ملی شدن نفت بود. حکم او بامداد ۱۹ آبان همان سال اجرا شد. ۱۳۳۳ ش 🛢 آغاز صدور گاز طبیعی ایران به اتحاد شوروی با بهره‌برداری از خط لولهٔ انتقال گاز ایران به شوروی، صادرات گاز طبیعی ایران به این کشور آغاز شد. این پروژه حاصل همکاری‌های اقتصادی و فنی دو کشور بود و از طرح‌های بزرگ زیرساختی صنعت گاز ایران در آن دوره به شمار می‌رفت. ۱۳۴۹ ش ✈️ آغاز سفر رسمی شاه و فرح به ترکیه محمدرضا شاه پهلوی و فرح پهلوی، به دعوت فخری کوروتورک، رئیس‌جمهور ترکیه، سفر رسمی شش‌روزه‌ای را به آن کشور آغاز کردند. آنان در آنکارا مورد استقبال رسمی قرار گرفتند و در برنامه‌های سیاسی و تشریفاتی، از جمله ادای احترام به آرامگاه کمال آتاتورک، شرکت کردند. سفر از ۶ تا ۱۱ آبان ادامه داشت. ۱۳۵۴ ش 🛢 افتتاح سومین کنفرانس اوپک دکتر علی امینی، نخست‌وزیر وقت، سومین کنفرانس کشورهای صادرکننده‌ی نفت را افتتاح کرد. ایران از بنیان‌گذاران این سازمان بود. ۱۳۴۰ ش 🧬 رونمایی از سند پدافند زیستی سند پدافند زیستی در حوزه‌ی انسانی کشور در وزارت بهداشت، درمان و آموزش پزشکی رونمایی شد. ایجاد شبکه‌ی پایش و رصد از تأکیدات این سند بود. ۱۳۹۲ ش 🛢 تصویب قرارداد کنسرسیوم نفت در مجلس سنا مجلس سنا قرارداد کنسرسیوم نفت را تصویب کرد. این قرارداد پس از کودتای ۲۸ مرداد، چارچوب تازه‌ای برای تولید و فروش نفت ایران ایجاد کرد و نقش شرکت‌های نفتی خارجی را در صنعت نفت کشور گسترش داد. قرارداد پیش‌تر در مجلس شورای ملی تصویب شده بود. ۱۳۳۳ ش 🕊 آزادی مهدی بازرگان و آیت‌الله محمود طالقانی مهدی بازرگان و آیت‌الله سیدمحمود طالقانی، همراه با چهار زندانی سیاسی دیگر، از زندان آزاد شدند. چهار زندانی دیگر عبارت بودند از بهمن فره‌وشی، محسن رسولی، منوچهر مقدم سلیمی و حسن شریف. ۱۳۴۶ ش ⚓ تحویل سه ناو آمریکایی به نیروی دریایی سه ناو جنگی اهدایی آمریکا در مراسمی رسمی در خرمشهر تحویل نیروی دریایی ایران شد. ۱۳۴۴ ش 📖 پایان نگارش «جن‌نامه» هوشنگ گلشیری نوشتن «جن‌نامه» را به پایان رساند. او از چهره‌های شاخص داستان‌نویسی معاصر ایران است. ۱۳۷۶ ش 🎖 بازنشستگی گستردهٔ افسران ارتش دورهٔ رضاشاه پس از کناره‌گیری رضاشاه از سلطنت در شهریور ۱۳۲۰ و دگرگونی شرایط سیاسی ایران، تصفیه‌ای گسترده در ارتش انجام شد و شمار زیادی از صاحب‌منصبان دورهٔ او بازنشسته شدند. این تغییرات بخشی از دگرگونی ساختار نظامی کشور در دوران پس از سلطنت رضاشاه بود. ۱۳۲۰ ش 📜 بخشنامه دربارهٔ مالکیت اتباع بیگانه در ایران وزارت داخله در بخشنامه‌ای بر ممنوعیت مالکیت اموال غیرمنقول اتباع بیگانه در ایران تأکید کرد. این اقدام در چارچوب مقررات آن دوره دربارهٔ مالکیت اتباع خارجی انجام شد. اما در دوران محمدرضا شاه مقررات تازه‌ای در سال ۱۳۲۸ و سپس ۱۳۴۲ تصویب شد که امکان تملک برخی املاک را با شرایط و مجوزهای مشخص برای اتباع خارجی فراهم می‌کرد. ۱۳۰۸ ش 🏛 نخستین جلسهٔ هیئت دولت به ریاست رضاخان پس از انتصاب رضاخان به ریاست‌الوزرایی، نخستین جلسهٔ هیئت دولت به ریاست او برگزار شد. رضاخان در آن دوره، برقراری امنیت و سازمان‌دهی نیروهای نظامی را از اولویت‌های خود معرفی می‌کرد. ۱۳۰۲ ش 📰 صدور مجوز انتشار ۲۲ روزنامه در روزشمارهای تاریخی این روز، صدور مجوز انتشار ۲۲ روزنامه از سوی شورای عالی انطباعات ثبت شده است؛ رویدادی مربوط به دورهٔ شکل‌گیری ساختارهای جدید مطبوعاتی در ایران. ۱۳۰۲ ش 🚀 زادروز شهید حسن طهرانی‌مقدم حسن طهرانی‌مقدم، از فرماندهان سپاه پاسداران و از چهره‌های اصلی شکل‌گیری برنامهٔ موشکی ایران، در این روز متولد شد. او مسئولیت‌هایی در حوزهٔ سازمان‌دهی و توسعهٔ توان موشکی کشور بر عهده داشت و در انفجار پادگان مدرس در آبان ۱۳۹۰ به شهادت رسید. ۱۳۳۸ ش 👑 زادروز شمس پهلوی نخستین فرزند رضاشاه از تاج‌الملوک و خواهر بزرگ‌تر محمدرضا شاه. همسر نخستش فریدون جم، پسر محمود جم نخست‌وزیر رضاشاه و ارتشبد ارتش شاهنشاهی، بود؛ سپس با مهرداد پهلبد (عزت‌الله مین‌باشیان)، هنرمند و نخستین وزیر فرهنگ و هنر ایران، ازدواج کرد. ۱۲۹۶ ش 🗳 زادروز محمود احمدی‌نژاد محمود احمدی‌نژاد در آرادان متولد شد. او شهردار تهران و ششمین رئیس‌جمهور ایران بود و از سال ۱۳۸۴ تا ۱۳۹۲ ریاست دولت را بر عهده داشت. پس از پایان ریاست‌جمهوری نیز عضو مجمع تشخیص مصلحت نظام شد. ۱۳۳۵ ش 🎼 درگذشت حسین یاحقی، آهنگساز و نوازندهٔ موسیقی ایرانی حسین یاحقی، آهنگساز، نوازندهٔ ویولن و کمانچه و رهبر ارکستر، درگذشت. او از هنرمندان شناخته‌شدهٔ موسیقی سنتی ایران بود و در پرورش و معرفی موسیقی ایرانی نقش داشت. ۱۳۴۷ ش 🍳 زادروز مهرشاد شهیدی‌نژاد جوان ۱۹ سالهٔ اهل اراک و دانشجوی رشتهٔ آشپزی، در این روز متولد شد. نام او پس از مرگش در جریان اعتراض‌های سال ۱۴۰۱ در گزارش‌های مربوط به جان‌باختگان آن دوره مطرح شد. دربارهٔ جزئیات و تاریخ مرگ او گزارش‌هایی با تفاوت‌هایی منتشر شده است. ۱۳۸۱ ش 🕊 شهادت آرمان علی‌وردی طلبه‌ی ۲۱ ساله و عضو بسیج، چهارم آبان ۱۴۰۱ در جریان اعتراض‌های اکباتان تهران، به گزارش رسانه‌های رسمی، ربوده و با ضربات چاقو و ضرب‌وشتم زخمی شد و دو روز بعد در بیمارستان بقیةالله به دلیل شدت خونریزی به شهادت رسید. ۱۴۰۱ ش 🕯 درگذشت آرمیتا گراوند دانش‌آموز ۱۷ سالهٔ اهل کرمانشاه، پس از حادثه‌ای در متروی تهران در ۹ مهر ۱۴۰۲ به بیمارستان منتقل شد و مدتی در وضعیت بحرانی قرار داشت. او پس از حدود چهار هفته بستری درگذشت. دربارهٔ علت حادثه و چگونگی وقوع آن روایت‌های متفاوتی منتشر شد. ۱۴۰۲ ش 🔪 قتل تکان‌دهندهٔ میدان کاج سعادت‌آباد در میدان کاج سعادت‌آباد تهران، یعقوب‌علی جعفری با ضربات چاقو جوانی به نام محمدرضا، معروف به یزدان، را مجروح کرد. ضارب مانع نزدیک‌شدن دیگران برای کمک به مجروح شد و حادثه در برابر دیدگان مردم ادامه یافت. این ماجرا موجی از انتقاد دربارهٔ تأخیر در مداخله برای نجات جان او برانگیخت. قاتل در دی همان سال اعدام شد. ۱۳۸۹ ش 📚 درگذشت جان لاک، فیلسوف انگلیسی از متفکران برجستهٔ عصر روشنگری، اندیشه‌های او دربارهٔ حقوق طبیعی، رضایت مردم در تشکیل حکومت و محدودبودن قدرت سیاسی، تأثیر مهمی بر فلسفهٔ سیاسی مدرن و نظریه‌های لیبرالیسم گذاشت. ۱۷۰۴ م 🏛 راهپیمایی فاشیست‌ها به سوی رم هواداران فاشیسم به رهبری بنیتو موسولینی در جریان «راهپیمایی به سوی رم» برای در دست گرفتن قدرت بسیج شدند. این حرکت به بحران سیاسی ایتالیا انجامید و پادشاه، موسولینی را مأمور تشکیل دولت کرد. ۱۹۲۲ م 🇨🇿 اعلام استقلال چکسلواکی چکسلواکی در پی فروپاشی امپراتوری اتریش-مجارستان در پایان جنگ جهانی اول، استقلال خود را اعلام کرد. کشور جدید، سرزمین‌های چک و اسلواک را در قالب دولتی مستقل گرد آورد. ۱۹۱۸ م 🍷 تصویب قانون ولستد در آمریکا کنگرهٔ ایالات متحده قانون ولستد را پس از وتوی رئیس‌جمهور وودرو ویلسون تصویب کرد. این قانون سازوکار اجرای ممنوعیت تولید و فروش مشروبات الکلی را فراهم کرد؛ سیاستی که در سال‌های بعد به یکی از مناقشه‌برانگیزترین تجربه‌های اجتماعی آمریکا تبدیل شد. ۱۹۱۹ م 🇮🇹 حملهٔ ایتالیا به یونان ایتالیای فاشیستی به رهبری بنیتو موسولینی به یونان حمله کرد و جنگ میان دو کشور آغاز شد. مقاومت نیروهای یونانی، پیشروی ارتش ایتالیا را با مشکل روبه‌رو کرد و جبههٔ بالکان در جنگ جهانی دوم گسترش یافت. ۱۹۴۰ میلادی ☢️ بحران موشکی کوبا؛ اعلام عقب‌نشینی شوروی نیکیتا خروشچف، رهبر شوروی، اعلام کرد موشک‌های شوروی از کوبا خارج خواهند شد. این تصمیم نقطهٔ عطفی در پایان بحران موشکی کوبا بود؛ بحرانی که جهان را در اکتبر ۱۹۶۲ تا آستانهٔ جنگ هسته‌ای پیش برده بود. ۱۹۶۲ م 📖 درگذشت فریدریش ماکس مولر فریدریش ماکس مولر، زبان‌شناس و پژوهشگر آلمانی‌تبارِ مستقر در بریتانیا، درگذشت. او در مطالعات زبان‌های هندواروپایی و پژوهش‌های تطبیقی دربارهٔ ادیان نقش مهمی داشت. ۱۹۰۰ م 💻 زادروز بیل گیتس از بنیان‌گذاران شرکت مایکروسافت، متولد شد. او در گسترش رایانه‌های شخصی و نرم‌افزارهای مورد استفادهٔ میلیون‌ها نفر در سراسر جهان نقشی اثرگذار داشت و بعدها فعالیت‌های گسترده‌ای در حوزهٔ امور خیریه و سلامت جهانی انجام داد. ۱۹۵۵ م 📜 سخنی با مخاطبان: تاریخ را نه برای تأیید باورهایمان، بلکه برای شناخت گذشته روایت می‌کنیم. در «تاریخ فوری» می‌کوشیم فراتر از تعصب و گرایش‌های سیاسی، به شواهد وفادار بمانیم؛ زیرا تاریخ نه همیشه سفید است و نه همیشه سیاه. ما نیز از خطا مصون نیستیم و از هر تذکر مستند برای اصلاح استقبال می‌کنیم. ✍️ «تاریخ فوری» 🗓 @Tarikh_Fouri