Buğday Derneği

Soframıza koyduklarımız fiziksel sağlığımız kadar ekolojik dengeyi, sosyal ilişkilerimizi hatta gezegenimizin geleceğini belirliyor. Endüstriyel gıda sisteminin marketlerde sunduğu seçeneklerin gerçek gıda olmadığının farkına varanlar inisiyatifi ellerine alıp ekolojik, adil ve sürdürülebilir yöntemlerle üretilen gıda arayışına giriyor. Yaşadıkları bölgede atalık tohumlarla zehirsiz üretilmiş gıdaları doğrudan üreticiden alacakları topluluklar oluşturarak kendi gıda tedarik zincirlerini kuruyorlar. Türkiye’nin 10 ilinde toplam 36 gıda topluluğu var ve iyi haber; sayıları günbegün artıyor. İzmir’deki gıda topluluklarına yakın zamanda bir yenisi eklendi. Kuş Cenneti Gıda Topluluğu, İzmir’in kuzeyindeki yerleşimlerde (Aliağa, Foça, Yenifoça, Menemen, Çiğli, Dikili, Bergama, Kınık ve çevresinde) yaşayan, iyi ve sağlıklı gıdaya ulaşmak isteyen türeticilerle, doğa dostu yöntemlerle üretim yapan küçük üreticileri bir araya getiren bir dayanışma ağı.

🧑🏻‍🌾 WWOOF Türkiye/TaTuTa ağındaki ev sahibi çiftlikleri tanıtmaya devam ediyoruz. 🌱 Çam ormanlarının ve doğal su kaynaklarının arasındaki yirmi beş dönüm arazide permakültür ve doğal mimari uygulamaları yapılan Nisan Geldi Doğal Yaşam Çiftliği’nde (Kale-Denizli) doğada şebeke dışı bir yaşam kurup sürdürmeye dair yararlı bilgi ve deneyimler edinme şansı bulacaksınız. 🌱 Lavanta ve ardıç hasadı, yağ damıtma ve arıcılık konusu ilginizi çekiyorsa Kavlaki (Emirdağ-Afyon) çiftliğini ziyaret edebilirsiniz.

🌱 Kırk dönümlük araziye kurulan 40 Ambar Çiftliği'nde (Bayramiç-Çanakkale) zeytin ve meyve ağaçlarının yanı sıra üzüm bağı, tıbbi aromatik bitkiler ve bostanlar yer alıyor. Her mevsim hasat edilecek, işlenecek ürünler, bilgi ve deneyimlerini paylaşmaya hazır bir aile sizi bekliyor. 🌱 İzmir, Foça’ya bağlı Kocamehmetler köyündeki Zoe çiftliğinde zeytin, asma, meyve ağaçları, tıbbi ve aromatik bitkiler, yabani otlar, mevsimlik sebzeler, kazlar ve tavuklarla yıl boyu canlı ve hareketli bir yaşam var ve elbette bu hayatı sürdürmek için gerekenleri deneyimlemek isteyenler için yapacak pek çok iş… 📌 WWOOF Türkiye/TaTuTa ekolojik çiftlik ziyaret programındaki ev sahibi çiftlikler hakkında bilgi almak, gönüllü ya da ev sahibi olarak programa katılmak için 👉 https://wwoof.tr/tr/ adresini ilk fırsatta ziyaret edin

COP17’nin açılış gününde, 100 ülkeden gelen göçebeler “Küresel Göçebe Bildirgesi” başlıklı bir bildiri sundu. İpek Yolu Kervanı’na katılan UNCCD İcra Sekreteri kuraklıkla mücadelede için göçebe yaşam biçiminin vazgeçilmez olduğunu vurguladı: “İpek Yolu Kervanı yolculuğu boyunca, ülkelerin ve toplulukların kendi kimliklerinden, kültürlerinden, ekonomilerinden ve yaşam tarzlarından ayrılması mümkün olmayan otlakları nasıl yönettiğini ve restore ettiğini gördük. Yolculuk boyunca verilen her mola basit bir gerçeği pekiştirdi: İyileştirme ve restorasyonun merkezinde insanlar yer alıyor.” Kaynak: Down to Earth Yazının tamamını web sitemizden okuyabilirsiniz: https://www.bugday.org/blog/gocebelerin-yukselisi-ve-isyani/

Birleşmiş Milletler Çölleşmeyle Mücadele Sözleşmesi (UNCCD), arazi tahribatını önlemeyi ve kuraklıkla mücadele etmeyi amaçlayan, yasal olarak bağlayıcı tek uluslararası anlaşma. UNCCD Taraflar Konferansı (COP17) bu yıl 17-28 Ağustos tarihlerinde Moğolistan’ın başkenti Ulan Batur’da gerçekleşti. UNCCD, 2026 yılını Uluslararası Otlaklar ve Göçebe Hayvancılık Yılı olarak ilan etmişti. COP17 öncesinde, 8 Ağustos’ta küresel bir farkındalık kampanyası olan İpek Yolu Kervanı, Avrasya’yı katettiği 6 bin kilometrelik yolculuğun ardından Ulan Batur’da sona erdi. Kervan; otlakların restore edilmesi ve giderek sıklaşan kuraklık koşullarına karşı direncin artırılmasına yönelik pratik yaklaşımlar ve deneyimler konusunda göçebe toplulukların yanı sıra biliminsanları, politika yapıcılar ve gençlerle bir araya geldi.

“Tarlanın, Pazarın, Sofranın Geleceği” programında 14 haftadır afetlere ve krizlere dayanıklı bir gıda sistemi kurmayı mümkün kılan agroekolojiyi çeşitli boyutlarıyla ele aldık. Bugün Türkiye’deki başarılı agroekolojik üretim projelerinden birine dahil olan üreticileri konuk ediyoruz. Buğday Derneği olarak Hataylı çiftçilerle 3 yıldır birlikte yürüttüğümüz "Tarımsal Üretimde Onarıcı Dönüşüm Projesi”ne katılan iki çiftçimizle, agroekolojik üretime geçiş süreçlerini; toprak onarımı, üretim, pazarlama ve örgütlenme konusunda yaptıklarını konuşacağız. Bugün saat 18:45’te @acikradyo'da dinleyebilirsiniz. 📻 Programının önceki kayıtlarına Apaçık Radyo podcast kanallarından ulaşabilirsiniz. 🎧 https://apacikradyo.com.tr/program/255597/kayit-arsivi Agroekolojiyi bilim, uygulama ve toplumsal hareket yönleriyle ele aldığımız, Türkiye ve dünyadan agroekolojik üretim, tedarik ve örgütlenme modelleriyle ilgili örnekleri incelediğimiz yazı dizimizi apacikradyo.com.tr'de okuyabilirsiniz.

🌀 22 Eylül arabaya binmeme günü, ekolojik dönüşümün için bir başlangıç olabilir.🚲 🚎 Yolda bir şeridi otomobile ayırdığınız zaman saatte yaklaşık 3 bin kişi, aynı şeridi tramvay veya metrobüs için ayırdığınızda saatte 30 bin kişi seyahat edebiliyor. Sürdürülebilir ulaşımın yaygınlaşması için biz ne yapabiliriz? 🚗 Ulaşım aracımızı seçerken sonuçlarını düşünebiliriz, 🚶🏻‍♀ Kent içinde 1-2 km mesafe için yürüyebilir, 🚴‍♀ 2-10 km mesafe için bisiklete binebilir, 🚌 8-10 km ve üzeri mesafeler için toplu taşıma kullanabilir, ☝ Kendi yaşam alanlarımızla ilgili kararlarda, vatandaş olarak aktif ve katılımcı bir rol alarak yerel yönetimlerden daha kaliteli toplu taşıma hizmeti talep edebiliriz. İllüstrasyon: Neval Ergün

On birinci “Buğday’la BİRLİKTE” buluşmasında, derneğimizin Strateji Kurulu Üyesi Oya Ayman, Çözüm Agroekoloji yaklaşımından ve agroekolojik dönüşüm için çözüm yollarından; Ziraat Yüksek Mühendisi ve Tarım Ekonomisti İpek Süer Topuzoğlu ise küçük aile çiftçiliği ile alternatif finansman modellerinden söz edecek. Çevrimiçi buluşmaya katılmak için bugün saat 18:00’e kadar kayıt formunu doldurabilirsiniz. 🗓️22 Eylül Salı 🕗 20.00 – 22.00 📍 Zoom 👉 Kayıt formu: https://tinyurl.com/birlikteeylul2026

İklim krizinin tarımsal üretimi giderek daha fazla etkilediği, savaşların ise gıda tedarik zincirlerini kırılganlaştırdığı bir dönemde Slow Food, dünyanın dört bir yanındaki üreticileri, aşçıları, aktivistleri ve gıda topluluklarını yeniden aynı sofranın etrafında buluşturuyor. 🐌Terra Madre Salone del Gusto, 24–27 Eylül 2026’da Torino’da gerçekleşecek ve bu kez biyoçeşitlilik ile gıdanın geleceğini merkeze alacak. 📖 Buğday Gönüllü İletişim Ekibi’nden Özge Güven’in Terra Madre 2026’yı anlatan yazısını web sitemizde okuyabilirsiniz. 👉 https://www.bugday.org/blog/gidanin-gelecegi-eylulde-italyada-konusulacak/ 🌿 Doğa dostu yaşamın gündem ve pratiklerinden haberdar olmak için e-bültene abone olun: 👉 https://www.bugday.org/blog/duzenli-destek/

Bu atölyeler kimin için uygun? - 18 – 30 yaş arasında, - Hatay’da yaşayan, - Ekoloji, gıda, tarım, iklim krizi, onarım sistemleri, dünyadaki yerimiz, diğer tüm canlılar ve varlıklarla ilişkilerimiz gibi konulara ilgili, duyarlı ve meraklı, - Çevrimiçi ve yüz yüze buluşmalara düzenli olarak katılmaya niyetli, - Tanışmaya, konuşmaya, tartışmaya, öğrenmeye, paylaşmaya istekli ve hevesli, - Sonuca değil sürece odaklanmaya hazır, yeni kavramlara, bilgilere, bakış açılarına, birbirinden öğrenmeye açık, - Atölyeler bittikten sonra da Buğday Derneği çalışmalarına katılmaya istekli gençler. 28 Eylül 2026 tarihine kadar kayıt formunu doldurarak başvurabilirsiniz. https://forms.gle/o5FuT4Vswhq3hFtMA Gençler İçin Agroekolojide Yaratıcı Öğrenme (Creative Learning on Agroecology for Youth – CLAY) projesi, Avrupa Birliği tarafından Erasmus+ Programı kapsamında destekleniyor.

Gençler İçin Agroekolojide Yaratıcı Öğrenme (CLAY) projemiz kapsamında, bu yılın başında Gençler İçin Ekoloji Buluşmaları’na İzmir’de başladık, yıl boyunca çevrimiçi ve yüz yüze buluşmalar ve Mayıs’ta bir kamp yaptık. İzmir’deki gençlerle birlikte çalışmalarımız büyük bir keyifle ve heyecanla devam ediyor. Şimdi de Hatay’da yaşayan gençlerle bir araya gelmek istiyoruz. Ekim ayında çevrimiçi buluşmalar başlayacak, Kasım ayında da Hatay’da yüz yüze bir etkinlik yapacağız. Bu etkinliklerde doğa merkezli, bütüncül bakış açısıyla farklı başlıklarda derinleşmek ve üretmek istiyoruz. Buluşmaların içerikleri ve programı katılımcılarla beraber şekillenecek.

Her hafta Çarşamba günleri Apaçık Radyo’da yayınlanan programımızda bu hafta, ekonomik ve sosyo-kültürel nedenlerle tarımı bir gelecek olarak görmeyen gençleri yeniden tarıma yönlendirebilmek için nasıl bir kırsal yaşam ve tarım ekonomisi yaratmamız gerektiğinden söz ediyoruz. Konuğumuz sosyal ekonomi, sivil toplum ve sürdürülebilirlik alanlarında çalışan Buğday Derneği yönetim kurulu üyesi Zeynep Bilgi Buluş. Bugün saat 18:45’te @acikradyo'da dinleyebilirsiniz.

“Türkiye’nin COP31 Başkanlığı ile Yeni Kömür Yatırımları Çelişiyor” İklim alanında çalışan 17 sivil toplum kuruluşundan oluşan İklim Ağı, COP31 İklim Zirvesi öncesi 3. basın toplantısını Ankara’da gerçekleştirdi. İklim Ağı, Çanakkale’de yeni bir ithal kömürlü termik santral için izin sürecinin başlamasının, Türkiye’nin COP31 ev sahipliği ve başkanlığı kapsamında ortaya koyduğu iklim hedefleriyle çeliştiğine dikkat çekti.  İklim Ağı’nın 15 Eylül’de yaptığı basın açıklamasının metnine web sitemizden ulaşabilirsiniz: https://www.bugday.org/blog/300619-2/ (bağlantı profilde) Fotoğraf: Saygın Mavinil (İklim Haber)

“Buğday’la BİRLİKTE” buluşmalarının Eylül etkinliğinde küçük üreticilerin finansmana erişimde yaşadığı sorunları, Topluluk Destekli Tarım, kooperatifçilik ve kitlesel fonlama gibi modelleri ve bu alandaki iyi örnekleri ele alıyoruz. Çevrimiçi gerçekleşecek buluşmada konuklarımız Buğday Derneği Strateji Kurulu Üyesi Oya Ayman, Çözüm Agroekoloji yaklaşımından ve agroekolojik dönüşüm için çözüm yollarından; Ziraat Yüksek Mühendisi ve Tarım Ekonomisti İpek Süer Topuzoğlu ise küçük aile çiftçiliği ile alternatif finansman modellerinden söz edecek. Bize katılmak isterseniz lütfen 21 Eylül Pazartesi 18:00’e kadar kayıt formunu doldurun. 🗓️22 Eylül Salı 🕗 20.00 – 22.00 📍 Zoom 👉 Kayıt formu: https://tinyurl.com/birlikteeylul2026

Doğada pazartesi yoktur, gündoğumları ve günbatımları vardır, ay büyür küçülür, günler uzar kısalır, yaz biter sonbahar başlar… Yaşam dönüşümdür 🌀

Avrupa Arıkuşu ülkemizde görülen en renkli kuşlardan biri. Sıcak iklimleri seven arıkuşları özellikle beslenmesi için gerekli uçan böcekleri kolay bulabileceği sulak alanların yakınlarında, kum ve killi toprak duvarlara küçük delikler açarak koloniler kuruyorlar. Adlarından da anlaşılacağı üzere başta arı olmak üzere her türlü uçan böceği öncelikle yusufçukları, kelebekleri ve ağustos böceklerini yakalayarak besleniyorlar. Genellikle Mayıs-Ağustos aylarını ülkemizde geçiren arıkuşlarını habitatlarının uygun olduğu bir bölgede yaşıyorsanız kolayca gözlemleyebilirsiniz. Doğada hayat besin zincirinin devamlılığı dışında işbirliği, destek ve yaşam alanları paylaşımıyla denge içinde sürüyor. Doğal varlıklara zarar veren kimyasallardan uzak durarak, doğa dostu yöntemlerle biyoçeşitliliği korumak, onarmak için çalışan çiftçileri ve sivil toplum kuruluşlarını destekleyerek arıkuşlarının da nesillerini sürdürmesine katkıda bulunabiliriz. Fotoğraflar @alpertuydes

Tarlanın, Pazarın, Sofranın Geleceği’nde bugün Türkiye’de hayalini kurduğumuz agroekolojik dönüşümün pekâlâ mümkün olduğunu gösteren, ilham ve heyecan verici bir örnek konuşuyoruz. Buğday Derneği gönüllüsü ve eski proje koordinatörlerimizden Karel Büyükgazel, Fransa’da ekolojik tarım, yerel üretim ve dayanışmacı ekonomiyle dönüşen bir vadiyi, Biovallée deneyimini anlatıyor. Bugün saat 18:45’te @acikradyo'da dinleyebilirsiniz. 📻 Programının önceki kayıtlarına Apaçık Radyo podcast kanallarından ulaşabilirsiniz. 🎧 https://apacikradyo.com.tr/program/255597/kayit-arsivi Agroekolojiyi bilim, uygulama ve toplumsal hareket yönleriyle ele aldığımız, Türkiye ve dünyadan agroekolojik üretim, tedarik ve örgütlenme modelleriyle ilgili örnekleri incelediğimiz yazı dizimizi apacikradyo.com.tr'de okuyabilirsiniz. #BuğdayDerneği

Hatay’da Tarımsal Üretimde Onarıcı Dönüşüm Projesi kapsamında yürüttüğümüz Çiftçiden Çiftçiye Deneyim Aktarımları programı dahilinde Edremit’teki İdamera çiftliğinde ekolojik tarım ve hayvancılık yapan Ferit-Gudrun Uzunoğlu çifti üretim süreçlerini, ürünlerini nasıl işleyip katma değerli ürünlere dönüştürdüklerini, pazarlama yöntem ve stratejilerini anlattılar. İdamera’nın peynir ve zeytinlerinin tadına bakan Hataylı üreticiler zeytin yetiştiriciliği konusuyla özellikle ilgilendi. Farklı coğrafyalarda benzer ürünleri yetiştirip benzer sorunlara çözümler arayan çiftçileri bir araya getiren deneyim aktarımı buluşmalarıyla Türkiye genelinde bir çiftçi dayanışma ağının ilmeklerini atıyoruz. Proje ana sponsoru Türkiye İş Bankası A.Ş.’ye, proje sponsorlarından EFSE’ye (European Fund for Southeast Europe), proje ekibinin ulaşımını sağlayan Ayvens’a ve destek veren üyelerimize teşekkür ederiz.

Çünkü doğa, her türlü “çöp”ünü dönüştürür. 🍎🌱🐛 🍽️ Mutfak atıklarınızı kompost yaparak çöplerinizi doğa için yararlı hale getirebilir; toprağınızı besin açısından zenginleştirebilir ve kendi gıdanızı yetiştirebilirsiniz. 🏡 Bahçeniz yoksa, kompostu evinizde, apartmanınızın bahçesinde, mutfağınızda veya balkonunuzda yapabilirsiniz. 📗 “Sağlıklı Toprak ve Sağlıklı Bitkiler İçin Kompost Rehberi” kitabını okumak için: 👉 http://www.bugday.org/blog/kompost-rehberi/ (bağlantı profilde) İllüstrasyon ve Tasarım: Tolga Demirel

Sentetik girdilere ve ithal hammaddelere dayalı mevcut endüstriyel tarım modeli; ekonomik ve ekolojik olarak sürdürülebilir değil. Çiftçileri bu darboğazdan çıkaracak Çözüm Agroekoloji. Agroekoloji gibi onarıcı yöntemleri benimsemenin ekonomik faydası kadar, toprağın organik madde oranını ve su tutma kapasitesini artırmak, su kaynaklarının kirlenmesini önlemek gibi ekolojik faydaları da var ki bunlar gıdamızın geleceği için stratejik önemde. Türkiye'de 5 ila 10 yıl gibi planlı bir geçiş süreciyle sentetik gübrelerden tamamen vazgeçip doğa dostu agroekolojik üretim modeline geçebiliriz. Hataylı çiftçilerle birlikte üç yıldır sürdürdüğümüz Tarımsal Üretimde Onarıcı Dönüşüm projemiz bunun ne kadar gerçekçi ve uygulanabilir bir model olduğunun kanıtı. Agroekolojik uygulamalar sayesinde üretim girdilerini %90’a varan oranlarda azaltan üreticilerimiz, ürettikleri temiz ve sağlıklı gıdalarla tüketiciler için de gıda güvencesi sağlıyor. #BuğdayDerneği