Buğday Derneği

Japon çiftçi, mikrobiyolog ve filozof Masanobu Fukuoka “Doğal Tarımın Yolu” kitabında diyor ki: “…zararlı böceklerin olması sorun değil. Doğal düşmanları da aynı ortamda bulunduğu sürece, doğal denge kendini gösterir.” Yetişkinliğinde nektar ve polenle beslenen Yeşil Dantel Kanat (Chrysoperla carnea), larva halindeyken yaprak bitleri, akarlar, thripsler, beyaz sineklerin ergin öncesi dönemleri, yaprak pireleri, unlu bitler, lepidopter larva ve yumurtaları gibi çeşitli böcek grupları ile beslenir (biyolojikmucadele.org.tr).

“İleride hayata geçirmek istediğim pek çok üretim hayalim var; çay, şarap, menengiç kahvesi, buğday veya peynir üretmek, hatta nohudu fermente edip miso yapmak gibi... Üretecek o kadar çok güzel şey var ki, hepsi insana ayrı bir heyecan veriyor. Ellerinle toprağa ve hayata dokunarak bir şeyler üretmenin yeri hiçbir şeyle dolmuyor; bu bağdan kopuk kalmak bana hiç iyi gelmiyor. Belki pandemi olmasaydı bilgisayar mühendisliğinden mezun olup, sadece iyi para kazanmaya ve tüketmeye odaklı bir yaşantım olacaktı. Ama üretmenin tadını bir kez aldıktan sonra kopmak gerçekten çok zor. Kimseye zarar vermeden, hiçbir varlığa saygısızlık etmeden, herkesin, her şeyin hakkını gözeterek, bunun için elimizden geleni yaparak.” Kampüs Bostanları’ndan üretici bir öğrenci Belki değişim tam da böyle başlar… 📖 Kampüs Bostanları’ndan gençlerle yaptığımız röportajı okumak için: 👉 https://www.bugday.org/blog/kampusun-icinde-kucuk-bir-dunya-bostanlar/ 🌿 E-bültene abone olmak için: 👉 https://www.bugday.org/blog/duzenli-destek/ (

Buğday Derneği’nin Hatay’da Tarımsal Üretimde Onarıcı Dönüşüm Projesine katılan çiftçiler Hatay’ın yerel türü karakılçık buğdayını toprağa ve insana zarar vermeden üretmek için birlikte çalışıyor. Projenin ilk yılında bir üretici ile başlayan agroekolojik buğday üretimi üçüncü yılda 12 üreticiye, toplam ekim alanı 100 dönüme ulaştı. 2026 yılı ürünleri Haziran ortasında hasat edilmeye başlanacak ve bulgur, un, dövmelik buğday olarak satışa sunulacak. Proje, üreticiler, ürünler ve pazarlama kanalları hakkında tüm bilgilere www.hatayicinbirlikte.com adresinden ulaşabilir, bireysel ya da toplu sipariş verebilirsiniz.

Hatay’ın Antakya, Defne, Kumlu ve Samandağ ilçelerinde yaşanan sel felaketinde meydana gelen can ve mal kayıpları için büyük üzüntü içindeyiz. İklim krizinin beklenen ve ne yazık ki yanlış yapılaşma, altyapı eksiklikleri gibi sorunlar da eklenince önlenemeyen sonuçlarından birini daha yaşıyoruz. Resmi rakamlara göre yaklaşık 25 bin dekar alanda tarım ürünleri zarar görmüş durumda. Basında gördüklerimizin yanı sıra, agroekolojik üretim projemize katılan üreticilerimizden gelen haberler ve fotoğraflar da durumun vehametini ortaya koyuyor: “Sular çekildikten sonraki durum bu. Muhtemelen benim için bu üretim sezonu kapandı. Ağaç ve sebze kaybı çok. Bahçeyi temizlemek, düzeltmek haftalarca sürecek. Herkese büyük geçmiş olsun.”

“Beklenmedik” ya da “aşırı” hava olaylarının anlamı açık. Bugüne kadar görmediğiniz kadar şiddetli bir rüzgâr, yoğun bir yağış, hızlı bir sıcaklık düşüşü ya da artışı olabilir. Bu öngörüden yola çıkarak başta kamu kurumlarının hayata geçireceği doğru bir strateji, düzenleme ve uygulama ile hasar büyük oranda azaltılabilir. Hataylı üreticilerin kayıplarını onarmalarına yardımcı olabilecek her türlü adım önemli. Bölgede yapılan projelere destek olabilir, çiftçilerimizin ürünlerini satın alarak katkıda bulunabilirsiniz. Buğday Derneği olarak Hatay’da agroekolojik üretime geçerek üretimlerinin devamlılığını sağlamaya çalışan çiftçilerimizle çalışmaya devam ediyoruz.

Bugün sevgili Victor Ananias’ın doğum günü 🌾 Bilge bir ruhtu o ve dünyayı değiştirecek fikirleri hayata geçirirken aşırıdan uzak yaşadı. Attığı dönüşüm tohumlarını çoğaltmaya, onun deyişiyle dönüşümü hizmetle şekillendirmeye devam ediyoruz. İyi ki doğdun Victor, buralarda olsaydın bu şiiri sen okurdun bize… Yapmamak Dünyayı orasını burasını kurcalayarak fethedeceğini sananların sonu hayırlı değildir. Çünkü dünya kutsal bir nesnedir. Oynamamalıdır onunla. Onu kurcalamak zarar vermektir. Ele geçirmek kaybetmektir. Göklerin altında birileri önden gider, başkaları izler, kimi sıcak eser, kimi soğuk, kimi güçlüdür, kimi zayıf, kimi başarılı olur, kimi başarısız. O yüzden uzak durur bilge ruh, Aşırıdan, abartıdan, ölçüsüzlükten. Lao Tzu Ursula K. Le Guin Yorumuyla, Lao Tzu Tao Te Ching, Metis Yayınları #BuğdayDerneği #VictorAnanias #YaşamDönüşümdür

Uzun bayram tatili boyunca ihtiyaç duyacaklarınızı %100 Ekolojik Pazarlardan bu hafta almanızı öneririz. Bayram süresince (29, 30, 31 Mayıs tarihlerinde) Bakırköy, Şişli, Kartal ve İzmit %100 Ekolojik Pazarları kapalı olacak. 🥬 Bakırköy %100 Ekolojik Pazar: Cuma, Airport Alışveriş Merkezi’nin arka açık otoparkı, 07:00-16:00 🫜 Şişli %100 Ekolojik Pazar: Cumartesi, Cumhuriyet Mah., Gökkuşağı Sok., Feriköy, 07:00-16:00 🥦 İzmit %100 Ekolojik Pazar: Cumartesi, 41 Burda Alışveriş Merkezi, 10:00-18.00 🧅 Kartal %100 Ekolojik Pazar: Pazar, Kordonboyu Mah., Hükümet Cad., Ekolojik Pazar Alanı, 08:00-17:00 🧺 Tabii her zamanki gibi pazara giderken bez çanta/torba, file ve sepetlerimizi almayı unutmuyoruz 🙏

Birleşmiş Milletler Gıda ve Tarım Örgütü’nün 2024-2025 raporlarına göre küresel düzeyde bal arısı kovanı sayısı 101,7 milyona ulaşmış durumda. Otuz yıl öncesine göre neredeyse %50 oranında bir artış var. Fakat bunun sevindirici bir tablo olmadığı aşikâr. Çünkü yeryüzündeki 20 binden fazla arı türünün büyük kısmını oluşturan yaban arıları yok olmanın eşiğinde. Zehirli kimyasalları bırakıp doğa dostu tarım uygulamalarını yaygınlaştırmak arıların yaşamını kurtarmakla kalmayacak sofralarımıza sağlıklı gıdaların gelmesini sağlayacak. Çocukların doğayla bağ kurmalarını sağlamak için hazırladığımız atölyelerden biri olan Arı Atölyesi okullara yönelik ve ücretli bir atölyedir, ayrıntılı bilgiyi destek@bugday.org adresinden alabilirsiniz.

Mayıs bahçıvanlar ve çiftçiler için yılın en yoğun zamanı. Yeşillik tohumları bahçelere serpildi düzenli sulama ister. Mart ayında atılan tohumlar fide oldu yerlerine taşınmayı bekler. Otlar aldı başını büyüyor, biçmeli, yatırmalı. Ay büyüyor sıvı gübre vermenin tam zamanı… Doğanın bereketi bahçenizden eksik olmasın.

Buğday Derneği olarak afetlere ve krizlere dayanıklı bir gıda sistemi kurmak için ekolojik, ekonomik, bilimsel, sosyal ve kültürel boyutlarıyla bütüncül bir yaklaşım olan agroekolojiyi öneriyoruz. Doğayı bir "kaynak" değil, canlı bir "varlık" olarak gören agroekoloji bir taraftan toprak onarımı ve su yönetimi gibi tarım için hayati meselelere odaklanırken bir yandan da toplumları ve ekonomileri iklim krizinin belirsizliklerine karşı hazırlıklı hale getirecek üretim, tüketim ve tedarik zincirlerinin kurulmasına yönelik çözümler sunuyor. #BuğdayDerneği

Tohumu, toprağı, havayı ve suyu avucunun içi gibi okumayı bilen atalarının izini kaybeden çiftçilerin yolunu bulması giderek zorlaşıyor. Oysa Anadolu’nun kadim tarım bilgisinin izleri üzerine yeni bir yol inşa edebiliriz. Bunun geriye doğru atılmış bir adım olması gerekmiyor. Bilim ve teknolojiden de yararlanarak ekolojik olarak sağlıklı, ekonomik olarak güvenli, sosyal olarak adil, kültürel olarak geçerli ve kelimenin gerçek anlamıyla “sürdürülebilir” çözümler üretebiliriz. Buğday Derneği olarak geliştirdiğimiz ÇÖZÜM AGROEKOLOJİ PROGRAMI’nı çiftçilerle, akademisyenlerle, iş dünyasıyla paylaşıyor; güçbirliği yaparak hemen harekete geçmemizi sağlayacak olanakları yaratmaya çalışıyoruz. Bütün çabamız küçük çiftçinin hakkını, gücünü, refahını iade ederek güvenli, sağlıklı ve adil bir gıda sistemini yeniden kurabilmek. Dünya Çiftçiler Günü’nde eli toprağa değen, toprağa değerini veren tüm tarım emekçilerini yürekten kutluyoruz.

Buğday Derneği olarak iklim krizinin etkisiyle büyüyen gıda krizine çözüm önerilerimizi içeren ve üretimden tedarik zincirine kadar gıda sistemini baştan dönüştürecek Çözüm Agroekoloji Programı’nı anlatmak üzere iş dünyasının temsilcileriyle bir araya geldik. Toplantının ilk bölümünde danışmanlarımız CERES Tarım Okulu kurucusu ve çiftçi Mine Pakkaner ile Tarım Ekonomisi Derneği Başkanı İpek Topuzoğlu, Oksijen gazetesi yazarı Elif Ergu Demiral’ın moderatörlüğünde agroekolojiyi anlattılar. İkinci bölümde iklim kriziyle büyüyen gıda krizine yönelik çözüm yollarını içeren Çözüm Agroekoloji Programımızın yol haritasını aktardık. Dinleyicilerin yorum ve sorularıyla devam eden toplantıda heyecan ve umut veren işbirliklerinin ilk tohumlarını ektik. Yeni işbirlikleriyle çözüm yolunda çalışmaya devam ediyoruz.

İklim kriziyle beslenen gıda krizi kapımıza dayanmışken, nedenlerini üretim, tüketim ve tedarik zinciri boyutlarıyla ele almak; çözüm yollarının neler olduğunu ve nasıl hayata geçirebileceğini konuşmak üzere gıda güvenliği ve güvencesi konularında çalışan alanında uzman ziraat yüksek mühendisleriyle bir araya geldik ve onlara sorduk: İklim krizi gıda sistemlerini nasıl tehdit ediyor ve çözüm yolları neler? Ceres Tarım Okulu kurucusu ve üretici Mine Pakkaner ile Tarım Ekonomisi Derneği Başkanı İpek Topuzoğlu’nun katıldığı panelde soruları Oksijen Gazetesi yazarı Elif Ergu Demiral yöneltti. Panelde öne çıkan başlıkları gün içinde sizinle paylaşacağız.

“Çekirdeği Oyalı Karpuz (Citrullus lanatus). Adını, çekirdeklerinin üzerindeki desenlerden alır. Her bir çekirdeğin bir yüzü başka, diğer yüzü başka çizgilerle bezenmiştir. Her çekirdek tek ve kendine hastır. Halk arasında “Yazılı Karpuz” olarak tanınır. İçi çoğunlukla sarıdır, kırmızı karpuz kadar şekerli olmadığı için rağbet görmez. Bu yüzden çoğu zaman satmak için değil, paylaşmak için yetiştirilir: Komşuya bir dilim, hasat zamanı bir serinlik, hayvanlara bereket payı.” @lalehanuysal Küçük ve az lezzetli karpuzlar hasat etseniz de, iklim koşullarına ve hastalıklara dirençli bir ata tohumunu yetiştirerek devam etmesini sağlamak ekolojik olarak sürdürülebilir ve doğa dostu bir seçim.

Buğday Dergisi ile Türkiye’de ilk kez ekolojik yaşamı anlatmaya başladık. Beslenmeden barınmaya her konudaki Anadolu bilgeliğini, sağlıklı üretmenin, doğayı ve sağlığımızı tüketmeden yaşamanın yollarını paylaştık. Başlattığımız dönüşümü çok daha fazla insanın hayatını etkileyecek projelerle yaygınlaştırmak için desteğiniz bize güç verecek. Bize katılın, yaşamı birlikte dönüştürelim. E-bültenimize abone olarak bizi destekleyebilirsiniz. https://www.bugday.org/blog/duzenli-destek/ Buğday tanıtım videosunun tamamı YouTube kanalımızda! https://www.youtube.com/watch?v=0Aux7bLqH44

Buğday Derneği olarak İtalya, Portekiz, Lübnan ve Yunanistan'dan STK'larla birlikte bir adım attık ve Akdeniz’de Tarımsal Ormancılığın Yaygınlaştırılması (MAPPING) projesini başlattık. Proje, Akdeniz ülkelerinde var olan agroekolojik tarımsal ormancılık girişimlerinin haritasını çıkarmayı, kırsal toplulukların kapasitelerini artırmayı, hem yerel hem de bilimsel bilgiye dayanan sürdürülebilir uygulamaları yaygınlaştırmayı hedefliyor. Proje ile var olan uygulamalar görünür olacak, bu alanda çalışanlar bir araya gelecek, tarımsal ormancılığı öğrenmek ve uygulamak isteyenler için araçlar geliştirilecek.  Tarımsal ormancılık uyguluyorsanız ANKETE KATILIN ve tanıdığınız diğer uygulayacılarla da lütfen paylaşın: https://docs.google.com/forms/d/e/1FAIpQLSdPe0Jd5gmT4i7EBmBFS14ytoMTY9cQgZksxLXBIy6_efrxrA/viewform Proje hakkında: https://www.bugday.org/blog/akdenizde-ilk-tarimsal-ormancilik-haritalama-calismasi-mapping-basladi/ Proje Avrupa Birliği Erasmus+ programı kapsamında ortak finanse edilmektedir.

Anneler Günü hediyeniz ekolojik olsun. 💚 🌾 Annenize veya anne kıymeti verdiğiniz sevdiklerinize hediye edebileceğiniz tebrik kartları, ekolojik yaşamın tohumlarına dönüşerek filizleniyor; Buğday Derneği’nin doğayla uyumlu ve sağlıklı bir gelecek için yürüttüğü çalışmalara destek oluyor. 🎁 Anneler günü ve diğer özel gün e-kartlarımızı incelemek için: 👉 https://dukkan.bugday.org/e-kartlar

Doğanın bereketi sizinle olsun. 🔥💧🌱☁️ İllüstrasyon: Neval Ergün @‌nevalergun

Tarımsal Ormancılık orman ekosistemini örnek alan; ağaçlar, çalılar, gıda-şifa-tekstil gibi pek çok alanda kullanılabilecek çeşitli bitkiler, otlar ve bazen sisteme hayvanların da katılmasıyla bütün unsurların birbirinden beslendiği bir sistem tasarımıdır. Tarım arazilerinde çeşitli ağaç ve çalı türlerinin kullanılması bir ekosistem oluşturur. Bu arazilerde insan ve diğer doğal varlıkların ihtiyaçları uyumlu hale getirilir. Bu yöntem özellikle iklim değişiklikleri karşısında dayanıklı üretim sistemleri kurulmasını sağlar. Buğday Derneği olarak Akdeniz havzasında, küçük ölçekli çiftçileri Tarımsal Ormancılık çatısı altında buluşturan Tarımsal Ormancılığın Yaygınlaştırması (MAPPING) projesi için İtalya, Portekiz, Yunanistan ve Lübnan’dan sivil toplum kuruluşlarıyla birlikte çalışıyoruz. AB tarafından Erasmus+ programı kapsamında desteklenen proje, Akdeniz’in iklim krizine direncini artırmak üzere, ormanların çeşitliliğini taklit eden ve kendini besleyebilen tarımsal sistemleri yaygınlaştırmayı hedefliyor.

Mayıs ayıyla birlikte yaz mevsiminin ilk meyveleri pazar tezgâhlarında yerini almaya başladı. Mis kokulu bir meyve sepetiyle mutfağı şenlendirmenin tam zamanı; erik, çilek, kiraz, kayısı… Yeri ve zamanı gelmişken yeniden hatırlatalım, mevsimsel beslenmeliyiz çünkü; 🔸 Mevsiminde ekilen meyve ve sebzeler doğal döngülere uyumlu bir şekilde büyür, doğaya rağmen değil. 🔸 Verim odaklı tarımsal girdiler (hibrit tohum, tarım zehiri, sentetik gübre ve hormon dahil tüm maddeler) mevsim dışı üretimde (sera ve örtü altı) daha çok kullanılır. Bu girdiler sağlık, ekonomik, çevresel ve sosyal açıdan zararlara ve kayıplara neden olur. 🔸 Coğrafya ve iklime özgü yapıları olan yerel çeşitler, dirençli olmalarıyla daha sürdürülebilir bir gıda güvenliği sağlar. Ürünler, mevsiminde yetiştirildiği takdirde, hastalık ve zararlılara karşı daha dirençlidir ve dışarıdan müdahaleye daha az ihtiyaç duyarlar. Dolayısıyla, tarım zehirleri daha az kullanılır ya da hiç kullanılmaz. İllüstrasyon ve Tasarım: Aslı Erdursun @‌aslerdursun