بازار پایه | نگاه تحلیلی به اقتصاد و بازارهای مالی |
🔴🟠🟡 کانال تحلیلی بــازار پـــایه www.onlyotc.ir www.nerkhdeh.ir مطالب نوشته شده صرفا تحلیل های شخصی هستند و مسئولیت خرید و فروش هر شخص به عهده خودش است. کانال اختصاصی طلا و نقره: https://t.me/+h10VlVgxaD04YWI0 صفحه توییتر: https://x.com/mobin_nzm?t
نمایش بیشتر📈 تحلیل کانال تلگرام بازار پایه | نگاه تحلیلی به اقتصاد و بازارهای مالی |
کانال بازار پایه | نگاه تحلیلی به اقتصاد و بازارهای مالی | (@only_otc) در بخش زبانی فارسی بازیگری فعال است. در حال حاضر جامعه شامل 12 583 مشترک است و جایگاه 9 526 را در دسته اقتصاد و امور مالی و رتبه 25 399 را در منطقه إيران دارد.
📊 شاخصهای مخاطب و پویایی
از زمان ایجاد در невідомо، پروژه رشد سریعی داشته و 12 583 مشترک جذب کرده است.
بر اساس آخرین دادهها در تاریخ 27 اوت, 2026، کانال فعالیت پایداری دارد. در ۳۰ روز گذشته تغییر اعضا برابر 417 و در ۲۴ ساعت گذشته برابر 6 بوده و همچنان دسترسی گستردهای حفظ شده است.
- وضعیت تأیید: تأیید نشده
- نرخ تعامل (ER): میانگین تعامل مخاطب 26.77% است و در ۲۴ ساعت نخست پس از انتشار، محتوا معمولاً 18.42% واکنش نسبت به کل مشترکان کسب میکند.
- دسترسی پستها: هر پست به طور میانگین 3 370 بازدید دریافت میکند. در اولین روز معمولاً 2 319 بازدید جمعآوری میشود.
- واکنشها و تعامل: مخاطبان بهطور فعال حمایت میکنند؛ میانگین واکنش به هر پست 23 است.
- علایق موضوعی: محتوا بر موضوعات کلیدی مانند نفت, ترامپ, پتروشیمی, صندوق, همت* تمرکز دارد.
📝 توضیح و سیاست محتوایی
نویسنده این فضا را محل بیان دیدگاههای شخصی توصیف میکند:
“🔴🟠🟡
کانال تحلیلی بــازار پـــایه
www.onlyotc.ir
www.nerkhdeh.ir
مطالب نوشته شده صرفا تحلیل های شخصی هستند و مسئولیت خرید و فروش هر شخص به عهده خودش است.
کانال اختصاصی طلا و نقره:
https://t.me/+h10VlVgxaD04YWI0
صفحه توییتر:
https://x.com/mobin_...”
به لطف بهروزرسانیهای پرتکرار (آخرین داده در تاریخ 28 اوت, 2026)، کانال همواره بهروز و دارای دسترسی بالاست. تحلیلها نشان میدهد مخاطبان بهطور فعال با محتوا تعامل دارند و آن را به نقطه اثرگذاری مهم در دسته اقتصاد و امور مالی تبدیل کردهاند.
در حال بارگیری داده...
| تاریخ | رشد مشترکین | اشارات | کانالها | |
| 28 اوت | 0 | |||
| 27 اوت | +7 | |||
| 26 اوت | +27 | |||
| 25 اوت | +20 | |||
| 24 اوت | +47 | |||
| 23 اوت | +35 | |||
| 22 اوت | +16 | |||
| 21 اوت | +29 | |||
| 20 اوت | +11 | |||
| 19 اوت | +15 | |||
| 18 اوت | +13 | |||
| 17 اوت | +23 | |||
| 16 اوت | +62 | |||
| 15 اوت | +5 | |||
| 14 اوت | +13 | |||
| 13 اوت | 0 | |||
| 12 اوت | +4 | |||
| 11 اوت | +14 | |||
| 10 اوت | +44 | |||
| 09 اوت | +2 | |||
| 08 اوت | +13 | |||
| 07 اوت | +74 | |||
| 06 اوت | 0 | |||
| 05 اوت | 0 | |||
| 04 اوت | +8 | |||
| 03 اوت | 0 | |||
| 02 اوت | 0 | |||
| 01 اوت | 0 |
| 2 | #ادمین
دوستان عزیز حجم پیام ها بالاست اجازه بفرمایید داریم به نوبت جواب میدیم.
ممنون از صبوریتون | 1 |
| 3 | 🎓 دوره حرفهای بازار طلا و نقره
«تمرکز بر صندوقهای طلا و نقره بورسی و بازار فیزیکی طلا و نقره»
👨🏫 مدرسین: مبین ناظمی | ارسلان کلانتر
⏰ پنجشنبه و جمعه یکم و دوم مهر ماه
🔗 ثبت نام از طریق : https://evand.com/events/goladandsilver
📄کد تخفیف ثبت نام : nerkhdeh
سرفصلهای دوره
🟢 ۱. چرا طلا و نقره و چرا الان؟
نقش طلا در تورم و ریسکهای اقتصادی
جایگاه طلا و نقره در سبد سرمایهگذاری ایرانی
🟢 ۲. ساختار بازار طلا و نقره در ایران
سکه، آبشده و شمش
گواهی سپرده طلا و نقره
مقایسه ریسک، حجم و شفافیت بازارها
🟢 ۳. صندوقهای طلا و نقره بورسی
نحوه عملکرد و سرمایهگذاری
بررسی NAV و مقایسه صندوقها
مزایا، معایب و روش ورود
🟢 ۴. ارتباط بازار فیزیکی و بورس
اثر دلار، اونس و طلای آبشده و شمش نقره
شناسایی واگرایی و فرصتهای آربیتراژ
🟢 ۵. تحلیل ترازنامه بانک مرکزی
نقدینگی، پایه پولی و شبهپول
سیاست پولی و انتظارات تورمی
اثر سیاستهای بانک مرکزی بر طلا و نقره
🟢 ۶. تحلیل دادههای جهانی طلا و نقره
گزارشهای WGC، IMF و FOMC
ذخایر طلای بانکهای مرکزی
رابطه نرخ بهره آمریکا و طلا و نقره
بررسی ETFهای جهانی
🟢 ۷. استراتژیهای معاملاتی صندوقهای طلا ونقره
زمان مناسب خرید، نگهداری و فروش
نوسانگیری و تحلیل تکنیکال
استفاده از دادههای اقتصاد کلان
آربیتراژ
🟢 ۸. چشمانداز طلا و نقره تا پایان ۱۴۰۵
سناریوهای اونس و دلار
سیاستهای داخلی
اثر فدرال رزرو، چین و نفت
بررسی فرصتها و ریسکهای پیشرو
🔴 ۹. پرسش و پاسخ و جمعبندی
پاسخ به سوالات
مرور مهمترین فرصتها و ریسکهای بازار
🎯 خروجی دوره
در پایان دوره، هدف این است که بتوانید بازار فیزیکی طلا و صندوقهای طلا و نقره بورسی را در کنار عوامل مؤثر داخلی و جهانی تحلیل کنید و برای خرید، نگهداری، فروش یا آربیتراژ تصمیم آگاهانهتری بگیرید.
@only_otc | 2 724 |
| 4 | 🎓 دوره حرفهای بازار طلا و نقره
«تمرکز بر صندوقهای طلای بورسی و بازار فیزیکی طلا»
👨🏫 مدرسین: مبین ناظمی | ارسلان کلانتر
سرفصلهای دوره
🟢 ۱. چرا طلا و چرا الان؟
نقش طلا در تورم و ریسکهای اقتصادی
جایگاه طلا در سبد سرمایهگذاری ایرانی
🟢 ۲. ساختار بازار طلا در ایران
سکه، آبشده و شمش
گواهی سپرده طلا
مقایسه ریسک، حجم و شفافیت بازارها
🟢 ۳. صندوقهای طلای بورسی
نحوه عملکرد و سرمایهگذاری
بررسی NAV و مقایسه صندوقها
مزایا، معایب و روش ورود
🟢 ۴. ارتباط بازار فیزیکی و بورس
اثر دلار، اونس و طلای آبشده
شناسایی واگرایی و فرصتهای آربیتراژ
🟢 ۵. تحلیل ترازنامه بانک مرکزی
نقدینگی، پایه پولی و شبهپول
سیاست پولی و انتظارات تورمی
اثر سیاستهای بانک مرکزی بر طلا
🟢 ۶. تحلیل دادههای جهانی طلا
گزارشهای WGC، IMF و FOMC
ذخایر طلای بانکهای مرکزی
رابطه نرخ بهره آمریکا و طلا
بررسی ETFهای جهانی
🟢 ۷. استراتژیهای معاملاتی صندوقهای طلا
زمان مناسب خرید، نگهداری و فروش
نوسانگیری و تحلیل تکنیکال
استفاده از دادههای اقتصاد کلان
آربیتراژ
🟢 ۸. چشمانداز طلا و نقره تا پایان ۱۴۰۵
سناریوهای اونس و دلار
سیاستهای داخلی
اثر فدرال رزرو، چین و نفت
بررسی فرصتها و ریسکهای پیشرو
🔴 ۹. پرسش و پاسخ و جمعبندی
پاسخ به سوالات
مرور مهمترین فرصتها و ریسکهای بازار
🎯 خروجی دوره
در پایان دوره، هدف این است که بتوانید بازار فیزیکی طلا و صندوقهای طلای بورسی را در کنار عوامل مؤثر داخلی و جهانی تحلیل کنید و برای خرید، نگهداری، فروش یا آربیتراژ تصمیم آگاهانهتری بگیرید. | 199 |
| 5 | مهم فوری
نخستوزیر و وزیر امور خارجه قطر قصد دارند فردا، در چارچوب تلاشها برای کاهش تنشها و تقویت امنیت و ثبات منطقهای و همچنین گفتگو در مورد روابط دوجانبه با ایران، به تهران سفر کنند.
@only_otc | 2 887 |
| 6 | قیمت های دلار کف بازار با قیمت های تلگرامی فاله داره و پایین تر هست
حواستون باشه که هیجانی کاری نکنید
@only_otc | 2 928 |
| 7 | یک صحبت کوچک با دوستان | 3 |
| 8 | ✅سیاست جدید بانک مرکزی برای فروشارز سهمیه ای
📌بانک مرکزی در ادامه سیاستهای جدید ارزی و با هدف تقویت عرضه ارز، پاسخگویی به نیازهای ارزی فعالان اقتصادی و تعمیق معاملات رسمی اسکناس، تمهیدات جدیدی را برای توسعه دسترسی متقاضیان به اسکناس ارز در شبکه رسمی بانکی به اجرا میگذارد.
🔹بر اساس این تصمیم، با توجه به تقویت ذخایر ارزی بانک مرکزی متعاقب اجرای سیاستهای جدید ارزی از اواخر سال گذشته و حسب ارزیابیهای بهعملآمده از تحولات بازار ارز، از روز سهشنبه مورخ ۱۴۰۵/۰۶/۰۳، کلیه اشخاص حقوقی میتوانند با مراجعه به شعب بانکهای عامل ملت، تجارت و صادرات، نسبت به خرید اسکناس ارز تا سقف پنج هزار (۵۰۰۰) دلار با نرخ توافقی اقدام کنند.
🔸همچنین اشخاص حقیقی نیز میتوانند با مراجعه به شعب بانکهای مذکور، نسبت به خرید اسکناس ارز تا سقف هزار (۱۰۰۰) دلار اقدام کنند.
🔹این اقدام با هدف تقویت عرضه ارز، پاسخگویی مستقیمتر به نیازهای ارزی فعالان اقتصادی و تعمیق معاملات در شبکه رسمی اسکناس انجام میشود و ظرفیت عرضه ارز از مسیر رسمی شبکه بانکی را افزایش خواهد داد.| تسنیم
پ ن: البته من از چند بانک استعلام کردم گفتن بی اطلاعیم
ولی در نهایت
اصن که چی؟؟
ارز گرون میکنی جاش کالابرگ میدی بعد میگی پول ندارم کالابرگ بدم بعد ارز اینجوری میدی؟؟
#چرخه_باطل | 2 018 |
| 9 | صندوق های طلا و نقره رو ببینید
@only_otc | 3 001 |
| 10 | بازار طلا رو ببینید هنوز حباب منفی داره
@only_otc | 3 079 |
| 11 | #اقتصادی
بررسی سناریو های متحمل نرخ ارز بر اساس متغیر های سیاسی و اقتصادی تا مردا سال ۱۴۰۶
#بخش_صد_بیست_پنج
در این فایل ۶ ستاریو محتمل بررسی شده:
🟢خوشبینانه اول (توافق کامل هستهای + بازگشایی هرمز)
🟢خوشبینانه دوم (تفاهم اولیه + کاهش تنش)
🟡پایه (ادامه وضعیت فعلی، مذاکرات بلاتکلیف)
🟠بدبینانه اول (شکست مذاکرات + تحریم سخت)
🔴بدبینانه دوم (حمله نظامی + بستهشدن هرمز)
🔴بدبینانه سوم (شوک ارزی و از دست رفتن کنترل بازار)
✅ مبنای بررسی ما و تایید بررسی های ما بر اساس سناریو پایه ( ادامه وضعیت فعلی ، مذاکرات بلاتکلیف ) هست.
⚠️ این سند یک پیشبینی و بررسی است و سناریوهای مطرح شده محتمل است و تحلیل آماری نیست و نباید مبنای تصمیم سرمایهگذاری قرار گیرد. دادههای نقدینگی مبنا تا مرداد ۱۴۰۵ و برآوردها تا مرداد ۱۴۰۶.
@only_otc | 960 |
| 12 | #اقتصادي
تحریم ثانویه؛ وقتی آمریکا شرکای ایران را هم هدف میگیرد
#بخش_صد_بيست_ششم
تحریم ثانویه؛ آمریکا چگونه میخواهد اقتصاد ایران را محاصره مالی کند؟
آمریکا در دور جدید فشارهای اقتصادی، فقط ایران را هدف نگرفته است؛ کشورها و شرکتهایی که با ایران همکاری اقتصادی داشته باشند نیز در معرض تحریم قرار میگیرند. اسکات بسنت، وزیر خزانهداری آمریکا، این سیاست را بخشی از یک کارزار گسترده برای قطع «راههای درآمدی» ایران معرفی کرده و از کشورها خواسته روابط اقتصادی خود با تهران را کاهش دهند.
🔴 مهمترین تفاوت این مرحله، تحریم شرکای ایران است، نه فقط خود ایران. یعنی یک شرکت خارجی ممکن است مستقیماً تحریم ایران نباشد، اما به دلیل همکاری با ایران، دسترسی خود به بخشهایی از نظام مالی آمریکا و دلار را از دست بدهد.
🔴 اولین اثر برای ایران، کاهش و گرانتر شدن درآمدهای ارزی است. فروش نفت و کالا ممکن است همچنان انجام شود، اما انتقال پول، بیمه، حملونقل و تسویه مالی دشوارتر و پرهزینهتر میشود.
🔴 فشار روی دلار و ریال افزایش پیدا میکند. کاهش دسترسی به ارز و افزایش تقاضای احتیاطی برای دلار، طلا و سایر داراییها میتواند فشار بیشتری بر ارزش ریال وارد کند.
🔴 تورم میتواند تشدید شود. وقتی واردات مواد اولیه، قطعات، تجهیزات و کالاها پرهزینهتر شود، هزینه تولید افزایش یافته و بخشی از آن در نهایت به قیمت مصرفکننده منتقل میشود.
🔴 فشار اصلی در نهایت به جامعه منتقل میشود: کاهش قدرت خرید، افزایش قیمت کالاها، کاهش سرمایهگذاری، افزایش نااطمینانی و فشار بیشتر بر خانوارهای دارای درآمد ثابت.
اما نقطه حساس، شرکای استراتژیک ایران هستند
چین، روسیه، هند، ترکیه و کشورهای منطقه در برابر یک انتخاب دشوار قرار میگیرند: ادامه تجارت با ایران یا کاهش ریسک مواجهه با سیستم مالی آمریکا.
🔴 چین مهمترین آزمون این سیاست است. پکن از شرکای اصلی اقتصادی ایران و خریداران نفت ایران است، اما شرکتها و بانکهای بزرگ چینی نیز نمیخواهند دسترسی خود به بازار و سیستم مالی آمریکا را به خطر بیندازند.
🔴 روسیه میتواند بخشی از فشار را خنثی کند، اما جایگزین کامل سیستم دلار نیست. استفاده از روبل، یوان، تهاتر و سازوکارهای غیردلاری میتواند ادامه تجارت را ممکن کند، ولی هزینه و پیچیدگی مبادلات را بالا میبرد.
🔴 کشورهای واسطه مانند امارات و ترکیه اهمیت ویژهای دارند. اگر بانکها، شرکتهای کشتیرانی و تجاری این کشورها از همکاری با ایران عقبنشینی کنند، مسیرهای تجاری ایران با جهان محدودتر و پرهزینهتر خواهد شد. گزارشهای امروز نیز از توقف تجارت امارات با ایران خبر دادهاند.
جمعبندی
🔴 هدف آمریکا لزوماً متوقف کردن کامل تجارت ایران نیست؛ هدف، افزایش هزینه تجارت با ایران است.
اگر این سیاست موفق شود، زنجیره اثرگذاری آن میتواند چنین باشد:
تحریم شرکای ایران → کاهش درآمد ارزی → فشار بر ریال → افزایش هزینه واردات → افزایش تورم → کاهش قدرت خرید → کاهش سرمایهگذاری و رشد اقتصادی
در واقع، آمریکا تلاش میکند ایران را فقط از نظر اقتصادی تحریم نکند، بلکه هزینه همکاری با ایران را برای دیگر کشورها آنقدر بالا ببرد که بخشی از شرکای تهران خودشان عقبنشینی کنند.
به همین دلیل، تحریم جدید را میتوان «محاصره مالی ایران از بیرون مرزها» دانست.
@only_otc | 3 344 |
| 13 | اين مرضوع تبعاتش و اثراتش براي چين ، روسيه ، عراق و تركيه خيلي شديد هست.
@only_otc | 2 516 |
| 14 | به اون ٩٩ تا تحريم اين اضافه شد؛
وزیر خزانهداری آمریکا:
هر کشوری به ایران کمک کنه، آمریکا دسترسیش به دلار رو قطع میکنه
پ.ن: شفاف توضيح ميدم پيامد هاي اين تحريم و تهديد چيه!
@only_otc | 2 819 |
| 15 | ساعت ٢١:٣٠ به وقت ايران قراره تحريم هاي آمريكا عليه ايران اعلام بشه ، هرچند همه اقسام ٩٩ تا از ١٠٠ تحريم رو داريم اما سعي ميكنيم فردا در قالب يك فايل #اقتصادي تحريم هاي قبلي ، فعلي و آتي رو بررسي كنيم و در كانال قرار بديم.
@only_otc | 2 686 |
| 16 | هیچوقت فکر نمیکردم نگران عاصم منیر باشم
@only_otc | 1 830 |
| 17 | #اقتصادی
بررسی سناریو های متحمل نرخ ارز بر اساس متغیر های سیاسی و اقتصادی تا مردا سال ۱۴۰۶
#بخش_صد_بیست_پنج
در این فایل ۶ ستاریو محتمل بررسی شده:
🟢خوشبینانه اول (توافق کامل هستهای + بازگشایی هرمز)
🟢خوشبینانه دوم (تفاهم اولیه + کاهش تنش)
🟡پایه (ادامه وضعیت فعلی، مذاکرات بلاتکلیف)
🟠بدبینانه اول (شکست مذاکرات + تحریم سخت)
🔴بدبینانه دوم (حمله نظامی + بستهشدن هرمز)
🔴بدبینانه سوم (شوک ارزی و از دست رفتن کنترل بازار)
✅ مبنای بررسی ما و تایید بررسی های ما بر اساس سناریو پایه ( ادامه وضعیت فعلی ، مذاکرات بلاتکلیف ) هست.
⚠️ این سند یک پیشبینی و بررسی است و سناریوهای مطرح شده محتمل است و تحلیل آماری نیست و نباید مبنای تصمیم سرمایهگذاری قرار گیرد. دادههای نقدینگی مبنا تا مرداد ۱۴۰۵ و برآوردها تا مرداد ۱۴۰۶.
@only_otc | 7 914 |
| 18 | رسیدن دلار به این عدد از نظر ریاضی، مرحله بعدی زنجیره است؛ اما اینکه این اتفاق چه زمانی رخ دهد، یا اساساً با همین نرخ و همین تعریف از دلار رخ دهد، به متغیرهای بسیار بیشتری وابسته است.
از جمله:
نرخ تورم داخلی
رشد نقدینگی
کسری بودجه دولت
وضعیت درآمدهای نفتی
دسترسی به منابع ارزی
تحریمها و روابط خارجی
سیاست ارزی بانک مرکزی
نرخ بهره
انتظارات تورمی
میزان مداخله بازارساز
و مهمتر از همه، اعتماد عمومی به ریال
مهمترین تغییر: زمان دیگر فقط تابع تورم نیست
در سالهای اخیر، بازار ارز بیش از گذشته به انتظارات واکنش نشان میدهد.
اگر فعالان اقتصادی انتظار داشته باشند که ارزش ریال در آینده کاهش پیدا کند، ممکن است تقاضا برای دلار، طلا، مسکن و سایر داراییهای ضدتورمی قبل از وقوع کامل تورم افزایش پیدا کند.
در چنین وضعیتی، خودِ انتظار کاهش ارزش ریال میتواند به عاملی برای تشدید فشار بر ریال تبدیل شود.
به همین دلیل، در دورههای بیثباتی، نرخ ارز میتواند بسیار سریعتر از روند تورم جاری حرکت کند. بازار در این حالت فقط تورم امروز را قیمتگذاری نمیکند؛ بلکه بخشی از تورم و ریسک آینده را نیز پیشخور میکند.
از «دلار گران میشود» به «ریال ضعیف میشود»
شاید دقیقترین برداشت از چنین جدولی این باشد که مسئله اصلی، گرانشدن دلار نیست؛ بلکه کاهش قدرت خرید ریال است.
دلار در اقتصاد جهانی یک واحد پول است. این ریال است که در داخل اقتصاد ایران دچار کاهش قدرت خرید میشود.
وقتی نرخ دلار از ۱۰ تومان به ۱۶۳٬۸۴۰ تومان میرسد، یعنی برای خرید همان یک واحد دلار، مقدار بسیار بیشتری ریال لازم است. بنابراین افزایش نرخ دلار را میتوان تا حد زیادی بهعنوان یک شاخص برای سنجش کاهش ارزش پول ملی در بلندمدت نیز مشاهده کرد.
از این زاویه، جدول موردنظر بیشتر از آنکه یک جدول قیمت دلار باشد، جدول تاریخ کاهش قدرت خرید ریال است.
جمعبندی
روند تاریخی ارائهشده یک پیام کلیدی دارد: دوبرابرشدن نرخ ارز در ایران یک اتفاق تصادفی و یکباره نیست، بلکه بخشی از چرخههای تکرارشونده اقتصاد تورمی ایران است.
در برخی دورهها، این چرخه سالها طول کشیده و در برخی دورهها، جهشهای ارزی با فاصله بسیار کوتاه اتفاق افتادهاند.
مهمترین هشدار جدول نیز همین است: هرچه فاصله زمانی میان دوبرابرشدنها کوتاهتر شود، نشاندهنده افزایش سرعت کاهش ارزش پول ملی و افزایش شکنندگی اقتصاد در برابر شوکهای ارزی است.
عدد ۳۲۷٬۶۸۰ تومان در این چارچوب نباید بهعنوان یک پیشبینی قطعی تلقی شود؛ بلکه میتوان آن را بهعنوان مرحله بعدی در یک زنجیره تاریخی دوبرابرشدن نرخ ارز در نظر گرفت.
اگر روندهای تورمی، نقدینگی، کسری بودجه، ناترازیهای اقتصادی و ریسکهای سیاسی بدون تغییر بنیادین ادامه پیدا کنند، مسئله اصلی دیگر این نیست که «آیا دلار دوباره دوبرابر میشود یا نه؟»؛ بلکه پرسش مهمتر این خواهد بود که این دوبرابرشدن بعدی چه مدت زمان خواهد برد.
و شاید همین سؤال، مهمترین متغیر پنهان در تمام این جدول باشد و آن چیزی جز زمان نیست.
نکته تحلیلی مهم: نرخ ۳۲۷٬۶۸۰ تومان در این جدول یک سناریوی ریاضی بر مبنای دوبرابرشدن مرحله قبل است، نه پیشبینی قطعی نرخ دلار
@only_otc | 2 819 |
| 19 | #اقتصادی
دلار در مسیر دوبرابرشدن ؛ از ۱۰ تومان تا آستانه ۲۰۰ هزار تومان
#بخش_صد_بیست_چهارم
اقتصاد ایران و کوتاهتر شدن فاصلههای جهش ارزی
نگاهی به روند تاریخی نرخ دلار در ایران، یک واقعیت مهم را نشان میدهد: مسیر افزایش نرخ ارز خطی نبوده، اما در بلندمدت میل مشخصی به کوتاهشدن فاصله زمانی میان دوبرابرشدن نرخ دلار وجود داشته است.
جدولی که نرخ دلار را از محدوده ۱۰ تومان در سال ۱۳۵۷ تا محدوده ۱۶۳٬۸۴۰ تومان در سال ۱۴۰۴ دنبال میکند، در واقع داستانی بزرگتر از افزایش قیمت یک دارایی را روایت میکند. این جدول تصویری فشرده از تورم مزمن، کاهش قدرت خرید ریال، شوکهای سیاسی و ارزی، رشد نقدینگی و تغییر رژیمهای ارزی در اقتصاد ایران است.
بر اساس این دادهها، دلار از ۱۰ تومان به ۲۰ تومان طی حدود دو سال رسید؛ اما برای عبور از ۸۰ به ۱۶۰ تومان حدود شش سال زمان نیاز داشت. در مقابل، در دورههای بعدی سرعت این حرکت به شکل محسوسی افزایش یافت و در مقاطعی دوبرابرشدن نرخ دلار تنها حدود یک سال یا حتی کمتر طول کشید.
نقطه مهم جدول، فقط عدد دلار نیست؛ «زمان دوبرابرشدن» است
اگر صرفاً قیمت دلار را بررسی کنیم، روند کلی صعودی آن چندان شگفتانگیز نیست. اما شاخص مهمتر، مدت زمانی است که اقتصاد برای تجربه یک افزایش ۱۰۰ درصدی در نرخ ارز نیاز داشته است.
در مراحل ابتدایی، این فاصله نسبتاً طولانی بود:
۱۰ به ۲۰ تومان: حدود ۲ سال
۲۰ به ۴۰ تومان: حدود ۳ سال
۴۰ به ۸۰ تومان: حدود ۴ سال
۸۰ به ۱۶۰ تومان: حدود ۶ سال
۱۶۰ به ۳۲۰ تومان: حدود ۲ سال
اما از مراحل بعدی، الگو تغییر میکند. دلار از ۶۴۰ تومان تا ۱٬۲۸۰ تومان حدود ۱۳ سال زمان میبرد، در حالی که پس از آن، مسیر دوباره وارد فاز شتاب میشود.
از ۱٬۲۸۰ تومان به ۲٬۵۶۰ تومان تنها حدود یک سال فاصله وجود دارد و سپس در سالهای بعد، دوبرابرشدنهای متوالی با فاصلههایی حدود دو تا شش سال اتفاق میافتد.
این یعنی اقتصاد ایران در مقاطع مختلف، وارد دورههایی از «انباشت فشار» و سپس «تخلیه فشار ارزی» شده است.
چرا سرعت دوبرابرشدن دلار در بلندمدت افزایش پیدا میکند؟
یکی از مهمترین دلایل را باید در تفاوت میان رشد ارزش اسمی دلار و کاهش ارزش واقعی ریال جستوجو کرد.
وقتی تورم داخلی برای سالهای طولانی بالاتر از تورم اقتصادهای طرف مقابل باشد، قدرت خرید ریال به مرور کاهش پیدا میکند. اگر همزمان رشد نقدینگی، کسری بودجه، ناترازی بانکی، محدودیت دسترسی به منابع ارزی و بیثباتی انتظارات تورمی وجود داشته باشد، فشار روی بازار ارز بیشتر میشود.
در چنین شرایطی ممکن است نرخ ارز برای مدتی توسط سیاستهای ارزی، عرضه ارز، کنترل بازار یا قیمتگذاری رسمی مهار شود. اما این الزاماً به معنای از بین رفتن فشارهای بنیادی نیست.
گاهی فشارها برای چند سال زیر سطح بازار جمع میشوند و بعد در یک شوک اقتصادی یا سیاسی آزاد میشوند.
به همین دلیل است که در جدول، دورههایی با افزایش بسیار آهسته و سپس دورههایی با جهش بسیار سریع مشاهده میشود.
جهشهای ارزی معمولاً «پیوسته» نیستند
یک نکته مهم در تحلیل این جدول این است که نباید تصور کرد دلار هر سال با یک نرخ ثابت رشد میکند.
رفتار نرخ ارز در اقتصاد ایران بیشتر شبیه یک مسیر پلکانی است:
ثبات نسبی → انباشت تورم و عدم تعادل → افزایش انتظارات → جهش ارزی → تثبیت جدید → تکرار چرخه
به همین دلیل، ممکن است دلار چند سال در یک محدوده باقی بماند، اما بعد در مدت کوتاهی چند پله قیمتی را پشت سر بگذارد.
نمونه روشن آن در جدول، فاصله بسیار کوتاه میان ۲٬۵۶۰، ۵٬۱۲۰ و ۱۰٬۲۴۰ تومان است. چنین حرکتی نشان میدهد که در دورههای بحران، مفهوم «زمان دوبرابرشدن» میتواند از چند سال به چند ماه کاهش پیدا کند.
اما یک هشدار مهم درباره جدول
این جدول را نباید بهعنوان یک مدل دقیق پیشبینی قیمت دلار در نظر گرفت.
نرخ ارز در ایران طی این سالها تحت تأثیر چندین رژیم ارزی مختلف قرار داشته و تفاوت میان نرخ رسمی، دولتی، بازار آزاد، نرخهای معاملاتی و نرخهای مرجع میتواند مقایسه تاریخی را پیچیده کند.
بنابراین اعداد جدول بیشتر برای نمایش روند بلندمدت افت ارزش پول ملی و تغییر سرعت جهشهای ارزی قابل استفادهاند، نه برای محاسبه دقیق بازده سرمایهگذاری یا پیشبینی قطعی آینده.
به عبارت دیگر، مهمترین پیام جدول این نیست که «دلار حتماً به عدد بعدی میرسد»، بلکه این است که فاصله زمانی میان جهشهای بزرگ ارزی در برخی دورهها به شکل معناداری کاهش یافته است.
مرحله بعد؛ ۳۲۷٬۶۸۰ تومان
در جدول، پس از عبور دلار از ۱۶۳٬۸۴۰ تومان، عدد بعدی برابر با ۳۲۷٬۶۸۰ تومان قرار گرفته است.
این عدد صرفاً حاصل دوبرابرکردن مرحله قبل است:
۱۶۳٬۸۴۰ × ۲ = ۳۲۷٬۶۸۰ تومان
بنابراین باید میان «عدد مرحله بعد در یک جدول تاریخی» و «پیشبینی آینده» تفاوت قائل شد. | 2 640 |
| 20 | فردا تكميلش ميكنيم و ديتاي كامل ميذاريم
@only_otc | 1 660 |
