Lyrics Notes

از آرش جاهد در همان ایام، ترانه‌ی دیگری با عنوان «قسم» بر روی صفحه منتشر شده است:

در دهه‌ی چهل خورشیدی، برنامه‌ای با نام «زنگوله‌ها» از تلویزیون ملی پخش می‌شد که تهیه‌کننده‌اش منوچهر سخایی بود. همین برنامه بود که به شکلی جدی پای «واروژان» را از طریق استودیو طنین با عنوان تنظیم‌کننده به مارکت موسیقی پاپ ایران باز کرد و یکی از عوامل مهم تحول موسیقی مدرن ایران شد. خوانندگان زنگوله‌ها جوانان گمنامی بودند که با تاکید مدیریت تلویزیون عمدتا از میان دانشجویان انتخاب می‌شدند و برخی از آن‌ها بعدها به چهره‌هایی شاخص در موسیقی ایران بدل شدند. با این حال چندین ترانه‌ی این برنامه بعدها توسط خوانندگان نام‌دار بازخوانی شدند که مخاطب آن‌ ترانه‌ها عمدتا خواننده‌ی اولیه‌ی آن‌ها را نمی‌شناسند. ترانه‌ی «بی‌سرانجام» یکی از آن ترانه‌هاست که با صدای «ویگن» به شهرت رسید اما اجرای اول آن توسط «آرش جاهد» در برنامه‌ی زنگوله‌ها بوده است. به یاری فرزند آرش جاهد، نسخه‌ی باکیفیتی از این ترانه با صدای آرش و هم‌چنین توضیحات بابک افشار در دسترس ماست. @LyricsNotes با سپاس از جناب دکتر شهرام احمدوزیر

آذر عظیما ۱۳۱۲-۱۴۰۵ @LyricsNotes

شاپور رحیمی ۱۳۲۶-۱۴۰۵ @LyricsNotes

مضامین اجتماعی و سیاسی هم می‌توانند وارد مداحی و نوحه‌خوانی شوند اما این‌که آن‌چه اجرا می‌شود در همراهی و برای خوشایند حکومت است یا در نقد آن می‌تواند بسیار به ما در تشخیص و شناخت سمت‌وسوی مجریان این آثار کمک کند. تاریخ نشان داده که خواندن در جهت خوشایند و تبلیغ خواست سیستم حاکم ابزار خوبی برای ارائه‌ی هنر نیست.

پرستو احمدی را به شلاق و ممنوعیت و محرومیت محکوم کرده‌اند. این هم از بخت و اقبال نسل‌های ماست که اسیر بلاهت اقلیتی شده‌ایم که با اتکا به قدرت یک ایدئولوژی نابخردانه‌ی حاکم، خود را موظف و متعهد به آزار مردم می‌دانند. در عرف جامعه‌ی امروز که نه پوشش و نه صدای زنان دیگر مسئله نیست و در شرایطی که بازگشت به محدودیت‌های پیشین هم امری بسیار بعید است، صدور چنین احکامی مصداق بارز بلاهت قدرت‌مآبانه است. بلاهتی مخلوط با لج‌بازی، زورگویی، نادانی، انتقام و صفاتی مانند این‌ها آن‌هم از نوع بچه‌گانه و کم‌خردانه! اما عده‌ای هم هم‌چنان هنر و شجاعت امثال پرستو احمدی را با دلایلی عجیب، انکار و تخطئه می‌کنند! آن زمان که کنسرتش را اجرا کرد مأمور نظام بود! وقتی دستگیرش کردند نمایش بود، آزاد که شد پروژه‌ی نظام را تمام کرده بود. حالا که به شلاق محکوم شده هم درهای بلاهتشان بر همان پاشنه می‌چرخد. شلاق بخورد یا نخورد هم برایشان فرقی نمی‌کند. برای این موجودات، این‌که کسی هنرش را عرضه کند و شجاعتش را فریاد بزند عجیب است چون خودشان جوهره و جنمش را ندارند. پرستو احمدی اما نامش را در تاریخ مبارزات مدنی آزادی‌خواهان این سرزمین جاودانه کرد. @LyricsNotes

پرستو احمدی @LyricsNotes

از سال ۱۹۹۰ فیفا سنت انتخاب «ترانه‌ی رسمی» را به‌صورت منظم آغاز کرد. پیش از آن نیز موسیقی‌ها و سرودهایی برای مسابقات ساخته می‌شد، اما از جام جهانی ایتالیا به بعد، ترانه‌ی رسمی به بخشی از هویت رسانه‌ای مسابقات تبدیل شد. ترانه‌ی «Un’estate Italiana»که در سال ۱۹۹۰ توسط ادواردو بناتو و جیانا نانینی اجرا شد هنوز برای بسیاری از فوتبال‌دوستان بهترین ترانه‌ی تاریخ جام جهانی است. مورودر، آهنگ‌ساز مشهور ایتالیایی، خالق این ترانه است. عبارت «Notti Magiche» (شب‌های جادویی) پس از آن بود که در فرهنگ فوتبال ایتالیا ماندگار شد. این ترانه بیش از هر اثر دیگری حس نوستالژی جام جهانی را بازنمایی می‌کند. اما ترانه‌ی«Gloryland» با اجرای Dariel Hall و Sounds of و Blackness در جام جهانی ۱۹۹۴ هرگز نتوانست موفقیت و فراگیری قابل قبولی پیدا کند. اتفاقی که برای ترانه‌های جام‌های ۲۰۰۲ با صدای آناستازیا و ۲۰۰۶ با اجرای ایل دیوو و تونی براکستون هم افتاد. در جام جهانی ۱۹۹۸ فرانسه، ریکی مارتین با اجرای زنده‌ی ترانه‌ی «La Copa de la Vida» نه‌تنها قدم به میدان شهرت جهانی گذاشت بلکه این ترانه تبدیل به یکی از محبوب‌ترین آثار موسیقی پاپ دهه‌ی نود شد. اما موفق‌ترین ترانه‌ی تاریخ جام جهانی از نظر بازدید و پخش جهانی ترانه‌ی «Waka Waka» با صدای شکیرا در جام جهانی ۲۰۱۰ آفریقای جنوبیست. با این حال شائبه‌هایی در اصالت این ترانه و ادعای شکیرا و داستان‌سرایی‌هایش درباره‌ی خلق آن هنوز وجود دارد. ترانه‌ی We Are One (Ole Ola) با اجرای پیت‌بول، جنیفر لوپز و کلودیا لیت در جام ۲۰۱۴ و ترانه‌ی Live It Up با اجرای نیکی جم، ویل اسمیت و اِرا ایسترفی در جام ۲۰۱۸ نیز با وجود اجراکنندگان سرشناس به دلیل توجه بیشتر به وجه تجاری ترانه و دورشدن از اتمسفر فوتبالی موفقیت چندانی نیافتند. در سال ۲۰۲۲ و در کشور قطربرای نخستین بار فیفا به‌جای یک قطعه‌ی واحد، یک آلبوم کامل از ترانه‌های رسمی منتشر کرد. «Hayya Hayya» نخستین قطعه‌ی رسمی بود و «Dreamers» با اجرای جونگ‌کوک به مشهورترین اثر این دوره تبدیل شد. در نهایت در جام جهانی ۲۰۲۶ شکیرا بار دیگر با «Dai Dai» و این‌بار با همراهی بورنا بوی به این عرصه برگشته است، ترانه‌ای که همین حالا هم مشخص است چندان مورد اقبال عمومی قرار نگرفته و احتمالا به جمع ترانه‌های فراموش‌شده‌ی جام‌های جهانی خواهد پیوست. @LyricsNotes

نگاهی به ترانه‌های ادوار جام‌جهانی فوتبال @LyricsNotes