کانال شیمی اوج

💍 خواستگاری با یک مول طلا! داستانی از دنیای شیمی، عشق و عدد آووگادرو روزی روزگاری، یکی از دانش‌آموزان سابقم که سال‌ها پیش در کلاس شیمی من درس می‌خواند، پس از ورود به دانشگاه و مشغول‌شدن به کار در یک اداره، تصمیم گرفت زندگی مشترک خود را آغاز کند. پس از آشنایی با دختری جوان، همراه خانواده‌اش برای خواستگاری به خانه دختر رفت. همه‌چیز خوب پیش می‌رفت تا اینکه صحبت از مهریه شد. خانواده دختر با جدیت گفتند: «شرط ما برای ازدواج، مهریه‌ای به تعداد عدد آووگادرو، سکه طلاست!» پسر که عدد آووگادرو را از کلاس شیمی به یاد داشت، ابتدا تصور کرد شاید شوخی می‌کنند؛ اما وقتی فهمید خانواده دختر واقعاً چنین تعدادی سکه می‌خواهند، رنگ از چهره‌اش پرید! عدد آووگادرو یعنی: ۶۰۲٬۲۱۴٬۰۷۶٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰٬۰۰۰ سکه! عدد آن‌قدر بزرگ بود که حتی تصورش هم دشوار به نظر می‌رسید! چند روز بعد، او را دیدم. ناراحت و غمگین بود. پرسیدم: «عزیزم، چه اتفاقی افتاده؟ چرا این‌قدر ناراحتی؟» ماجرا را برایم تعریف کرد. لبخندی زدم و گفتم: «پسرم! تو که شاگرد شیمی من بوده‌ای! چرا از دانسته‌هایت استفاده نمی‌کنی؟» با تعجب پرسید: «آقا اجازه! مگر برای این مشکل هم راه‌حل شیمیایی وجود دارد؟» گفتم: «البته که وجود دارد! فقط باید تفاوت دنیای میکروسکوپی و ماکروسکوپی را خوب درک کنی.» سپس برایش توضیح دادم: «عدد آووگادرو، عددی برای شمارش ذرات بسیار کوچک مانند اتم‌ها و مولکول‌هاست. یک مول اتم طلا، با وجود داشتن تعداد شگفت‌انگیزی اتم، فقط حدود ۱۹۷ گرم جرم دارد!» چشمانش برق زد و گفت: «یعنی می‌توانم به‌جای آن همه سکه، یک مول اتم طلا پیشنهاد بدهم؟» گفتم: «تو می‌توانی پیشنهادت را مطرح کنی؛ اما یادت باشد که خلوص طلا و وزن آن با تعداد سکه‌ها فرق دارد!» پسر با امیدواری به خانه دختر رفت و گفت: «من پیشنهاد دیگری دارم. به‌جای آن تعداد سکه، یک مول اتم طلا به شما تقدیم می‌کنم!» خانواده دختر با تعجب پرسیدند: «یک مول؟ یعنی چه؟» پسر که حالا به درس شیمی مسلط‌تر از همیشه به نظر می‌رسید، گفت: «یعنی دقیقا ۲۳^۱۰×۶/۰۲۲   اتم طلا! البته جرم مجموع این اتم‌ها حدود ۱۹۷ گرم است.» پدر دختر که انتظار شنیدن چنین پاسخی را نداشت، پرسید: «خب، این مقدار طلا چند گرم می‌شود؟» پسر با اعتمادبه‌نفس پاسخ داد: «حدود ۱۹۷ گرم طلای خالص!» همه برای لحظه‌ای سکوت کردند. پسر در ذهنش حساب کرد: اگر هر سکه حدوداً  ۸ گرم وزن داشته باشد، ۱۹۷ گرم طلا برای ساخت حدود ۲۵ سکه با همین وزن کافی است؛ البته به شرط آنکه همه جرم طلا قابل استفاده باشد. او با لبخند گفت: «حالا دیدید که عدد آووگادرو در دنیای اتم‌ها چقدر بزرگ است، اما یک مول طلا در دنیای قابل مشاهده ما فقط حدود ۱۹۷ گرم جرم دارد؟» یحیی حمید گروه شیمی استان خوزستان

روز مول و هفته شیمی روز مول توسط يک معلم شيمي آمريکايي بنام پروفسور «موریس اوهلر» پیشنهاد شد. (پروفسور «اوهلر» جایزه های زیادی را در عرصه شیمی و فعالیت های اجتماعی دریافت کرده است.) او پیشنهاد داد تا عدد آووگادرو را متناظر با شیوه ی نمایش زمان و تاریخ آمريکايي ،معادل با ساعت 6:02 صبح تا 6:02 عصر روز بیست و سوم اکتبر (دهمین ماه میلادی)، یعنی بصورت 23-10-6:02 نظر بگیرند. (امسال برابر با جمعه یکم آبان 1405) هم اکنون اين روز در بيش‌تر مدارس آمريکا، کانادا، استرالیا و بعضي مدارس ديگر کشورها جشن گرفته می شود. جالب اینکه روز تولد« گیلبرت لوویس »دانشمند مشهور نیز باربر با 23 اکتبر یعنی همین روز مول است. دانشمندی که علیرغم خدمات گرانبهایش در شیمی هرگز مورد تفقد کمیته نوبل قرار نگرفت! شاید نوبل به شایسته ها برسد اما لزوماً به شایسته ترین ها نمی رسد! يکي از معاني کلمه‌ی مول به زبان انگليسي «موش کور» است! به همين دليل در بیشتر نقاشی ها و کاریکاتورها نماد مول، يک موش کور مي‌باشد. هفته شیمی نیز یک رویداد سالانه در آمریکا و بعضی کشورها است که به منظور بالا بردن آگاهی عمومی از اهمیت شیمی در کیفیت زندگی روزمره برگزار می شود. (هفته شیمی مطابق تقویم خورشیدی امسال، از یکشنبه 26 مهر تا شنبه دوم آبان ماه است) هدف اصلی از برگزاری و بزرگداشت چنین هفته ای ایجاد تغییر مثبت در برداشت عمومی از شیمی به عموم مردم، به ویژه کودکان دبستانی و دبیرستانی است. هر سال هفته شیمی یک موضوع و یک زمینه (تم) دارد که برای امسال( 2026) موضوع : ساخت و ساز ( Construction) زمینه(تم): ساخت و ساز در شیمی Chemistry Under Construction است که به نقش مهم شیمی در ساخت بتن، فوم و فلزها در ساخت و سازهای ساختمانی می پردازد. موضوع امسال «هفته شیمی» با بخشی از اهداف رفتاری فصل اول شیمی یازدهم همپوشانی دارد و از آن برای جذاب کردن آموزش و ایجاد انگیزه و پژوهش های دانش آموزی می توان بهره گرفت. به امید روزی که هفته شیمی را بطور رسمی در تقویم علمی کشور عزیزمان داشته باشیم. داریوش کفایی

آیا امکان سنجش pH nv حالت گازی هست؟ کمیت pH به عنوان یکی از مهم‌ ترین خواص شیمیایی که هم در علم و هم در صنعت اندازه‌ گیری می‌شود و نقش حیاتی آن در سلامت، مطالعات زیست‌ محیطی بر کسی پوشیده نیست. به دلیل همین پتانسیل تاثیرگذاری بر طیف وسیعی از بخش‌ها(صنعت، سلامت، آزمایشگاه و...)، دانشمندان بر آن شدند تا محدودیت‌های نظری و عملی و وجود چندین مقیاس pH ناسازگار را بر طرف کنند. این تلاش در سال 2010 به ارائه کمیتی به نام « مقیاس pH یکپارچه» (مقیاس pH جهانی)(مقیاس pH واحد) (pHabs در اینجا abs بصورت اندیس pH است) منجر شد. چالش ادغام آخرین حلقه مفقوده استانداردسازی pH توسط یک همکاری اروپایی متشکل از مؤسسات ملی اندازه‌شناسی، دانشگاه‌ها و شرکت‌ها به نام UnipHied.eu در حال انجام است. هدفشان، توسعه استانداردهای مناسب و مورد توافق بین‌المللی و همچنین رویه‌های مرجع برای اندازه‌گیری مقادیر pH abs و... است. قسمت اول این گزارش فنی آیوپاک از این تلاش هم در سال 2021 در نشریه شماره 9 دوره 93 چاپ شده است. با این مقیاس، می‌ توان اسیدیته‌ ها را در محیط‌ های مختلف به طور مستقیم مقایسه کرد و تعریف ترمودینامیکی معناداری از آن ارائه کرد. این مقیاس را بر اساس پتانسیل شیمیایی مطلق پروتون حل‌شده تعریف می‌کنند. مزایای این رویکرد، پایه ترمودینامیکی دقیق و قابلیت مقایسه مستقیم اسیدیته در فازهای مختلف (گاز، جامد، مایع) است. داریوش کفائی

آرایش الکترونی یون اسکاندیم یه بار مثبت: استفاده از آرایش فشرده یک قرارداد است و معمولاً هدف آن جداسازی الکترون‌ های درونی است، نه تعریف الکترون ظرفیت و نه ارائه آرایش کامل یک یون. در متون معتبر دانشگاهی نوشتن [Ar] برای یون‌هایی مانند +K یا +Sc³ به‌ معنای ایزوالکترون بودن آن‌ها با آرگون است، نه نمایش آرایش الکترونی خودِ یون. در واقع این نماد به آرایش مشترک(معادل) اشاره دارد، نه به هویت شیمیایی مستقل ذره. بنابراین پذیرش یا رد مطلق این نماد با توجه به متن و هدف آموزشی هر کتاب باید انجام می شود. تحلیل دقیق ایجاب می‌کند که [Ar] را نمایشی از ایزوالکترون بودن بدانیم، نه آرایش مستقل یون. نکته مهم این است که در این نمایش، نماد باید بطور کامل نوشته شود. یعنی: نماد [Ar] هرگز به‌تنهایی نماد یک یون نیست و همیشه همراه با نماد یون مربوطه نوشته می‌شود: Sc³⁺ : [Ar] Cl⁻ : [Ar] K⁺ : [Ar] یعنی این یون‌ ها ایزوالکترونیک (دارای تعداد الکترون یکسان = ۱۸) هستند، بنابراین آرایش الکترونی مشابهی(معادلی) دارند و تمایز آن‌ ها فقط با نوشتن نماد شیمیایی آن یون (-Cl و...) مشخص می‌ شود. هیچ شیمیستی نماد [Ar] را به‌ تنهایی به‌ عنوان «نماد یون اسکاندیم» یا «نماد یون کلر» نمی‌نویسد. داریوش کفائی

🟦 تعداد عنصرهای طبیعی: بطور کلی استانداردهای آیوپاک و یا برخی سازمان ها (مانند آژانس اتمی و...) برای تعیین تعداد ایزوتوپ های پایدار و ناپایدار متفاوت هستند. به همین دلیل منابع مختلف، برای عنصرهای طبیعی اعداد متفاوتی گزارش می کنند. یکی از دلایل آن هم تفاوت نظرشان درباره ی تعریف دقیق «پایداری» برای نوکلئید های متفاوت(ایزوتوپ های) یک عنصر است. (مثلاً اینکه استاندارد طبیعی بودن را «حضور پایدار روی زمین » در نظر بگیرند و یا «قابلیت شناسایی در محیط‌های طبیعی» باشد و یا در یک تعریف گسترده «در هر جایی، با هر مکانیسمی، از جمله برخورد پرتوهای کیهانی و رنجیرهای واپاشی» و ..... ) چند مورد را برای مثال خدمتتان عرض می کنم: 88عنصر طبیعی: این منابع از 92 عنصر ابتدایی جدول ، عنصرهای استاتین و فرانسیم را به دلیل میزان بسیار بسیار ناچیز آنها در طبیعت، طبیعی محسوب نمی کنند (و همچنین عنصرهای تکنسیم و پرومتیم را سنتزی درنظر می گیرند.) 89 عنصر طبیعی: به دلیل گزارش هایی مبنی بر یافت شدن مقادیر بسیار کم پلوتونیوم در برخی منابع زمینی، آن را به عنصرهای طبیعی اضافه می کنند. 92 عنصر طبیعی: افزودن استاتین و فرانسیم به دلیل وجود مقادیر بسیار بسیار کم در طبیعت همچنین «تکنسیم » و احتمالاً یکی از ایزوتوپ های «پرومتیم» را به دلیل اینکه در جریان تلاشی دیگر ایزوتوپ های پرتوزا تولید می شوند! طبیعی درنظر می گیرند. 94 عنصرطبیعی: تعداد عنصرهای طبیعی از نظر آژانس بین المللی انرژی اتمی. 96 عنصر و ...... در کل یک استاندارد واحد و مشخص و مورد اتفاق همه سازمان ها و ... وجود ندارد. اما عدد کلاسیک! 92 سال هاست که به یک گزارش استاندارد در کتاب‌های درسی تبدیل شده است و هنوز هم در بسیاری از آنها از جمله کتاب درسی ما وجود دارد. ✍ داریوش کفائی #تعدادعناصرطبیعی @shimioj

«شیمی عنصر» در بررسی رفتارهای شیمیایی یک ترکیب یا عنصر، ما نیاز به حداقلی از مقادیر داریم که بتوانیم کمیت یا خاصیت مورد نظرمان را بر اساس آن اندازه‌گیری کنیم. بدیهی است که این «حداقل مقدار» برای اندازه‌گیری کمیت‌های مختلف، لزوماً یکسان نیست. مثلاً برای اندازه‌گیری نقطه ذوب به توده مشخصی از ماده نیاز داریم که بتوانیم فروپاشی شبکه بلور آن را اندازه بگیریم در حالی که برای تعیین انرژی یونش اتم‌های یک عنصر نیاز به تعداد کمی از اتم‌های آن عنصر داریم. (در تکنیکی خاص) به همین علت گاهی اوقات برخی داده‌ها و کمیت‌های شیمیایی، برای یک عنصر گزارش نشده‌اند. زیرا مقدار قابل قبول یا تکنیک مناسبی برای اندازه‌گیری آن کمیت خاص در دسترس نبوده است. اغلب عنصرهای پرتوزا چنین وضعیتی دارند. یعنی تعداد کمی داده تجربی برای آنها گزارش شده است. (داده های محاسباتی و حاصل از برونیابی و ... وجود دارند) حال سوال این است: آیا این موضوع می‌تواند بهانه‌ای باشد برای اینکه بگوئیم داده‌های شیمیایی عنصرهای پرتوزا، نباید با دیگر عنصرها مقایسه شوند؟ پاسخ قطعاً منفی است. وقتی کمیت یا خاصیتی که به دنبالش هستیم برای چند عنصر، چه پرتوزا و چه پایدار، در دسترس باشد، مقایسه آنها کاملاً معتبر و منطقی خواهد بود. تنها نکته‌ای که باید به آن توجه کنیم، این است که مانند همه مقایسه ها، این کمیت‌ها با متد یا شرایط یکسانی سنجیده و گزارش شده باشند. شاید برخی اساتید در وبینارها و ... بفرمایند که خاصیت پرتوزایی بسیار مهم‌تر است! واقعیت این است که هیچ کمیت یا خاصیتی، مهم‌تر از دیگری نیست! بلکه این هدف ما از اندازه‌گیری آن کمیت یا خاصیت است که تعیین می‌کند چقدر اهمیت دارد. از این گذشته بررسی و مطالعه «شیمی عنصر» (تاکید می‌شود شیمی عنصر) عنوانی متفاوت از بررسی فرایندهای هسته‌ای و پرتوزایی و ... است و بدیهی است نمی‌شود این مطالعه و مقایسه را به دلیل پرتوزا بودن عنصر مربوطه تعطیل کرد! که اگر اینگونه بود، اکنون اورانیوم، پلوتونیوم، تکنسیم و..... نیز جزو خانه‌نشینان و گمنامان عرصه شیمی بودند! ✍ داریوش کفایی @shimioj

سلام و عرض ادب پیریدین یک آمین است یا خیر؟ در ابن موارد باید به زاویه دید نویسنده کتاب یا مقاله توجه کنیم. برای روشن تر شدن موضوع ابتدا ببینیم نظر آیوپاک چیست؟ مطابق تعریف صریح آیوپاک، آمین، ترکیبی است که از آمونیاک مشتق شده است، به طوری که یک، دو یا سه اتم هیدروژن آن با گروه‌های هیدروکربیلی (hydrocarbyl) جایگزین شده و دارای ساختارهای کلی (آمین اولیه)، (آمین ثانویه) و (آمین نوع سوم) است. نکته ای که بر اساس این تعریف برای آمین باید در نظر بگیریم این است که اتم N باید دارای سه پیوند یگانه باشد. یعنی آیوپاک گروه‌ عاملی آمین را بر اساس الگوی اتصالات پیوندی ( ساختار) تعیین می کند. با این تعریف، پیریدین به دلیل داشتن پیوند دوگانه برای N (یعنی N با هیبریداسیون sp2) ، یک آمین نیست. پیریدین در دسته ترکیب های هتروسیکل قرار می گیرد. یعنی وجود پیوند دوگانه ماهیت ساختاری آن را از یک آمین ساده به یک «واحد ایمینی» در یک بستر آروماتیک تغییر می‌دهد. همچنبن در قواعد رسمی آیوپاک برای نامگذاری گروه‌های عاملی، پسوند آمین اختصاصاً برای ساختارهایی به کار می‌رود که اتم نیتروژن با پیوند یگانه به گروه‌های آلی متصل باشد. از همین رو آیوپاک برای پیریدین و هم‌خانواده‌های شش عضوی آن از همان نام پایه پیریدین و... استفاده می‌کند.(نه آمین) اما اگر قرار باشد به رفتار شیمیایی چنین ترکیب های توجه کنیم موضوع می تواند متفاوت شود. در کتاب هایی مانند شیمی آلی مک موری، سولومونز و هتروسیکل ژول و ... ترکیب های حلقوی که نیتروژن درون حلقه، جفت‌ الکترون ناپیوندیش را در سیستم آروماتیک شرکت نمی‌دهد، و مانند یک آمین ساده‌ برای اهدا به الکترون‌دوست‌ها دسترس‌پذیر است، ترکیب آمینی محسوب می شود. به عبارت بهتر رفتار ترکیب آمینی را دارد اما گروه عاملی آمینی ندارد. برای همین در کتاب سولومونز به دور کل ساختار پیریدین مربع کشیده و آن را ترکیب آمینی نامیده است. به طور کلی در منابع پیشرفته، یا مقاله هایی که می خواهند در این بازی گرفتار نشوند، معمولاً از اصطلاح دقیق‌تر «هتروآروماتیک نیتروژن‌دار» Nitrogen-containing Heteroaromatic استفاده می کنند. داریوش کفائی

emf electromotive force ΔV E(cell) داریوش کفایی✍️: اختلاف پتانسیل از جنس نیرو نیست. یعنی این کمیت یک اختلاف پتانسیل را نشان می دهد نه  مقدار نیرو! طبق  تعریف رسمی IUPAC، استفاده از عبارت «نیروی الکتروموتوری» ( emf) برای سلول گالوانی دیگر توصیه نمی‌شود و از نظر ترمینولوژی (اصطلاح‌شناسی) صحیح نیست. آیوپاک در دهه های اخیر  توصیه کرده که به ‌جای emf از اصطلاحات زیر استفاده شود: potential difference of an electrochemical cell cell potential اختلاف پتانسیل یک سلول الکتروشیمیایی پتانسیل سلول در متون علمی دقیق، کتاب‌های درسی استاندارد و به ویژه مقالات، بهتر است به‌جای «نیروی الکتروموتوری» از عباراتی که در بالا عرض کردم استفاده شود. البته در بسیاری از کتاب‌های درسی و حتی برخی منابع آموزشی هنوز از «emf» استفاده می‌شود، اما از نظر IUPAC این اصطلاح منسوخ و نامطلوب است. داریوش کفائی

سلام و عرض ادب به بهانه دروغی به نام اصلاحات کتاب درسی سال‌هاست که صدای دبیران شیمی در مورد اشکالات ساختاری، علمی و آموزشی کتاب‌های درسی شنیده می‌شود. سال‌هاست که پیشنهادهای دقیق، مستند و مبتنی بر تجربه تدریس همکاران بزرگوار مطرح می‌شود. اما نتیجه چیست؟ امسال پس از ماه‌ها تلاش و پیگیری، خروجی اصلاحات به جابه‌جایی چند شکل و تغییر رنگ محدود شد! وقتی با این حجم از اصرار و لجبازی ... روبرو می شویم که حتی ضروری ترین اصطلاحات ساختاری تنها به تغییرات ظاهری تقلیل پیدا می‌کند، دیگر نمی‌توان آن را «اصلاحات» نامید. هر چند سالهاست با لجبازی های مولف محترم جناب آقای دکتر ع آشنا هستیم اما اگر قرار بود فقط رنگ و شکل جابه‌جا شود، پس چرا این‌ همه هیاهو برای هیچ! کتاب درسی، سند ملی آموزش است، نه ملک شخصی کسی. وقتی اصلاحات حداقلی و ظاهری جایگزین تغییرات ضروری می‌شود، پیام روشنی به دبیران محترم داده می‌شود: «نظر تخصصی شما اهمیتی ندارد.» اگر قرار است کتاب درسی، استاندارد، علمی و منطبق با اهداف آموزشی باشد، باید اراده‌ای فراتر از حفظ وضعیت فعلی وجود داشته باشد. در غیر این صورت، هر سال فقط شاهد تکرار همین نمایش مضحک و صد البته هزینه بر خواهیم بود.

سلام و عرض ادب گروه‌های علمی برای هم‌افزایی، نقد منصفانه و انتقال تجربه شکل می‌گیرند. اما پدیده‌ای تأسف‌بار در برخی از این فضاها رواج یافته است: حضور «روح ناظر» !! این عزیزان در بحث‌ها و چالش های علمی سکوت مطلق اختیار می‌کنند، حتی یک فریم از تجربیات ارزشمندشان را به اشتراک نمی‌گذارند. فقط تماشا کنند. اما به محض فرا رسیدن زمان رونمایی کتاب، همایش یا کارگاه، همان گروه تبدیل می‌شود به محلی برای تبلیغات. مسئله تبلیغ دستاوردها نیست، که این حق هر پژوهشگری است. مشکل، تناقض رفتاری است و بهره‌برداری یک‌طرفه از دانش جمعی است. کافی است نگاهی به کتاب‌های چاپ nام شان بیندازیم ــ همان کتاب‌هایی که مدیون سیستم مدرک‌گرای بیمار آموزشی هستند ــ اصلاحات، ویرایش‌ها و نکات کلیدی بسیاری از چاپ‌های جدیدشان، دقیقاً همان مطالبی است که اعضای فعال گروه‌ها در بحث‌ها، پاسخ‌ها و گفتگوهایشان تصحیح کرده‌اند! به زبان ساده، دیگران زحمت می‌کشند، اشتباهات را پیدا می‌کنند، راه‌حل می‌دهند، کج آموزی ها و ایرادتشان را که خود تیشه ای به جان بی رمق سیستم آموزشی است تصحیح می‌کنند. و این بزرگواران با استفاده از مطالب همین گروهها، به ویرایش کتاب هایشان دست می زنند و دوباره به همان سیستم و جمع می‌فروشند!!! این نه تجارت علمی، که چرخه‌ای هوشمندانه از بازیافت محتوا است! اعتبار واقعی یک متخصص، در تعداد بنرهای روزانه‌اش نیست، در تواضع علمی، پاسخ‌گویی و سهمی است که در پهن کردن سفره دانش جمعی دارد. کتاب و همایش زمانی ارزشمندند که ریشه در گفت‌وگوی واقعی و نقد سازنده داشته باشند، نه فقط در رزومه‌سازی لحظه‌ای. بیایید گروه‌ها را دوباره به محل مباحثه و هم‌افزایی تبدیل کنیم، نه صندوق پیام‌های بازرگانی. اگر از سفره علمی دیگران بهره می‌بریم، سهمی هم در پهن کردن آن داشته باشیم. 🙏🙏🙏

پایه یازدهم

پایه دوازدهم

سلام دوستان تسلیت و تعزیت حوادث غم انگیز و دردناک این چند ماه😭 لینک‌ همین کانالمون در ایتا را خدمتتون می فرستم احتمال زیاد همچنان اون کانال را بیشتر رسیدگی کنم . چون حوصله وصل شدن به فیلترشکن دیگه نیست☺️☺️ 👇👇👇 https://eitaa.com/shimioj لینک گروه فرهنگی سیاسی و اجتماعی 《روزهای خوب می سازیم》 در تلگرام و در ایتا هم تقدیم شما که اگر مایلید افتخار بدید واردش بشید 👇👇👇👇 در ایتا : https://eitaa.com/joinchat/3898278223C920ec677f9 در تلگرام 👇👇👇 https://t.me/+BHDMvdDlnRhmYzVk دبیران محترم شیمی و دانشجویان عزیز رشته شیمی، هم اگر مایل به ورود به ابرگروه 《شیمی روی خط》 در تلگرام و در ایتا هستید به آیدی من در تلگرام یا ایتا (ترجیحا در ایتا) پیام بدید تا لینک ها را تقدیمتون کنم🌹 @SH_OROUJI

📣✴️📣✴️📣 این متن ریپلای شده ویرایش-شد