کانال تخصصی اقتصاد

🎥 دکتر حسین عبده تبریزی: بهبودها نمی‌تواند خیلی عمده باشد ▪️خیلی طبیعی است که به عملکرد عاقلانه ارکان دولت و در کل حاکمیت برمی‌گردد. این بهبودها خیلی نمی‌تواند عمده باشد؛ چون مشکلات خیلی زیاد است و منابع بسیار محدود است. ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔴 دکتر مومنی، اقتصاددان: بدون انجام اصلاحات بنیادی، با عضویت در FATA هم آبی برایمان گرم نمی شود / تولید صنعتی در ایران، یکی از غم انگیزترین ایام تاریخی خود را می گذراند 🔴 با لایحه بودجه ۱۴۰۴ بخش خصوصی مولد را از میدان به در کرده اند ♨️فرشاد مومنی گفت: اندازه اقتصاد ایران، در نقاط عطف ۱۳۸۴، ۱۳۹۳ و ۱۴۰۲ تقریبا بلاتغییر باقی مانده است. ♨️یعنی اگر نفت به حدود ۱۴۰ دلار در هر بشکه هم برسد باز کار ما راه نمی افتد، به سمت برجام حرکت می کنیم هم کارمان راه نمی افتد و اینکه موضع گیری های حاد و مشکوک علیه برجام هم موفق می شود، هم هیچ کدامشان تاثیری در عملکرد اقتصادی ما ندارد. ♨️معنایش، این است که ما به بازنگریهای بنیادی، بسیار نیاز داریم که از جنبه اندیشه ای در کادر تحلیلهای سطح توسعه موضوعیت پیدا می کند. ♨️از دولت و مجلس تقاضا می کنم به طور جدی نسبت به جهت گیریهایی که در لایحه بودجه ۱۴۰۴ آمده، واکنشهای عالمانه و سازمان یافته داشته باشند./ متن کامل ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🌑 تا مالیات می‌دهم، باید خدمات دریافت کنم! 🌑 محمود اولاد: چندی پیش پیامکی آمد که اگر در سامانه اسکان ثبت‌نام نکنی، دسته چک دریافت نخواهی کرد! بعد هم پیامکی آمد که اگر در سامانه ثبت‌نام نکنی، پول برقت با بالاترین نرخ محاسبه خواهد شد! ۱- من مالیات می‌دهم که در قبالش خدمات دریافت کنم. تا زمانی که مالیات پرداخت می‌کنم، هیچ کس حق ندارد از دریافت خدمات محرومم کند! ۲- دولت حق ندارد با شعار حذف انحصار، خود انحصار برخی خدمات مانند خدمات بانکی (قاعده‌گذاری برای بانک‌های خصوصی تا این حد که به چه کسی و چگونه خدمات بدهند یا ندهند، با خصوصی بودن بانکها منافات دارد و انحصار را برای بانک مرکزی حفظ می‌کند) و آب و برق و گاز را برای خود ایجاد کند و از طریق این انحصار، با ایجاد اضطراب از قطع خدمات، وادار به رقصیدن در زمین خودش کند! ۳- تمرکز قدرت و ثروت، دیکتاتوری را در پی دارد. برای اجتناب از این تمرکز، حضور نظامیان در عرصه سیاست ممنوع شده‌است و قدرت تصمیم‌گیری از طریق پارلمان اندکی توزیع و تعدیل شده‌است. در این شرایط، در حالی که امروزه بزرگترین و کاراترین سلاح، اطلاعات است، تمرکز اطلاعات دیکتاتوری و کنترل‌گری بیشتر و منع آزادی افراد را در پی دارد. ۴-نمی‌توان برای یافتن یک متخلف، کل مردم را بازجویی کرد! اخذ اطلاعات از عموم مردم برای شناسایی مجرمین (موهوم چون چندین سال نشان داد خانه خالی وهمی بیش نبود!)، متهم کردن همه مردم است. این با اصل بر برائت است مگر عکسش ثابت شود، منافات دارد. ۵- قبلا هم نوشته‌ام شفافیت یعنی من شهروند بدانم دولت با مالیات من چه می‌کند نه برعکس! ۶- حتی اگر همه موارد قبل را قبول نکنیم، در شرایط وجود فساد گسترده، امکان سوء استفاده از بانکهای اطلاعاتی بر علیه امنیت شهروندان بسیار بالاست. پ.ن: نفت ملی است پس پول نفت هم مثل مالیاتی است که از طریق دادن بخشی از دارایی‌ام پرداخت کرده‌ام! مطلب مرتبط: نسبت مالیاتی در ایران و کشورهای نفتی منطقه ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🎥 دکتر حسین عبده تبریزی: در همه وجوه آثار فساد را می‌بینیم! مطلب مرتبط: رانت و انواع آن ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

‍ 🔵 تاثیر دور اول ریاست جمهوری ترامپ بر متغیرهای کلان ایران 🔴 دکتر محمدرضا منجذب 🔹 بر مبنای داده های مستخرج از سایت بانک مرکزی، تمامی متغیرها، از جمله درآمد خالص ملی، خالص صادرات، مصرف بخش خصوصی و سرمایه گذاری به قیمت ثابت 95 و میلیارد ریال بعد از خروج ترامپ از برجام (در سال 1397) کاهش داشته است. این متغیرها هنوز به شرایط قبل از 97 برنگشته اند. ضمن اینکه جمعیت ایران در این سالها افزایش داشته است و از 80 میلیون نفر به 86 میلیون نفر افزایش یافته است. در نتیجه متغیرهای سرانه کاهش بیشتری داشته است. 🔹 این در شرایطی است که سرمایه گذاری بدلیل تحریم ها از سال 90 سیری نرولی داشته و میزان آن حتی نتوانسته جبران استهلاک را بنماید. مصرف کل و به تبع آن مصرف سرانه کاهشی شدید داشته است. ضمنا ترکیب مصرف ایرانیان نیز بدلیل تورم شدید و افزایش خط فقر از ترکیب بهینه و مورد نیاز دور شده است. ❄️ کانال دکتر منجذب

🎥 دکتر محمدقلی یوسفی: توسعه مهندسی پذیر نیست ▪️آنچه که توسعه را تبیین می‌کند با آن چیزی که در بعضی کشورها از جمله ایران تعریف می‌کنند، متفاوت است. توسعه یک فرایند تکاملی خود انگیخته است که مهندسی‌پذیر نیست و با برنامه‌ریزی سازگاری ندارد. ▪️در گذشته توسعه را با برنامه مطرح می‌کردند و تصور بر این بود که باید سیاست‌مداران، دولتمردان و اقتصاددانان از طریق طرح و برنامه منابع را به سمت معینی هدایت کنند ▪️تجربه عملی نشان داد که نظم خودانگیخته یعنی نظم بدون برنامه، تأثیر به مراتب بهتر و درخشان‌تر از یک نظم با برنامه‌ریزی داشته است ▪️البته این مساله برای دولتمردان و کسانی که خواهان مداخله دولت در اقتصاد هستند، شاید خیلی خوشایند نباشد. واقعیت این است که نظم بازار، نظم خودانگیخته است و این بازار است که از طریق مکانیسم قیمت‌ها، علامت لازم را برای تخصیص منابع می‌دهد ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🟣 تاثير ترامپ در نوسانات بازارهاي ايران 🟣 دکتر مرتضی عزتی با حضور ترامپ در كاخ سفيد بايد منتظر چه تغييرات و تحولاتي در نظم و نظامات بازارهاي كشورمان باشيم؟ آيا ريزش روزهاي اخير بورس ايران، ارتباطي با حضور ترامپ در كاخ سفيد دارد يا نه؟ اينها بخشي از پرسش‌هايي است كه پس از حضور ترامپ در كاخ سفيد در فضاي اقتصادي و عمومي كشور مطرح مي‌شود. در اين يادداشت تلاش مي‌كنم، به چرايي بروز فراز و فرودهاي اخير اشاره كنم: ۱) شخصا معتقدم نوسانات اخير در بازارهاي كشور تحت تاثير حضور ترامپ در كاخ سفيد نيست و ارتباطي با اين موضوع ندارد. طي ماه‌هاي اخير جوي در كشورمان در خصوص افزايش نرخ ارز ايجاد شد و تصوراتي درباره آزاد شدن دامنه فعاليت‌ها در سود شكل گرفت كه باعث افرايش سود و بازدهي برخي شركت‌هاي خاص در بازار سرمايه شد. در حال حاضر اين روند متوقف شده، بنابراين برخي ريزش‌ها در بازار سرمايه نمايان شده است. اين فراز و فرود ارتباطي با حضور ترامپ در كاخ سفيد ندارد. هر اندازه كه افزايش نرخ ارز مي‌توانست روي عايدي و قيمت سهام آنها فشار بياورد، اين فشار وارد شد و نرخ سهام صعودي شد. امروز كه نرخ ارز روند كاهشي پيدا كرده و نزولي شده، احتمالا چشم‌انداز افرايش نرخ ارز، كاهشي شده است. ۲) عامل مهم بعدي در بروز شرايط فعلي، طرح استيضاح وزراي اقتصادي كابينه توسط برخي نمايندگان است. وقتي اصلي‌ترين حاميان افزايش نرخ ارز و به تبع آن بهبود وضعيت شاخص‌هاي برخي صنايع مانند پتروشيمي‌ها، فلزات اساسي و...زير سوال بروند و زمينه استيضاح آنها در مجلس فراهم شود، بازارهاي مالي ممكن است احساس خطر كرده و تزلزل در نرخ‌ها رخ دهد. برخي تحليل‌ها حاكي از آن است دليل اصلي افت قيمت‌ها و سهام ناشي از اين عوامل است. به ‌هر حال مدت‌هاست كه پيش‌بيني‌ها حاكي از حضور ترامپ در هيات حاكمه امريكاست، دو ماه هم هست كه حضور ترامپ قطعي شده و او پيروز انتخابات امريكا نام گرفته است. ۳) به نظرم اينكه ترامپ امروز در كاخ سفيد بيايد يا فردا، تفاوت اساسي در شاخص‌هاي بازار سرمايه ايران ايجاد نمي‌كند. مساله اساسي راهبرد ايران در مواجهه با امريكا و احتمال رفع تحريم‌هاست. اينطور نيست كه افرايش شاخص‌هاي اقتصادي ايران طي ماه‌هاي قبل به معناي عدم حضور ترامپ باشد بلكه روشن بود كه ترامپ به عنوان رييس‌جمهور امريكا سكان هدايت ساختار اجرايي امريكا را به دست مي‌گيرد. بنابراين افزايش‌ها يا كاهش شاخص‌ها، تحت تاثير عوامل ديگري ظهور و بروز پيدا كرده‌اند. در واقع بنگاه‌ها نتوانسته‌اند اقلام خود را به فروش برسانند. اين روند، نزول شاخص‌ها را در پی داشته و باعث برخي ريزش‌ها شده است. ۴) پرسش مهم بعدي ان است كه اگر ترامپ به عنوان رييس‌جمهور امريكا پالس‌هاي مذاكره یا تشديد فشار را ارسال كند، واكنش بازارهاي ايران چه خواهد بود؟ ترامپ بارها اعلام كرده كه اولويت او حل معادلات ارتباطي از طريق گفت‌وگو است. در واقع او قصد دارد است كه معادلات ميان ايران و ايالات متحده را از طريق مذاكره حل و فصل كند. وقتي در صندلي رياست‌جمهوري جلوس كند هم همين گارد را گرفته و حرفش را تغيير نمي‌دهد. دوره‌اي زمان مي‌گذرد و او در عين صحبت كردن از مذاكره، تهديد هم انجام‌ مي‌دهد. سرنوشت روابط به پاسخ طرف مقابل يعني ايران بستگي دارد. ابهام اصلي در اين ميان، پاسخي است كه ايران به تقاضاي طرف مقابل مي‌دهد. طرف مقابل شفاف نظرش را گفته و حالا اين ايران است كه بايد به درخواست طرف مقابل پاسخ دهد. اگر مسير مذاكره انتخاب نشود، ساير گزينه‌ها روي ميز مي‌آيد.‌ به نظرم اتفاق خاصي در كوتاه‌مدت و طي روزهاي‌ آینده رخ نمي‌دهد، مگر اينكه ايران سياست متفاوت و خاصي را در پيش بگيرد./تعادل ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔴 بانک مرکزی پول تایپ می‌کند 🔴 دکتر علی سعدوندی، اقتصاددان: می‌توانیم طی مدت ۶ ماه انتظارات تورمی را به صفر برسانیم. دولت درآمد ارزی را به بانک مرکزی می‌دهد و بانک مرکزی پول تایپ می‌کند و در اختیار دولت قرار می‌دهد. دولت هم این پول پرقدرت را در بازار عرضه می‌کند و تورم ایجاد می‌کند. با این تخریب گسترده اقتصاد دولت به انداره نرخ تسخیر در بودجه که ۲۸ هزار و ۵۰۰ تومان است، درآمد کسب می‌کند. این درحالیست که اگر دولت همین ارز را به واردات خودرو تخصیص دهد با تعرفه ۶۰ درصدی با احتساب نرخ دلار ۸۰ هزار تومانی می‌تواند ۴۸ هزار تومان درآمد کسب کند. از طریق واردات خودرو و فروش زمین دولت می‌تواند کسری بودجه را جبران کند و حتی می‌تواند مازاد بودجه داشته باشد. ♦️ کانال تخصصی اقتصاد

🔵 دکتر محمدحسین عادلی رئیس‌کل اسبق بانک مرکزی: اگر چین کمی مقابل ترامپ کوتاه بیاید و صادرات نفت ایران فقط ۱ میلیون بشکه کم شود، احتمال دارد کسری بودجه و تورم ما افزایش یابد. 🔵 ترکیه به پنج شریک اول تجاری خودش ۴۰ درصد وابستگی دارد، وابستگی عربستان هم ۶۲ درصد است، میدانید وابستگی ما چند درصد است؟ ۹۴ درصد! این خیلی خطرناک است، هر چه سریعتر باید اوضاع را اصلاح کنیم.

🎥 دکتر مهدی پازوکی: 🔸گران کردن خدمات دولت انتظارات تورمی ایجاد می‌کند  ▪️در همین بودجه سال 1404 من به‌شدت مخالف گران کردن خدمات دولت هستم. مثلاً خدماتی مانند شناسنامه، گواهینامه، گذرنامه، عوارض خروج از کشور که تمام اینها سر جمع هزار میلیارد تومان هم برای دولت نمی‌شود، گران شده است.   ▪️دولت این منابع درآمدی را حداکثر باید 20 درصد افزایش دهد. ولی وقتی دولت و مجلس دو برابر کند، سیگنال منفی است و انتظارات تورمی را بالا می‌برد.

🔵مسکن مهر، فاجعه اجتماعی و اقتصادی برای کشور رقم زد دکتر فرشاد مومنی: 🔹آمار‌های برش استانی، واقعا تکان‌دهنده است. می‌گوید در استان‌های البرز و قم، صد درصد مستاجرین، به دلیل درآمد نامکفی دچار فقر هستند. آمار‌ها بسیار تکان‌دهنده و قابل اعتنا هستند و نکته کلیدی آن، این است که می‌گوید تمهیداتی اندیشیده شده، اما هیچ کدام حل‌کننده بحران نبوده و دایما بحران در حال حاد شدن است. 🔹این همه هزینه برای مسکن مهر شد، اما فاجعه‌سازی‌های اقتصادی و اجتماعی برای کشور رقم زد و بخش اعظم این تمهید هم به جای فقرا، در خدمت مطامع سرمایه‌سالارانه قرار گرفت. اصل نیت خوب بود، آنها می‌خواستند سهم زمین را در قیمت مسکن کاهش دهند، اما همان دولتی که این کار را کرده بود، همزمان با این طرح، جهش بی‌سابقه در قیمت حامل‌های انرژی ایجاد کرد، در نتیجه فقرا دیده بودند اگر بخواهند از چند 10 کیلومتری بیرون شهر‌ها به محل کارشان برسند، هزینه‌هایش از اینکه در تهران یا شهر‌های بزرگ اجاره بپردازند، بیشتر می‌شود. بی‌برنامگی و غیرعادی بودن این طرح‌ها را می‌توان از چند جنبه توضیح داد. حاشیه‌نشینان شهری، در آستانه رکورد 25 میلیون نفریداده‌های رسمی وزارت مسکن می‌گوید حاشیه‌نشینان شهری، در آستانه رسیدن به رکورد 25 میلیون نفری قرار گرفته‌اند. ببینید در این جامعه با حدود 85 میلیون نفر، 25 میلیون نفر حاشیه‌نشین باشند، چه معنایی می‌دهد. فقط در یک نمونه، رییس سازمان زندان‌ها گفته است 75 درصد زندانیان ایران، حاشیه‌نشین شهر‌ها بوده‌اند. ما چه بساطی با این شیوه اداره کشور برای خودمان فراهم می‌کنیم! قیمت مسکن رشد 1731 درصدی داشته 🔹گزارش‌های رسمی می‌گویند از اسفند 1396 تا مرداد 1403، قیمت مسکن رشد هزار و 731 درصدی داشته است. ابعاد سوداگری و تنبیه فقرا و متوسطان این است، اما راه‌حلی که عزیزان انتخاب کرده‌اند، این است که ارایه آمار تحولات قیمت مسکن را از مرداد ماه متوقف کردند. صمیمانه و خاضعانه از سران قوا و رییس‌جمهور محترم می‌خواهم قبل از اینکه این موضوع به یک فاجعه اقتصادی - اجتماعی تبدیل شود، مساله را در کانون اصلی خود در دستور کار قرار دهند و حل و فصل کنند. 🔹فقر مسکن در حال تبدیل شدن به یک تهدید امنیت ملی استچالش اصلی بازار مسکن، در ایران، تبدیل شدن زمین و مسکن به ابزار اصلی سوداگری است. تا زمانی که کنترل انگیزه‌های سوداگری در بازار اتفاق نیفتد، این بازار روی آرامش نخواهد دید و مردم هم نمی‌توانند زندگی باکیفیتی را انتظار داشته باشند. نکته دوم این است که تاکنون بحث ما این بود که انتخاب عرضه مسکن بیشتر، بدون مهار انگیزه‌های سوداگرانه، اتلاف‌های سنگین منابع انسانی و مادی را به همراه دارد. اکنون این گزارش وزارت کار می‌گوید فقر مسکن در حال تبدیل شدن به یک تهدید امنیت ملی می‌شود؛ بنابراین باید از این زاویه هم مساله را مورد بازنگری بنیادی قرار دهیم. از آنجا که بخش بزرگی از ذی‌نفعان در عرصه قاعده‌گذاری در وزارت مسکن هستند، بدون یک اراده سطح بالا برای اصلاح بنیادی مسائل بخش مسکن، شرایط کنونی در صورتی که استمرار پیدا کند، مرتبا فقر و نابرابری را افزایش می‌دهد و برای حکومت مشروعیت‌سوزی می‌کند. امیدوارم عزیزان این هدایا را جدی بگیرند./جماران @

🔵 سرعت گردش پول یا سرعت تراکنش؟ 🔵 محمدامین مودی سرعت گردش پول (Velocity of Money) یک مفهوم اقتصادی است که نشان می‌دهد پول با چه نرخی برای خرید کالا یا خدمات در طول یک دوره معین دست به دست می‌شود. در این چارچوب سرعت گردش پول به صورت یک رابطه ریاضی از حاصل تقسیم تولید ناخالص داخلی اسمی بر عرضه پول که می‌‌‌تواند نقدینگی (M۲) یا پول (M۱) باشد (V=PY/M)، محاسبه می‌شود. سرعت گردش پول در بیان متخصصان فناوری اطلاعات و فناوری‌‌‌های مالی متناظر با سرعت تراکنش است. سرعت تراکنش مفهومی‌‌‌ است که تحت‌تاثیر فناوری، زیرساخت‌‌‌ها و سیستم‌های پرداخت است. به‌‌‌ عنوان مثال، می‌‌‌توان به سیستم‌های پرداخت فوری مانند انتقال اعتبار SEPA در اروپا اشاره کرد که حرکت سریع و مطمئن وجوه را در اولویت قرار می‌دهند و به افزایش چشمگیر سرعت تراکنش‌‌‌ها منجر شده‌‌‌اند. در این چارچوب معمولا از عباراتی مانند «سرعت تراکنش» یا «زمان تسویه» برای توصیف بهبود عملکرد سیستم‌های مالی استفاده می‌شود. در زبان فارسی به‌اشتباه از سرعت گردش پول به جای سرعت تراکنش استفاده می‌شود و این موضوع سوءبرداشت‌‌‌هایی را به وجود آورده است. شواهد و آمارهای دو دهه گذشته نشان می‌دهد که الزامی بر هم‌‌‌گرایی این دو متغیر نیست و ممکن است سرعت گردش پول با سرعت تراکنش مسیرهای متفاوتی را طی کنند. به‌عنوان مثال در فاصله سال‌های ۲۰۰۸ تا ۲۰۲۰، پیشرفت‌‌‌های فناورانه در صنعت مالی به طور قابل‌‌‌توجهی سرعت تراکنش را از طریق نوآوری‌‌‌هایی مانند پرداخت‌‌‌های موبایلی و تسویه حساب‌‌‌های آنی افزایش داد. با‌‌‌این‌‌‌حال سرعت گردش پول در اقتصاد آمریکا به ‌‌‌صورت پیوسته در حال کاهش بوده است. نمودار سرعت گردش پول را براساس متغیر پول در اقتصاد آمریکا برای بازه سال‌های ۲۰۰۶ تا ۲۰۲۴ نشان می‌دهد. همان‌طور که در این نمودار نیز مشخص است، سرعت گردش پول در این بازه تحت‌تاثیر کاهش نرخ بهره به نزدیک صفر، به صورت پیوسته کاهش یافته است. این شواهد نشان می‌دهند که چگونه پیشرفت‌‌‌ در زیرساخت‌‌‌های مالی فناورانه الزاما به سرعت گردش پول بالاتر منجر نمی‌شود. در دو دوره بحران مالی سال ۲۰۰۸ و همه‌گیری کرونا در سال ۲۰۲۰، سرعت گردش نقدینگی کشور آمریکا به‌شدت افت پیدا کرد. در هر دو دوره با توجه به شوک‌‌‌هایی که به اقتصاد وارد شد، بانک مرکزی برای مقابله با بحران‌ها، سیاست انبساطی را در پیش گرفت و نرخ بهره را به نزدیک صفر کاهش داد. در نتیجه این اقدام M2 افزایش یافته و همان‌طور که مشاهده می‌شود سرعت گردش نقدینگی به صورت ناگهانی کاهش پیدا کرده است. درک این تفاوت میان این دو متغیر از منظر سیاستگذاری اقتصادی اهمیت دارد. افزایش سرعت تراکنش‌‌‌ها در اقتصاد، جریان‌‌‌های مالی داخلی و بین‌المللی را روان‌‌‌تر کرده و می‌‌‌تواند انعطاف‌‌‌پذیری اقتصاد را در دوران بحران تقویت کند. به‌‌‌طور مثال در بحران همه‌گیری کووید-۱۹، استقرار و به‌‌‌کارگیری سیستم‌های پرداخت دیجیتال، پرداخت سریع‌‌‌تر کمک‌‌‌های دولتی را امکان‌‌‌پذیر کرد و تاخیرها را به حداقل رساند و از خانواده‌‌‌ها و کسب‌وکارها به نحو موثری حمایت کرد. در حالی که اگر سیاستگذار به هوای کنترل تورم ناشی از کرونا، در جهت کاهش سرعت تراکنش تلاش می‌‌‌کرد، اثربخشی سیاست‌‌‌های حمایتی کاهش پیدا می‌‌‌کرد، در حالی که سرعت تراکنش ارتباطی با تورم ندارد. سیاستگذار پولی در کشور با توجه به هدفی که در جهت کاهش تورم دنبال می‌کند و همچنین اطلاع از وجود همبستگی مثبت میان سرعت گردش پول و تورم، برای کنترل تورم به سراغ کاهش سرعت گردش پول حرکت کرده است. با این‌‌‌حال اشتباه ادراکی از تفاوت سرعت گردش پول و سرعت تراکنش، سبب شده است تا سیاستگذار برای کاهش سرعت گردش پول به سراغ فناوری‌‌‌های مالی از جمله پرداخت‌‌‌یارها، کارت‌‌‌های پرداخت متصل به بازار سرمایه و سکوهای رمزارزی برود. این درحالی است که این تکنولوژی‌‌‌ها تاثیری بر سرعت گردش پول نداشته و تنها تسهیل‌‌‌کننده پرداخت‌‌‌ و تاثیرگذار بر سرعت تراکنش هستند./متن کامل مطلب مرتبط: پیش فرض ثابت بودن سرعت گردش پول خطای سیاستگذار ♦️ کانال تخصصی اقتصاد