از نگاه احسان

خبیب تمام پست‌هایی که در آن‌ها تلگرام را برای عرضه گیفت‌های پاپاخا منشن کرده بود، حذف کرده… چه ناراحت کننده.

وقتی در حال ساخت پروژه Chance🍀 بودیم، یه مشکل جدی باعث شد بیش از ۳ ماه پروژه متوقف بشه. خیلی‌ها فکر کردن تموم شدیم، ولی ما داشتیم دنبال راه‌حل واقعی می‌گشتیم. ایده‌ اولیمون برای این پروژه ساده بود: شانست رو روی یه جایزه بنداز، شاید برنده بشی! اما یه سؤال مهم بود — اگه نبری، چرا باید ادامه بدی؟ 🤔 ما نمی‌خواستیم Chance یه پلتفرم قمار باشه، می‌خواستیم مردم ازش لذت ببرن و تلاششون پاداش بگیره. برای همین، قابلیت Cashback رو ساختیم! هرچی شانس بیشتری بندازی یا دوست‌های بیشتری دعوت کنی، در پایان قرعه‌کشی بخشی از شانس‌هات برمی‌گرده! با این ویژگی، بالاخره می‌تونیم تلاش رو هم پاداش بدیم، نه فقط شانس رو. 🙌 بیش از یه سال از فینالیست شدنمون توی The Open League Hackathon می‌گذره — خیلیا رفتن، ولی ما موندیم و ادامه دادیم. یاد گرفتیم، رشد کردیم، و حالا برگشتیم قوی‌تر از قبل! 🚀

این روزها یکی از اصلی‌ترین ترندها AI / هوش مصنوعی است. استارتاپ‌ها همه تبدیل شدن به AI-startup و خیلی‌ها واقعاً از این موج پولدار شدن — حتی بیشتر از موج‌های اخیر کریپتو. اما یک نکته ناراحت‌کننده: هر فیچری که توسط کاربران ساخته می‌شد و موفق و محبوب بود، خیلی سریع توسط غول‌های بزرگ به محصول اصلی اضافه می‌شد. یعنی رقابت نابرابر بین پلتفرم‌ها و استارتاپ‌های کوچک. حتی در تلگرام هم دیدیم: با اینکه Tonnel مارکت موفقی بود، خود تلگرام هم مارکت گیفت رسمی خودش را زد. در ایران هم برخلاف عصر دیجی‌کالا، اسنپ و صرافی‌های کریپتو، هنوز یک موج بزرگ استارتاپ‌های AI ندیدیم، هرچند چند محصول محبوب تک و توک داریم. تلگرام هم با Cocoon وارد AI شده، اما واقعیت اینه که همه بازار ها از جمله AI بشدت Leverage شده‌اند و این یعنی فعلاً نقدینگی واقعی کافی برای رشد پایدار وجود نداره. باید کمی حباب‌ها بخوابند تا دوباره فرصت شروع شکل بگیرد و البته بازی گردان ها خیلی حرفه ای تر از دفعات قبل دارد عمل میکنند(Dot com bubble, ..) و به نظر من حتی تلگرامم نمیتونه استفاده ای که میخواد رو از AI «فعلا» بکند.

بلک فرایدی کریپتو 😄 زودتر از اونی که گفتم و انتظار داشتم این اتفاق افتاد.

بیت‌کوین مدتیه در حال ریزشه (الان حدود ۹۵ هزار دلار) و تون‌کوین (الان حدود ۱.۸ دلار) هم — از نظر من — هنوز نسبت به وضعیت بازار گرونه. البته «گرون بودن» به این معنی نیست که حتماً باید ارزون‌تر بشه، فقط یعنی قیمتش با شرایط واقعی بازار هماهنگ نیست. مثل بازار ملک تجاری در ایران: قیمت‌ها برای خرید یک ملک تجاری خیلی بالاست، ولی این باعث نمی‌شه پایین بیاد؛ فقط معاملات کم می‌شه، مردم نمی‌خرن، و صرفه اقتصادی نداره — اما قیمت همچنان سر جاشه. در کریپتو هم شرایط شبیه همین شده. به نظر من هنوز کف بازار رو ندیدیم. سهم بزرگی از کسب‌وکارها فشار زیادی رو تجربه می‌کنن و نقدینگی کم شده. معمولاً وقتی بیت‌کوین خیلی پایین‌تر بیاد و فقط «باقی‌مانده‌های اندکی از بازار» بمانند، اون‌وقت تازه فضا برای ترندهای جدید و مدل‌های درآمدی تازه باز می‌شه. بازارهای باز مثل کریپتو معمولاً بالاخره به قیمت «منطقی» می‌رسن — برخلاف بازارهای بسته که همیشه گرون می‌مونن. متأسفانه خشک شدن نقدینگی و اتفاقاتی مثل هیجانات میم‌کوین‌ها (از جمله پروژه‌های بزرگی مثل کوین های ترامپ و خانوادش که ۱ میلیارد دلار نقدینگی از بازار بیرون کشید) فشار زیادی روی بازار آوردند. امیدوارم این روند خیلی شدیدتر نشه، چون اگر دارایی‌های گرون از «حالت گرونی» خارج بشن، معمولاً دوره‌های سختی برای افراد غیر سرمایه دار شروع می‌شه٬ از شغلشون بیکار میشن و چیز هایی که توی یک سال گذشته شنیدیم. اگر الان شرایط براتون سخت شده، اگر دنبال راهی برای درآمد هستید یا نمی‌دونید چه کاری باید شروع کنید — بدونید تنها نیستید. این وضعیت نتیجه‌ی سیاست‌ها و چرخه‌های تکراریه و خیلی‌ها مثل شما درگیرش هستند.

دیروز تلگرام ۵۱۹ هزار گروه و کانال رو بلاک کرده.پاول دوروف هم ممنوعیت سفرش توسط دادگاه فرانسه برداشته شده و دیگه محدودیت ۱۴ روزه تردد خارج از فرانسه رو نداره.

توی این کانال می‌تونید برداشت‌های کاربران از صندوق TON Believers رو دنبال کنید. دیروز یکی از سرمایه‌گذاران حدود ۸۰۰ هزار TON رو به صرافی Bybit منتقل کرد (احتمالاً برای فروش). شاید این عدد در نگاه اول خیلی بزرگ به نظر نرسه، اما با توجه به وضعیت فعلی تون‌کوین و به‌طور کلی اکوسیستم تلگرام، رقم قابل‌توجهیه. واقعیت اینه که این روزها خیلی‌ها دیگه اهمیتی به تون‌کوین نمی‌دن. با اینکه تلگرام امکانات فوق‌العاده‌ای برای Monetization ارائه داده، اما به دلیل نبود یک بازار منسجم و حضور بسیار زیاد پروژه‌های کلاه‌برداری، فرایند کسب درآمد در پلتفرم عملاً با چالش جدی روبه‌رو شده. با این حال، توسعه همچنان ادامه داره و امید هنوز زنده است — هرچند خیلی کمرنگ‌تر از قبل.

بیش از یک سال از معرفی ارز داخلی تلگرام یعنی Telegram Stars می‌گذره، اما از نظر مارکتینگ و آگاهی کاربران واقعاً ضعیف عمل کرده. عملاً هنوز محتوای پولی واقعی و خوب در تلگرام وجود نداره! و خیلی از کاربران حتی نمی‌دونن ارزش هر استار چقدره (حدود ۰.۰۱۵ دلار یا ۱۶۲۰ تومن فعلی) 💫 استارز دقیقاً زمانی معرفی شد که تون‌کوین در اوج خودش بود و کاربر هارو خیلی ناامید کرد چون عملا کاربرد TON در تلگرام رو بسیار محدود کرد. هرچند اخیراً کاربردهایی برای گیفت‌ها با تون کوین معرفی شده، اما مثل همیشه… نوش‌دارو بعد از مرگ سهراب. 😅 --- به کسی که بیشترین تعداد استارز رو برای این پست بفرسته، این گیفت Snake Box 🎁 رو هدیه می‌دم! ⏰ نتیجه رو قبل از ساعت ۱۲ امشب اعلام میکنم.

قزاقستان ۱ میلیارد دلار کریپتو مصادره کرد و می‌خواهد صندوق کریپتو بسازد. هم‌زمان در داخل رقابت بر روی پلتفرم‌های فیوچرز طلا هست (صرافی زدن دیگه قدیمی شده) — «خرید طلای آنلاین» البته بدون پشتوانه. چرا همیشه نسخه‌ای جدید از «قمارِ مالی» می‌آید که مردم پول‌شان را از دست بدهند؟ خیلی ناراحت‌کننده است.

هنوز گرونه

امروز چند تا اتفاق جالب افتاد! مارکت گیفت Portal دیروز هک شد و بعدش به بهانه‌ی تعمیرات بسته بود. وقتی دوباره باز شد، دیپازیت‌های قبلی رو دوباره اجرا کرد و به کاربرهایی که درخواست برداشت داده بودن، دو بار برداشت ارسال شد — در حدی که کیف پولشون خالی شد! و در نهایت خیلی ساده گفتن: «اشکالی نداشت، ایردراپ بود!» 😅 انگار ما تمام اتفاقاتی که سر ایردراپ Major افتاد رو یهو فراموش کردیم…

تون یک دلاری لطفا. اون تون قبلیارو خرج کردم. یه مقدار تون جدید لازم دارم 😁

تو بین تمام این اتفاق‌ها، معرفی سیستم لولینگ تلگرام واقعاً غافلگیرکننده بود! و نکته‌ی جالب‌تر اینه که این سیستم کاملاً نسبی عمل می‌کنه؛ یعنی بر اساس اینکه چه کسانی بیشترین مقدار Stars⭐️ رو در داخل تلگرام خرج کرده‌اند، تعیین می‌شه که شما در چه لِوِلی قرار بگیرید. وقتی اولین‌بار معرفی شد، لول من خیلی بالاتر بود، اما بعدش افت کرد 😅 افرادی مثل Roxman که میلیون‌ها دلار Stars خرج کرده‌اند، در لیست بالای لیدربورد هستند. به هر حال، داشتن Level برای اکانت اهمیت زیادی خواهد داشت. چون یعنی: ✅ شما کاربری با پتانسیل خرید هستید ✅ با اقتصاد داخل تلگرام آشنایی دارید و این موضوع شما رو برای پروژه‌ها جذاب‌تر می‌کنه. اصلاً بعید نیست که در آینده، برای خرید گیفت‌های جدید تلگرام، اکانت‌هایی با Level بالاتر زودتر دسترسی داشته باشن! (در حال حاضر این امکان بر اساس تاریخ عضویت در تلگرام و پریمیوم بودن فعال است.)

واقعاً سرمون شلوغ شده و تعداد پروژه‌ها روزبه‌روز بیشتر میشه! به همین دلیل دنبال هم‌ تیمی‌های جدید هستیم 👇 فرصت‌های همکاری (کارآموزی و تمام‌وقت): • Back-end (Typescript) • Front-end (Typescript) • Digital Marketing (Social Media, SEO, Ads) اگر علاقه‌مندید با ما کار کنید، فقط یک معرفی + انگیزه‌نامه بفرستید و حتما بگید که به دنبال کارآموزی هستید یا کار تمام وقت. 📧 me@ehsan.ee

برای خرید گیفت فیگور پاول 🎁 خیلی‌ها حدود ۶۰ هزار استارز دیپازیت کردند و در نهایت نتوانستند بخرند — از جمله خودِ من! با اینکه اکانتم برای سال ۲۰۱۶ هست. جالب‌تر اینکه با همین تکنیک بازاریابی ساده، من خودم حدود ۴۰ هزار استارز خرج 🎃 و 🎃 کردم چون نمیدونستم استارز هامو چکار کنم 😂. شمام اگر نمیدونید زیر این پست استارز هاتونو بدید به من 😇 در کل، به نظر من این موضوع تصادفی نبود…

🇦🇪 چند نکته‌ی جالب از ارائه‌ی پاول دوروف پاول دوروف به شوخی از حضار پرسید: «کسی رو می‌شناسید که توی تلگرام با Mini Appها ازش کلاه‌برداری شده؟» چند نفر دستشون رو بالا گرفتند 😅 بعد ادامه داد: «من که کسی رو نمی‌شناسم! تا جایی که من می‌دونم همه‌ی دوستانم پولدار شدن!» 🤣 در این ارائه، پاول تلگرام رو یک “Social Media” خطاب کرد، نه صرفاً یک مسنجر 🙂 این یعنی دیدگاه تلگرام به‌صورت جدی در حال حرکت به سمت شبکه اجتماعی + اقتصاد دیجیتال است. بخش اصلی صحبت‌ها درباره‌ی ادغام هوش مصنوعی به‌صورت غیرمتمرکز داخل تلگرام بود. در ابتدا قرار بود اسمش Private Artificial Intelligence Network (مخفف PAIN) باشه 😆 تا حدی که پاول گفت: «Welcome to the world of pain!» اما در نهایت نام COCOON انتخاب شد: Confidential Compute Open Network و قرار است روی بلاک‌چین Toncoin اجرا شود. 🚀 به‌طور کلی، ارائه‌ی پاول شوخ‌طبعانه‌تر از حالت معمول بود؛ شاید هم هدفش این بود که فضای منفی‌گرایی نسبت به تلگرام و تون‌کوین رو کمی کاهش بده 🙂 قرار است COCOON در ماه نوامبر معرفی رسمی شود.

یکی از کارهایی که Luke Belmar توی کانال خودش انجام می‌ده اینه که همه‌ی پست‌ها بعد از ۲۴ ساعت حذف می‌شن. چرا؟ چون توی وب۳ بعد از این زمان، هر چیزی که در موردش صحبت کنیم دیگه بی‌ربط (Irrelevant) می‌شه. مثلاً من همین‌جا درباره‌ی پروژه‌ی TonTrust نوشتم — نگرانی‌هام رو گفتم و در عین حال از کنجکاوی‌م هم صحبت کردم. اما کمتر از ۲۴ ساعت بعد از اون پست، این پروژه حدود ۱۹,۰۰۰ تون‌کوین از کاربرا جمع کرد و بعدش با ادعای «ارور سیستمی» گفت شماره‌هاتون رو بعداً می‌دم! تازه دلیلش برای اینکه چرا به هدف ۳۰۰,۰۰۰ تون‌کوین نرسیده هم همین «ارور سیستمی» بود 😅 جالبه که از لفظ Staking استفاده کرده نه Selling — که یعنی هم باید شماره‌ها رو تحویل بده، هم پول مردم رو برگردونه. ولی هیچ صحبتی درباره‌ی این موضوع نکرده. در کل، هر پروژه‌ای که کامیونیتی باز نداشته باشه، هرچقدر هم ظاهرش قشنگ باشه، قابل اعتماد نیست. هر نوع ارتباط یک‌طرفه در دنیای کریپتو می‌تونه به راحتی به کلاهبرداری ختم بشه. من پست‌ها را حذف نمی‌کنم. برای من یادگیری از گذشته خیلی مهم است و گذشته برایم ارزش دارد — تجربیات و اشتباهات گذشته به من چیزهایی یاد داده که هیچ چیزی جای آن را نمی‌گیرد. حتی پست‌هایی که نزدیک به ده سال پیش گذاشته‌ام و مربوط به حوزه‌ای کاملاً متفاوت (مثلاً تست نفوذ) بودند را نگه داشته‌ام؛ این‌ها برایم جالب و آموزنده‌اند. ------- به‌زودی کامیونیتی خودمون رو راه می‌ندازم تا این نوع ارتباط سالم و واقعی شکل بگیره. با این حال، پی‌وی من بازه — هر کسی پیشنهادی یا نظری داره، خوشحال می‌شم بشنوم. 💬 من قرار نیست توی این کانال اسپم کنم 🙂 هر پستی که اینجا می‌ذارم آموزنده و مفید خواهد بود. می‌دونم خیلی‌هاتون نوتیفیکیشن‌ها رو خاموش کردید 😅 ولی پیشنهاد می‌کنم روشنش کنید تا از پست‌های آینده بیشترین استفاده رو ببرید. 💡

هر وقت از این خبرا میاد بعدش دیگه اون کوین یه درصدم سود نمیده 😀

یکی از به‌روزرسانی‌های اخیر تلگرام امکان حذف کامنت‌ها روی گیفت‌ها رو اضافه کرده 🎁 قابلیتی که مخصوصاً برای گیفت‌های باارزش حسابی کاربردیه! 💎

یکی از به‌روزرسانی‌های اخیر تلگرام امکان حذف کامنت‌ها روی گیفت‌ها رو اضافه کرده 🎁 قابلیتی که مخصوصاً برای گیفت‌های باارزش حسابی کاربردیه! 💎