فصلنامه ترانسفورماتور

✅فلش سبز: شماره تپ 🔹فلش آبی: کلید تغییر وضعیت (چنج‌آور سلکتور) 🔺فلش قرمز: تپ‌سلکتور 🔸فلش زرد: تپ وسط (موقعیت K) ▪️فلش مشکی: ولتاژ اولیه ترانسفورماتور ✅ نحوه‌ی تنظیم ولتاژ: 1️⃣ ابتدا از بالای جدول شروع می‌کنیم: فرض کنید کلید تغییر وضعیت (فلش آبی) اتصال 3 را به 4 وصل کرده و تپ‌سلکتور (فلش قرمز) روی موقعیت 13 (معادل تپ اول در جدول) باشد. در این شرایط اگر مدار را دنبال کنیم می‌بینیم حداکثر تعداد دور در سیم‌پیچ تنظیم ولتاژ در مدار خواهد بود. مطابق اصل تساوی ولت بر دورها در طرفین ترانسفورماتور داریم: U1/n1=U2/n2 ➡️ U2=n2.(U1/n1) 🔺درصورت افزایش ولتاژ در سمت اولیه (U1) و با توجه به ثابت بودن تعداد دور در ثانویه (n2)، تعداد دور در سمت اولیه (n1) به مقداری زیاد خواهد شد که ولتاژ سمت ثانویه ثابت باقی بماند. 2️⃣ با حرکت تپ سلکتور (فلش قرمز) از 13 به سمت 5 بخشی از سیم‌پیچ تنظیم ولتاژ از مدار خارج شده و تعداد دور مؤثر کاهش خواهد یافت. 3️⃣ کلید تغییر وضعیت یا چنج آور سلکتور (فلش آبی) قابلیت تغییر وضعیت تحت بار را ندارد. برای رفع این مشکل تپ‌سلکتور (فلش قرمز) در موقعیت 3 (فلش زرد، معادل تپ نامی) قرار می‌گیرد. در این حالت با توجه به خارج بودن سیم‌پیچ تنظیم ولتاژ از مدار، امکان تغییر وضعیت کلید چنج‌آور (فلش آبی) که 3 را به 4 وصل می کرد به شرایط جدید که 3 را به 14 وصل می‌کند وجود دارد. 4️⃣ در صورت کاهش ولتاژ سمت اولیه، تپ‌سلکتور (فلش قرمز) از موقعیت 3 به موقعیت 13 می‌رود. در این شرایط اگر مدار را دنبال کنیم خواهیم دید که جریان عبوری از سیم‌پیچ تنظیم ولتاژ در جهت عکس جریان عبوری از سیم پیچ اصلی قرار گرفته و تعداد دور «مؤثر» کاهش می‌یابد. 🔻در این حالت مطابق آنچه در 1️⃣ ذکر شد با کاهش ولتاژ در اولیه تعداد دور در اولیه به میزانی کاهش پیدا خواهد کرد که ولتاژ سمت ثانویه ثابت باقی بماند. 5️⃣ با کاهش بیشتر ولتاژ اولیه، تپ سلکتور (فلش قرمز) نیز به سمت پایین حرکت کرده و در موقعیت 5 (معادل تپ 19 در جدول) کمترین تعداد دور «مؤثر» را خواهیم داشت. ⚠️با وجود اینکه در تپ نوزدهم حداقل تعداد دور «موثر» را داریم ولی عملا جریان از کل سیم پیچ تنظیم ولتاژ عبور می کند به همین دلیل در این تپ مقدار تلفات بار حداکثر بوده و مقاومت dc برابر با تپ یک در جدول است. برای حل این مشکل از تپ چنجر نوع کورس/فاین (درشت/ظریف) استفاده می شود که در پست آتی توضیح داده خواهد شد. 🌐 www.Atecco.ir/fa

🔺آشنایی با نحوه‌ی تنظیم ولتاژ در تپ‌چنجر از نوع معکوس (Reverse) در ترانسفورماتور فوق توزیع: 30/40MVA , 63/20kV , YNd11 🌐 www.Atecco.ir/fa

🔺 پلاک مشخصات ترانسفورماتور اینورتر سه‌سیم‌پیچه نیروگاه خورشیدی 6250 KVA , 33/0.66/0.66 kV Dy11y11 ☀️ در برخی نیروگاه‌های خورشیدی از ترانسفورماتورهای سه‌سیم‌پیچه (یا بعضا چندسیم‌پیچه) استفاده می‌شود‌. علت این کار کاهش تعداد ترانسفورماتورهای مورد نیاز و در نهایت کاهش هزینه است. ⚠️ مشکل این طرح این است که ترانسفورماتور پیچیده‌تر شده و قابلیت اطمینان کل سیستم کمتر می‌شود. چون حادثه بر روی ترانسفورماتور تعداد بیشتری اینورتر را از شبکه جدا می‌کند. ✅ ترانسفورماتورهای مورد استفاده در نیروگاه خورشیدی الزامات ویژه‌ای (مانند استفاده از شیلد الکترواستاتیک) دارند. این الزامات در استاندارد: 🇺🇸 IEEE C57.159 🗓 2016 به تفصیل ذکر شده است. این استاندارد را می‌توانید از اینجا دانلود کنید: 🌐 www.Atecco.ir

✅ دوره آموزشی آشنایی با اصول کار، بهره‌برداری، سرویس و تست تپ‌چنجر ترانسفورماتور 🗓 ۷ مرداد ۱۴۰۵ 🏭 نیروگاه طرشت (تهران) 📞 021-44288521 📱 09050178910 🌐 www.Atecco.ir/fa

🔺 پرسش: مطابق استاندارد IEC 60076-1 حداکثر مقدار مجاز اضافه‌شار (یا افزایش ولت بر هرتز) ترانسفورماتور ۱۰درصد است. پس چرا مطابق پلاک فوق در تپ اول مجازیم ۱۵درصد ولتاژ بیشتر از ولتاژ نامی به ترانس اعمال کنیم؟ چرا در این شرایط ترانسفورماتور به اشباع نمی‌رود؟ ✅ پاسخ سوال: مطابق فرمولی که پیشتر معرفی شد، چگالی شار تابعی از ولت بر دور است: V/n=4.44×Bm×f×A با تغییر ولتاژ اولیه، تعداد دور توسط تپ‌چنجر تحت‌بار به‌گونه‌ای تغییر می‌کند که ولت بر دور (یا V/n در فرمول فوق) ثابت مانده و در نتیجه چگالی شار یا Bm نیز ثابت باقی بماند. 🔸 در نتیجه در ترانس فوق در تمام بازه تنظیم ولتاژ، شار ثابت باقی مانده و با وجود افزایش ولتاژ ۱۵درصدی، هسته به اشباع نخواهد رفت. 🔹این نوع تنظیم ولتاژ را شار ثابت یا CFVV می‌نامند: CFVV: Constant Flux Voltage Variation طراحی ترانسفورماتورهای شبکه عمدتا شار ثابت است. ⚠️ در طراحی تنظیم ولتاژ باید دقت کرد ولتاژ اعمالی در تپ یک از Um یا حداکثر ولتاژ قابل اعمال به سیم‌پیچی بیشتر نباشد. به‌عنوان مثال در ترانسفورماتور فوق: 🔺Un=63kV ➡️ Um=72.5kV ✅ U1=72.450kV < 72.5kV 🌐 www.Atecco.ir

⚡️ با توجه به پلاک مشخصات، آیا می‌توان به اولیه ترانسفورماتور توزیع ولتاژ ۲۴کیلوولت اعمال کرد؟ ✅ پاسخ: 🔹 سیم‌پیچ از نظر عایقی تحمل ولتاژ ۲۴کیلوولت را دارد اما باید بحث اشباع هسته را مطابق فرمول ذیل در نظر بگیریم: V/n=4.44×Bm×f×A 🔺اگر در تپ اول باشیم و ولتاژ ۲۴کیلوولت به اولیه اعمال شود به معنای ۱۴درصد افزایش در ولتاژ ورودی است. 24/21=1.14=%14 🔸 با توجه به ثابت بودن تعداد دور (n)، فرکانس (f) و سطح مقطع هسته (A)، چگالی شار (Bm) نیز ۱۴درصد افزایش می‌یابد. ⛔️ مطابق استاندارد IEC60076-1 ترانسفورماتور طوری طراحی می‌شود که حداکثر ده درصد اضافه شار را تحمل کند (حداکثر تغییر مجاز ولت بر هرتز در شرایط بی‌باری). در صورت افزایش ۱۴درصدی، هسته به اشباع خواهد رفت. لذا ترانسفورماتور توزیع را نمی‌توان تحت ولتاژ ۲۴کیلوولت قرار داد. ⚠️ حداکثر ولتاژ سیستم (Um) نقش بسیار مهمی در طراحی تنظیم ولتاژ ترانسفورماتورهای قدرت دارد که در روزهای آتی مورد بحث قرار خواهد گرفت. 🌐 www.Atecco.ir/fa

✅ دوره آموزشی آشنایی با اصول کار، بهره‌برداری، سرویس و تست تپ‌چنجر ترانسفورماتور 🗓 ۷ مرداد ۱۴۰۵ 🏭 نیروگاه طرشت (تهران) 📞 021-44288521 📱 09050178910 🌐 www.Atecco.ir/fa

🔥 تست کردن سیستم اطفاء حریق ترانسفورماتور اصلی نیروگاهی 200 MVA , 15.7/230 kV 🌐 www.Atecco.ir

📊 تخمین رطوبت ترانسفورماتور با استفاده از منحنی‌های هیسترزیس رطوبت براساس استاندارد: IEC 60422: 2024 💧🌡 اگر تغییرات رطوبت نسبی روغن بر حسب دمای روغن را در ساعت‌ها و روزهای متوالی ثبت کرده و بر روی نمودار نشان دهیم، منحنی‌های هیسترزیس رطوبت بدست می‌آید. 📈 با کمک این منحنی‌ها می‌توان ریسک بهره‌برداری از ترانسفورماتور (با توجه به رطوبت عایق) را تخمین زد: 1⃣ ریسک بالا: منحنی هیسترزیس چاق بوده و بالای خط RS=20% باشد. 2⃣ ریسک متوسط: منحنی هیسترزیس نسبتا چاق بوده و بخش اصلی آن بین 10%<RS<20% باشد. 3⃣ ریسک کم: منحنی هیسترزیس لاغر بوده و زیر خط RS=10% باشد. ⚠️ این روش تقریبی بوده و برای تخمین دقیق‌تر رطوبت ترانسفورماتور باید از آزمون‌های الکتریکی مانند مقاومت عایقی، تانژانت دلتا و بویژه تست FDS/DFR استفاده کرد. 🌐 www.Atecco.ir/fa

🔺 در لحظه وقوع اتصال کوتاه (مشابه وصل کلید در یک مدار RL) جریان حاوی دو مؤلفه‌ی گذرا و پایدار است. حداکثر پیک جریان اتصال کوتاه (Iscmax) در همان سیکل اول وقوع اتصال کوتاه بوجود می‌آید. نیروهای اتصال کوتاه وارد شده بر ترانسفورماتور تابعی از این جریان نامتقارن هستند. 🔹 پس از اتمام حالت گذرا، جریان اتصال کوتاه به مقدار پایدار خود کاهش می‌یابد که به آن جریان اتصال کوتاه متقارن می‌گویند. اثر حرارتی ناشی از اتصال کوتاه بر سیم‌پیچ تابعی از این جریان متقارن است. ⏱ مدت زمان عبور جریان اتصال کوتاه متقارن معمولا دو ثانیه درنظر گرفته می‌شود. نحوه‌ی محاسبه این جریان قبلا در کانال توضیح داده شده است. 📕 مطابق استاندارد IEC 60076-5 حداکثر پیک جریان اتصال کوتاه را می‌توان مطابق فرمول ذیل بدست آورد: Iscmax=Isc×k√2 که در این فرمول: Iscmax: حداکثر پیک جریان اتصال کوتاه Isc: جریان اتصال کوتاه متقارن و k√2: ضریب پیک است. 📈 ضریب پیک تابعی از X/R ترانسفورماتور بوده و مقدار آن را می‌توان از جدول دو استخراج کرد. 🔹🔺 در این ترانسفورماتور ضریب پیک 2.57 انتخاب شده است. 🌐 www.Atecco.ir

🤔 منظور از جریان اتصال کوتاه متقارن و نامتقارن که بر روی پلاک مشخصات ترانسفورماتور درج شده است، چیست؟ 🌐 www.Atecco.ir

📚 کتاب‌های آموزشی ترانسفورماتور 📕 روش‌های خرید: 1⃣ خرید مستقیم از وبسایت: 🌐 www.Atecco.ir/fa 2⃣ سفارش تلفنی: ☎️ 021-44288521 3⃣ سفارش با ارسال پیامک: 📲 09050178910 4⃣ خرید حضوری: 🏢تهران، فلکه دوم صادقیه، مجتمع گلدیس، طبقه ۱۳، واحد ۱۳۱۶

✅ پاسخ: مدت زمان اتصال کوتاه بدین معنا است که در صورت عبور جریان اتصال کوتاه به مدت زمان مشخص شده بر روی پلاک از ترانسفورماتور روغنی، دمای متوسط سیم‌پیچ مسی از ۲۵۰درجه سانتیگراد بیشتر نمی‌شود. 📒 مطابق استاندارد IEC 60076-5 فرمول محاسبه دمای متوسط سیم‌پیچ در شرایط اتصال کوتاه مطابق ذیل است: 🅰 T1=105+680/[(106000/t×Jsc^2)-1] که در این فرمول: T1: دمای متوسط سیم‌پیچ پس از عبور جریان اتصال کوتاه به مدت زمان t t: مدت زمان اتصال کوتاه (برحسب ثانیه) Jsc: چگالی جریان اتصال کوتاه (برحسب آمپر بر میلی متر مربع) بوده که از فرمول ذیل قابل محاسبه است: 🅱 Jsc=J×(Isc/Imax) در این فرمول نیز Imax: ماکزیمم جریان سیم‌پیچ، Isc: جریان اتصال‌کوتاه و J: چگالی جریان سیم‌پیچ است. ⚠️ چگالی جریان سیم‌پیچ داده‌ی طراحی ترانسفورماتور است. به همین دلیل محاسبات حرارتی اتصال کوتاه توسط سازنده انجام شده و به خریدار تحویل داده می‌شود. ▪️ بعنوان مثال در این ترانسفورماتور: t=2s J=4.6A/mm2 1⃣ Imax=962.3A 2⃣ Isc=6300A بوده و در نتیجه مطابق فرمول 🅱: Jsc=30A/mm2 🟢 با جایگذاری پارامترها در فرمول 🅰 خواهیم داشت: T1=117°C که کمتر از ۲۵۰درجه‌سانتیگراد است. ⚠️ این محاسبات را باید برای تمام سیم‌پیچ‌ها و در هر سه تپ اول، وسط و آخر انجام داد. بزرگترین عدد بدست آمده باید از ۲۵۰ کمتر باشد. 🌐 www.Atecco.ir

📸 پلاک مشخصات ترانسفورماتور 22.5/30 MVA 20/11 kV 🇮🇷 آریا ترانسفو 🔺 سوال: منظور از مدت زمان اتصال کوتاه که بر روی پلاک مشخصات ترانسفورماتور درج می‌شود چیست؟ 🌐 www.Atecco.ir

🛠 خدمات تخصصی ترانسفورماتورهای توزیع و قدرت: 1⃣ انجام آزمون‌های کنترل کیفی و گازکروماتوگرافی روغن 2⃣ انجام تست‌های الکتریکی ترانسفورماتور 3⃣ سرویس و تعمیر ترانسفورماتور 4⃣ سرویس تپ‌چنجر 5⃣ تصفیه فیزیکی روغن بصورت آنلاین و آفلاین 6⃣ فروش روغن 7⃣ برگزاری دوره‌های آموزشی 🏢 شرکت الوند توان انرژی ☎️ 021-44288521 📱 09050178910 🌐 www.Atecco.ir/fa

1⃣ شیلد الکترواستاتیک آلومینیومی در یک ترانسفورماتور نیروگاه خورشیدی 2⃣ و 3⃣ شیلد الکترواستاتیک، یک استوانه‌ی تماما فلزی است که بین سیم‌پیچ‌های فشارقوی و فشارضعیف ترانسفورماتورهای ایزوله، یکسوساز، K-factor، نیروگاه‌های خورشیدی، بادی و ... قرار می‌گیرد. 4⃣ وظیفه‌ی اصلی شیلد الکترواستاتیک، دِکوپلینگ خازنی Capacitive Decoupling بین سیم‌پیچ‌های اولیه و ثانویه برای موارد ذیل است: 🅰 جلوگیری از انتقال اضافه‌ولتاژهای گذرا (مانند صاعقه) از سیم‌پیچ فشارقوی به فشارضعیف. 🅱 اجتناب از انتقال پالس‌های سوئیچینگ ادوات الکترونیک قدرت (مانند اینورترهای نیروگاه خورشیدی) از فشارضعیف به شبکه 5⃣ و 6⃣ شیلد الکترواستاتیک در داخل خود ترانسفورماتور به مخزن متصل شده و زمین می‌شود. در برخی ترانسفورماتورها دسترسی به این شیلد از طریق یک بوشینگ امکان‌پذیر است. از این بوشینگ می‌توان برای کنترل ارتینگ شیلد الکترواستاتیک استفاده کرد. 🌐 www.Atecco.ir

🛠 قطعات ترانسفورماتور فردوسی ☎️ 09197490806 🌐 Instagram.com/transformator.znj