TUMS-Write | تامز-رایت

هیپرپاراتیروئیدیسم اولیه: • شایع‌ترین علت = آدنوم (85-95%) > هایپرپلازی (5-10%) > کارسینوم (<1%) [کمترین شیوع] • پروفایل: کلسیم بالا + PTH بالا • هیپرپاراتیروئیدیسم ثانویه: کلسیم پایین + PTH بالا (علت = نارسایی کلیه) • مورفولوژی آدنوم پاراتیروئید: ندول منفرد، Circumscribed، کپسول مشخص • هیپرپلازی پاراتیروئید = همه 4 غده درگیر (نارسایی کلیوی مزمن) ➕ کارسینوم پاراتیروئید: معیار تشخیص بدخیمی = تهاجم به بافت‌های اطراف یا متاستاز (نه صرف آتیپی سلولی). ➕ Familial hypocalciuric hypercalcemia (FHH): هایپرکلسمی خفیف + PTH نرمال/مختصراً بالا + دفع ادراری کلسیم پایین. ➕ تظاهرات کلاسیک هایپرپاراتیروئیدیسم: Bones, Stones, Groans & Psychiatric overtones • Osteitis fibrosa cystica • Brown tumor • سنگ کلیه • درد شکم/پانکراتیت/زخم • اختلالات روانپزشکی تیروئید - بدخیمی‌ها: • Papillary CA (شایع‌ترین): Ground glass nuclei/Orphan Annie eye، Psammoma bodies، Nuclear groove، Pseudoinclusion → متاستاز لنفاوی (نه هماتوژن به ریه/استخوان/کبد) • Follicular CA: افتراق از آدنوم فقط با تهاجم کپسولی/عروقی (سیتولوژی کمکی نیست) • Medullary CA: از C-cells (پارافولیکولار)، رسوب آمیلوئید • Anaplastic CA: سلول‌های Giant/تمایزنیافته، پیش‌آگهی بسیار بد، اغلب از دیفرانسیاسیون تومور قبلی • همه از فولیکولار منشا می‌گیرند بجز مدولاری ➕ Papillary CA: شایع‌ترین متاستاز = غدد لنفاوی گردنی. ➕ پیش‌آگهی بد در Papillary: • سن بیش از ۴۰ سال • گسترش خارج تیروئید • متاستاز دوردست ➕ Follicular CA: متاستاز هماتوژن به استخوان، ریه و کبد؛ درگیری غدد لنفاوی نادر است. ➕ Medullary CA: ارتباط با MEN2A ،MEN2B و FMTC؛ ناشی از جهش RET. ➕ Anaplastic CA: معمولاً در سالمندان رخ می‌دهد و مرگ‌ومیر آن تقریباً ۱۰۰٪ است. تیروئیدیت: • Hashimoto: اتوایمیون، لنفوسیت+فولیکول لنفاوی+Hürthle cells، ↑TSH → ریسک: لنفوم غیر هوچکین + PTC (نه فولیکولار!) • De Quervain (Subacute): گرانولوماتوز + Giant cells + درد گردن + تب (پس از عفونت ویروسی) • Riedel: فیبروز شدید • Suppurative: باکتریال، حاد • گریوز: شایع‌ترین علت هیپرتیروئیدی، Ab علیه TSH receptor، ↓TSH ➕ هاشیموتو: مکانیسم آسیب = CD8 Cytotoxic + CD4 (IFN-γ) + ADCC توسط آنتی‌بادی‌ها. ➕ هاشیموتو در ابتدا ممکن است یک فاز گذرای پرکاری تیروئید (Hashitoxicosis) داشته باشد و سپس به کم‌کاری برسد. ➕ De Quervain: جذب ید رادیواکتیو کاهش می‌یابد. ➕ گریوز: تریاد کلاسیک = • Hyperthyroidism • Ophthalmopathy • Pretibial myxedema ➕ مورفولوژی گریوز: • اپی‌تلیوم فولیکولی Columnar • Scalloping کولوئید • Hyperplasia منتشر ندول تیروئید: • Cold nodule در مرد جوان منفرد = ریسک بدخیمی بالا ➕ ندول منفرد نسبت به مولتی‌ندولار بیشتر به نفع نئوپلاسم است. ➕ سن پایین، جنس مذکر و سابقه رادیوتراپی گردن احتمال بدخیمی را افزایش می‌دهند. ➕ در اسکن: • Hot nodule → معمولاً خوش‌خیم • Cold nodule → شک بیشتر به بدخیمی (هرچند اکثر Cold noduleها نیز خوش‌خیم هستند.) @tums_write1401 @tums_write1401_bot

خلاصه کلیدواژه‌ای پاتوفارما غدد دیابت: • تشخیص دیابت: FBS≥126 / Random≥200 / OGTT 2h≥200 / HbA1c≥6.5% • پره‌دیابت: FBS 100-125 / OGTT 2h: 140-199 • دیابت تیپ 1: Insulitis، Anti-insulin Ab، HLA linkage، پلی‌مورفیسم CTLA4 • دیابت تیپ 2: No HLA linkage، مولتی‌فاکتوریال هیپوفیز: • آدنوم هیپوفیز: یافته کلیدی = مونومورفیسم سلولی + از بین رفتن شبکه رتیکولین • شایع‌ترین آدنوم = پرولاکتینوما • موتاسیون p53 → رفتار آگرسیو/عود بیشتر (نه بدخیمی) • شایع‌ترین موتاسیون اسپورادیک = G-protein mutation • MEN1, AIP → آدنوم فمیلیال • درگیری همزمان هیپوفیز قدامی+خلفی (GH,TSH,ADH) → ضایعه در هیپوتالاموس ➕ دومین آدنوم شایع = Null cell adenoma (Nonfunctional) → معمولاً با اثر فشاری و هیپوپیتویتاریسم تظاهر می‌کند. ➕ Effect mass = سردرد + Bitemporal hemianopia (فشار بر کیاسم بینایی) ➕ افزایش پرولاکتین علاوه بر پرولاکتینوما در حاملگی، هیپوتیروئیدی، Stalk effect و داروهای مهارکننده دوپامین نیز دیده می‌شود. ➕ بهترین تست غربالگری و پیگیری GH adenoma = IGF-1 (بهتر از اندازه‌گیری GH) هیپوپیتویتاریسم ➕ Sheehan syndrome = نکروز ایسکمیک هیپوفیز پس از خونریزی شدید زایمان → عدم شیردهی، آمنوره، ضعف، هیپوگلیسمی. ➕ برای بروز علائم معمولاً باید حدود ۷۵٪ بافت هیپوفیز از بین برود. هیپوفیز خلفی ➕ Central DI: ↑Serum Osmolality + ↑Na + ادرار رقیق ➕ SIADH: ↓Serum Osmolality + ↓Na + افزایش آب بدن + ادرار غلیظ آدرنال - کورتکس: • کوشینگ + آتروفی دوطرفه آدرنال + سابقه بیماری اتوایمیون/التهابی تحت درمان → مصرف اگزوژن کورتون • آدنوم مترشحه کورتیزول → آتروفی یک‌طرفه (سمت مقابل) • آدنوم هیپوفیز ACTH / ترشح اکتوپیک ACTH → هایپرپلازی دوطرفه • رادیولوژی کوشینگ اگزوژن = Cortical atrophy ➕ شایع‌ترین علت کوشینگ = مصرف مزمن گلوکوکورتیکوئید (اگزوژن) ➕ Cushing disease = کوشینگ ناشی از آدنوم ACTH هیپوفیز (با خود سندرم کوشینگ اشتباه نشود.) ➕ تومورهای شایع ترشح‌کننده ACTH اکتوپیک: Small Cell Carcinoma ریه و Islet cell tumor ➕ در آدنوم ACTH هیپوفیز، تغییر اختصاصی سلول‌ها = Crooke hyaline change هایپرآلدوسترونیسم اولیه : HTN + هیپوکالمی + آلدوسترون بالا + رنین پایین → آدنوم آدرنال • سندرم بارتر: فشار نرمال/پایین + رنین بالا ➕ علل هایپرآلدوسترونیسم اولیه: • Idiopathic bilateral adrenal hyperplasia (شایع‌ترین) • Aldosterone-producing adenoma • کارسینوم (نادر) • فرم‌های فامیلیال (نادر) ➕ هایپرآلدوسترونیسم ثانویه: • رنین ↑ • آلدوسترون ↑ • علل: تنگی شریان کلیوی، CHF، سیروز، سندرم نفروتیک، بارداری فئوکروموسیتوم: • تنها معیار قطعی بدخیمی = متاستاز (نه پلئومورفیسم، نه تهاجم کپسول/عروق، نه نکروز) • یافته هیستولوژیک کلاسیک = Zellballen (لانه‌های سلولی) • منشاء: مدولا (نه کورتکس) • قانون 10%: خارج‌آدرنال 10%، دوطرفه 10%، بدخیم 10%، کودکان 10%، فامیلیال 10% (یعنی 90% داخل آدرنال) ➕ از سلول‌های کرومافین مدولای آدرنال منشأ می‌گیرد. ➕ با MEN2A و MEN2B نیز می‌تواند همراه باشد. CAH (هایپرپلازی مادرزادی آدرنال): • کمبود آنزیم 21-هیدروکسیلاز → ↑17-OHP، ویریلیزاسیون، ابهام تناسلی نوزاد • یافته مورفولوژیک: Cortical hyperplasia دوطرفه (نه مدولا) • اولین ارگان بررسی در ابهام جنسی نوزاد = آدرنال ➕ شایع‌ترین علت CAH = کمبود 21-هیدروکسیلاز ➕ مکانیسم: ↓کورتیزول → ↑ACTH → هایپرپلازی دوطرفه کورتکس آدرنال آدیسون: • شایع‌ترین علت = آدرنالیت اتوایمیون (سل در رتبه بعد) ➕ در کشورهای توسعه‌یافته: Autoimmune adrenalitis شایع‌ترین علت. ➕ در کشورهای درحال‌توسعه: Tuberculosis همچنان از علل مهم است. @tums_write1401 @tums_write1401_bot

🏁 چنل‌ها و سایت‌های جامع خلاصه و نمونه‌سؤالات ⏰ نمونه‌سؤالات؛ ▪️بلوپرینت 🔗 ادرس: blueprints.ir 📍چنلِ @blueprints_ir 📚خلاصه‌ها؛ ▫️پاس‌یار 📍چنلِ @PassYar ▪️سام‌تامز 📍چنلِ @SumTums ▫️مدینو 📍چنلِ @medinoedu 🆔 @tums_write1401 🤖 @tums_write1401_bot

🔹لینک دو جلسه ضروری باقیمانده درس آمار: https://drive.google.com/drive/folders/1UzyVuPJz0Wly-6X5Tircu1E0QcvlwOYu?usp=sharing ❕استاد صداقت: «این لینک به دو فولدر و یک فایل در گوگل درایو من وصل می شود که شامل ویدئو، پادکست، اینفوگرافیک، mind map و اسلاید های مرتبط با هر مبحث هستند و همه مرجع سوال.» 📚 فایل تکمیلی و امتحانی 🆔 @tums_write1401 🤖 @tums_write1401_bot

❗️#اعتراضات❗️ ✅ لطفاً اعتراضات خود را نسبت به آزمون پاتوفارمای روماتولوژی، اگر تمایل دارید؛ کامنت کنید که به اجماع نظرات برسيم. 🟡 همینطور می‌توانید جهت وارد کردن اعتراض خود به این فایل، ایمیل خودتون رو بعد اعتراض ارسال کنید. 📍 لینک گوگل‌داک این اعتراض (در صورت ثبت اولین اعتراض، فایل مربوطه ساخته خواهد شد.) ✨ با توجه به ددلاین و زمان "محدود" اعتراض، حتماً تا ساعت ۲۴ امشب ارسال بفرمائید🙏🌹 🆔 @tums_write1401 🤖 @tums_write1401_bot

کلید اولیه - آزمون پایان‌ترم پاتوفارمای روماتولوژی - 🆔 @tums_write1401 🤖 @tums_write1401_bot

کلیدواژه های مهم امتحان پاتولوژی استخوان Thin bone trabeculae = استئوپروز Mosaic pattern = پاژه Erlenmeyer flask = استئوپتروز CA2 mutation = استئوپتروز + RTA کلیوی Blue sclera = OI Brown tumor / Railroad track / Osteitis Fibrosa Cystica = هیپرپاراتیروئید Empty lacunae = استئونکروز(AVN) Sequestrum + Involucrum = استئومیلیت Salmonella = استئومیلیت در آنمی داسی‌شکل FGFR3 gain of function = آکندروپلازی تومورها Codman triangle + Sunburst / RB + TP53 = استئوسارکوم Onion skin + t(11;22) + Small round blue cells + Homer-Wright rosettes = یوینگ سارکوم Cartilage cap / EXT1/EXT2 = استئوکندروما Ring-like calcification = کندروسارکوم IDH1/IDH2 = اندوکندروما Chinese letters + no osteoblastic rimming / GNAS1 = Fibrous Dysplasia Punched-out lesions = مولتیپل میلوما Herringbone pattern = فیبروسارکوم Gardner syndrome +APC=فیبروماتوز عمقی یا همان تومور دسموئید Chicken wire vasculature(شبکه مویرگی فراوان) = Myxoid Liposarcoma Palisading pattern = شوانوما Biphasic + t(X;18) +Cytokeratin= Synovial Sarcoma Storiform + osteoclast giant cells = Fibrous Cortical Defect and NOFs Brain = به استخوان متاستاز نمی‌دهد Prostate = Blastic / Kidney + Lung = Lytic / Breast = Mixed Ganglion cyst = Lacks cell lining Giant Cell Tumor= منحصرا در اپی فیز Ewing Sarcoma =دیافیز مفاصل Pannus = RA / (ACPA) اختصاصی‌تر از روماتوئید فاکتور Eburnation + Osteophytes + Heberden nodes = OA Needle-shaped crystal = نقرس Rhomboid crystal + Chondrocalcinosis = CPPD HLA-B27 = اسپوندیلیت آنکیلوزان فارما OPG = competitive inhibitor RANKL RANKL + RANK = فعال‌سازی استئوکلاست آسپیرین = تنها NSAID با مهار غیرقابل برگشت COX استامینوفن = فاقد اثر ضدالتهابی سلکوکسیب = عوارض قلبی بیشتر COX-2 inhibitor طولانی‌مدت = هیپرتانسیون + قلبی + کلیوی آسپیرین دوز پایین = نقرس بدتر می‌شود سولفین‌پیرازون = فقط دفع کلیوی (مهار xanthine oxidase نیست) Pegloticase = Recombinant + نیمه‌عمر طولانی Allopurinol + Azathioprine = تداخل خطرناک @tums_write1401 @tums_write1401_bot

❗️#اعتراضات❗️ ✅ لطفاً اعتراضات خود را نسبت به آزمون مبانی کورس غدد، اگر تمایل دارید؛ کامنت کنید که به اجماع نظرات برسيم. 🟡 همینطور می‌توانید جهت وارد کردن اعتراض خود به این فایل، ایمیل خودتون رو بعد اعتراض ارسال کنید. 📍 لینک گوگل‌داک این اعتراض ✨ با توجه به ددلاین و زمان "محدود" اعتراض، حتماً تا ساعت ۲۴ امشب ارسال بفرمائید🙏🌹 🆔 @tums_write1401 🤖 @tums_write1401_bot

کلید اولیه - آزمون پایان‌ترم مبانی کورس غدد - 🆔 @tums_write1401 🤖 @tums_write1401_bot